دونالد ترمپ، رئیس‌جمهور ایالات متحده، اعلام کرد که ضرب‌الاجل خود برای بازگشایی تنگه هرمز از سوی ایران را بار دیگر تمدید کرده است؛ در غیر آن، تهران با حمله به تأسیسات انرژی خود مواجه خواهد شد. این اقدام پس از آن صورت می‌گیرد که ایران طرح ۱۵ ماده‌ای او برای پایان دادن به جنگ با اسرائیل را رد کرد.

ایران هیچ نشانه مستقیمی مبنی بر آمادگی برای مذاکره یا سازش ارائه نکرده است. سپاه پاسداران ایران در بیانیه‌ای تأکید کرده است که تمامی کشتیرانی «به مقصد و از مبدأ بنادر متحدان و حامیان دشمنان اسرائیلی-امریکایی» به هر مقصدی ممنوع است.

این جنگ در سراسر خاورمیانه گسترش یافته، هزاران نفر را کشته و بزرگ‌ترین اختلال در تاریخ در عرضه انرژی را به‌وجود آورده است. این وضعیت با افزایش شدید قیمت نفت، گاز و کودهای شیمیایی، اقتصاد جهانی را تحت تأثیر قرار داده و نگرانی‌ها از افزایش تورم را تشدید کرده است.

ایالات متحده و اسرائیل در ۲۸ فبروری، همزمان با مذاکرات با تهران درباره برنامه هسته‌ای‌اش که هنوز به توافقی نینجامیده بود، حملاتی را علیه ایران آغاز کردند. حملات حزب‌الله، متحد لبنانى ایران، به اسرائیل نیز باعث آغاز حملات گسترده اسرائیل در لبنان شد که در نتیجه آن حدود یک‌پنجم جمعیت این کشور آواره شده‌اند.

ترمپ روز پنج‌شنبه در نشست کابینه تهدید کرد که در صورت عدم دستیابی به توافق، فشارها بر ایران را افزایش خواهد داد. او بعداً در شبکه‌های اجتماعی نوشت که حملات برنامه‌ریزی‌شده به تأسیسات انرژی ایران را برای ۱۰ روز به تعویق می‌اندازد.

او در پیامی در شبکه «تروث سوشال» افزود: «گفتگوها ادامه دارد و با وجود اظهارات نادرست رسانه‌های جعلی و دیگران، بسیار خوب پیش می‌رود.»

همزمان با ادامه جنگ در خاورمیانه، گزارش‌ها می‌رسانند که ایالات متحده یک طرح ۱۵ ماده‌ای را برای بحث به تهران فرستاده است.

ترمپ روز سه‌شنبه گفت که ایالات متحده در حال «مذاکره» برای پایان دادن به جنگی است که تاکنون هزاران نفر را کشته و بدترین شوک انرژی در تاریخ را ایجاد کرده و منجر به کمبود تیل در سطح جهان و آشفتگی بازارها شده است.

روز چهارشنبه، با انتشار گزارش‌هایی مبنی بر اینکه ایالات متحده به دنبال آتش‌بس یک ماهه است و یک طرح ۱۵ ماده‌ای برای مذاکره به ایران ارسال کرده است، بازار سهام رشد کرد، قیمت کاهش و امید برای از سرگیری صادرات نفت از خلیج فارس افزایش یافت.

ترمپ در قصر سفید به خبرنگاران گفت که ایالات متحده در حال مذاکره با «افراد مناسب» در ایران برای پایان دادن به خصومت‌ها است و افزود که ایرانی‌ها به شدت خواهان دستیابی به توافق هستند.

محمد باقر قالیباف، رئیس مجلس نمایندگان ایران، روز دوشنبه چنین گزارش‌هایی را به عنوان «اخبار جعلی» رد کرده بود.

ارسال طرح ۱۵ ماده‌ای به ایران

نیویورک تایمز روز سه‌شنبه گزارش داد که واشنگتن یک طرح ۱۵ ماده‌ای برای پایان دادن به جنگ در خاورمیانه به ایران ارسال کرده است. چینل ۱۲ اسرائیل نیز به نقل از سه منبع اعلام کرد که ایالات متحده به دنبال آتش‌بس یک ماهه برای بحث در مورد طرح ۱۵ ماده‌ای است.

این رسانه اسرائیلی اعلام کرد که این طرح شامل برچیدن برنامه هسته‌ای ایران، توقف حمایت از گروه‌های نیابتی مانند حزب‌الله لبنان و بازگشایی تنگه هرمز خواهد بود.

