ایالات متحده و ایران در پی حمله به یک کشتی باری در تنگه هرمز، حملات متقابلی را علیه یکدیگر انجام داده‌اند؛ اقدامی که تنش‌ها میان دو طرف را بار دیگر به‌طور جدی افزایش داده است.

قوماندانی مرکزی نیروهای امریکا (سنتکام) اعلام کرده است که نیروهای این کشور در پاسخ به حمله طیاره بی‌سرنشین ایران به یک کشتی باری در تنگه هرمز، تأسیسات ذخیره راکت و طیاره‌های بی‌سرنشین و همچنان سایت‌های راداری ساحلی در ایران را هدف قرار داده‌اند. این نهاد همچنان ویدیویی منتشر کرده که در آن انفجاری به‌صورت سیاه و سفید و با عنوان «غیرمحرمانه» دیده می‌شود.

در مقابل، ایران گفته است که یک گلوله به منطقه‌ای در نزدیکی بندر سیریک در جنوب این کشور اصابت کرده و نیروهای بحری ایران نیز در واکنش، اهداف نظامی امریکا در منطقه را هدف قرار داده‌اند. تهران جزئیات بیشتری درباره تلفات یا خسارات احتمالی ارائه نکرده است.

در همین حال، گزارش‌ها از کاهش تنش‌ها و تلاش‌ها برای پایان درگیری چهارماهه نیز حکایت دارد. بر اساس این گزارش‌ها، اسرائیل و لبنان توافقی را برای پایان درگیری میان اسرائیل و حزب‌الله امضا کرده‌اند. با این حال، جزئیات اجرایی این توافق هنوز روشن نیست و حزب‌الله اعلام کرده که با آن همکاری نخواهد کرد.

ایران همچنین هشدار داده است که کنترول تنگه هرمز را در دست خواهد داشت و به کشورهای حوزه خلیج فارس هشدار داده است که از واشنگتن حمایت نکنند. رئیس‌جمهور امریکا، دونالد ترمپ، ایران را مسئول حمله به کشتی باری دانسته و گفته است که این اقدام توافق آتش‌بس را نقض کرده است.

قوماندانی مرکزی امریکا این حمله را «نقض آشکار آتش‌بس» خوانده و گفته است که نیروهای امریکایی همچنان برای تأمین عبور امن کشتی‌های تجارتی در تنگه هرمز فعالیت خواهند کرد.

در سوی دیگر، مقام‌های ایرانی گفته‌اند که این حملات بدون خسارت جدی بوده و فعالیت بندر سیریک به‌طور عادی ادامه دارد. سپاه پاسداران ایران نیز هشدار داده است که در صورت ادامه حملات امریکا، پاسخ این کشور گسترده‌تر خواهد شد.

تنش‌های اخیر نگرانی‌ها را درباره امنیت یکی از مهم‌ترین مسیرهای انتقال نفت و انرژی جهان افزایش داده است.

میانجی‌ها اعلام کرده‌اند که نخستین دور مذاکرات میان مقام‌های ارشد امریکا و ایران در سوئیس روز دوشنبه به پایان رسیده است. این گفتگوها همزمان با ادامه تنش‌ها بر سر تنگه هرمز و درگیری‌های لبنان برگزار شد.

در بیانیه مشترک قطر و پاکستان، دو کشور میانجی این مذاکرات، آمده است که تهران و واشنگتن بر سر یک نقشه راه برای دستیابی به توافقی نهایی ظرف ۶۰ روز آینده به تفاهم رسیده‌اند. همچنین قرار است گفتگوهای تخنیکی تا پایان هفته در سوئیس ادامه یابد.

بر اساس این بیانیه، دو طرف درباره ایجاد میکانیزمی برای پایان دادن به درگیری‌ها در لبنان نیز توافق کرده‌اند و یک کانال ارتباطی برای تأمین عبور امن کشتی‌های تجارتی از تنگه هرمز ایجاد شده است.

این مذاکرات از روز یکشنبه با حضور مقام‌های ارشد دو کشور آغاز شد و تا ساعات اولیه صبح دوشنبه ادامه یافت. گفتگوها در چارچوب تفاهم‌نامه‌ای انجام شد که هفته گذشته برای تمدید آتش‌بس شکننده میان دو طرف به دست آمده بود.

عباس عراقچی، وزیر امور خارجه ایران، اعلام کرد که تهران در جریان مذاکرات توانسته است امتیازاتی از جمله معافیت‌هایی برای صادرات نفت و محصولات پتروکیماوی، آزادسازی بخشی از دارایی‌های مسدودشده و آغاز یک برنامه بازسازی و توسعه برای ایران به دست آورد.

در همین حال، دونالد ترمپ، رئیس‌جمهور امریکا، پیش از آغاز رسمی مذاکرات هشدار داد که اگر ایران بار دیگر تنگه هرمز را مسدود کند، با واکنش شدید واشنگتن روبه‌رو خواهد شد. او همچنین تهدید کرد که امریکا ممکن است کنترول این آبراه استراتژیک را در دست بگیرد.

در مورد روند مذاکرات، روایت‌های متفاوتی از سوی منابع ایرانی و امریکایی منتشر شده است. خبرگزاری تسنیم گزارش داده که پس از علنی شدن اظهارات ترمپ، هیئت ایرانی از بازگشت به محل مذاکرات خودداری کرده، اما پیام‌ها همچنان از طریق میانجی‌های قطری و پاکستانی میان دو طرف رد و بدل شده است.

در مقابل، یک دیپلومات امریکایی گفته است که هیئت ایرانی مذاکرات را ترک نکرده و گفتگوها تا دیروقت ادامه داشته است. به گفته او، موضوعاتی از جمله تنگه هرمز، لبنان، برنامه هسته‌ای ایران و نحوه اجرای تفاهم‌نامه مورد بحث قرار گرفته است.

ایران در روزهای اخیر اعلام کرده بود که به دلیل ادامه درگیری‌ها در لبنان و آنچه عمل نکردن امریکا به تعهداتش عنوان می‌کند، بار دیگر عبور و مرور از تنگه هرمز را متوقف کرده است. با این حال، مقام‌های امریکایی این ادعا را رد کرده‌اند.

ترمپ هم‌زمان با ادامه مذاکرات، ایران را تهدید کرد که در صورت ادامه فعالیت گروه‌های طرفدار تهران در لبنان، حملات امریکا از سر گرفته خواهد شد. با این حال، جی‌دی ونس، معاون رئیس‌جمهور امریکا، گفت که ترمپ خواهان آغاز فصل تازه‌ای در روابط با مردم ایران است.

بسته شدن احتمالی تنگه هرمز همچنان نگرانی‌هایی را درباره بازار جهانی انرژی ایجاد کرده است. اطلاعات شرکت‌های ردیابی کشتی‌ها نشان می‌دهد که تردد کشتی‌ها در این مسیر استراتژیک به‌طور چشمگیری کاهش یافته است.

در لبنان نیز با وجود اعلام آتش‌بس، درگیری‌ها به‌طور کامل متوقف نشده است. با این حال، گزارش‌ها حاکی از آن است که روز یکشنبه نسبت به روزهای گذشته آرام‌تر بوده و شماری از ساکنان جنوب لبنان به خانه‌های خود بازگشته‌اند. بر اساس آمارها، از زمان آغاز درگیری‌های اخیر، بیش از یک میلیون نفر در لبنان آواره شده‌اند.