ولودیمیر زلنسکی، رئیس‌جمهور اوکراین، می‌گوید مذاکره‌کنندگان امریکایی پیشنهاد کرده‌اند که اوکراین در بدل عضویت در سازمان پیمان اتلانتیک شمالی (ناتو)، از منطقه شرقی دونباس خارح شود.

به گزارش رویترز، زلنسکی پس از آخرین دور گفتگوهای صلح با روسیه در ابوظبی، گفت که این نخستین بار است که در جریان مذاکرات، موضوع پیوند عضویت اوکراین در ناتو با واگذاری اراضی مطرح می‌شود.

او گفت: «امریکایی‌ها این پرسش را مطرح کردند که اگر اوکراین به ناتو بپیوندد، آیا از دونباس عقب‌نشینی خواهد کرد؟»

زلنسکی افزود که به باور او، موضوع عضویت اوکراین در ناتو دوباره در دستور کار قرار گرفته است؛ اما با توجه به مواضع ولادیمیر پوتین، رئیس‌جمهور روسیه، گفتگو در این باره بسیار دشوار خواهد بود.

پوتین همواره عضویت اوکراین در ناتو را خط سرخ مسکو خوانده و این موضوع را یکی از دلایل آغاز تهاجم گسترده روسیه به اوکراین در سال ۲۰۲۲ عنوان کرده است.

رئیس‌جمهور اوکراین بار دیگر تأکید کرد که کی‌یف آماده واگذاری اراضی خود نیست؛ اما گفت اگر بسته‌ای جامع شامل تضمین‌های امنیتی، حق داشتن یک اردوی قدرتمند و برخوردار از بودجه کافی و منابع مالی برای بازسازی کشور دریافت کند، این موضوع را به همه‌پرسی ملی خواهد گذاشت.

زلنسکی: نخست باید به جنگ پایان داده شود

زلنسکی در واکنش به درخواست روسیه برای دستیابی به توافقی گسترده درباره ساختار امنیتی اروپا پیش از توافق بر سر جزئیات پایان جنگ اوکراین، گفت که ابتدا باید به جنگ پایان داده شود.

او افزود: «نمی‌توانیم همه‌چیز را معکوس کنیم و نخست درباره تغییر چارچوب امنیتی جهان یا کل قاره گفتگو کنیم و سپس به پایان این جنگ بپردازیم. ابتدا باید به این جنگ پایان داده شود.»

جرد کوشنر، نماینده ویژه دونالد ترمپ، رئیس‌جمهور امریکا، و داماد او، روز شنبه گفت که دو طرف در مذاکرات اخیر مواضع حداکثری خود را مطرح کرده‌اند؛ اما در گفتگوهای خصوصی پذیرفته‌اند که برای پایان جنگ، معامله‌های عملی ضروری است.

او در پیامی در شبکه‌های اجتماعی افزود که تلاش‌های جدی و سازنده برای یافتن راه‌حل همچنان ادامه دارد.

زلنسکی همچنان پیشنهاد پوتین برای برقراری آتش‌بس بشردوستانه در شهر کوستیانتینیفکا در منطقه دونتسک را رد کرد. او گفت این پیشنهاد نشان‌دهنده ناتوانی روسیه در تصرف این شهر از راه نظامی است و غیرنظامیان پیش از این فرصت تخلیه داشته‌اند.

زلنسکی افزود که پوتین می‌خواهد نیروهای اوکراینی از این شهر خارج شوند تا روسیه بتواند آن را به‌طور کامل تصرف کند.

به گفته او، اوکراین فهرستی از هفت یا هشت منطقه دیگر در خطوط مقدم نبرد را نیز برای برقراری آتش‌بس بشردوستانه ارائه کرده است؛ مناطقی که غیرنظامیان، از جمله کودکان، در آن‌جا گیر مانده‌اند. اما روسیه ترجیح می‌دهد از این مناطق به‌عنوان اهداف نظامی استفاده کند.

مسکو هدف قرار دادن عمدی غیرنظامیان در جنگ را رد می‌کند.

