په کابل کې د ایران سفارت چارسمبالي علي‌رضا بیکدلي د افغانستان برښنا شرکت له اجرائیوي رییس عبدالحق همکار سره د لیدنې پر مهال د برښنا او انرژۍ په اړه د همکاریو پر پراختیا، پانګونې، فرصتونو او ګډو پروژو خبرې وکړې.

د برښنا شرکت د خبرپاڼې له مخې؛ په دې لیدنه کې د ۵۰۰ کیلوولټ برښنالېږد مزي پر طرحې، نوي کېدونکې انرژۍ پراختیا او د افغانستان انرژۍ پراخو پانګیزو فرصتونو بحث وشو او دواړو لوریو د ګډو همکاریو پر پیاوړتیا ټینګار وکړ.

عبدالحق همکار ویلي؛ افغانستان د انرژۍ په بېلابېلو برخو کې د پانګونې اړین ظرفیتونه لري او د کابل او تهران ترمنځ د همکاریو پراختیا کولی شي د دې سکټور له دوامدار پرمختګ سره مرسته وکړي. هغه همداراز د ۵۰۰ کیلوولټ برښنا مزي پروژه د دواړو هېوادونو ترمنځ د انرژۍ د تبادلې د آسانتیا لپاره یو اړین ګام وباله.

دغه راز په کابل کې د ایران د سفارت سرپرست ویلي؛ هېواد یې له افغانستان سره د اقتصاد، سوداګرۍ او انرژۍ په برخو کې د همکاریو پراختیا ته لېوالتیا لري. هغه زیاته کړې، د نوي کېدونکې انرژۍ په برخه کې د همکاریو لپاره ښه فرصتونه شته، چې کولی شي سیمه‌ییزې همکاري نوره هم پیاوړې کړي.

هغه د افغانستان برښنا شرکت اجرائیوي رییس ته بلنه ورکړه، چې د تخنیکي خبرو د پرمخ بېولو او د عملي اقداماتو د چټکتیا لپاره ایران ته سفر وکړي.

د دې لیدنې په پای کې د افغانستان برښنا شرکت د بدخشان له لاجوردو جوړ شوی سوغات د ایران د سفارت چارسمبالي ته ډالۍ کړ او دواړو لوریو د همکاریو د پیاوړتیا لپاره د ناستو پر دوام او نږدې همغږۍ ټینګار وکړ.

د تاتارستان جمهوریت په کازان ښار کې د روسیې او اسلامي نړۍ د اووه‌لسم نړیوال کنفرانس په څنډه کې د افغانستان او روسیې ترمنځ د ګډ اقتصادي او سوداګریز کمیسیون لومړنۍ ناسته ترسره شوه.

دغه ناسته د افغانستان د لوړو زده‌کړو د وزیر نداء محمد ندیم پر مشرۍ ترسره شوه، چې په کې د روسیې د صنعت او سوداګرۍ وزارت مرستیال او د افغانستان د صنعت او سوداګرۍ وزیر هم ګډون درلود.

د دې ناستې موخه د افغانستان او د فډراتیف روسیې ترمنځ د اقتصادي، سوداګریزو، ټرانزیټي همکاریو پراختیا او د پانګونې جلبول پر ګوته شوي دي.

د لوړو زده کړو وزارت وزیر نداء محمد ندیم یادې ناستې ته د وینا پر مهال له ګاونډ او سیمه‌ییزو هېوادونو په ځانګړي توګه روسیې سره د افغانستان اسلامي امارت د اړیکو پر څرنګوالي ټینګار کړی دی.

نداء محمد ندیم ویلي، چې افغانستان د یو خپلواک هېواد او د اسلامي نړۍ د یو مهم غړي په توګه له نړیوالې ټولنې سره د متوازن او مثبت تعامل غوښتونکی دی او اسلامي امارت د اسلامي ارزښتونو او متقابل درناوي پر اساس خپله بهرنۍ تګلاره ټاکلې او د فډراټیف روسیې له‌خوا د افغانستان اسلامي امارت پر رسمیت پېژندنه هم د دې سیاست پایله ده.

د لوړو زده‌کړو وزیر په سیمه کې د افغانستان ځانګړي جغرافیايي موقعیت ته په نغوته کې څرګنده کړې؛ افغانستان د خپل مهم جغرافیایي موقعیت له مخې کولی شي د مرکزي آسیا، جنوبي آسیا او نورو سیمو ترمنځ اقتصادي اتصال رامنځته کړي.

