سوداگري
د افغانستان بانک د پولي ستونزې د حل لپاره ۱۰ میلیون ډالر پلوري
د افغانستان بانک غواړي، چې سبا شاوخوا ۱۰ میلیون امریکايي ډالر د یو آزاد او روڼ بهیر له لارې د اسعارو بازار ته وړاندې، لیلام او وپلوري.
د افغانستان بانک په ډاګه کړې؛ په هېواد کې د پولي ستونزې د حل په موخه یې دا ګام پورته کړی دی.
د یو شمېر څرګندونو له مخې؛ واک ته د اسلامي امارت له بیا رسېدو سره سم افغانستان د نغدو پیسو له کمښت او ستونزې سره؛ ځکه مخ شو، چې له دوی مخکې د افغانستان بانک سم مديريت شوی نه و او د مرکزي بانک په خوندي سيفونو کې د بهرنيو اسعارو زېرمې ټولې مصرف شوې وې او اوس له همدې کبله نشي کولی د نغدو پیسو تقاضا ته ځواب ووايي.
د افغانستان اقتصاد د ډالرو پر زيرمو تکيه کوي. د تېر حکومت په دوره کې د افغانستان بانک په هرو درې میاشتو کې لږ تر لږه ۲۴۹ میليون ډالر د سل ډالري نوټونو پر بڼه ترلاسه کول.
همدا راز د افغانستان بانک نهه میليارډ ډالر، چې په بهرنیو بانکونو کې ساتل کېدل؛ اوس کنګل شوي دي.
د یو شمېر اسنادو له مخې د افغانستان بانک د جون مياشتي له لومړۍ او د اګست میاشتي د ۱۵مې نېټې ترمنځ موده کې کابو یو اعشاریه پېنځه میليارډ ډالر د سيمه ییزو اسعارو لپاره تاجرانو ته د ليلام په موخه وړاندې کړي، چې دا د پام وړ ډېرې پېسې دي؛ خو دا شک هم شته، چې یادې پیسې ټولې پلورل شوې ندي او له افغانستان څخه وتلې دي.
په وروستیو شل کلونو کې افغانۍ د ډالر پر وړاندې اوس تر بل هر وخت خپل ارزښت ډېر بایللی؛ د کابل د شهزاده سرای د صرافیو په مارکیټ کې د دوشنبې پر ورځ د لړم ۲۴ یوه ډالر پر ۹۲ اعشاریه ۹۵ او یکشنبه پېنځه نوي افغانیو بدلیده.
د افغانستان نوي بانک نوټونه په دوه زره درېیم کال کې چاپ شول، چې هغه وخت یو ډالر پر ۴۳ افغانۍ بدلیده؛ خو د پخواني نظام له نسکورېدو پورې د یوه ډالر ارزښت ۸۷ افغانیو ته رسیده.
په تېرو درې میاشتو کې له بهره هیڅ ډالر افغانستان ته ندي راغلي؛ خو له داخله بهر یې قاچاق روان دی.
د سرای شهزاره د صرافانو ویاند عبدالرحمان ځيرک وايي، چې له یوې خوا په بازار کې د ډالرو کمی دی او له بلې خوا هره ورځ میلیونونه ډالر بهر ته قاچاق کیږي.
د افغانستان اسلامي امارت د افغانۍ ارزښت د ساتلو لپاره تېره میاشت په کورنیو سوداګریزو او مالي معاملو کې د ډالرو پر راکړه ورکړه بندیز ولګاوه.
اقتصادي کار پوه سید مسعود وايي، چې همدې بندیز بهر ته د ډالرو د قاچاق زمینه برابره کړې ده.
د پيسو نړیوال صندق د راپور له مخې د افغانستان په بانکونو کې د ډالرو زیرمې مخ پر تشیدو دي.
د یادونې ده، چې په بهر کې د افغانستان د شتمنيو کنګل کيدل د پېسو د کمښت ستر دليل دی او که بندیزونه لرې نشي او پیسې خپل چلند او دوران له لاسه ورکړي؛ نو د بانکونو د دروازو د بندېدو اندېښنې به ورسره نورې هم ډېرې شي.
سوداگري
د منځنۍ آسیا له لارې د چین– افغانستان نوې ټرانزیټي لاره پرانیستل شوه
د راپورونو له مخې، په دې لاره کې له چین څخه د اوسپنېپټلۍ له لارې کانټینرونه د قزاقستان آلتینکول تمځای او بیا ازبکستان ته لېږدول کیږي. له هغې وروسته اړوند توکي د بخارا لوژستیک مرکز ته او له هغه ځایه د ترکمنستان له لارې د افغانستان هرات ښار ته لېږدول کیږي.
