سوداگري
په کابل کې د افغانستان بانک د عالی شورا دوه ورځنۍ ناسته جوړیږي
اریانانیوز ته معتبره سرچینو منلي؛ شاه محمد محرابي، چې د افغانستان د کنګل شوې شتمنۍ د څارنې د بورد غړی دی؛ افغانستان ته راغلی.
د افغانستان بانک مسوولین وايي، چې محرابي به د افغانستان بانک د عالي شورا په غونډه کې برخه وا خلي.
دوۍ زیاتوي، چې تر راتلونکیو دوه ورځو به د بانک عالي شورا جوړه شي او د غونډې اجندا هم د هېواد په مالي او بانکي نظام کې ټیکاو را وستل نومول شوي.
د افغانستان بانک مسوولین وايي، دا اداره د افغانستان بانک د پرېکړې یوه ستره شورا ده، چې غړي یې د دغه بانک د مهمو پالیسیو د جوړولو او د فعالیتونو د څارنې مسوولیت لري. د افغانستان بانک د عالي شورا د غړیو د کار موده پېنځه کاله ده.
د اقتصادي چارو یو شمېر کارپوهان هم د افغانستان بانک او د افغانستان د کنګل شوې شتمنۍ د څارنې کمیسیون د غړو ترمنځ همغږي اړینه بولي.
دوی زیاته کړې، چې باید د افغانستان بانک د عالي شورا په راتلونکې ناسته کې هڅه وشي، چې په هېواد کې د روان مالي بحران د مدیریت لپاره لازم تدابیر رامنځته کړي.
د اقتصادي چارو شنونکی لعل ځاځی وایي: زه ما له نظره ترهغې، چې غیر پولي اهدافو لپاره کنګل شوې پیسي بندې وي او افغانستان ته ورنکړ شي، نو ښايي دا سفرونه دومره مثبت نوي او اړیکې باید د امریکا د خزانې له وزارت سره زیاتي شي، چې د افغانستان دا بندې پیسې بېرته آزادي شي. که بندې وي، دا د افغانۍ پر ارزښت منفي اغېزې کوي.
د افغانستان بانک عالي شورا غړي د افغانستان بانک د مهمو پالسیو، د طرحو او د اداري فعالیتونو د څارنې مسوولیت لري. د افغانستان بانک د عالي شوراغونډه په هرو درې میاشتو کې یو ځل جوړیږي. بل لور ته د افغانستان څه باندې ۳،۵ میلیارد دالرو کنګل شوې شتمني د صندوق د څارنې د بورډ غړی ډاکترانوار الحق احدي له آریانانیوز سره په خپله روستۍ مرکه کې ویلي، چې دوی د افغانستان بانک او د ماليي له وزارت سره له نږدې غیر رسمي اړیکي لري.
د کنګل شوې شتمنۍ صندوق د څارنې بورد غړی داکتر انوارالحق احدي د نومبر پر ۲۵ له آریانا نیوز سره په ځانګړې مرکه کې ویلي: مونږه کله نا کله د افغانستان د ماليي وزیر او د افغانستان بانک له رییس سره غیر رسمي اړیکي لرو او پر ځنیو موضوعاتو بحث کوو. مونږ هڅه کوو، چې له کنګل شوې شتمۍ څخه ساتنه وشي.
د افغانستان څه باندې ۳،۵ میلیارد دالرو کنګل شوې شتمنۍ صندوق د څارنې بورد په خپله لومړۍ ناسته کې پرېکړه کړې، چې دغه پیسې به په کار اچول کېږي او ګټه به ترې واخیستل شي.
د اکسپرس ټرېبیون ورځپاڼې د راپور له مخې؛ د سویس د دولتي سرچینو له قوله خبر ورکړ شوی، چې یاد بورد خپله لومړۍ ناسته د دغه هېواد په ژنیو ښار کې کړې ده. له دې ناستې وروسته په لومړي ځل شاه محمد محرابي افغانستان ته سفر کوي.
ویل کیږي، چې محرابي د افغانستان بانک لخوا کابل ته راغوښتل شوی، چې د هېواد د بانکي او مالي نظام د ټیکا لپاره یوې پایلې ته ورسیږي.
