متن کامل تفاهم‌نامه میان امریکا و ایران که با هدف توقف جنگ در ایران و بازگشایی تنگه هرمز به دست آمده است، منتشر شده است.

این توافق در قالب ۱۴ ماده چارچوبی کلی از تفاهم میان دو طرف را ترسیم می‌کند. بر اساس این تفاهم، بسیاری از پیچیده‌ترین مسائل، از جمله چگونگی پایان دادن به برنامه هسته‌ای ایران، به مذاکرات نهایی در آینده موکول شده است.

این توافق زمینه را برای یک دوره گسترده ۶۰ روزه مذاکرات فراهم می‌کند که قرار است از روز جمعه در سوئیس آغاز شود.

متن کامل تفاهم‌نامه اسلام‌آباد بین جمهوری اسلامی ایران و ایالات متحده امریکا:

۱. جمهوری اسلامی ایران و ایالات متحده امریکا و متحدین آنها در جنگ حاضر، با امضای این یادداشت تفاهم خاتمه فوری و دائمی عملیات‌های نظامی را در تمامی جبهه‌ها، از جمله در لبنان، اعلام کرده و تعهد می‌کنند از این پس هیچ جنگ یا هیچ عملیات نظامی علیه یکدیگر آغاز نکنند و از تهدید یا استفاده از زور علیه یکدیگر خودداری کنند و تمامیت ارضی و حاکمیت لبنان را تضمین کنند. توافق نهایی خاتمه دائمی جنگ در تمامی جبهه‌ها، از جمله در لبنان، و بقیه مفاد این بند را تایید خواهد کرد.

۲. جمهوری اسلامی ایران و ایالات متحده امریکا متعهد می‌شوند که به حاکمیت و تمامیت ارضی یکدیگر احترام بگذارند و از مداخله در امور داخلی یکدیگر خودداری کنند.

۳. جمهوری اسلامی ایران و ایالات متحده امریکا به انجام مذاکرات و حصول به یک توافق نهایی در مدت حداکثر ۶۰ روز، قابل تمدید با رضایت طرفین، متعهد می‌شوند.

۴. بلافاصله با امضای این یادداشت تفاهم، ایالات متحده امریکا شروع به رفع محاصره بحری خود و هرگونه مزاحمت یا ممانعت علیه جمهوری اسلامی ایران می‌کند، و ظرف ۳۰ روز به محاصره بحری به طور کامل خاتمه خواهد داد. در طول این مدت، تردد کشتی‌ها متناسب با تعداد ترافیک قبل از جنگ که از سوی جمهوری اسلامی ایران برقرار می‌شود، خواهد بود. ایالات متحده امریکا همچنین متعهد می‌شود تا ظرف ۳۰ روز پس از توافق نهایی، نیرو‌های نظامی خود را از حوزه پیرامونی جمهوری اسلامی ایران خارج کند.

۵. با امضای این یادداشت تفاهم، جمهوری اسلامی ایران ترتیباتی را با حداکثر تلاش خود برای عبور مصون کشتی‌های تجارتی، بدون هزینه فقط برای ۶۰ روز، از خلیج فارس به بحر عمان و بالعکس، اتخاذ خواهد کرد. تردد کشتی‌های تجارتی بلافاصله آغاز، و با توجه به ضرورت رفع موانع تخنیکی و نظامی و مین‌زدایی توسط جمهوری اسلامی ایران، ظرف ۳۰ روز برقرار خواهد شد. جمهوری اسلامی ایران با سلطنت عمان برای تعیین اداره آینده و خدمات بحری در تنگه هرمز، مطابق با حقوق بین الملل قابل اجرا و حقوق حاکمیتی کشور‌های ساحلی تنگه هرمز، گفتگو خواهند کرد و با دیگر کشور‌های ساحلی خلیج فارس نیز تبادل نظر می‌کنند.

