د افغانستان بهرنیو چارو وزیر امیرخان متقي د افغانستان لپاره د روسیې د ولسمشر له ځانګړي استازي ضمیر کابلوف سره د دواړو هېوادونو ترمنځ د اړیکو او سوداګرۍ پر پراختیا خبرې کړې دي.

د بهرنیو چارو وزارت د خبرپاڼې له مخې، په دې لیدنه کې د سوداګرۍ د کچې پر لوړولو او په دې برخه کې له شته فرصتونو څخه د اغېزمنې ګټې اخیستنې په اړه هر اړخیزې خبرې شوې دي.

امیرخان متقي د روسیې له فډرالي جمهوریت سره د اړیکو پراختیا مهمه بللې او ټینګار یې کړی، چې دواړه هېوادونه باید د متقابلو ګټو پر بنسټ له اقتصادي او سوداګریزو فرصتونو ښه ګټه پورته کړي.

دغه راز ضمیر کابلوف په افغانستان کې وروستي پرمختګونه او د نشه‌يي توکو پر وړاندې د اسلامي امارت هڅې ستایلې دي. نوموړي د دې مبارزې په اړه د ځینو نړیوالو ادارو راپورونه هم له واقعیتونو سره سم نه‌دي بللي.

د بهرنیو چارو وزیر ویلي، چې اسلامي امارت د نشه‌يي توکو د کښت، تولید او قاچاق پر وړاندې جدي او دوامداره مبارزې ته ژمن دی او په دې برخه کې خپلې هڅې د افغانستان او ټولې سیمې لپاره مهمې ګڼي.

د امریکا د جنګ وزیر د ۲۰ کلن پوځي حضور پر ناکامیو په داسې حال کې نیوکه کړې، چې امریکا افغانستان ته د سفر په اړه تر ټولو د لوړې کچې خبرداری ورکړی او خپل وګړي یې دې هېواد ته له سفر کولو منع کړي دي.

 د امریکا د جنګ وزیر پیټ هګست د دې هېواد پر پوځي پوهنتونونو نیوکه کړې او څرګندوي؛ څنګه کېدی شي یو بنسټ د پوځي سټراټیژیو د زده‌کړې ادعا وکړي، خو په افغانستان کې د امریکايي ځواکونو وتل هر اړخیز او څرګند ونه څېړي.

هګست د کابل هوايي ډګر د آبي دروازې برید ته هم نغوته کړې، چې په کې ۱۳ امریکايي سرتېري ووژل شول.

هغه دغه پېښه د عملیاتي، سټراټیژیکو او سیاسي ناکامیو پایله بللې او وایي، چې له افغانستان څخه د امریکايي ځواکونو ناسمو وتلو د امریکا نړیوال اعتبار ته لوی زیان ورساوه.

دغه راز د افغانستان د بیارغونې لپاره د امریکا د ځانګړي سرمفتش پخواني مشر، جان ساپکو، هم د واشنګټن پر کړنو نیوکه کړې او څرګندوي، چې امریکا په افغانستان کې د خپل دوه‌لسیز پوځي حضور پر مهال د خپلو موخو او فعالیتونو روښانه درک نه‌درلود او څو ځله یې د خپل پوځي حضور لاملونه بدل کړل.

ساپکو زیاته کړې، چې د میلیارډونو ډالرو له لګولو سره- سره د امریکايي ځواکونو له وتلو وروسته د افغانستان حکومت چټک ړنګ شو.

دا څرګندونې په داسې حال کې کېږي، چې په افغانستان کې د امریکا د پوځي حضور له پای ته رسېدا څو کاله تېر شوي؛ خو واشنګټن اوس هم اسلامي امارت پر رسمیت نه‌دی پېژندلی.

اسلامي امارت څو ځله له امریکا غوښتي، چې د جګړې د وخت سیاستونه پرېږدي او د مقابلې پر ځای له افغانستان سره د تعامل او همکارۍ لاره خپله کړي.

د روسیې د امنیت شورا سرمنشي سرګي شویګو د افغانستان او منځنۍ آسیا د امنیت او اقتصادي پرمختګ لپاره د سیمه‌ییزې همکارۍ پر پیاوړتیا ټینګار کړی او په سیمه کې یې د نشه‌يي توکو له نویو ګواښونو خبرداری ورکړی دی.

د روسیې رسنیو د راپورونو له مخې؛ شویګو دغه څرګندونې د خپلواکو هېوادونو د ګډوګټو ټولنې د غړیو هېوادونو د امنیت شوراګانو د منشیانو په غونډه کې کړې دي.

نوموړي ویلي، چې د منځنۍ آسیا وضعیت په مستقیم ډول د افغانستان پر ثبات اغېز کوي او له افغانستان سره په امنیتي، اقتصادي او سیمه‌ییزو پرمختیايي برخو کې همکاري ګډ مسوولیت دی.

شویګو د مصنوعي نشه‌يي توکو د پراختیا په اړه هم خبرداری ورکړی څرګندوي، چې د نشه‌يي توکو د لېږد نوې لارې، لکه له مخامخ سپارلو پرته لېږد او د ډیجیټلي پیسو له لارې تادیات په سیمه کې پر نویو ګواښونو بدلې شوې دي.

هغه زیاته کړې؛ د نشه‌يي توکو قاچاق یا د تریاکو لېږد، چې پخوا له افغانستان څخه د خپلواکو هېوادونو د ګډوګټو ټولنې غړیو هېوادونو ته کېده؛ د غونډې له مهمو موضوعاتو څخه ول.

د روسیې د امنیت شورا سرمنشي د نشه‌يي توکو له نویو ګواښونو سره د مبارزې او د امنیتي همغږۍ د پیاوړتیا لپاره د سیمې د هېوادونو پر ګډې همکارۍ ټینګار کړی دی.