تازه خبرونه
افغان عالمانو په کابل کې له درې ورځنۍ لویې غونډې وروسته ۱۱ ماده ییز پرېکړه لیک وړاندې کړ
په کابل کې د افغانستان اسلامي امارت د دیني عالمانو او قومي مشرانو غونډه، چې د پنجشنبې پر ورځ پیل شوې وه د شنبې پر ورځ د ۱۱ ماده ییز پرېکړه لیک پر وړاندې کولو پای ته ورسېده.
په دې تصویب شوي پرېکړه لیک کې له نړیوالې ټولنې غوښتنه شوې، چې دوی په افغانستان کې اسلامي امارت د مشروع حکومت په توګه پر رسمیت وپېژني.
په پرېکړه لیک کې راغلي: مونږ پر نړۍ، ګاونډ هېوادونو، ملګرو ملتونو، نړیوالو ټولنو په ځانګړي توګه له اسلامي هېوادونو او ادارو غواړو، چې د افغانستان اسلامي امارت د یوه مشروع حکومت په توګه پر رسمیت وپېژني.
سربېره پردې د عالمانو په دې لویه غونډه کې ګډون کوونکیو د اسلامي امارت او د دوی د مشرانو پر وړاندې د ټولو لګېدلیو بندیزونو د لرې کولو او د هېواد د کنګل شويو شتمنیو د خوشې کولو غوښتنه وکړه.
د افغانستان اسلامي امارت مشرتابه شیخ هبة الله آخوندزاده د جمعې پر ورځ له ۳۰۰۰ څخه د زیاتو کسانو په درې ورځنۍ غونډه کې ګډون وکړ او په خپله وینا کې یې ګډونوالو ته د جهاد د بریا او د هېواد د خپلواکۍ مبارکي وړاندې کړه.
شیخ هبة الله آخوندزاده، چې ډېر وخت په کندهار ولایت کې وي او ډېر لږ عام محضر ته راوځي؛ د جمعې پر ورځ په خپله وینا کې وویل، چې بهرنیان باید امر ونکړي.
دیني عالمانو په خپل پرېکړه لیک کې ویلي، چې د اسلامي امارت دفاع فرض ده او د داعشیانو د خراسان اسلامي دولت، چې په وروستیو میاشتو کې یې د یو شمېر پېښو مسوولیت منلی؛ ناروا بولي.
د دیني عالمانو لخوا په یوه خپره شوې خبرپاڼه کې راغلي، چې د عالمانو لویې غونډې په دې اړه خپل ۱۱ ماده ییز پرېکړه لیک په لاندې بڼه وړاندې کړی:
۱. اسلامي نظام د الله تعالی ستر نعمت او زمونږ د مؤمن ولس همیشنۍ غوښتنه وه. تجربو ثابته کړې، چې اسلامي نظام له ځان سره عدالت، امنیت، عزت او برکت راوړي. اسلامي نظام زمونږ د جهاد او څه باندې څلورو لسیزو قربانیو، هجرتونو او مشقتونو ستر آرمان او هدف و. دا، چې د الله تعالی پر ځانګړي فضل په ګران هېواد افغانستان کې اسلامي نظام حاکم شوی؛ مونږ یې نه یوازې کلک حمایت کوو، بلکې مرسته، دفاع او هر اړخیز ملاتړ یې د ټول ولس دیني او ملي وجیبه ګڼو.
۲. مونږ د افغانستان اسلامي امارت له زعیم امیرالمؤمنین شیخ الحدیث هبة الله آخوندزاده(حفظه الله) سره خپل بیعت یو ځل بیا تجدیدوو او په کلکه یې ملاتړ کوو. نوموړی مو د افغانستان د شرعي حاکم او اسلامي امارت د امیر په حیث منلی او منو یې او له الله تعالی څخه ورته په ټولو دیني او دنیوي چارو کې توفیق غواړو.