۶. ایالات متحده امریکا متعهد می‌شود، با شرکای منطقه‌ای خود، برای بازسازی و توسعه اقتصادی جمهوری اسلامی ایران یک برنامه قطعی مورد توافق طرفین را با تامین حداقل ۳۰۰ میلیارد دالر ایجاد کند. میکانیزم اجرایی‌سازی این برنامه، به عنوان بخشی از توافق نهایی ظرف ۶۰ روز نهایی خواهد شد. تمامی تائیدیه‌ها، معافیت‌ها و مجوز‌های مورد نیاز برای معاملات مالی مربوطه توسط ایالات متحده امریکا ارائه خواهد شد.

۷. ایالات متحده امریکا متعهد می‌شود به تمامی انواع تحریم‌ها علیه جمهوری اسلامی ایران، از جمله قطعنامه‌های شورای امنیت سازمان ملل متحد، قطعنامه‌های شورای حکام آژانس بین‌المللی انرژی اتمی، و تمامی تحریم‌های یکجانبه امریکا، اعم از اولیه و ثانویه، برابر یک برنامه زمانی مورد توافق به عنوان بخشی از توافق نهایی، خاتمه دهد. جمهوری اسلامی ایران و ایالات متحده امریکا به اهمیت اساسی موضوع خاتمه تحریم‌ها که در بالا ذکر شده است اذعان دارند و قصد خود را برای رسیدگی فوری به این موضوعات در مذاکرات، به منظور دستیابی به توافق متقابل در مورد آنها اظهار می‌کنند.

۸. جمهوری اسلامی ایران مجدداً تایید می‌کند که سلاح هسته‌ای تولید یا تدارک نخواهد کرد. جمهوری اسلامی ایران و ایالات متحده امریکا موافقت کرده‌اند که وضعیت مواد غنی‌شده ذخیره شده را از طریق یک میکانیزم مورد توافق طرفین و مطابق با برنامه زمانی مندرج در بند ۷، حداقل به شیوه رقیق‌سازی در محل، تحت نظارت آژانس بین‌المللی انرژی اتمی، حل و فصل کنند. دو طرف همچنین موافقت می‌کنند تا در مورد موضوع غنی‌سازی، و دیگر موضوعات مورد توافق دو طرف مرتبط با نیاز‌های هسته‌ای جمهوری اسلامی ایران، بر اساس یک چارچوب رضایت‌بخش که در توافق نهایی مورد موافقت قرار خواهد گرفت، بحث کنند. توافق نهایی مفاد این بند را تایید خواهد کرد. جمهوری اسلامی ایران و ایالات متحده امریکا به اهمیت اساسی موضوعات هسته‌ای ذکرشده در بالا اذعان دارند و قصد خود را برای رسیدگی فوری به این موضوعات در مذاکرات، به منظور دستیابی به توافق متقابل در مورد آنها اظهار می‌کنند.

۹. جمهوری اسلامی ایران و ایالات متحده امریکا موافقت می‌کنند که تا زمان توافق نهایی وضعیت موجود را حفظ کنند؛ جمهوری اسلامی ایران وضع موجود را در برنامه هسته‌ای خود حفظ خواهد کرد، و ایالات متحده امریکا هیچ تحریم‌های جدیدی علیه ایران وضع نخواهد کرد و نیرو‌های نظامی بیشتری را در منطقه مستقر نخواهد کرد.

۱۰. ایالات متحده امریکا متعهد می‌شود بلافاصله با امضای این تفاهم‌نامه و تا زمان خاتمه تحریم‌ها، معافیت‌های وزارت خزانه‌داری را برای صادرات نفت خام ایران، محصولات پتروکیمیاوی و مشتقات آنها، و تمامی خدمات مرتبط شامل معاملات بانکی، بیمه‌ها، حمل و نقل و … صادر کند.

۱۱. ایالات متحده امریکا متعهد می‌شود تا پول و دارایی‌های محدود یا مسدود شده جمهوری اسلامی ایران را با اجرای این تفاهم‌نامه به طور کامل برای استفاده در دسترس قرار دهد. ایالات متحده امریکا و جمهوری اسلامی ایران در مورد روال مربوط به آزادسازی این پول در طول مذاکرات، به صورت دوجانبه توافق می‌کنند. این پول، چه در حساب اصلی نگهداری شوند و چه منتقل شوند، برای پرداخت به هر ذینفع نهایی که توسط بانک مرکزی جمهوری اسلامی ایران تعیین می‌شود، باید به طور کامل قابل استفاده شوند. ایالات متحده امریکا متعهد می‌شود که تمامی تاییدیه‌ها و مجوز‌های لازم را در این رابطه صادر کند.