توافق بر سر تبادل گسترده زندانیان

دو روز گفتگوهای میان اوکراین و روسیه با میانجی‌گری امریکا، روز چهارشنبه در ابوظبی بدون پیشرفت قابل ملاحظه پایان یافت؛ اما به گفته زلنسکی، دو طرف بر سر تبادل زندانیان که بیش از هزار نفر را شامل خواهد شد، توافق کردند.

او افزود که شمار نهایی افراد مشمول این تبادل هنوز در حال بررسی است.

زلنسکی گفت کوشنر و استیو ویتکاف، دیگر نماینده امریکا، تعهد کرده بودند که در دیدار روز پنجشنبه با پوتین در مسکو، موضوع آتش‌بس در بخش انرژی را مطرح کنند؛ اما پس از این گفتگوها هیچ پیشرفتی در این زمینه اعلام نشده است.

او گفت: «پوتین شخصاً از آتش‌بس حمایت نمی‌کند.»

زلنسکی روز پنجشنبه پس از گفتگوهای نمایندگان امریکا با مقام‌های روسی در مسکو، در ایرلند با ویتکاف و کوشنر دیدار کرد. به گفته او، مذاکره‌کنندگان امریکایی گفته‌اند که همه طرف‌ها توافق کرده‌اند اروپا در دورهای آینده مذاکرات صلح حضور داشته باشد.

در ابوظبی، نمایندگانی از اروپا که اکنون بزرگ‌ترین پشتیبان مالی و نظامی اوکراین است، با مقام‌های امریکایی و اوکراینی گفتگو کردند؛ اما در مذاکرات با طرف روسی حضور نداشتند.

رهبران اتحادیه اروپا در نشست روز جمعه در ایرلند توافق کردند که هیأت اروپا در هرگونه مذاکرات صلح اوکراین، شامل پنج قدرت بزرگ نظامی باشد: بریتانیا، فرانسه، آلمان، ایتالیا و پولند، در کنار مقام‌های اتحادیه اروپا.

کوشنر گفت که تمرکز امریکا اکنون بر فراهم‌سازی زمینه گفتگوهای مستقیم میان مسکو و شرکای اروپایی و آماده‌سازی آجندای دور بعدی مذاکرات سه‌جانبه است.

اداره هوانوردی فدرال امریکا پس از اختلال در سیستم ارتباطی مراکز کنترول ترافیک هوایی، ممنوعیت سراسری پروازها را لغو کرد. این اختلال باعث لغو و تأخیر هزاران پرواز شد و طولانی‌ترین توقف پروازها در امریکا از زمان حملات یازدهم سپتمبر ۲۰۰۱ را رقم زد.

شان دافی، وزیر ترانسپورت امریکا، گفت که حریم هوایی این کشور دوباره باز شده است؛ اما ازسرگیری پروازها به‌تدریج انجام می‌شود و بازگشت به وضعیت عادی زمان خواهد برد.

بر اساس آمار فلایت‌رادار۲۴، بیش از شش هزار و ۶۰۰ پرواز لغو و هشت هزار و ۶۰۰ پرواز دیگر با تأخیر روبه‌رو شده‌اند. این اختلال ده‌ها هزار مسافر را در میدان‌های هوایی سرگردان کرده است.

دافی گفت که مشکل از بی‌ثباتی در سیستم‌های رادار و ارتباطات آغاز شد. به گفته او، حجم زیاد اطلاعات باعث اختلال در تجهیزات ارتباطی شد و مقام‌ها برای جلوگیری از خطر، سیستم را متوقف کردند.

او تأکید کرد که مشکل برطرف شده و پروازها مصون هستند؛ اما سیستم فرسوده کنترول ترافیک هوایی امریکا به نوسازی گسترده نیاز دارد. دافی خواستار اختصاص ۵۰ میلیارد دالر برای این کار شد.

در همین حال، وزیر امنیت داخلی امریکا گفت که تاکنون شواهدی از حمله سایبری یا دخالت یک سیستم هوش مصنوعی در این رویداد به دست نیامده است و تحقیقات ادامه دارد.

با وجود ازسرگیری پروازها، لغو و تأخیر پروازها همچنان مسافران را با مشکل روبه‌رو کرده است. شرکت‌های هوایی نیز برای بازگرداندن برنامه‌های پرواز به حالت عادی تلاش می‌کنند.