ذاکر جلالی، رئیس دوم سیاسی وزارت امور خارجه، می‌گوید عبور از رویکردهای صرفاً امنیت‌محور و توجه به نقش سازنده افغانستان در اتصال، همکاری و همگرایی منطقه‌ای، نکته‌ای مهم و قابل توجه است.

جلالی با اشاره به وضعیت افغانستان پیش از سال ۲۰۲۱ گفت که در آن دوره، حضور نظامی ده‌ها کشور خارجی و مداخلات بازیگران مختلف، افغانستان را نه‌تنها برای مردم این کشور، بلکه برای کل منطقه به یک معضل جدی امنیتی مبدل ساخته بود. به گفته وی، افغانستان امروز دیگر موضوع مدیریت بحران نیست، بلکه با توجه به موقعیت ژیواکونومیک، نیت نیک و سیاست خارجی اقتصادمحور حکومت کنونی، می‌تواند به پل ارتباطی مؤثر میان آسیای مرکزی، غرب و جنوب آسیا تبدیل شود.

رئیس دوم سیاسی وزارت خارجه تأکید کرد که کشورهای منطقه با بهره‌گیری از ظرفیت‌های ترانزیتی، تجاری و اتصال‌دهنده افغانستان می‌توانند به منافع مشترک دست یابند و همگرایی منطقه‌ای را تقویت کنند.

وی همچنان از تأکید عباس عراقچی، وزیر امور خارجه ایران، بر استفاده از فرصت‌ها و ظرفیت‌های افغانستان قدردانی کرد.

به گفته ذاکر جلالی، طی چهار سال گذشته گام‌های عملی و ملموسی در بخش‌های ترانزیت، اتصال منطقه‌ای، تسهیل تجارت و گسترش همکاری‌های اقتصادی میان افغانستان و کشورهای منطقه برداشته شده است که می‌تواند زمینه‌ساز ثبات، رفاه و تأمین منافع مشترک منطقه‌ای باشد.

او در پایان افزود که تعامل با افغانستان باید بر اساس واقعیت‌های میدانی، فرصت‌ها و ظرفیت‌های موجود شکل گیرد تا یک وضعیت برد–برد پایدار برای افغانستان و کشورهای منطقه فراهم شود.

گفتنی است که روز یکشنبه، تهران میزبان نشستی در باره افغانستان با حضور نمایندگان ویژه روسیه، چین، تاجیکستان، پاکستان، ازبیکستان و ترکمنستان بود.

امارت اسلامی نیز به این نشست دعوت شده بود، اما از اشتراک در آن خودداری کرد.

سید عباس عراقچی، وزیر امور خارجه ایران می‌گوید که امنیت، توسعه و رفاه در افغانستان مستقیماً با منافع همه کشورهای همسایه گره خورده است و همکاری‌های منطقه‌ای زمینه‌ساز ثبات و رفاه در افغانستان است.

عراقچی در آغاز این نشست با اشاره به اینکه هیچ نسخه فرامنطقه‌ای نمی‌تواند مشکلات و بحران‌های منطقه‌ای را حل کند، گفت: «بر مبنای تجربه، همسایگان طبیعی‌ترین و قابل اعتمادترین راه‌حل می‌توانند باشند. بر همین اساس جمهوری اسلامی ایران همواره بر محوریت همسایگان در هر ابتکار مرتبط با افغانستان تاکید کرده است.»

عراقچی اضافه کرده است که جایگاه ژئواکونومیک افغانستان آن را در مرکز شبکه‌های ارتباطی آسیای مرکزی، غرب آسیا و جنوب آسیا قرار می‌دهد و از همین رو، ثبات و توسعه‌ افغانستان نه‌تنها یک ضرورت انسانی بلکه یک الزام راهبردی برای کل منطقه است.

