تازه خبرونه
په افغانستان کې ۴۰ سلنه رسنۍ او ۸۰ سلنه ښځینه خبریالان له کاره بې برخې شوي
د بې پولې خبريالانو (آر تس تف) او د افغانستان آزادو خبريالانو ټولنې (ای آی جی ای) د سروې له مخې؛ کابل ته د اسلامي امارت له بیا راتګ او واکمنېدو وروسته د رسنيو په خپرونو کې بنسټيز بدلون رامنځته شو.
د بې پولې خبریالانو د اوبپاڼې د څرګندونو له مخې؛ د اګست له ۱۵ راپدیخوا په ټولیزه توګه ۲۳۱ رسنۍ وتړل شوې او له ۶۴۰۰ څخه ډېرو خبریالانو خپلې دندې له لاسه ورکړې دي.
په راپور کې راغلي، چې ښځینه خبریالانې تر ټولو ډېرې ستونزې ولېدلې، چې له ۵ څخه څلور یې نور کار نکوي.
په هرو لس رسنیو کې له څلور ډېرې له منځه ولاړې او ۶۰ سلنه خبریالان او د رسنیو کارکوونکيو نور د کار کولو واک له لاسه ورکړ.
د دغه راپور له مخې، د اوړي په پیل کې له ۵۴۳ شمېرل شويو رسنیو څخه یوازې ۳۱۲ د نومبر تر پایه هڅې روانې وساتلې.
دا په دې معنا، چې د افغانستان ۴۳ سلنه رسنۍ د درې میاشتو په موده کې له منځه ولاړې.
د کابل مرکزي سیمه، چې تر بل هر ځای یې رسنۍ ډېرې وې؛ په امن کې پاتې نشول. له هرو دوه رسنیو له یوې ډېرې ( ۵۱ سلنه) خپل شتوالی له لاسه ورکړ. د اګست له ۱۵ څخه مخکې د ۱۴۸ ثبت شویو رسنیو څخه، یوازې ۷۲ اوس هم کار کوي.
د سرچینې د راپور له مخې؛ د رسنیو د هڅو بندېدو یا کمېدو د رسنیو په سکتور کې د کارموندنې پر برخه لوی اغېز څرګند شو. د اګسټ د میاشتې په پیل کې د افغان رسنیو د ۱۰۷۹۰ کسانو (۸۲۹۰ نرینه او ۲۴۹۰ ښځې) یوازې ۴۳۶۰ (۳۹۵۰ نرینه او ۴۱۰ ښځې) یا له هرو لس رسنیو څخه څلور یې د دې سروې پر مهال کار کاوه.
سرچینې دا رامنځته شوی بدلون د افغانستان اسلامي امارت له لوري د نويو مقرراتو وړاندې کولو ته منسوب کړي.
دغه مقررات له خبريالانو غواړي، چې د اطلاعاتو او فرهنګ وزارت چارواکو ته تر پوښښ لاندې راپور وړاندې، چې بیا له هوکې وروسته د خپرولو وړتيا ومومي.
د بې پولې خبریالانو د ایران- افغانستان د میز مشر رضا معیني ویلي: د افغانستان د رسنیو د ورکېدو د مخ پر پورته حرکت د مخنیوي او د مطبوعاتو آزادۍ ته د درناوي یقیني کولو ته بېړنۍ اړتیا ده.
د خبریالانو خوندیتوب، د ښځینه خبریالانو برخلیک، د رسنیو قانون او خبرونو او معلوماتو ته د لاسرسي حق ټول هغه مهم مسایل دي، چې چارواکي باید له ځنډ پرته ورته لاسرسی ومومي. پرته له آزادو مطبوعاتو څخه، چې د بدې حکومتدارۍ د ناکامیو د افشا کولو وړتیا ولري. هیڅوک به دا ادعا ونه کړي، چې دوی له قحطۍ، بېوزلۍ، اداري فساد، د مخدره توکو له قاچاق او نورو هغو ناخوالو سره مبارزه کوي، چې افغانستان یې زیانمن کړي او د تلپاتې سولې مخه نیسي.
د افغانستان اسلامي امارت وياند ذبيح الله مجاهد بې پولو خبریالانو ته څرګنده کړې، چې د افغانستان اسلامي امارت شريعت او اسلام ته درناوی د هېواد د لوړو ګټو د ساتنې لپاره په ټاکل شوي چوکاټ کې د رسنيو د آزادۍ ملاتړ کوي.
