شیخ حسینه، صدراعظم سابق بنگله‌دیش، که در کشورش به اعدام محکوم شده و فعالیت حزبش نیز ممنوع اعلام شده است، می‌گوید که قصد دارد همراه با شماری از اعضای ارشد حزب «عوامی لیگ» در ماه دسمبر از هند به بنگله‌دیش بازگردد و در محکمه حاضر شود.

حسینه که طولانی‌ترین دوره صدراعظمی در تاریخ بنگله‌دیش را در کارنامه دارد، گفت او و دیگر اعضای ارشد حزبش به‌صورت داوطلبانه به کشوری که دو سال پیش آن را ترک کردند، بازخواهند گشت و در برابر دستگاه قضایی حاضر خواهند شد؛ اقدامی که به گفته او، نحوه برخورد دولت بنگله‌دیش با مهم‌ترین رقیب سیاسی‌اش را به آزمون خواهد گذاشت.

او در گفتگوی تلیفونی با رویترز گفت: «ممکن است پس از بازگشتم مرا بازداشت کنند یا حتی بکشند، اما با وجود همه خطرها، باید به کشورم برگردم.»

حسینه افزود: «رهبران و اعضای حزبم تحت فشار و سرکوب شدید قرار دارند. اگر قرار باشد بمیرم، می‌خواهم در سرزمین خودم بمیرم؛ جایی که پدر و مادرم به خاک سپرده شده‌اند و خون شان برای این کشور ریخته شده است.»

حسینه در سال ۲۰۲۴، پس از اعتراضات گسترده‌ای که به بیش از دو دهه زمامداری او پایان داد، از بنگله‌دیش به هند رفت. محکمه ویژه جنایت‌های جنگی این کشور نیز در ماه نومبر، او را به‌صورت غیابی به اعدام محکوم کرد و به صدور دستور سرکوب خونین اعتراضات محصلان متهم ساخت؛ اتهاماتی که او رد می‌کند.

بازگشت احتمالی حسینه می‌تواند شکاف‌های سیاسی در بنگله‌دیش را عمیق‌تر کند؛ آن هم در شرایطی که دولت این کشور پس از دو سال ناآرامی در تلاش برای بازگرداندن ثبات است. در عین حال، این اقدام ممکن است به کاهش تنش در روابط داکه و دهلی‌نو نیز کمک کند؛ روابطی که پس از پناه دادن هند به حسینه به‌شدت تیره شده است.

دولت بنگله‌دیش بارها از هند خواسته است او را تحویل دهد.

حسینه که از زمان خروج از کشور تاکنون تنها به پرسش‌های کتبی رسانه‌ها پاسخ داده بود، گفت درباره زمان یا نحوه بازگشتش با هیچ دولت خارجی مشورت نکرده است.

این نخستین بار است که او زمان تقریبی بازگشت خود را اعلام می‌کند و می‌گوید نه‌تنها خودش، بلکه شماری دیگر از رهبران تبعیدی حزب عوامی لیگ نیز به کشور بازخواهند گشت و در محکمه حاضر خواهند شد. از جمله آنان، اسدالزمان خان کمال، وزیر داخله پیشین، نیز با حکم اعدام روبه‌رو است.

حسینه گفت: «مقام‌های بنگله‌دیش بارها از هند خواسته‌اند مرا تحویل دهد، اما نیازی به این کار نیست؛ خودم به کشور بازمی‌گردم.»

دولت بنگله‌دیش به اظهارات او واکنشی نشان نداده است. وزارت خارجه هند نیز از اظهار نظر خودداری کرد، اما پیش‌تر اعلام کرده بود که درخواست استرداد حسینه را در دست بررسی دارد و در عین حال خواهان گسترش همکاری با دولت جدید بنگله‌دیش است.

حسینه که پس از ترور پدرش، یکی از رهبران استقلال بنگله‌دیش، وارد عرصه سیاست شد، نقش مهمی در رشد اقتصاد این کشور ۱۷۰ میلیون نفری ایفا کرد. با این حال، در سال‌های پایانی حکومتش با اتهام سرکوب مخالفان، محدود کردن آزادی‌های سیاسی و تضعیف نهادهای دموکراتیک روبه‌رو شد؛ اتهاماتی که او همواره رد کرده است.

