منابع رسمی امریکا می‌گویند که از زمان خروج نیروهای این کشور از افغانستان در سال ۲۰۲۱، هزاران تن از افغان‌های منتقل‌شده به امریکا به دلیل «نشان‌های احتمالی امنیتی و سابقه‌داری» مورد بررسی قرار گرفته‌اند؛ موضوعی که بار دیگر روند تخلیه و اسکان را زیر ذره‌بین برده است.

براساس آمار تازه‌ی وزارت امنیت داخلی امریکا که در اختیار چک گراسلی، رئیس کمیته قضایی سنای این کشور قرار گرفته، برای ۶۸۶۸ افغان تخلیه‌شده معلومات احتمالی «نگران‌کننده» ثبت شده است. از این میان:

• ۵۰۰۵ تن با شاخص‌های احتمالی امنیت ملی
• ۹۵۶ تن با نگرانی‌های مرتبط به امنیت عمومی
• ۸۷۶ تن با علایم احتمالی تقلب

با آن‌که بخش بزرگ این نگرانی‌ها بعداً رفع شده، اما وزارت امنیت داخلی امریکا تأیید کرده است که ۸۸۵ مورد هنوز هم با «حل‌نشده» باقی مانده‌اند.

افزایش حساسیت‌ها پس از تیراندازی نزدیک قصر سفید

انتشار این ارقام هم‌زمان شده با پیامدهای یک تیراندازی مرگبار در نزدیکی قصر سفید که در آن یک عضو گارد ملی امریکا کشته شد. عامل تیراندازی، رحمن‌الله لکنوال، یک مهاجر افغان ۲۹ ساله است که در سال ۲۰۲۱ وارد امریکا شده بود و اکنون با اتهام قتل درجه یک و چندین مورد حمله مواجه است.

این رویداد بحث درباره کفایت روند بررسی پیشینه مهاجران را دوباره داغ کرده است. دونالد ترمپ، رئیس‌جمهور امریکا، دستور بازنگری فوری روند بررسی پناه‌جویان از کشورهای «پرخطر» و تعلیق صدور ویزه برای پاسپورت‌های افغان را صادر کرده است.

انتقاد بازرسان و نهادهای نظارتی از روند بررسی پیشینه

گزارش‌های بازرسان فدرال نیز بر چالش‌های جدی در روند بررسی تخلیه‌شدگان تأکید دارد:

• بازرس وزارت امنیت داخلی روند موجود را «پراکنده و غیرمتمرکز» توصیف کرده است.

• گزارش وزارت عدلیه امریکا نشان می‌دهد که تا ماه می ۲۰۲۳، ۵۵ فرد موجود در فهرست تروریستی به مرزهای امریکا رسیده‌اند؛ شماری از آنان در جریان تخلیه افغانستان شناسایی شده‌اند.

• اف‌بی‌‎آی هشدار داده که سرعت بالای تخلیه در سال ۲۰۲۱، روند عادی بررسی‌ها را مختل کرده بود.

در ماه‌های اخیر، دو شهروند افغان نیز به اتهام طرح‌ریزی حمله‌ی الهام‌گرفته از داعش در اوکلاهما متهم شدند که یکی به ۱۵ سال و دیگری تا ۳۵ سال زندان روبه‌رو است.

واکنش‌های سیاسی و افزایش فشار بر نهادهای امنیتی

پس از تیراندازی اخیر، ترمپ ۵۰۰ نیروی تازه گارد ملی را به واشنگتن فرستاده و شمار نیروهای مستقر در شهر را به ۲۲۰۰ تن افزایش داده است. او دولت پیشین امریکا را مسئول ورود لکنوال به کشور دانسته است.

با این حال مدافعان حقوق مهاجران این تغییرات را «سیاسی» می‌دانند. رئیس گروه حمایت از مهاجران افغان (AfghanEvac)  گفته است که دولت امریکا «از عمل یک فرد خشونت‌ورز برای پیش‌برد سیاست‌هایی استفاده می‌کند که از مدت‌ها قبل به دنبال اجرای آن بوده است.»

توقف موقت صدور ویزه و بررسی دوباره معیارات

جوزف ایدلو، رئیس اداره خدمات شهروندی و مهاجرت امریکا، اعلام کرده که تصمیم‌گیری درباره پرونده‌های پناهندگی تا زمان تکمیل بازنگری امنیتی متوقف می‌ماند. وزیر خارجه امریکا نیز صدور ویزه برای پاسپورت‌های افغان را به‌گونه موقت تعلیق کرده است.

اکنون آمار تازه‌ی وزارت امنیت داخلی امریکا به بخش مهمی از بحث ملی درباره امنیت، مهاجرت و پیامدهای تخلیه ۲۰۲۱ تبدیل شده و فشارها بر نهادهای امریکایی برای اثبات کارآمدی روندهای جدید بررسی پیشینه افزایش یافته است.