اسرائیل روز جمعه موج تازه‌ای از حملات علیه ایران را آغاز کرد؛ اقدامی که تنش‌ها را در بحران رو ‌به ‌گسترش منطقه‌ای افزایش داده و بازارهای جهانی انرژی را نیز ناآرام کرده است.

این حملات در حالی صورت گرفت که یک روز پیش از آن دونالد ترمپ، رئیس‌جمهور ایالات متحده، از اسرائیل خواسته بود از تکرار حملات به زیرساخت‌های گاز طبیعی ایران خودداری کند، اقدامی که به‌طور چشمگیری سطح تنش‌ها را در آنچه به‌طور فزاینده‌ای به‌عنوان رویارویی مشترک امریکا و اسرائیل با تهران تلقی می‌شود، افزایش داده است.

سخنگوی نیروهای دفاعی اسرائیل اعلام کرد که این نیرو «موجی از حملات علیه زیرساخت‌های رژیم تروریستی ایران در قلب تهران» را آغاز کرده است، اما جزئیات بیشتری ارائه نکرد.

این درگیری که از ۲۸ فبروری و پس از ناکامی مذاکرات درباره برنامه هسته‌ای ایران آغاز شد، تاکنون هزاران کشته برجا گذاشته، کشورهای همسایه را درگیر کرده و اقتصاد جهانی را تحت تأثیر قرار داده است.

در ساعات اولیه روز جمعه، کشورهای بحرین، کویت و امارات متحده عربی از حملات راکتی خبر دادند؛ حملاتی که در ادامه چندین روز حملات ایران به زیرساخت‌های انرژی در منطقه صورت گرفته است.

بازارهای انرژی به‌شدت نوسان داشته‌اند. قیمت‌ها روز پنج‌شنبه پس از آن افزایش یافت که ایران در پاسخ به حمله اسرائیل به یک میدان بزرگ گاز، تأسیسات رأس لفان در قطر را هدف قرار داد، مرکزی کلیدی که حدود یک‌پنجم گاز طبیعی مایع جهان در آن فرآوری می‌شود. برآورد می‌شود ترمیم خسارات واردشده سال‌ها زمان ببرد.

همچنین بندر اصلی صادراتی عربستان سعودی در دریای سرخ هدف حمله قرار گرفت، در حالی که این کشور تلاش داشت صادرات خود را برای دور زدن اختلالات ناشی از تهدید ایران به بستن تنگه هرمز تغییر مسیر دهد—گلوگاهی حیاتی که حدود ۲۰ درصد نفت جهان از آن عبور می‌کند.

با وجود این حملات، قیمت نفت روز جمعه اندکی کاهش یافت؛ زیرا کشورهای اروپایی و جاپان پیشنهاد کمک برای تأمین امنیت مسیرهای کشتیرانی از طریق این تنگه را مطرح کردند و ایالات متحده نیز برنامه‌هایی برای افزایش تولید نفت اعلام نمود.

حملات به تأسیسات انرژی نشان‌دهنده توانایی ایران در تحمیل هزینه‌های سنگین اقتصادی در برابر فشار نظامی است و در عین حال محدودیت سامانه‌های دفاع هوایی در حفاظت از دارایی‌های حیاتی در منطقه خلیج را برجسته می‌سازد.

ترمپ که در آستانه انتخابات میان‌دوره‌ای با فشار سیاسی ناشی از افزایش قیمت سوخت مواجه است، از متحدانی که به گفته او با احتیاط به درخواست‌های آمریکا برای تأمین امنیت تنگه هرمز پاسخ داده‌اند، انتقاد کرد.

او روز پنج‌شنبه در اشاره به بنیامین نتانیاهو، صدراعظم اسرائیل، گفت: «به او گفتم این کار را نکن، و او هم این کار را نخواهد کرد.»

نتانیاهو بعداً تأیید کرد که اسرائیل به‌تنهایی در حمله به میدان گازی پارس جنوبی ایران اقدام کرده و همچنین اذعان داشت که ترمپ از اسرائیل خواسته است از حملات بیشتر به زیرساخت‌های انرژی خودداری کند.

او افزود که ایران «به‌شدت تضعیف شده» و دیگر توانایی غنی‌سازی اورانیوم یا تولید موشک‌های بالستیک را ندارد، اما تأکید کرد که هرگونه تغییر اساسی در داخل ایران مستلزم «یک مؤلفه زمینی» خواهد بود، بدون آنکه جزئیات بیشتری ارائه کند.