نوموړي زیاته کړې: «افغانستان او روسیه د ډیپلوماټیکو اړیکو نوي پړاو ته دننه شوي، چې دا د مثبت تعامل او دوه اړخیزو اړیکو د پیاوړتیا لپاره یو اړین ګام ګڼل کېږي او د سیاسي، اقتصادي او علمي همکاریو د پراختیا زمینه برابروي.»

دغه راز هغه د «روسیې او اسلامي نړۍ» اوولسمې نړیوالې ناستې جوړولو ته په نغوته کې ویلي، چې نړۍ نن تر بل هر وخت زیاتو خبرو اترو، متقابل احترام، عدالت او د ګډو ګټو پر اساس همکاریو ته اړتیا لري؛ مونږ باور لرو، چې امنیت، پرمختګ او سوکالي هغه وخت ګټوره کېدی شي، چې ملکونه د مقابلې پر ځای د تفاهم او همکارۍ لاره غوره کړي.

د لوړو زده کړو وزیر د سیمه ییزو همکاریو په برخه کې ډاډ څرګند کړ، چې په راتلونکې کې به د کابل او مسکو ترمنځ دوه اړخیزې همکارۍ نورې هم پیاوړې او اغېزناکې شي.

همداراز د روسیې د صنعت او تجارت وزارت مرستیال «الکسي ګرزو اوف» په دې ناسته کې؛ په داسې حال کې، چې په کابل کې د فډراتيف روسيې سفیر هم حضور درلود د خپلو خبرو پر مهال د افغانستان اسلامي امارت پلاوي ته د ښه راغلاست تر څنګ د ګډ کمیسیون ناسته د افغانستان او روسیې د اقتصادي، ټرانزیټي او سوداګریزې پانګونې د پراختیا په برخو کې اړینه وبلله او د ښو پایلو هیله یې څرګنده کړه.

د غونډې په پای کې هوکړه وشوه، چې د دواړو لوریو تخنیکي ډلې به د بېلابېلو موضوعاتو د څېړنې او همکاریو د پرمختګ لپاره ګډ کار کوي.

د یادونې ده، چې د افغانستان ۱۴ کسیز پلاوی تېره ورځ د لوړو زده‌کړو وزارت د وزیر پر مشرۍ په «روسیې او اسلامي نړۍ» اوولسمه نړیواله ناسته کې د ګډون لپاره د تاتارستان جمهوریت کازان ښار ته تلي دي، چې د یاد جمهوریت د مرستیال له‌خوا یې تود هرکلی وشو.

البرت پی خورف، سفیر روسیه در پاکستان، گفته است که تنش‌ها بین افغانستان و پاکستان به تجارت منطقه‌ای آسیب رسانده و پروژه‌های بزرگ زیرساختی و انرژی را در سراسر آسیای جنوبی و مرکزی به تأخیر انداخته است.

خورف در یک پادکست گفت که روابط تجارتی میان پاکستان، آسیای مرکزی و روسیه نیز تحت تأثیر منفی قرار گرفته و بخش دواسازی پاکستان به ویژه آسیب دیده است.

وی همچنین گفت که پروژه‌های کلیدی زیرساختی، از جمله «افغان ترانس»، به تأخیر افتاده‌اند، در حالی که سرنوشت پروژه‌های بزرگ انرژی مانند کاسا-۱۰۰۰ و تاپی همچنان نامشخص است.

خورف افزود که روسیه آماده است در صورت درخواست هر دو طرف، بین افغانستان و پاکستان میانجیگری کند.

سفیر روسیه همچنین گفت که حکومت فعلی افغانستان علیرغم تحریم‌ها، انجماد دارایی‌ها و محدودیت‌های شدید بانکی، مقاومت و اثربخشی خود را نشان داده است. وی افزود که این دولت قادر است حتی بدون به رسمیت شناختن رسمی بین‌المللی، روابط سازنده‌ای را با شرکای منطقه‌ای و جهانی حفظ کند.

خورف گفت که سایر کشورها احتمالاً حکومت افغانستان را به رسمیت خواهند شناخت. او همچنین استدلال کرد که اگر کشورهای غربی دارایی‌های مسدود شده افغانستان را آزاد کنند، دولت می‌تواند عملکرد مؤثرتری داشته باشد، که به گفته او می‌تواند به تلاش‌های ضد تروریزم و ​​رسیدگی به چالش‌هایی مانند مسائل مهاجرین کمک کند.

سفیر روسیه در مورد آموزش دختران تأکید کرد که حقوق اساسی بشر باید توسط همه طرف‌ها، از جمله حکومت افغانستان، رعایت شود و گفت دسترسی به آموزش برای پیشرفت درازمدت کشور ضروری است.