هغه دا هم وویل، چې حکومت غواړي له هغو رسنیو سره مرسته وکړي، چې فعالیت کوي دې کار ته دوام ورکړي او نورو سره د حل په موندلو کې مرسته وکړي، چې دوی بېرته خپل فعالیت پیل کړې. د نویو مقرراتو تر څنګ، د رسنیو خاوندان باید له نویو اقتصادي محدودیتونو سره مقابله وکړي. ډېريو رسنیو ملي او نړیوال تمویل ترلاسه کاوه، چې د اسلامي امارت ترلاسه کولو سره پای ته ورسید.
مجاهد ویلي: دغه رسنۍ تر هر څه ډېر د هغو هېوادونو لخوا، چې په افغانستان کې یې پوځي حضور درلود او تمویل ته یې لیوالتیا درلوده، اوس پای ته رسیدلي دي.
مجاهد د ډېرو رسنیو د له منځه تلو په اړه یادونه وکړه، چې د ډېرو رسنیو مسوول مدیران له هېواده تښتېدلي دي.
هغه ویلي، دې کار د دوی د رسنیو “له سقوط” سره مرسته کړې ده.
تازه خبرونه
ازبکستان او ناروې د افغانستان د ستونزو پر حل ټینګار وکړ
د ازبکستان بهرنیو چارو وزارت د څرګندونو له مخې؛ دواړو خواوو د افغانستان د ستونزو د حل په بهیر کې د منظمو خبرو اترو د دوام پر اړتیا ټینګار وکړ.
د افغانستان لپاره د ازبکستان د ولسمشر ځانګړي استازي عصمت الله ارګاشوف د ناروې له نوي ټاکل شوې سفیرې هلنه سنډ انډرسن سره وکتل او د افغانستان په اړه یې د دوه اړخیزو همکاریو د وضعیت په اړه خبرې وکړې.
د ازبکستان بهرنیو چارو وزارت د څرګندونو له مخې؛ دواړو خواوو د افغانستان د ستونزو د حل په بهیر کې د منظمو خبرو اترو د دوام پر اړتیا ټینګار وکړ.
د غونډې په لړ کې د ناروې سفیرې د افغانستان په اړه د ازبکستان د منسجم سیمهییز دریځ جوړونې له هڅو ستاینه وکړه.
دغه راز په دې ناسته کې د افغانستان د ملي اقتصاد د بیارغونې او د سیمهییزې نښلېدا په پروژو کې د دې هېواد د یوځای کېدا پر امکاناتو نظرونه تبادله شول.
دواړو خواوو په افغانستان کې د ثبات او پرمختګ د ملاتړ لپاره د همکاریو او سیمهییزو تعاملاتو پر پیاوړتیا ټینګار وکړ.
تازه خبرونه
متقي د سعودي عربستان له سفیر سره په چین کې د کابل-اسلامآباد پر مذاکراتو خبرې وکړې
د بهرنیو چارو وزارت د خپرې شوې خبرپاڼې له مخې؛ متقي په اورومچي کې له پاکستاني لوري سره د وروستیو خبرو اترو په اړهد څرګندونو پر مهال هیله من شو، چې د تفسیر توپیرونه او ځینې کوچني تخنیکي مسایل به د خبرو د پرمختګ مخه ونهنیسي.
د بهرنیو چارو وزیر امیر خان متقي او په کابل کې د سعودي عربستان سفیر فیصل بن طلق البقمي د ناستې پر مهال د چین په اورومچي ښار کې د سیمهییزو بدلونونواو د افغانستان او پاکستان ترمنځ پر وروستیو مذاکرانو خبرې وکړې.
د بهرنیو چارو وزارت د خپرې شوې خبرپاڼې له مخې؛ متقي په اورومچي کې له پاکستاني لوري سره د وروستیو خبرو اترو په اړهد څرګندونو پر مهال هیله من شو، چې د تفسیر توپیرونه او ځینې کوچني تخنیکي مسایل به د خبرو د پرمختګ مخه ونهنیسي.
متقي د افغانستان او سعودي عربستان ترمنځ اړیکې مثبتې وارزولې او وایي، چې د دواړو وروڼو هېوادونو ترمنځ اړیکې به په سیاسي، امنیتي او اقتصادي برخو کې نورې هم پراخې شي.
د سعودي سفیر زیاته کړې، چې سیاسي او امنیتي ثبات او همدارنګه په افغانستان کې اقتصادي پرمختګونه خورا مهم دي او ریاض په دې برخو کې له افغانستان ملاتړ کوي.
