اخبار ساحوی
آیا ایران میتواند در تنگه هرمز پول وضع کند؟
رویترز گزارش میدهد که هیچ سازوکار اجرایی مستقیم برای اعمال کنوانسیون سازمان ملل درباره حقوق دریاها وجود ندارد.
خبرگزاری رویترز در گزارشی به بررسی این موضوع پرداخته است که آیا ایران از نظر حقوقی میتواند بر عبور و مرور کشتیها در تنگه هرمز پول وضع کند یا خیر.
بر اساس این گزارش، تهران در تلاش است تا با وضع پول بر کشتیها، در هماهنگی با سپاه پاسداران، کنترول بیشتری بر تنگه هرمز ایجاد کند و عبور امن کشتیها را تضمین نماید.
تنگه هرمز چیست؟
تنگه هرمز آبراهی است که خلیج فارس را به خلیج عمان وصل میکند و در آبهای سرزمینی ایران و عمان قرار دارد. این مسیر یکی از مهمترین شاهراههای انتقال انرژی در جهان محسوب میشود و حدود ۲۰ درصد نفت جهان از آن عبور میکند.
طول این آبراه حدود ۱۶۷ کیلومتر است و در باریکترین نقطه آن، دو کانال رفت و برگشت برای کشتیها با یک منطقه حائل جدا شده وجود دارد.
رویترز مینویسد که ایران پس از حملات امریکا و اسرائیل، این مسیر را عملاً محدود کرده و خواستار دریافت پول بهعنوان یکی از شرایط پایان تنشها شده است. با این حال، وضعیت عملی دریافت این پول هنوز مشخص نیست.
قانون بینالمللی چه میگوید؟
کنوانسیون سازمان ملل درباره حقوق دریاها که در سال ۱۹۸۲ تصویب و از ۱۹۹۴ اجرایی شده، حق «عبور ترانزیتی» بدون مانع را در تنگههای بینالمللی تضمین میکند.
این معاهده به کشورهای ساحلی اجازه تنظیم عبور در محدوده آبهای سرزمینی را میدهد، اما باید عبور بیضرر کشتیها را نیز تضمین کنند.
با این حال، ایران و ایالات متحده این کنوانسیون را امضا نکردهاند، موضوعی که بحثهای حقوقی درباره الزامآور بودن آن را پیچیدهتر ساخته است.
امکان چالش پول
رویترز گزارش میدهد که هیچ سازوکار اجرایی مستقیم برای اعمال کنوانسیون سازمان ملل درباره حقوق دریاها وجود ندارد. هرچند دادگاههای بینالمللی میتوانند رأی صادر کنند، اما توان اجرایی مستقیم ندارند.
در عین حال، کشورها و شرکتها میتوانند با تغییر مسیر کشتیها یا اعمال تحریمهای هدفمند علیه نهادهای مرتبط با پرداخت پول، با این اقدام مقابله کنند.
این گزارش میافزاید که برخی شرکتها هماکنون در حال بررسی مسیرهای جایگزین برای عبور از تنگه هرمز هستند.