مجموعه‌ای از پژوهش‌های تازه ارائه‌شده در نشست انجمن امریکایی انکولوژی بالینی نشان می‌دهد که داروهای GLP-1 که به‌طور گسترده برای درمان شکر و کاهش وزن استفاده می‌شوند، ممکن است در کاهش خطر ابتلا به انواع مختلف سرطان و بهبود نتایج درمانی مریضان نقش داشته باشند.

براساس گزارش رویترز، شماری زیادی از مطالعه نشان داده است افرادی که از این داروها استفاده می‌کنند، در مقایسه با سایر مریضان، با خطر کمتر ابتلا به سرطان، کاهش پیشرفت بیماری، بقای بیشتر و پاسخ بهتر به برخی روش‌های درمانی روبه‌رو هستند.

در یکی از بزرگ‌ترین مطالعات که روی ۱۱۰ هزار زن انجام شد، پژوهشگران دریافتند زنانی که از داروهای GLP-1 استفاده کرده‌اند تا ۳۵ درصد کمتر در معرض ابتلا به سرطان پستان قرار داشته‌اند.

همچنین نتایج مطالعه‌ای دیگر روی بیش از ۱۲ هزار مریض نشان داده است که مصرف این داروها با کاهش چشمگیر گسترش سرطان به مراحل پیشرفته، به‌ویژه در سرطان‌های ریه، پستان، روده بزرگ و کبد، مرتبط بوده است.

پژوهشگران معتقدند کاهش التهاب مزمن، تنظیم سیگنال‌های انسولین و تأثیر احتمالی بر بیولوژی تومورها می‌تواند از عوامل مؤثر در این نتایج باشد.

با این حال، کارشناسان تأکید کرده‌اند که بیشتر این یافته‌ها بر مطالعات مشاهده‌ای استوار است و هنوز نمی‌توان به‌طور قطعی ثابت کرد که این دواها مستقیماً موجب بهبود نتایج سرطان می‌شوند. به گفته آنان، برای تأیید این موضوع انجام آزمایش‌های بالینی گسترده و تصادفی ضروری است.

داروهای GLP-1 که در ابتدا برای درمان دیابت طراحی شده بودند، پیش از این نیز فوایدی در کاهش وزن، بهبود سلامت قلب، درمان وقفه تنفسی در خواب و برخی اختلالات وابستگی به مواد از خود نشان داده‌اند.

ستاره‌شناسان با استفاده از تلسکوپ فضایی جیمز وب ناسا، تا کنون واضح‌ترین تصویر از سطح یک سیاره فراخورشیدی سنگی (سیاره‌ای که در خارج از منظومه شمسی ما قرار دارد و به دور ستاره‌ای غیر از خورشید می‌چرخد) را به دست آورده‌اند؛ سیاره‌ای سوخته و بدون جو که دانشمندان می‌گویند شباهت زیادی به نسخه‌ای بزرگ‌تر از عطارد دارد.

این سیاره که با نام LHS 3844 b شناخته می‌شود و لقب «کوا‌کوا» به آن داده شده، طبق یک مطالعه که این هفته در مجله نیچر استرانومی منتشر شد، یک دنیای خشک، غیرقابل سکونت، با تغییرات شدید دما و بدون هیچ جو قابل تشخیص است.

پژوهشگران گفتند سطح این سیاره احتمالاً از سنگ‌های آتشفشانی تیره و «رگولیت» باستانی پوشیده شده است؛ لایه‌ای از خرده‌سنگ‌ها و مواد سطحی که طی میلیاردها سال در اثر برخورد مداوم تابش‌های کیهانی و میکرومتابلورها شکل گرفته است.

لارا کریدبرگ، ستاره‌شناس و نویسنده ارشد این پژوهش گفت: «این سیاره جای خوشایندی نیست. یک صخره جهنمی و بایر است — بسیار بیشتر شبیه عطارد تا زمین.»

