مقام‌های ایرانی از پیشنهاد ازسرگیری مذاکرات صلح در کمتر از دو روز دفاع کرده و آن را منطقی‌ترین گزینه موجود برای آغاز دوبارۀ گفتگوها با ایالات متحده خوانده‌اند.

اسماعیل بقایی، سخنگوی وزارت امور خارجۀ ایران، روز دوشنبه در نشست خبری هفتگی خود، در واکنش به اظهارات مارکو روبیو، وزیر خارجۀ امریکا، گفت که تهران خواهان رفع تحریم‌های امریکا و پایان محاصرۀ دریایی پیش از آغاز مذاکرات است.

بقایی با اشاره به شرایط ایران برای ازسرگیری گفتگوها پرسیده است که آیا درخواست رفع تحریم‌های امریکا، پایان محاصرۀ دریایی و توقف جنگ در تمامی جبهه‌ها پیش از آغاز مذاکرات، غیرمنطقی است؟

این اظهارات پس از آن مطرح می‌شود که مارکو روبیو برخی از شرایط ایران برای آغاز مذاکرات را «غیرمنطقی و مضحک» توصیف کرده بود.

ایران تأکید دارد که رفع تحریم‌ها و پایان محاصرۀ دریایی باید پیش از آغاز مذاکرات صورت گیرد؛ در حالی که اختلاف بر سر این پیش‌شرط‌ها همچنان یکی از موانع اصلی ازسرگیری گفتگوهای تهران و واشنگتن عنوان می‌شود.

رسانه‌های دولتی ایران گزارش داده‌اند که شام شنبه، صدای چندین انفجار در مناطق مختلف جنوب این کشور، از جمله جزیره قشم در نزدیکی تنگه هرمز، شنیده شده است.

تلویزیون دولتی ایران احتمال داده است که این انفجارها با فعالیت‌های نظامی ایران در آبراه راهبردی تنگه هرمز ارتباط داشته باشد؛ اما مقام‌های ایرانی تاکنون وقوع حملات راکتی در این مناطق را تأیید نکرده‌اند.

در همین حال، خبرگزاری نیمه‌رسمی تسنیم به نقل از یک منبع گزارش داده است که انفجارهای شنیده‌شده در جزیره قشم ناشی از حملات راکتی نبوده است.

از سوی دیگر، نیروی دریایی سپاه پاسداران ایران صبح یک‌شنبه اعلام کرد که دو نفت‌کش هنگام تلاش برای عبور از یک مسیر غیرمجاز در تنگه هرمز با ماین برخورد کرده و آتش گرفته‌اند. تاکنون مشخص نشده است که این رویدادها با انفجارهای گزارش‌شده در جنوب ایران ارتباط داشته باشند.

خبرگزاری تسنیم پیش‌تر گزارش داده بود که دو راکت به جزیره قشم اصابت کرده‌اند؛ اما درباره خسارات احتمالی این رویداد اطلاعات رسمی منتشر نشده است.

این تحولات چند روز پس از حملات نظامی امریکا به جزیره قشم رخ می‌دهد. یک مقام امریکایی گفته است که این حملات محدود بوده و به معنای ازسرگیری عملیات گسترده نظامی علیه ایران نیست.

هم‌زمان، قوماندانی مرکزی نیروهای امریکایی (سنتکام) اعلام کرده است که نیروهای این کشور یک کشتی تجاری را که تلاش داشت محاصره دریایی ایران را نقض کند، از کار انداخته‌اند.

افزایش تنش‌ها در حالی ادامه دارد که ایران پیش‌تر هشدار داده است در صورت حملات تازه امریکا، اهداف امریکایی و اسرائیلی در کشورهای همسایه را هدف قرار خواهد داد.

تنگه هرمز یکی از مهم‌ترین مسیرهای انتقال نفت در جهان است و ادامه تنش‌ها در این منطقه می‌تواند امنیت کشتیرانی و بازارهای جهانی انرژی را با پیامدهای جدی روبه‌رو سازد.

