خبرگزاری رویترز گزارش داده است که ارزیابی «د افغانستان بانک» برای آزادسازی ۳.۵ میلیارد دالر از دارایی این بانک، مورد پذیرش امریکا قرار نگرفته است.

قرار بود در صورت موفق به در‌آمدن این بانک از بررسی شفافیت ایالات متحده امریکا، ۳.۵ میلیارد دالر، دارایی‌ منجمد‌شده افغانستان که در بانک امانی سويس قرار دارد، به بانک مرکزی افغانستان منتقل شود. اما گفته شده که نتیجه این بررسی‌ها منفی بوده است.

دو مقام کنونی و یک مقام پیشین ایالات متحده گفته اند بررسی شفافیت مالی بانک مرکزی تحت اداره امارت اسلامی، نتوانست حمایت واشنگتن را برای بازگرداندن ۳.۵ میلیارد دارایی بانکی از صندوق امانی افغانستان در سویس به دست آورد. قرار بود تمویل بانک مرکزی توسط صندوق امانی سویس، به کاهش بحران مالی کنونی در افغانستان کمک کند.

یک مقام وزارت مالیه ایالات متحده به شرط افشا نشدن نام اش گفته است که این پول پیش از اعمال اصلاحات مورد نیاز پرداخته نخواهد شد.

صندوق امانی مستقر در سویس سال گذشته با حدود نیمی از بودجه ۷ میلیارد دالری بانک مرکزی افغانستان ایجاد شد. این مقدار از دارایی بانک مرکزی افغانستان پس از حاکمیت امارت اسلامی در آگست ۲۰۲۱، در بانک ذخایر فدرال در نیویارک منجمد شده بود.

مقامات وزارت مالیه امریکا گفتند بانک مرکزی باید نشان دهد که بدون «نفوذ و مداخله سیاسی» فعالیت می‌کند. در حال حاضر گفته می‌شود که سه مقام امارت اسلامی که تحت تحریم‌های ایالات متحده و ملل متحد قرار دارند، در راس این بانک قرار دارند.

یک مقام وزارت مالیه امریکا گفت بانک مرکزی افغانستان همچنین باید ثابت کند که بر پولشویی و تمویل تروریسم کنترول کافی دارد و توسط ناظر مستقل و معتبر نظارت می‌شود.

او گفت: «ارزیابی ما از بانک مرکزی افغانستان تغییر ناپذیر» است. دو مقام دیگر و یک مقام پیشین امریکایی که از موضع ایالات متحده آگاهی دارند به دلیل حساسیت موضوع بدون ذکر نام شان گفتگو کردند.

براساس گزارش رویتزز، یک سخنگوی امارت اسلامی و همچنین سخنگوی بانک مرکزی به درخواست برای پاسخ دادن به این موضوع واکنش نشان ندادند.

صندوق امانی افغانستان در سویس چهار عضو دارد. این هیئت چهار نفره بر صندوق امانی نظارت دارد و باید پرداخت‌ها را به اتفاق آرا تصویب کند. حمایت نماینده ایالات متحده در این راستا ضروری است.

افغانستان همچنین گرفتار بحران‌های اقتصادی و بشری است و این بحران‌ها به گفته برخی از کارشناسان، با تحریم‌های ایالات متحده که توانایی‌ها و عملکرد بانک مرکزی را مختل می‌کند، بدتر شده است.

براساس یک گزارش ماه اپریل بازرس ویژه امریکا برای بازسازی افغانستان، این بررسی شفافیت مالی توسط اداره انکشاف بین المللی ایالات متحده تمویل شده و یک قراردادی خارجی آن را انجام داده است. این بررسی، مسایلی چون کنترول بانک مرکزی افغانستان در برابر پولشویی، تمویل مالی تروریسم، بخش‌های نظارت و پرداخت بانکی را ارزیابی کرده است.

یافته‌های این بررسی شفافیت مالی تاهنوز عمومی نشده است.

مقام وزارت مالیه امریکا این بررسی شفافیت مالی را «ارزیابی اولیه» نامیده و گفت «محدودیت‌های» نشان می‌دهد که ممکن «تلاش برای بررسی‌های بیشتر توسط طرف ثالث ضروری» باشد.

شاه محرابی و انورالحق احدی که به صورت مشترک صندوق امانی سویس را اداره می‌کنند به رویترز گفتند تاکنون این موضوع را دریافت نکرده و پس از دریافت این یافته‌ها، آن را بررسی خواهند کرد.

محرابی گفت که استفاده از دارایی‌های بانک مرکزی باید بر ثبات قیمت‌ها و حصول اطمینان از در اختیار داشتن پول کافی در بانک‌ها متمرکز شود.