۳. څرنګه، چې اسلامي امارت د افغان ولس له متن څخه راپورته شوی او هیڅ بهرنی جهت د هغه په اقامه کې دخالت نلري او همدا یې د داخلي مشروعیت مؤثق دلیل دی. دغه راز یې په ټول هېواد کې سرتاسري امنیت تأمین کړی، د قدرت جزیرې یې له منځه وړي، افغانستان او د سیمې نورو هېوادونو ته متوجه ګواښونه یې خنثی کړي، په حکومتدارۍ کې یې د فساد، غصب او اختلاس فرهنګ ختم کړی او په افغانستان کې یې یو مرکزي واکمن نظام رامنځته کړی دی. د دې نظام تقویه نه یوازې د افغانستان او سیمې بلکې د ټولې نړۍ په ګټه ده.؛ ځکه، نو د سیمې او نړۍ پر هېوادونو، ملګرو ملتونو او نورو نړیوالو ټولنو، په ځانګړي توګه اسلامي هېوادونو او ټولنو غږ کوو، چې اسلامي امارت د یوه مشروع نظام په حیث پر رسمیت وپېژني؛ مثبت تعامل ورسره وکړي، له افغانستان څخه ټول بندیزونه پورته، د افغان ولس کنګل شوې شتمني آزاده او د هېواد په اقتصادي وده او بیا رغونه کې زمونږ د ملت ملاتړ وکړي.
۴. مونږ د اسلامي امارت له لوري د مخدره موادو د کښت، تولید، قاچاق او استعمال د مخنیوي په اړه د صادر شوي فرمان کلک حمایت کوو.
۵. مونږ د متقابل احترام او تعامل اصل ته پر پاملرنه له ګاونډ هېوادونو، سیمې او نړۍ سره د عدم مداخلې له سیاست او دهغوی پرخلاف د افغانستان د خاورې د نه استعمال په اړه د اسلامي امارت له موقف څخه ملاتړ کوو. همدارنګه د بالمثل تعامل پر بنسټ له ګاونډ هېوادونو، سیمې او نړۍ څخه مطالبه لرو، چې د افغانستان په داخلي چارو کې لاسوهنه ونکړي او هیچا ته د دې اجازه نه ورکوي، چې د دوی له خاورې څخه په استفاده د افغانستان پرخلاف فعالیت وکړي.
۶. د افغانستان اسلامي امارت یو حاکم اسلامي نظام دی، چې پر ټول هېواد واک لري او په هېواد کې یې امنیت او عدالت تأمین کړی دی.
د دې نظام پر وړاندې هر ډول مسلحانه مخالفت بغاوت او فساد في الارض ګڼل کیږي، چې دفع کول یې پر امارت او ملت واجب دي. همدارنګه د همدې حاکم اسلامي نظام هر نوع مخالفت، چې له اسلامي شریعت او ملي منافعو سره په ټکر کې وي فساد او ناروا عمل دی.
۷. له ملت غواړو، چې د داعش په نوم فتنه ګر د دې عصر خوارج او باطله ډله ده، چې زمونږ په اسلامي هېواد کې فساد خپروي. له دوی سره هر قسم مرسته او تعلق شرعاً ناروا عمل دی.
۸. پر هغو عالمانو، چې د ټولنیزو رسنیو له لارې اختلافي موضوعات راپورته کوي غږ کوو، چې له مناظرو او زیان اړوونکیو بحثونو څخه په کلکه ډډه وکړي؛ ځکه له دې کبله خلکو ته اختلافات او تشویشونه پیدا کیږي او په ملت کې د فتنې سبب ګرځي.
۹. له اسلامي امارته غواړو، چې عدالت، دیني او عصري تعلیم، صحت، زراعت، صنعت، د اسلامي مقدس شریعت په رڼا کې د اقلیتونو، ماشومانو، میرمنو او ټول ولس حقوقو او په ټوله کې هر اړخیز پرمختګ، اقتصادي ودې او متوازن انکشاف ته ځانګړې پاملرنه وکړي.
۱۰. مونږ د اسلامي امارت له مشرتابه غواړو، چې خپل موجود وحدت نور هم مستحکم، ملي وحدت نور هم پياوړی او ارضي تمامیت وساتي. د ملي مصالحو په تحقق، د فقر او بیکارۍ په مخنیوي او د ولسي هوساینې په لاره کې رغنده ګامونه واخلي.