سوداگري
کابل له مسکو سره د اقتصادي همکاریو پراخولو غوښتنه وکړه
په مسکو کې د افغانستان اسلامي امارت سفیر ویلي، چې کابل غواړي له روسیې څخه نفت او ګاز واخلي او د دواړو هېوادونو ترمنځ د سوداګرۍ کچه لوړه کړي.
د روسیې تاس خبري سرچینې راپور ورکړی، چې افغانستان له روسیې سره د اقتصادي او سوداګریزو همکاریو؛ په ځانګړي توګه د انرژۍ، کانونو او بېلابېلو بنسټونو د رغولو په برخو کې د اړیکو پراخولو ته لېوالتیا څرګنده کړې ده.
په مسکو کې د افغانستان اسلامي امارت سفیر ویلي، چې کابل غواړي له روسیې څخه نفت او ګاز واخلي او د دواړو هېوادونو ترمنځ د سوداګرۍ کچه لوړه کړي.
په روسیه کې د افغانستان سفیر ګل حسن حسن له تاس خبري سرچینې سره په مرکه کې ویلي؛ د دواړو هېوادونو ترمنځ سوداګریزې او اقتصادي اړیکې د پراختیا په حال کې دي او که یو شمېر ستونزې په ځانګړي توګه بانکي محدودیتونه حل شي؛ افغانستان کولی شي له روسیې څخه نفت، ګاز، درمل، صنعتي توکي، غنم او نباتي غوړي وارد کړي.
د نوموړي د څرګندونو له مخې؛ افغانستان هم چمتو دی، چې خپل کرنیز محصولات لکه تازه او وچې مېوې، سابه، درملیز بوټي، غالۍ او معدني سرچینې روسیې ته صادر کړي.
د افغانستان سفیر زیاته کړې؛ د دغو راکړو ورکړو عملي کېدا کولی شي د دواړو هېوادونو ترمنځ د سوداګرۍ کچه لوړه کړي. همدارنګه په مسکو کې د افغان توکو د نندارتونونو د پرانیستلو لپاره هم پلانونه ترلاس لاندې دي.
دغه راز د افغانستان سفیر ټینګار کړی، چې کابل د کانونو د استخراج په برخه کې له مسکو سره د همکارۍ لپاره چمتو دی.
هغه وایي؛ اقتصاد د افغانستان د بهرنۍ پالیسۍ بنسټیزه برخه ده او حکومت هڅه کوي هېواد د سیمهییز اقتصادي ادغام پر مهمې کړۍ بدل او بهرني پانګهوال راجذب کړي.
د تاس د راپور له مخې؛ ګل حسن حسن ویلي، چې روسي شرکتونه په افغانستان کې د صنعتي، معدني او بنسټیزو پروژو په برخه کې پانګونې ته لېوالتیا لري او په کابل کې د اوبو کوچنیو برېښناکوټونو د جوړولو په اړه هم خبرې روانې دي.
دغه راز نوموړي د ځینو روسي شرکتونو استازو له اړوند ادارو سره هم لیدلي او تمه ده، چې په نږدې راتلونکې کې به په دې برخه کې عملي ګامونه پورته شي.
افغان چارواکو هیله څرګنده کړې، چې له روسیې سره د همکاریو پراختیا به د اقتصادي ودې، کاري فرصتونو د رامنځته کېدا او د هېواد د ودانیزو بنسټونو د پیاوړتیا لامل شي.
سوداگري
د ۲۰۲۵ په ډسمبر کې د افغانستان صادرات کموالی ښیي- نړیوال بانک
دا کمښت تر ډېره د ۲۰۲۵ کال په اوکټوبر کې له پاکستان سره د سوداګرۍ د درېدا له کبله رامنځته شوی دی.
د نړیوال بانک د تازه راپور له مخې؛ د افغانستان صادرات د تېر میلادي کال په ډسمبر کې د نومبر پر پرتله ۲۵ سلنه کم شوي او ۱۶۲ میلیون ډالرو ته رسېدلي دي.
دا کمښت تر ډېره د ۲۰۲۵ کال په اوکټوبر کې له پاکستان سره د سوداګرۍ د درېدا له کبله رامنځته شوی دی.
نړیوال بانک ویلي، چې هند په ډسمبر کې د افغانستان د صادراتو تر ټولو لوی بازار و، چې د ټولو صادراتو ۶۱.۲ سلنه برخه یې جوړوله.