خبرگزاری رویترز در مطلبی نوشته است که رهبران پاکستان طی دو سال گذشته تلاش کردند روابط نزدیکی با دونالد ترمپ، رئیس‌جمهور امریکا، برقرار کنند؛ اما پس از پیروزی دموکرات‌ها در انتخابات میان‌دوره‌ای کانگرس، اکنون خود را برای بررسی دقیق روابط اسلام‌آباد با قصر سفید آماده می‌کنند.

در مقابل، مردم عام پاکستان نتیجه این انتخابات را متفاوت ارزیابی می‌کنند. بسیاری امیدوارند تغییر در فضای سیاسی واشنگتن به کاهش بحران هزینه‌های زندگی در پاکستان کمک کند؛ بحرانی که در پی جنگ امریکا و اسرائیل علیه ایران تشدید شده است.

سجاد علی، یکی از باشندگان کراچی، گفت: «ما باور داریم که مذاکره معنادار با اداره کنونی امریکا ممکن نیست و تا زمانی که در حکومت امریکا تغییر نیاید، خون‌ریزی‌های جاری پایان نخواهد یافت.»

او افزود: «ما خواهان صلح، بهبود وضعیت اقتصادی و کاهش بهای فزاینده تیل هستیم.»

عاصم ظفر، یکی دیگر از باشندگان کراچی، نیز گفت امیدوار است نتایج انتخابات باعث مهار ترمپ شود.

او گفت: «این نتیجه می‌تواند تغییراتی در سیاست‌های مهم به میان آورد و شاید به جلوگیری از برخی بی‌عدالتی‌هایی کمک کند که در حق کشورهای اسلامی صورت می‌گیرد.»

اما به گفته تحلیل‌گران، برای حکومت پاکستان و رهبران قدرتمند نظامی این کشور، نتیجه انتخابات بسیار نگران‌کننده‌تر است.

تلاش پاکستان برای نزدیک‌شدن به ترمپ، که با میانجی‌گری اسلام‌آباد در جنگ ایران به اوج رسید، روابط نزدیکی میان این کشور و اداره ترمپ ایجاد کرد. با این حال، این دسترسی تاکنون دستاورد اقتصادی روشنی برای پاکستان نداشته و اکنون احتمال بررسی روابط اسلام‌آباد با حلقه نزدیک به ترمپ در کانگرس، امتیازاتی را که رهبران پاکستان امیدوار بودند به دست آورند، با تهدید روبه‌رو کرده است.

سرمایه‌گذاری روی یک فرد

تلاش پاکستان برای نزدیک‌شدن به ترمپ در اوایل دور دوم ریاست‌جمهوری او آغاز شد. در این روند، عاصم منیر، لوی درستیز پاکستان، که ترمپ بارها از او به‌عنوان «فیلد مارشال محبوبم» یاد کرده است، به کانال اصلی ارتباط اسلام‌آباد با قصر سفید تبدیل شد.

دیدار آنان در جون ۲۰۲۵، به‌گونه غیرمعمول بدون حضور مقام‌های غیرنظامی پاکستان برگزار شد؛ موضوعی که نقش اردوی پاکستان را در نزدیک‌شدن دو کشور برجسته ساخت.

بر اساس اعلام اردوی پاکستان، گفتگوهای دو طرف فراتر از مسائل امنیتی بود و همکاری در بخش‌های معادن، انرژی و ارزهای دیجیتل را نیز در بر می‌گرفت.

پاکستان سپس به «شورای صلح» ترمپ پیوست و او را برای دریافت جایزه صلح نوبل نامزد کرد. اسلام‌آباد ترمپ را به دلیل کمک به پایان‌دادن درگیری پاکستان و هند در ماه می ۲۰۲۵ مورد ستایش قرار داد؛ اما دهلی نو میانجی‌گری امریکا در توقف درگیری‌ها را رد می‌کند.

در اوایل سال جاری میلادی، میانجی‌گری میان ایران و امریکا به تلاش‌های دیپلوماتیک پاکستان اهمیت استراتژیک بیشتری بخشید. اسلام‌آباد پیام‌ها را میان دو طرف منتقل کرد و در ماه اپریل میزبان مذاکرات امریکا و ایران بود؛ اما توافق اسلام‌آباد که در نهایت حاصل شد، به‌سرعت با مشکل روبه‌رو شد.