بر اساس گزارش سازمان ملل متحد، سرکوب اعتراضاتی که به سقوط دولت او انجامید، جان حدود یک‌هزار و ۴۰۰ نفر را گرفت.

حسینه از محل اقامتش در دهلی به رویترز گفت: «تقریباً علیه همه رهبران و اعضای حزب ما دوسیه درج شده و بسیاری از آنان مخفی شده‌اند. به همین دلیل تصمیم گرفتم به کشور برگردم و از همه خواستم روزی همگی با هم در محکمه حاضر شویم.»

او تاریخ دقیق بازگشت خود یا محکمه که در آن حاضر خواهد شد را اعلام نکرد، اما گفت: «به عدالت باور دارم و مطمئنم وقتی روند رسیدگی آغاز شود، مردم خواهند دید که این محکمه تا چه اندازه نمایشی است.»

به گفته او، از زمان سقوط حکومت اش بسیاری از اعضا و هواداران حزب عوامی لیگ بازداشت شده یا با دوسیه‌های قضایی و حملات فزیکی روبه‌رو شده‌اند.

حسینه همچنین تأکید کرد که درباره بازگشتش هیچ مذاکره محرمانه‌ای با مقام‌های داکه نداشته و گفت: «دموکراسی، حق رأی، حقوق سیاسی حزب عوامی لیگ و عدالت، موضوع معامله یا گفتگوهای پشت پرده نیست.»

او افزود که از زندانی شدن هراسی ندارد، زیرا در گذشته نیز بارها بازداشت شده است؛ از جمله پس از بازگشت از تبعید در سال ۱۹۸۱ و بار دیگر در سال ۲۰۰۷ به اتهام فساد، پیش از آنکه در انتخابات ۲۰۰۸ دوباره به قدرت برسد.

حسینه درباره دلیل فرارش در سال ۲۰۲۴ گفت که جانش در خطر بود و معترضان به محل اقامتش نزدیک شده بودند.

او در پایان گفت: «ممکن است هر دولتی در دوران حکومتش اشتباهاتی داشته باشد، اما قضاوت درباره عملکرد یک حکومت حق مردم است. اگر عملکرد ما بد بوده، بگذارید مردم تصمیم بگیرند.»

حسینه همچنین گفت برای بازسازی حزب عوامی لیگ تاکنون به‌صورت آنلاین با مسئولان ۱۲۵ حوزه انتخاباتی از مجموع ۳۰۰ حوزه پارلمانی بنگله‌دیش

رسانه‌های دولتی ایران صبح جمعه گزارش دادند که علی خامنه‌ای، رهبر کشته‌شده ایران، پس از آن‌که جمعیت عظیمی در مراسم تشییع او شرکت کردند، در حرم امام رضا، مقدس‌ترین زیارتگاه این کشور، به خاک سپرده شد؛ در حالی که پسرش و جانشین تعیین‌شده‌اش، مجتبی خامنه‌ای، همچنان در انظار عمومی ظاهر نشد.

مراسم خاک‌سپاری در شهر مشهد در شمال‌شرق ایران، پس از یک هفته برگزاری مراسم تشییع، راهپیمایی‌ها و آیین‌های سوگواری انجام شد؛ مراسمی که هم‌زمان با ازسرگیری تنش‌ها میان ایران و ایالات متحده، پس از چند هفته آتش‌بس در جنگ چهارماهه، برگزار شد.

خامنه‌ای در نخستین حملات جنگی که ایالات متحده و اسرائیل در ۲۸ فبروری آغاز کردند، کشته شد. واشنگتن و تهران ماه گذشته بر سر برقراری آتش‌بس توافق کردند.