۱۱. دا، چې اسلامي امارت هېواد ته د بهر ته تللیو شخصیتونو د رابللو بهیر پیل کړی؛ مونږ یې ملاتړ کوو. افغانستان د ټولو افغانانو ګډ کور دی. هیڅوک باید دلته د پردیتوب احساس ونکړي. له هېواده بهر شخصیتونو څخه مو غوښتنه دا ده، چې رامنځته شوی وضعیت یو فرصت وبولي؛ خپل هېواد ته راستانه شي او د پردیو په لمسون د مغرضانه فعالیتونو څخه ډډه وکړي.
د غونډې بهیر د خبري رسنیو له لارې په ژوندۍ بڼه خپور نشو او او د غونډې جزئیات پخپل د رادیو له لارې او د اسلامي امارت د ویاندویانو لخوا له رسنیو سره شریک شوی دی.
د یادونې ده، چې په افغانستان کې تل لویه غونډه یا جرګه د هېواد په سیاسي بهیر کې تاریخي او مهم ځای لري او تل د شخړو د اوارۍ، د ټولنیزو اصلاحاتو او د ملي او نړیوالو پرېکړو د تصویب، د نظام جوړولو، ارزښتونو او ملي ویاړونو د خوندي کولو لپاره جوړې شوې دي.
تازه خبرونه
ګوترش اقلیمي بدلونونه د بشریت د بقا لپاره جدي ګواښ وباله
ټاکل شوې، چې دا غونډه به د لړم تر نههویشتمې / د نومبر تر شلمې روانه وي.
د ملګرو ملتونو د اقلیمي بدلونونو یودېرشمه غونډه (COP31) د دوشنبې پر ورځ( د لړماتهلسمه / د نومبر نهمه) د ترکیې په انتالیا ښار کې د بېلابېلو هېوادونو د لوړپوړیو دولتي چارواکو، پوهانو، څېړونکو، سوداګرو او مدني ټولنو د استازو پر ګډون پیل شوه.
ټاکل شوې، چې دا غونډه به د لړم تر نههویشتمې / د نومبر تر شلمې روانه وي.
د دې غونډې اصلي موخه د نړیوالې همکارۍ پیاوړتیا، د ګډ مسوولیت منلو ته هڅونه او د اقلیمي بدلونونو په اړه د هېوادونو ژمنې پر عملي او د اندازه کولو وړ اقداماتو بدلول بلل شوي دي.
د ملګرو ملتونو سرمنشي انټونیو ګوټرش اقلیمي بدلونونه د بشریت د بقا لپاره جدي ګواښ بللی او د دې کړکېچ پر وړاندې یې د بېړنیو اقداماتو او د هېوادونو د ګډې همکارۍ غوښتنه کړې ده.
ګوټرش ټینګار کړی، چې نړۍ نور د انتظار کولو وس نهلري او نهشي کولی د بېپایه بحثونو او پر نورو د مسوولیت اچولو له لارې د اقلیمي بدلونونو پر وړاندې مبارزه وځنډوي.
د نوموړي د څرګندونو له مخې، د دې نړیوال ګواښ پر وړاندې په مبارزه کې باید د انسانانو د ژوند ساتنه لومړیتوب ولري.
دغه راز د ترکیې ولسمشر رجب طیب اردوغان ویلي، چې انقره غواړي د اقلیمي بدلونونو یودېرشمه غونډه یوازې تر سیاسي اعلامیو محدوده نهوي، بلکې په دې برخه کې نیول شوې پرېکړې پر عملي اقداماتو بدلې شي.
اردوغان زیاته کړې، چې د دې غونډې په چوکاټ کې څه باندې ۶۰۰ پروګرامونه او غونډې په پام کې نیول شوي دي، چې د پاکې انرژۍ، د کثافاتو مدیریت، د اقلیمي چارو د مالي ملاتړ او د اقلیمي بدلونونو پر وړاندې د مقاومت لرونکو ښارونو د جوړولو په برخو کې به حللارې وړاندې شي.