۱۲. جمهوری اسلامی ایران و ایالات متحده امریکا موافقت می‌کنند تا یک میکانیزم اجرایی برای نظارت بر اجرای موفق این تفاهم‌نامه و پایبندی آتی به توافق نهایی تشکیل شود.

۱۳. پس از امضای این تفاهم‌نامه و منوط به شروع اجرای بند‌های ۱، ۴، ۵، ۱۰ و ۱۱ این تفاهم‌نامه و تداوم اجرای این اقدامات، جمهوری اسلامی ایران و ایالات متحده امریکا مذاکرات درخصوص توافق نهایی را منحصرا در مورد بقیه بند‌ها آغاز خواهند کرد.

۱۴. توافق نهایی با یک قطعنامه الزام‌آور شورای امنیت سازمان ملل متحد تایید خواهد شد.

رهبران هفت کشور صنعتی جهان (جی۷) روز دوشنبه در یک اقامتگاه ساحلی در فرانسه گردهم آمدند؛ نشستی که تنها چند ساعت پس از اعلام توافق اولیه میان ایالات متحده و ایران برای پایان دادن به جنگ، کاهش تنش‌ها و بازگشایی تنگه هرمز برگزار می‌شود.

براساس گزارش‌ها، موضوع توافق امریکا و ایران یکی از محورهای اصلی بحث در این نشست سه‌روزه (۱۵ تا ۱۷ جون) خواهد بود؛ نشستی که در آن همچنان جنگ اوکراین، بی‌ثباتی اقتصادی جهانی و وابستگی به منابع معدنی حیاتی نیز بررسی می‌شود.

دونالد ترمپ، رئیس‌جمهور ایالات متحده، قرار است در این نشست حضور یابد؛ حضوری که در حالی صورت می‌گیرد که بسیاری از رهبران جهان نسبت به سیاست‌های غیرقابل پیش‌بینی واشنگتن در سال‌های اخیر ابراز نگرانی کرده‌اند.

به گفته منابع دیپلماتیک، سران جی۷ قصد دارند جزئیات توافق امریکا و ایران را بررسی کنند؛ توافقی که براساس آن، آتش‌بس گسترده، بازگشایی تنگه هرمز و آغاز روند مذاکرات تازه میان دو کشور در نظر گرفته شده است.

بر اساس این توافق، تنگه هرمز – یکی از مهم‌ترین مسیرهای انتقال نفت و گاز جهان – قرار است از روز جمعه دوباره بازگشایی شود؛ اقدامی که می‌تواند تأثیر قابل توجهی بر بازار انرژی جهانی داشته باشد.

در همین حال، گزارش‌ها حاکی است که یک تفاهم‌نامه رسمی این توافق قرار است روز جمعه در سوئیس امضا شود، هرچند جزئیات دقیق آن هنوز منتشر نشده است.

رهبران اتحادیه اروپا از جمله امانوئل مکرون، میزبان این نشست، تلاش دارند از این فرصت برای تقویت همکاری‌های جهانی و کاهش تنش‌های اقتصادی و ژئوپولیتیکی استفاده کنند.

در کنار کشورهای عضو جی۷، نمایندگان کشورهای امارات متحده عربی، قطر، مصر، برازیل، هند، کینیا و کوریای جنوبی نیز در برخی نشست‌ها شرکت دارند تا درباره پیامدهای منطقه‌ای و جهانی تحولات اخیر گفتگو کنند.

تحولات اخیر در حالی رخ می‌دهد که تحلیلگران معتقدند این توافق می‌تواند یکی از مهم‌ترین تغییرات ژئوپولیتیکی سال‌های اخیر را رقم بزند و بر بازارهای انرژی، امنیت منطقه‌ای و روابط قدرت‌های جهانی تأثیر بگذارد.