پیکر خامنه‌ای روز پنج‌شنبه با یک موتر از میان خیابان‌های مملو از جمعیت مشهد به سوی حرم امام رضا منتقل شد؛ در حالی که روحانیون عمامه‌سفید در دو سوی کاروان حرکت می‌کردند. عزاداران سیاه‌پوش نیز در پی آن، با در دست داشتن پرچم‌های ایران، تصاویر خامنه‌ای و پلاکاردهای سرخ با شعارهای انقلابی، مراسم را همراهی کردند.

این خاک‌سپاری، پایان‌بخش یک هفته مراسم تشییع و سوگواری در ایران و عراق بود؛ مراسمی که رهبران روحانی جمهوری اسلامی مردم را به حضور گسترده در آن تشویق کردند تا قدرت و پایبندی ایدئولوژیک نظام جمهوری اسلامی را به نمایش بگذارند.

با وجود آن‌که ایران ماه‌ها جنگ با ایالات متحده و اسرائیل را پشت سر گذاشته است، این کشور همچنان با چالش‌های عمده سیاسی و اقتصادی داخلی روبه‌رو است و میراث ۳۷ سال رهبری آیت‌الله خامنه‌ای همچنان به‌شدت محل اختلاف و مناقشه است.

اردوی امریکا اعلام کرده که برای حفظ امنیت کشتیرانی در تنگه هرمز، دور تازه‌ای از حملات را علیه ایران انجام داده است؛ حملاتی که به گفته واشنگتن، در واکنش به حمله روز سه‌شنبه به سه کشتی باری در حال عبور از این آبراه انجام شده است.

این حملات چند ساعت پس از آن صورت گرفت که دونالد ترمپ، رئیس‌جمهور امریکا، گفت به باور او آتش‌بس موقت با ایران «دیگر پایان یافته است.»

قوماندانی مرکزی اردوی امریکا (سنتکام) در شبکه اجتماعی ایکس اعلام کرد: «نیروهای سنتکام حملات بیشتری را علیه ایران آغاز کرده‌اند تا توانایی این کشور برای تهدید آزادی کشتیرانی در تنگه هرمز را بیش از پیش کاهش دهند.»

سنتکام همچنین ایران را مسئول حملات اخیر به کشتی‌های تجارتی و خدمه غیرنظامی در این آبراه بین‌المللی دانست.

در پی این حملات، چندین شهر در سواحل جنوبی ایران هدف قرار گرفتند و برق برخی مناطق قطع شد. ایران نیز برای دومین روز پیاپی کویت و بحرین، که میزبان پایگاه‌های نظامی امریکا هستند، را هدف حملات راکتی و طیارات بی‌سرنشین قرار داد.

وزارت دفاع کویت اعلام کرد سیستم‌های دفاع هوایی این کشور در حال رهگیری راکت‌ها و طیارات بی‌سرنشین هستند. قطر نیز برای مدت کوتاهی هشدار «تهدید امنیتی بالا» صادر کرد، اما ساعاتی بعد وضعیت را عادی اعلام کرد.

یک مقام امریکایی که نخواست نامش فاش شود، به رویترز گفت شمار حملات روز چهارشنبه امریکا از حملات روز سه‌شنبه بیشتر خواهد بود.

ترمپ نیز در شبکه اجتماعی «تروث سوشیل» نوشت: «این حملات در پاسخ به بمباران کشتی‌ها توسط ایران در روز گذشته انجام شد. اگر این اقدامات تکرار شود، پاسخ امریکا بسیار شدیدتر خواهد بود.»

تنگه هرمز که پیش از آغاز جنگ حدود یک‌پنجم نفت جهان از آن عبور می‌کرد، همچنان یکی از مهم‌ترین اهرم‌های فشار ایران به شمار می‌رود. هرچند تهران مسئولیت حملات به کشتی‌ها را نپذیرفته است، اما تحلیلگران می‌گویند ایران از چنین اقداماتی برای افزایش قدرت چانه‌زنی خود در مذاکرات استفاده می‌کند.

محمد باقر قالیباف، مذاکره‌کننده ارشد ایران، در شبکه ایکس نوشت: «امریکا هنوز یاد نگرفته است که زورگویی و بدعهدی دیگر بی‌هزینه نیست. شفاف بگویم: بزنید، می‌خورید.»