د راپور له مخې؛ د افغانستان واردات په ډسمبر کې ۱.۲ میلیارډ ډالرو ته رسېدلي، چې دا د تېرې میاشتې پر پرتله ۵ سلنه زیاتوالی ښيي.
نړیوال بانک همدارنګه ویلي، چې د ۲۰۲۵ کال په ډسمبر کې د افغانیو ارزښت د تېرې میاشتې پر پرتله ۰.۴ سلنه لوړ شوی دی. د کلني شمېر له مخې، د افغانیو ارزښت په ټولیزه توګه ۵.۸ سلنه زیاتوالی ثبت کړی، چې دا د بازار د پرلهپسې ثبات نښه ښیي.
د نړیوال بانک د راپور پر بنسټ؛ د افغانستان کورني عواید په ډسمبر کې ۲۴.۱ میلیارډ افغانۍ (نږدې ۳۶۳.۱ میلیون ډالر) ته رسېدلي، چې دا د میاشتنۍ کچې ۲.۹ سلنه او د کلنۍ کچې ۱۸ سلنه زیاتوالی څرګندوي.
سوداگري
په هر اونس کې د سرو زرو بیه له ۵۰۰۰ ډالرو واوښته
د امریکا ولسمشر ډونالډ ټرمپ تېره اوونۍ کله، چې یې د اروپا پر ضد د تعرفو د لګولو ګواښونه بېرته واخیستل او د ګرینلنډ پر وړاندې یې د پوځي هڅې شونتیا رد کړه؛ بازارونو ته یې لنډمهالی ډاډ ورکړ، خو د ایران پر ضد د نورو ډېرو بندیزونو لګېدا بیا د بازارونو اندېښنې زیاتې کړې دي.
د امریکا ولسمشر ډونالډ ټرمپ تېره اوونۍ کله، چې یې د اروپا پر ضد د تعرفو د لګولو ګواښونه بېرته واخیستل او د ګرینلنډ پر وړاندې یې د پوځي هڅې شونتیا رد کړه؛ بازارونو ته یې لنډمهالی ډاډ ورکړ، خو د ایران پر ضد د نورو ډېرو بندیزونو لګېدا بیا د بازارونو اندېښنې زیاتې کړې دي.
پر دې سربېره ټرمپ په دې وروستیو کې کاناډا ته هم ګواښ کړی، چې که له چین سره د کومې معاملې یا تړون په لټه کې شي؛ نو له ۱۰۰ سلنه تعرفې سره به مخ شي.
پر ایران د امریکا زیات شوي فشار د تېلو بیې لوړې کړي د سپینو زرو بیې هم د پام وړ لوړې شوې دي، چې شاوخوا ۱۰۸ ډالرو ته په هر اونس کې رسېدلي دي.
د سرو زرو بیې په تېر کال کې ۶۴ سلنه لوړې شوې وې. سږ کال یوازې په یوه میاشت کې د سرو زرو بیه له ۱۷ سلنې څخه زیاته لوړه شوې ده.
-
تازه خبرونه3 days agoپه افغانستان کې د سنتي نبوي طب پوهنځی منظور شو
-
تازه خبرونه2 days agoد افغانستان ملي پراختیا سټراټیژي له خطر سره مخ ده – یوانډيپي
-
لوبی3 days agoد ۲۰۲۶ آسیا فوټسال جام اته وروستۍ لوبډلې ځانګړې شوې
-
لوبی1 day agoآریانا ټلویزیون په افغانستان کې ژمنی المپیک خپروي
-
سیمه ییز خبرونه5 days agoد ایران د بندرعباس په یوه ودانۍ کې د ګاز ډبې د چاودنې له کبله ۱۶ کسانو ته مرګ او ژوبله اوښتې
-
تازه خبرونه3 days agoد ګوزڼ په پیل شوي ملي کمپاین کې ۷.۳ میلیون ماشومان واکسین کېږي
-
تازه خبرونه3 days agoپه دوحه کې د افغانستان د ۵زره کلن تاریخ او کلتور نندارتون پرانیستل شو
-
تازه خبرونه3 days agoپه شانګهای همکاریو ټولنه کې د افغانستان فعال ګډون ممکن او عملي دی