وزیر خارجه ایران تصریح کرد که ایران به‌عنوان همسایه‌ی دیرپای افغانستان و شریک نزدیک مردم این کشور، همواره بر ضرورت ادغام همه‌جانبه‌ افغانستان در منطقه تأکید داشته است.

او گفته است: «تحولات چند سال اخیر در منطقه نشان داده است که رویکردهای بیرونی و نسخه‌های تحمیلی نه به ثبات می‌انجامد و نه توسعه‌ی پایدار را تضمین می‌کند. تجربه‌ مداخله‌ نظامی و حضور دودهه‌ای ناتو در افغانستان در برابر ما قرار دارد.»

وزیر خارجه‌ ایران اضافه کرده است که تمرکز بیش از حد بر راه‌حل‌های امنیت‌محور، نادیده‌گرفتن بافت اجتماعی و فرهنگی افغانستان، نادیده‌گرفتن نقش بازیگران منطقه‌ای و همسایگان، وابسته‌سازی و فاسد ساختن ساختارهای سیاسی و اقتصادی افغانستان و در نهایت خروج شتاب‌زده امریکا در سال ۲۰۲۱، نشانه‌های یک ناکامی و شکست بود.

او بر ایجاد میکانیزم‌های منظم گفتگو میان کشورهای همسایه‌ افغانستان تأکید کرده و گفته است که این نشست‌ها نه‌تنها از سوءتفاهم‌ها جلوگیری می‌کند بلکه امکان هماهنگی سیاست‌ها و برنامه‌های اقتصادی، مرزی و انسانی و تقویت درک متقابل و نزدیکی دیدگاه‌ها میان کشورهای منطقه را فراهم آورده و بستری مناسب برای کاهش تنش‌ها و ارتقای همکاری‌های سازنده میان همسایگان ایجاد می‌کند.

در این نشست، محمد صادق، نماینده خاص پاکستان در امور افغانستان، نیز تأکید کرد که نگرانی اسلام آباد در مورد تروریزم باید قاطعانه رفع شود.

او گفت که پاکستان خواهان ترویج صلح، توسعه و امنیت در منطقه است.

محمد یعقوب مجاهد، وزیر دفاع امارت اسلامی افغانستان، در سفرش به ولایت کندهار بر فراگیری علوم عصری و دینی تأکید کرده است.

او در مراسم فراغت در یک مدرسه در کندهار گفت: «از شما می‌خواهم که از مکاتب و مدارس حمایت کنید؛ نگذراید فرزندان تان بی‌تعلیم باشند. هر نوع علم را بیاموزید، چه عصری و چه دینی.»

وزیر دفاع تأکید کرد که امارت اسلامی در خدمت مردم قرار دارد، چنانچه شماری نیروها از سرحدات و شماری دیگر از جان و مال مردم حفاظت می‌کنند.

از سوی دیگر، ملا تاجمیر جواد، معاون اول ریاست عمومی استخبارات، به مناسبت فراغت طلاب جامعه مصباح‌العلوم گفته است که افغانستان در طول تاریخ همواره یکی از مراکز بزرگ علوم دینی بوده است.

آقای جواد افزوده است که افغانستان در چارچوب مکتب علمی ـ فکری ماوراءالنهر و مکتب علمی و فکری دیوبند، مراکز بزرگ دینی ـ علمی، شخصیت‌های برجسته دینی و آثار علمی ارزشمند در اختیار دارد و این روند همچنان ادامه دارد.

به گفته او، امروز در افغانستان ده‌ها هزار مدرسه فعال است و ده‌ها هزار جوان در آن‌ها به آموزش و تحصیل مشغول‌ اند و امارت اسلامی افغانستان به‌طور کلی به علوم دینی و علوم عصری توجه ویژه دارد.

وی تصریح کرده است که امارت اسلامی بر اصلاح نصاب مدارس و مراکز عصری، بهبود اصول و شیوه‌های تدریس، ایجاد نظم و انضباط و در مجموع ارتقای کیفیت تمام علوم دینی و عصری کار می‌کند.