د ترکیې ولسمشر ټینګار کړی، چې د دې غونډې د بریا اصلي معیار به د ژمنو او پرېکړو عملي کول وي، نه یوازې د سیاسي اعلامیو خپرول.
دا غونډه داسې مهال ترسره کېږي، چې نړۍ د اقلیمي بدلونونو له زیاتېدونکو اغېزو سره مخ ده، چې اوږدمهاله وچکالي، ویجاړوونکي سېلابونه، د تودوخې لوړېدل او غیرمعمولي اورښتونه یې بېلګې دي.
افغانستان هم سره له دې، چې د نړۍ د شنوخونو ګازونو په تولید کې لږه ونډه لري؛ د اقلیمي بدلونونو د اغېزو پر وړاندې له زیانمنونکو هېوادونو څخه شمېرل کېږي.
د افغانستان پلاوي ته هم په دې غونډه کې د ګډون بلنه ورکړ شوې ده.
د اقلیمي بدلونونو په یودېرشمه غونډه کې ګډون به افغانستان او نورو زیانمنونکو هېوادونو ته فرصت برابر کړي، چې خپلې اقلیمي ستونزې مطرح او د نړیوالې ټولنې د ډېرو همکاریو او ملاتړ غوښتنه وکړي.
د ملګرو ملتونو د اقلیمي بدلونونو لومړنۍ غونډه په ۱۹۹۵ز.کال کې د جرمني د برلین ښار پر کوربهتوب جوړه شوې وه او له هغه وخت راپدېخوا دا غونډې د اقلیمي تګلارو او چاپېریال ساتنې په اړه د نړیوالو پرېکړو له مهمو ناستو څخه ګرځېدلې دي.
تازه خبرونه
د ملګرو ملتونو ځانګړې استازې پاکې او ارزانه انرژۍ ته د افغانستان د لاسرسي هڅې وستایلې
رباب فاطمې دغه څرګندونې د« ۲۰۲۶افغانستان د انرژۍ اوونۍ» نندارتون له غرفو څخه د لیدنې پر مهال کړې دي. دغه نندارتون د «انرژۍ له لارې پراختیا» تر شعار لاندې جوړ شوی دی.
په افغانستان کې د ملګرو ملتونو د مرستندویه پلاوي( یوناما) مشره رباب فاطمه د پاکې، دوامدارې او ارزانه انرژۍ ته د لاسرسي د پراختیا په برخه کې د افغانستان هڅې ستایلي او په دې برخه کې یې د کورنیو سوداګرو، تولیدوونکو او نړیوالو همکارانو پر ونډې ټینګار کړی دی.
رباب فاطمې دغه څرګندونې د« ۲۰۲۶افغانستان د انرژۍ اوونۍ» نندارتون له غرفو څخه د لیدنې پر مهال کړې دي. دغه نندارتون د «انرژۍ له لارې پراختیا» تر شعار لاندې جوړ شوی دی.
هغې د افغانستان د سوداګرۍ او صنایعو خونې، د ملګرو ملتونو پراختیايي پروګرام( یو ان ډي پي) او د ملګرو ملتونو نورو اړوند ادارو له هڅو ستاینه کړې، چې د پانګهوالو، دولتي ادارو، مالي بنسټونو او پراختیايي همکارانو د راټولېدا زمینه یې برابره کړې ده.
د هغې د څرګندونو له مخې، دغه نندارتون د افغانستان د انرژۍ د برخې د پراختیا لپاره د عملي لارو چارو د ارزونې ښه فرصت برابر کړی دی.
رباب فاطمې په پاکه او ارزانه انرژۍ کې د افغان ښځینه سوداګرو له ګډون څخه هم هرکلی کړی او د لمریزو برښنایي تختو او زرغونو ټکنالوژیو د وېش، تولید او جوړولو په برخو کې یې د فعالو بنسټونو پراخ حضور هیلهبښونکی بللی دی.
هغې بامیان او جلالآباد ته خپلو وروستیو سفرونو ته په نغوته کړې او څرګندوي؛ د لمریزې برښنا داسې هیلهبښونکې پروژې یې لیدلې، چې د دولتي ادارو او د ملګرو ملتونو د اړوند بنسټونو لهخوا د روغتیايي پروګرامونو، بازارونو او کرنې د ملاتړ لپاره کارول کیږي.