با این حال، افزایش نفوذ دیپلوماتیک پاکستان حمایت چندانی از مصرف‌کنندگان این کشور در برابر پیامدهای اقتصادی جنگ فراهم نکرده و دستاوردهای دولت نیز محدود بوده است.

بانک صادرات و واردات امریکا در دسمبر ۲۰۲۵ مبلغ ۱.۲۵ میلیارد دالر را برای پروژه مس و طلای «ریکو دیک» پاکستان تأیید کرد؛ اما درخواست مهم ۱۰ میلیارد دالری اسلام‌آباد برای دریافت تسهیلات از وزارت خزانه‌داری امریکا هنوز بی‌پاسخ مانده است.

توافق‌ها زیر ذره‌بین

تلاش‌های آشکار و پشت‌پرده پاکستان برای گسترش روابط با امریکا اکنون با خطرات سیاسی روبه‌رو شده است؛ زیرا چندین توافق این کشور با خانواده ترمپ یا افراد نزدیک به او ارتباط دارد.

اسلام‌آباد تفاهم‌نامه‌هایی را برای بررسی امکان انجام پرداخت‌ها با استفاده از ارز دیجیتل باثبات «USD1» امضا کرده است؛ ارزی که از سوی شرکت «ورلد لیبرتی فایننشل» مرتبط با ترمپ ایجاد می‌شود.

محمد اورنگزیب، وزیر مالیه پاکستان، هنگام امضای این تفاهم‌نامه در ماه جنوری گفت که نوآوری باید «با مقررات، ثبات و منافع ملی همسو باشد.»

پاکستان همچنین تفاهم‌نامه دیگری را برای بازسازی هوتل «روزولت» در منهتن امضا کرده است؛ توافقی که استیو ویتکاف، نماینده ترمپ، درباره آن مذاکره کرده بود.

افزون بر این، پاکستان سفارش محدودی برای خرید طیاره‌های بی‌سرنشین از شرکت «پاوروس» ثبت کرده است؛ شرکتی که پسران ترمپ، دونالد جونیور و اریک، از جمله سرمایه‌گذاران آن هستند.

انا کلی، سخنگوی قصر سفید، در ماه سپتمبر در پاسخ به پرسشی درباره شرکت پاوروس به رویترز گفت: «هیچ‌گونه تضاد منافع وجود ندارد.»

حسین حقانی، سفیر پیشین پاکستان در واشنگتن و پژوهشگر ارشد اکادمی دیپلوماتیک انور قرقاش در ابوظبی، گفت که رهبران پاکستان یک «رابطه مبتنی بر معامله» با تیم ترمپ ایجاد کرده‌اند.

او افزود که برخی توافق‌ها با دوستان و بستگان رئیس‌جمهور امریکا «ممکن است دوام نیاورند» و گفت: «به نظر می‌رسد پاکستان برای چنین بررسی‌هایی کاملاً آمادگی ندارد.»

دانیل مارکی، پژوهشگر ارشد مرکز استیمسون در واشنگتن، نیز هشدار داد که اگر مشخص شود این توافق‌ها بر اساس منافع شخصی پیش برده شده‌اند، تحقیقات احتمالی می‌تواند به روابط گسترده‌تر دو کشور آسیب برساند.

با این حال، تحلیل‌گران می‌گویند که پاکستان هنوز هم گزینه‌هایی برای حفظ روابط خود با واشنگتن در اختیار دارد.

مایکل کوگلمن از شورای اتلانتیک گفت که همکاری پاکستان در مبارزه با تروریزم و تلاش‌های دیپلوماتیک این کشور در قبال ایران از حمایت هر دو حزب امریکا برخوردار است. به گفته او، دموکرات‌ها احتمالاً توافق‌های جنجالی را بیشتر به ترمپ نسبت خواهند داد تا به پاکستان.

با این حال، کوگلمن هشدار داد: «خطر برای پاکستان این است که بخش بزرگی از سرمایه دیپلوماتیک خود را در سبد قصر سفید گذاشته و ممکن است دیگر چیزی برای تعامل با دموکرات‌ها در اختیار نداشته باشد.»