تازه خبرونه
له افغانستان سره عملي او رغنده تعامل؛ د یوناما بنسټیزې هڅې او سیمهییزه همکاري
د ډیپلومات ورځپاڼې د راپور له مخې؛ یوناما په دې بهیر کې مرکزي رول لوبوي او د واکمنو او نړیوالې ټولنې ترمنځ د ډیپلوماټیک منځګړيتوب هڅې تر سره کوي.
د ۲۰۲۱ ز.کال له بدلونونو نږدې پېنځه کاله وروسته، د افغانستان په اړه د نړیوالې ټولنې په چلند کې څرګند بدلون رامنځته شوی او د انزوا پر ځای عملي تعامل ورته د پام وړ ګرځېدلی دی.
د ډیپلومات ورځپاڼې د راپور له مخې؛ یوناما په دې بهیر کې مرکزي رول لوبوي او د واکمنو او نړیوالې ټولنې ترمنځ د ډیپلوماټیک منځګړيتوب هڅې تر سره کوي.
یوناما د ملګرو ملتونو د امنیت شورا تر څار لاندې پر درې بنسټیزو برخو راڅرخیږي؛ سیاسي تعامل، پر بشري حقونو څار او د بشري مرستو همغږي. په داسې حال کې، چې افغانستان له جدي اقتصادي او ټولنیزو ننګونو سره مخ دی.
د ملګرو ملتونو چارواکي ټینګار کوي؛ اوسنيو شته واقعیتونو ته پر پاملرنه، تعامل یوازنی عملي غوراوی دی. بندیزونه په ټوله کې ځانګړي اشخاص پر نښه کوي؛ خو د نړیوالې پېژندنې نشتوالی د پانګونې او اوږدمهاله پراختیا مخه نیسي.
سیمهییزه همکاري په ځانګړي توګه له منځنۍ آسیا سره اړینه شوې؛ د سیمې هېوادونو د بشري لوژستیک، سوداګرۍ او بنسټیزو اړیکو په برخو کې خپل رول پراخ کړی او د ازبکستان ترمذ ښار د مرستو رسولو لپاره یو اړین مرکز ګرځېدلی دی.
په دې توګه د یو ګډ نړیوال چوکاټ رامنځته کېدا اوس هم ننګونکې ده؛ ځکه، چې د نړیوالو، سیمهییزو او افغان چارواکو ترمنځ بېلابېل لیدلوري شتون لري.
یوناما ټینګار کوي، چې د باور له نشتوالي سره – سره د خبرو اترو لارې خلاصې پاتې دي.
دغه راز د سیمهییز پرمختګ لپاره یو پراخ جوړښت هم مخ پر ښکارهکېدا دی. د دوامداره پراختیایي اهدافو لپاره د ملګرو ملتونو سیمهییز مرکز پر ۲۰۲۵ ز. کال په الماتا کې د انټونیو ګوټرش او قاسم-جومارت توکایوف پر ملاتړ پرانیستل شو، چې موخه یې په منځنۍ آسیا کې پر اوږدمهاله لومړیتوبونو تمرکز دی.
په ټولیزه توګه دا بدلونونه له افغانستان سره د تدریجي او منظم تعامل پر لوري د چلند بدلون پر ګوته کوي او ښیي، چې نور دا هېواد د ګواښونو سرچینه نه، بلکې د فرصتونو د ځای په توګه لیدل کیږي.
-
نړۍ5 days agoد هائیټي په تاریخي کلا کې د ګڼې ګوڼې له کبله مرګ او ژوبله رامنځته شوې
-
تازه خبرونه4 days agoپه هرات کې پر ملکي وګړو د مرګوني برید په اړه نړیوال غبـــرګونونــه راڅــرګند شول
-
سیمه ییز خبرونه4 days agoامریکا د ایران سمندري بندرونو ته د بېړیو پر تګ راتګ بندیز ولګاوه
-
نړۍ3 days agoایران د هوکړې غوښتونکی دی؛ خو اټومي اختلافات یې خنډ شوي – ټرمپ
-
روغتيا5 days agoد روان کال د ګوزڼ واکسین لومړی ملي کمپاین پیل شو
-
سیمه ییز خبرونه5 days agoد ایران او امریکا خبرې له ۴۰ ورځنۍ تحمیلي جګړې وروسته هم هوکړې ته ونه رسېدې
-
نړۍ4 days agoد منځني ختیځ جګړه د نړۍ اقتصاد ته ګواښ دی
-
تازه خبرونه4 days agoامیرخان متقي او د ترکیې سفیر پر سیمهییزو بدلونونو خبرې وکړې