او همچنین تأکید کرد: «تنگه هرمز، فقط با «ترتیبات ایرانی» باز می‌شود نه با تهدیدات امریکایی.»

دور تازه حملات، امید برای تبدیل تفاهم‌نامه امضاشده در ۱۷ جون به توافقی دائمی برای پایان جنگ را کاهش داده است. این جنگ با حملات امریکا و اسرائیل به ایران در ۲۸ فبروری آغاز شد.

ترمپ پیش از نشست ناتو در ترکیه، در پاسخ به پرسشی درباره سرنوشت این تفاهم‌نامه گفت: «به نظر من، این توافق دیگر تمام شده است. دیگر نمی‌خواهم با ایران وارد مذاکره شوم.»

او بعداً نیز گفت: «حتی اگر با ایران به توافق برسیم، مطمئن نیستم که به آن پایبند بماند. من آن‌ها را طرفی غیرقابل اعتماد می‌دانم.»

با این حال، ترمپ افزود که انتظار ندارد جنگی گسترده دوباره آغاز شود و هنوز مشخص نیست مذاکرات برای دستیابی به یک توافق دائمی ادامه پیدا خواهد کرد یا خیر.

او همچنین گفت: «فکر نمی‌کنم جنگ دوباره از سر گرفته شود. هر اتفاقی هم بیفتد، خیلی زود پایان می‌یابد و در نهایت امنیت، از جمله امنیت بازار نفت، بیشتر خواهد شد.»

پس از حملات روز چهارشنبه، قیمت نفت برنت حدود یک درصد افزایش یافت و به ۷۸.۸۰ دالر در هر بیلر رسید، اما همچنان پایین‌تر از ریکارد بیش از ۱۲۰ دالری اواخر ماه اپریل باقی ماند.

حملات به جنوب ایران

رسانه‌های ایرانی گزارش دادند که بیشتر حملات، مناطق ساحلی جنوب ایران از تنگه هرمز تا بحر عمان را هدف قرار داده است.

بندرعباس، محل بزرگ‌ترین بندر ایران و پایگاه‌های مهم نیروی بحری و سپاه پاسداران ایران، همچنین شهرهای کنارک و چابهار در نزدیکی مرز پاکستان، از جمله مناطق هدف قرار گرفته بودند.

خبرگزاری مهر گزارش داد که برق بیشتر مناطق چابهار پس از قطعی ناشی از حملات دوباره وصل شده است. رسانه‌های ایرانی همچنین از هدف قرار گرفتن برج کنترول ترافیک بحری چابهار خبر دادند.

رسانه‌های دولتی ایران اعلام کردند در حمله به میدان هوایی ایرانشهر یک آتش‌نشان کشته شده است. همچنین شبکه پرس‌تی‌وی گزارش داد که حمله امریکا یک پل خط ‌آهن در نزدیکی شهر آق‌قلا در شمال ایران را هدف قرار داده است.

پیش از آغاز حملات تازه امریکا، اسماعیل بقایی، سخنگوی وزارت امور خارجه ایران، گفته بود که این حملات مفاد تفاهم‌نامه را نقض کرده است؛ زیرا یکی از بندهای آن بر مسئولیت ایران در تعیین میکانیزم عبور ایمن کشتی‌ها از تنگه هرمز تأکید دارد.

سخنگوی کمیسیون امنیت ملی مجلس ایران نیز گفته بود که گزینه‌های تلافی‌جویانه تهران شامل خروج از پیمان منع گسترش سلاح‌های هسته‌ای، تغییر دکترین هسته‌ای و بستن تنگه باب‌المندب، یکی دیگر از مسیرهای مهم تجارت بحری جهان، است.

همچنین نمایندگی ایران در سازمان ملل متحد در نامه‌ای به شورای امنیت، امریکا را به «نقض آشکار منشور سازمان ملل متحد و تعهدات بین‌المللی» متهم کرد و گفت حملات واشنگتن، تفاهم‌نامه امضاشده میان دو کشور را نقض کرده است.