علم و تکنالوژی
پرورش سلولهای مغزی انسان در مغز موش
دانشمندان در ایالات متحده امریکا سلولهای مغز انسان را به مغز موشهای صحرایی پیوند زدهاند، جایی که سلولها رشد کرده و بافت ایجاد میکنند که این امر نوید توسعه روش کاملاً جدید برای مطالعه اختلالات مغزی را به دانشمندان ارایه میدهد.
پروفسور سرجیو پاسکا و همکارانش در دانشگاه استنفورد در کالیفرنیا در مطالعه اخیرشان تودههایی به اندازه دانه کنجد از سلولهای مغز انسان بهنام «ارگانوئید» را که در یک لوله آزمایش رشد کرده بودند، برداشتند و در مغز موشها کاشتند.
در این تحقیق که در مجله نیچر منتشر شده است، آنها گزارش دادند که نه تنها بافت مغز انسان زنده میماند، بلکه سلولها خود را در مغز موش ادغام میکنند و با سلولهای مغز موش ارتباط برقرار میکنند. ارگانوئیدها همچنین در مغز موش به اندازه یک نخود رشد کرده بودند.
سلولهای عصبی انسان در مغز موش، ۶ برابر بزرگتر از زمانیکه در لوله آزمایش بودند، رشد کرده بودند.
این محققان سپس مجموعهای از آزمایشها را انجام دادند که نشان داد سلولهای مغز انسان میتوانند سیگنالهای حسی را از شارِبهای (شارِب به نوع ویژهای از مو یا پرهای حسگر در بعضی جانوران، بهویژه پستانداران و پرندگان گفته میشود) موش دریافت کنند، همچنین میتوانند دستورالعملهایی را به قسمتهای دیگر مغز موش ارسال کنند.
پروفسور پاسکا گفت: «آنها میتوانند ورودی حسی را دریافت کنند و در برخی از مدارهای عصبی موش نیز مشارکت دارند.»
هدف این تیم تحقیقاتی، توسعه مدلهای درونتنی برای مطالعه مغز انسان و بیماریهای آن است.
مطالعه زیربنای پیچیده سلولی یا شیمیایی اختلالات مغزی مانند اوتیسم و اسکیزوفرنی در انسان بسیار سخت است. موشها جانشینهای ضعیفی برای مغز انسان هستند و تحقیق در مورد نخستیها نیز از نظر اخلاقی مورد شک است.
اما محققان امیدوارند که رشد ارگانوئیدهای مغز انسان در گونهای دیگر یک قدم آنها را به دیدن درون ذهن انسان نزدیکتر کند. بهخصوص وقتی نوبت به آزمایش داروهای جدید برای بیماریهای مغزی میرسد.
یکی از گامهای واضح بعدی میتواند قرار دادن ارگانوئیدهای مغز انسان در نخستیها باشد. مغز آنها به اندازهای بزرگ است که بافتهای مغزی بیشتری از انسان را در خود جای دهد و بافت مغزی آنها بسیار بیشتر از موشهایی است که به سلولهای مغز اجازه بلوغ میدهند.
اما به گفته پروفسور پاسکا، این در حال حاضر یک خط سرخ است. پیوند به نخستیها چیزی نیست که ما انجام دهیم یا آن را تشویق کنیم.
علم و تکنالوژی
آغاز نخستین خدمات آزمایشی 5G در کابل؛ گام تازه در توسعه مخابرات افغانستان
به گفته مسئولان شرکت افغان بیسیم، از آغاز سال ۲۰۲۶ میلادی تاکنون ۴۶ سایت مخابراتی جدید ساخته و به بهرهبرداری سپرده شده و ۱۸۶ سایت دیگر نیز در حال ساخت است.
وزارت مخابرات و تکنالوژی معلوماتی اعلام کرده است که برای نخستین بار خدمات انترنت 5G بهگونه آزمایشی در شهر کابل آغاز شده است.
بر بنیاد اعلام این وزارت، ظرفیت ۷۴ آنتن مخابراتی در کابل بهصورت آزمایشی به فناوری 5G ارتقا یافته و این پروژه در حال حاضر در مرحله تست قرار دارد. مقامها میگویند پس از تکمیل زیربناها و موفقیت دوره آزمایشی، این خدمات در سایر ولایتهای کشور نیز گسترش خواهد یافت.
این موضوع در دیدار حمدالله نعمانی با رئیس شرکت مخابراتی افغان بیسیم علیالله سروری مطرح و درباره توسعه پوشش مخابراتی، بهبود کیفیت خدمات و دسترسی مناطق دوردست به خدمات مخابراتی بحث صورت گرفته است.
به گفته مسئولان شرکت افغان بیسیم، از آغاز سال ۲۰۲۶ میلادی تاکنون ۴۶ سایت مخابراتی جدید ساخته و به بهرهبرداری سپرده شده و ۱۸۶ سایت دیگر نیز در حال ساخت است.
مسئولان این شرکت همچنان از همکاری وزارت مخابرات در راستای تسهیل روند خدماتدهی و توسعه شبکه مخابراتی قدردانی کردهاند.
