د افغانستان سوداګرۍ او پانګونې خونه وايي؛ په کابل کې د افغان او چینایي سوداګرو له‌خوا د افغانستان او چین ګډ بازار پر ګډه پانګونه پرانیستل شو.

دې بنسټ د دوشنبې پر ورځ( د مرغومي دوه‌ویشتمهمه) زیاته کړې، چې شاوخوا ۲۸ زره چینایي توکي په دې بازار کې د خرڅلاو لپاره نندارې ته وړاندې شوي، چې “د افغان چاینا مارکیټ” نومیږي.

د دغې بازار چارواکو ويلي، چې دا توکي پر مناسبه بیه او لوړ کیفیت د خلکو لپاره وړاندې شوي دي.

دوی ټینګار لري، چې د داسې ګډو بازارونو جوړول کولی شي د هېواد په اقتصادي وده، د سوداګریزو اړیکو پراخولو او د بهرنۍ پانګونې په راجلبولو کې مهم رول ولوبوي.

د دوشنبې پر ورځ( د مرغومي دوه‌ویشتمه ) د سرو زرو بیه د لومړي ځل لپاره د هر اونس په بدل کې له ۴۶۰۰ ډالرو واوښته او سپینو زرو هم یو نوی تاریخي ریکارډ ثبت کړ.

دا بدلون د جیوپولیټیکي کړکېچونو له زیاتېدا او د امریکا د مرکزي بانک د رییس جروم پاول او ډونالد ټرمپ ترمنځ د اختلاف له کبله رامنځته شوی دی.

د KCM Trade شرکت د بازار لوړپوړي شنونکي ټیم واټرر ویلي، چې د بېلابېلو عواملو ټولګه؛ د ایران وضعیت، د امریکا د شوني برید شونتیا او د مرکزي بانک د رییس د یوې جنایي قضیې تر تمرکز لاندې راتلل د سرو زرو د بیو د لوړېدا سبب دی.

د بشري حقونو بنسټ د څرګندونو له مخې؛ د ایران د اعتراضونو، تاوترېخوالي او ناآرامیو له کبله تر دې دمه له ۵۰۰ څخه زیات کسان وژل شوي دي.

دغه راز تهران ګواښ کړی، چې که د ټرمپ له‌خوا پر دې هېواد د نوو ګواښونو عملي کېدا پیل شي؛ نو په سیمه کې به د امریکا پوځي اډې پر نښه کړي.

جروم پاول د یکشنبې پر ورځ ویلي، چې نوموړی د ټرمپ له‌خوا د کانګرس پر وړاندې د شهادت له کبله پر جنایي تعقیب ګواښل شوی دی.

د پاول د څرګندونو له مخې؛ دا هڅه پر مرکزي بانک د نور ډېر فشار لپاره یوه پلمه ده، چې له کبله یې د سود کچه راټیټه د ډالر ارزښت کمزوری شوی دی.

د قیمتي فلزاتو په بازار کې د سپینو زرو بیه ۴.۱ سلنه لوړه شوې او د هر اونس په بدل کې ۸۳.۲۰ ډالرو ته ورسېده. همدارنګه پالاټین ۳.۴ سلنه وده وکړه او پالاډیوم هم په همدې کچه لوړ شو او د هر اونس بیه یې ۱۸۷۷.۹۶ ډالرو ته ورسېده.

هندي کارپوهانو د امرتسر د سیمه‌ییزې شورا د صنعت په کنفډراسیون کې د سوداګریزو اړیکو د پیاوړتیا او د سیمې د چټکې اقتصادي ودې لپاره افغانستان ته د کرنیزو محصولاتو پر هوايي صادراتو ټینګار کړی دی.

په دې غونډه کې د امرتسر هوايي ډګر مشر ویلي، چې تېر کال د همدې هوايي ډګر له لارې یوازې ۹۷۲ ټنه صادرات او ۲۳۶ ټنه واردات شوي، چې دا د هوايي ډګر د ظرفیت پر پرتله ډېر لږ دي.

د متحده عربي اماراتو لپاره د هند پخواني سفیر ناوډیپ سوري د امرتسر- کابل – دوبۍ د سوداګریز دهلېز د جوړولو وړاندیز وکړ او څرګندوي، چې منظمې الوتنې کولی شي سوداګري زیاته کړي.

د کارګو د یوه شرکت مسوولانو ویلي، چې که د ګمرکي چارو بهیر چټک شي او مناسبې الوتنې موجودې وي؛ نو دوی کولی شي هره اوونۍ له ۱۵۰۰ څخه تر ۱۸۰۰ ټنو پورې توکي ولېږدوي.

دا په داسې حال کې ده، چې د تېر کال په نومبر کې د هند د بهرنیو چارو وزارت یوه چارواکي اعلان وکړ، چې د هند او افغانستان ترمنځ به د هوايي ټرانسپورټ خدمتونه ډېر ژر بېرته پیل شي.