سیاره LHS 3844 b در فاصله حدود ۴۹ سال نوری از زمین قرار دارد و به دور یک ستاره کوتوله سرخ کوچک می‌چرخد. این سیاره هر ۱۱ ساعت یک بار یک دور کامل به دور ستاره‌اش می‌زند و به صورت «قفل جزر و مدی» است؛ یعنی همیشه یک طرف آن به سمت ستاره قرار دارد و طرف دیگر همیشه در تاریکی باقی می‌ماند — مشابه وضعیتی که ماه نسبت به زمین دارد.

دانشمندان دریافتند که سمت روز این سیاره به حدود ۷۲۵ درجه سانتی‌گراد (۱۳۴۰ درجه فارنهایت) می‌رسد، در حالی که در سمت شب تقریباً هیچ گرمای قابل تشخیص وجود ندارد.

پژوهشگران با استفاده از ابزارهای فروسرخ تلسکوپ جیمز وب توانستند نور مستقیم بازتاب‌شده از سطح سیاره را تحلیل کنند — دستاوردی مهم در علم سیارات فراخورشیدی.

سباستین زیبا، نویسنده اصلی این تحقیق گفت: «سنگ‌های مختلف مانند جوها دارای امضای طیفی متفاوت هستند. سنگ‌های آتشفشانی تیره مانند بازالت، بسیار بهتر از سنگ‌های روشن‌تر مانند گرانیت با داده‌های ما مطابقت داشتند.»

این یافته‌ها مرحله تازه‌ای در پژوهش سیارات فراخورشیدی را نشان می‌دهد؛ مرحله‌ای که در آن دانشمندان از مطالعه صرف جو سیارات فراتر رفته و مستقیماً به بررسی زمین‌شناسی و ترکیب سطح آن‌ها می‌پردازند.

از زمان آغاز فعالیت در سال ۲۰۲۲، تلسکوپ جیمز وب درک دانشمندان از سیارات خارج از منظومه شمسی را دگرگون کرده و به آن‌ها کمک کرده است ترکیب شیمیایی جوها، الگوهای آب‌وهوایی و اکنون حتی ویژگی‌های سطحی این جهان‌های دوردست را بررسی کنند.

پژوهشگران گفتند نبود جو در LHS 3844 b به این معناست که هیچ محافظتی در برابر تابش‌های شدید ستاره‌ای وجود ندارد و تقریباً هیچ امکان وجود آب مایع — که یکی از عناصر اساسی حیات است — وجود ندارد.

سباستین زیبا در پایان گفت: «در مجموع، این تقریباً به طور قطع یک دنیای قابل سکونت نیست.»

وزارت مخابرات و تکنالوژی معلوماتی اعلام کرده است که برای نخستین بار خدمات انترنت 5G به‌گونه آزمایشی در شهر کابل آغاز شده است.

بر بنیاد اعلام این وزارت، ظرفیت ۷۴ آنتن مخابراتی در کابل به‌صورت آزمایشی به فناوری 5G ارتقا یافته و این پروژه در حال حاضر در مرحله تست قرار دارد. مقام‌ها می‌گویند پس از تکمیل زیربنا‌ها و موفقیت دوره آزمایشی، این خدمات در سایر ولایت‌های کشور نیز گسترش خواهد یافت.

این موضوع در دیدار حمدالله نعمانی با رئیس شرکت مخابراتی افغان بیسیم علی‌الله سروری مطرح و درباره توسعه پوشش مخابراتی، بهبود کیفیت خدمات و دسترسی مناطق دوردست به خدمات مخابراتی بحث صورت گرفته است.

به گفته مسئولان شرکت افغان بیسیم، از آغاز سال ۲۰۲۶ میلادی تاکنون ۴۶ سایت مخابراتی جدید ساخته و به بهره‌برداری سپرده شده و ۱۸۶ سایت دیگر نیز در حال ساخت است.

مسئولان این شرکت همچنان از همکاری وزارت مخابرات در راستای تسهیل روند خدمات‌دهی و توسعه شبکه مخابراتی قدردانی کرده‌اند.

مقام‌های وزارت مخابرات تأکید دارند که توسعه تکنالوژی و گسترش خدمات ارتباطی، نقش مهمی در رشد اقتصادی و تسهیل ارتباطات در کشور خواهد داشت و همکاری با شرکت‌های مخابراتی در این زمینه ادامه خواهد یافت.