مقامهای وزارت مخابرات تأکید دارند که توسعه تکنالوژی و گسترش خدمات ارتباطی، نقش مهمی در رشد اقتصادی و تسهیل ارتباطات در کشور خواهد داشت و همکاری با شرکتهای مخابراتی در این زمینه ادامه خواهد یافت.
علم و تکنالوژی
استارلینک ایلان ماسک در مقابل چالش امنیتی ایران
امریکا، چین و روسیه با دقت نتیجه عملکرد استارلینک در ایران را دنبال میکنند، زیرا این سیستم نه تنها اهمیت نظامی و اطلاعاتی دارد، بلکه آینده رقابتهای اینترنت ماهوارهای را نیز تحت تأثیر قرار میدهد.
خبرگزاری رویترز گزارش داده است که ناآرامیهای اخیر در ایران، انجینران کمپنی اسپیس ایکس، مالک استارلینک، را با یکی از سختترین آزمایشهای امنیتی خود مواجه کرده است. ایران با استفاده از پارازیتاندازهای ماهوارهای و تاکتیکهای جعل سیگنال تلاش میکند کارکرد استارلینک را مختل کند.
به گفته رویترز، اسپیس ایکس هفته گذشته برای مقابله با قطع اینترنت در ایران و پس از سرکوب معترضان، اشتراک استارلینک را برای ایرانیها رایگان کرده است. استارلینک از زمان استفاده آن در جنگ روسیه و اوکراین، به ابزاری مهم برای رفع مشکل قطع اینترنت و مقابله با سرکوب حکومتها تبدیل شده است.
جان پلامب، رئیس پیشین بخش سیاست فضایی وزارت دفاع اامریکا، به رویترز گفت: «رژیمهای سرکوبگر فکر میکنند که هنوز میتوانند ارتباطات را خاموش کنند. اما روزی فرا میرسد که این کار غیرممکن باشد.»
رویترز همچنین نوشته است که امریکا، چین و روسیه با دقت نتیجه عملکرد استارلینک در ایران را دنبال میکنند، زیرا این سیستم نه تنها اهمیت نظامی و اطلاعاتی دارد، بلکه آینده رقابتهای اینترنت ماهوارهای را نیز تحت تأثیر قرار میدهد.
علم و تکنالوژی
تلاش روسیه برای ساخت فابریکه تولید برق هستهای روی ماه تا سال ۲۰۳۶
روسیه قصد دارد تا ده سال آینده یک فابریکه تولید برق هستهای روی ماه بسازد تا برنامههای فضایی خود و ایستگاه تحقیقاتی مشترک روسیه-چین را تأمین انرژی کند.
سازمان فضایی روسیه (روسکاسموس) قراردادی با شرکت هوافضای لاووشکین امضا کرده است و شرکت هستهای روسیه روساتوم و مؤسسه کورچاتوف نیز در پروژه مشارکت دارند.
این فابریکه، برق روباتها، رصدخانه و زیربناهای ماه را تأمین خواهد کرد و گامی به سوی تحقیقات درازمدت در ماه به جای مأموریتهای یکباره محسوب میشود. دیمیتری باکانوف، رئیس روسکاسموس، همچنین برنامههایی برای تحقیقات روی سیاره زهره دارد.
امریکا نیز برنامه مشابهی دارد و ناسا قصد دارد تا سال ۲۰۳۰ یک راکتور هستهای روی ماه نصب کند تا برق لازم برای پایگاه ها فراهم شود.
در حالی که قوانین بینالمللی استفاده از سلاحهای هستهای در فضا را ممنوع کرده است، منابع انرژی هستهای مجاز است. تحلیلگران میگویند ماه دارای منابع ارزشمندی مانند هلیوم-۳ و فلزات نادر است که میتواند برای پروژههای علمی و تکنالوژی در آینده اهمیت داشته باشد.
-
تجارت4 روز agoافزایش چشمگیر صادرات غله قزاقستان به افغانستان
-
رویداد های اخیر5 روز agoروز جهانی آزادی مطبوعات: امارت اسلامی میگوید رسانهها باید مطابق ارزشهای اسلامی و ملی فعالیت کنند
-
صحت4 روز agoمرگ سه تن در پی شیوع مشکوک «هانتاویروس» در یک کشتی تفریحی
-
جهان2 روز agoترمپ: ایران باید «پرچم سفید تسلیم» را بلند کند
-
اخبار ساحوی4 روز agoطرح جدید امریکا برای نجات کشتیهای گیرمانده در تنگه هرمز
-
اخبار ساحوی2 روز agoگفتگوهای سطح بالا در بیجنگ؛ تمرکز بر تنشها در تنگه هرمز و روابط امریکا–ایران
-
رویداد های اخیر3 روز agoجنجالهای گسترده در آلمان؛ افزایش اخراج مهاجرین افغان و ادعای همکاری پنهان با امارت اسلامی
-
تجارت5 روز agoتصویب ۱۲ پروژه مهم توسعهای؛ تمرکز بر برق، ترانسپورت و زیربناها