نوموړې د دغو نوښتونو پر پراختیا ټینګار کړی او وایي، چې د دې غونډې یو مهم هدف په افغانستان کې د بریالیو انرژۍ پروژو د پراختیا لپاره د لارو چارو موندل دي.
د یوناما مشرې ډاډ څرګند کړی، چې د افغانستان د انرژۍ اوونۍ به د خپل ډول وروستۍ غونډه نهوي او د پاکې او دوامدارې انرژۍ په برخه کې د افغانستان د موخو د ترلاسه کولو لپاره دوامداره همکاري بنسټیز ارزښت لري.
تازه خبرونه
د اسلامي همکاریو ټولنې او یونیسف چارواکو افغانانو ته د بشري همکاریو پر پراختیا خبرې وکړې
په کابل کې د اسلامي همکاریو ټولنې د استازولۍ دفتر د خبرپاڼې له مخې، دا لیدنه د ۲۰۲۶ز.کال د نومبر پر اتمه( یکشنبه) په کابل کې د دې ټولنې په دفتر کې ترسره شوې ده.
په کابل کې د اسلامي همکاریو ټولنې د استازولۍ مشر محمد سعید العیاش په افغانستان کې د ملګرو ملتونو د ماشومانو د ملاتړ صندوق( یونیسف) له استازي تاجالدین اویواله سره لیدلي او د بشري او پرمختیايي همکاریو پر پراختیا یې خبرې کړې دي.
په کابل کې د اسلامي همکاریو ټولنې د استازولۍ دفتر د خبرپاڼې له مخې، دا لیدنه د ۲۰۲۶ز.کال د نومبر پر اتمه( یکشنبه) په کابل کې د دې ټولنې په دفتر کې ترسره شوې ده.
په دې لیدنه کې دواړو لوریو د ګډو ګټو پر موضوعاتو د نظرونو تبادله کړې او په بېلابېلو برخو کې یې د همکاریو فرصتونه ارزولي دي.
همداراز، په دې خبرو کې د افغانستان د بشري اړتیاوو او پرمختیايي لومړیتوبونو ته د رسېدنې لپاره د اسلامي همکاریو ټولنې او یونیسف ترمنځ د اړیکو پر دوام او د همکاریو پر پیاوړتیا ټینګار شوی دی.
دا لیدنه داسې مهال ترسره شوې، چې په افغانستان کې د بشري او پرمختیايي چارو په برخه کې د نړیوالو بنسټونو همکاري اوس هم یوه اړینه موضوع ده.
-
تازه خبرونه1 day agoد افغانستان او ازبکستان ترمنځ د ۱۵۱ میلیون ډالرو سوداګریز هوکړهلیکونه لاسلیک شول
-
تازه خبرونه4 days agoپه افغانستان کې له نیمايي ډېر ماشومان له رسمي زدهکړو بېبرخې دي- ملګري ملتونه
-
تازه خبرونه2 days agoآلمان له اسلامي امارت سره د بشري او تخنیکي مرستو پر تعامل ټینګار وکړ
-
تازه خبرونه15 hours agoپه تېرو پنځه کلونو کې ۲۰ قوانین او لسګونه تقنیني سندونه خپاره شوي- عدلیې وزارت
-
سیمه ییز خبرونه5 days agoد سعودي عربستان او سوریې دفاع وزارتونو د همکارۍ هوکړهلیک لاسلیک کړ
-
نړۍ4 days agoد امریکا د ټاکنو پایلې؛ یو شمېر جمهوريغوښتونکو د ټرمپ په سیاستونو کې د بدلون غوښتنه وکړه
-
لوبی2 days agoافغانستان د لومړۍ ټسټ لوبې د درېیمې ورځې په پای کې له زیمبابوې څخه د ۱۰۲ منډو پر توپیر شاته پاتې شو
-
سوداگري4 days agoد دوحې بهیر کاري ډلو دوه ورځنۍ ناسته په ترمذ کې پیل شوه