ازبکستان اعلان کړی، چې د منځنۍ آسیا له لارې یې د چین او افغانستان ترمنځ د توکو د لېږد یوه نوې څو اړخیزه لاره پرانیستې ده.
د راپورونو له مخې، په دې لاره کې له چین څخه د اوسپنېپټلۍ له لارې کانټینرونه د قزاقستان آلتینکول تمځای او بیا ازبکستان ته لېږدول کیږي. له هغې وروسته اړوند توکي د بخارا لوژستیک مرکز ته او له هغه ځایه د ترکمنستان له لارې د افغانستان هرات ښار ته لېږدول کیږي.
له دې مخې د توکو لېږد په دې مسیر کې زیاتره د سمندر له لارې د ایران بندرعباس ته انتقالېدل او بیا له هغه ځایه د ځمکنۍ له لارې افغانستان ته لېږدول کېدل.
چارواکي وايي، دا نوې لاره، چې شاوخوا ۷۴۰۰ کیلومټره اوږدوالی لري د لېږد وخت تر نږدې ۳۰ ورځو راکموي او د ټرانزیټ بهیر اغېزمنتیا هم لوړوي.
دا ګام په داسې حال کې اخیستل کېږي، چې د سوداګریزو لارو او دهلېزونو د پراختیا او د سیمې ترمنځ د نښلونې د پیاوړتیا هڅې مخ پر زیاتېدا دي.
سوداگري
له قزاقستان څخه افغانستان ته د غنمو په صادراتو کې د پام وړ زیاتوالی راغلی دی
د یاد راپور له مخې؛ په تېرو درې میاشتو کې افغانستان ته د قزاقستان د غنمو د صادراتو کچه ۳۰۲ زره ټنو ته رسېدلې، چې د تېر کال د همدومره وخت پر پرتله ۴.۲ برابره زیاتوالی ښيي.
د نړیوال خبري آژانس «کازاینفورم» د راپور له مخې؛ له قزاقستان څخه افغانستان ته د غنمو صادرات د ۲۰۲۶ ز.کال په لومړیو درې میاشتو کې د پام وړ زیات شوي او له څلور چنده څخه یې ډېر وده کړې ده.
د یاد راپور له مخې؛ په تېرو درې میاشتو کې افغانستان ته د قزاقستان د غنمو د صادراتو کچه ۳۰۲ زره ټنو ته رسېدلې، چې د تېر کال د همدومره وخت پر پرتله ۴.۲ برابره زیاتوالی ښيي.
دغه راز د قزاقستان د غنمو ټول صادرات هم له ۱۸ سلنه زیاتوالي سره ۳.۲ میلیون ټنو ته رسېدلي دي. همدارنګه د دغه هېواد دننه د غنمو صادرات ۸ سلنه زیات شوي او ۰.۹ میلیون ټنو ته رسېدلي دي.
قزاقي چارواکو ویلي، چې په راتلونکو کلونو کې د کرنیزو محصولاتو د پروسس ظرفیت د پراخولو پلان لري او تمه ده، چې تر ۲۰۲۸ز.کال پورې به د غلېدانې نوي تاسیسات په کال کې ۵.۸ میلیون ټنو محصولاتو د مدیریت وړتیا ولري.
سوداگري
د ۱۲ پراختیایي پروژو تائید؛ د بنسټیزو برښنایي، ټرانسپورټي او ودانیزو چارو پر پراختیا ټینګار
د اقتصادي مرستیالۍ پر وینا؛ په منظور شویو پروژو کې پکتیکا ولایت ته د وارداتي برښنا لېږد، له غزني څخه د دوه ګوني سرکټ مزي لېږدول، د پاتې سبسټیشنونو بشپړول او برښناکوټونو پراخول شامل دي.
د ریاستالوزراء اقتصادي مرستیالۍ څرګنده کړې، چې د اقتصادي کمیسیون په وروستۍ غونډه کې د بېلابېلو سکټورونو لپاره ۱۲ اړینې پروژې منظورې شوي او د پلي کولو لپاره اړوند ادارو ته سپارل شوې دي.
د اقتصادي مرستیالۍ پر وینا؛ په منظور شویو پروژو کې پکتیکا ولایت ته د وارداتي برښنا لېږد، له غزني څخه د دوه ګوني سرکټ مزي لېږدول، د پاتې سبسټیشنونو بشپړول او برښناکوټونو پراخول شامل دي.
دغه راز اړینې پروژې لکه د نور الجهاد سبسټیشن څخه هرات، فراه او نیمروز ولایتونو ته د برښنا مزو غځول، د هلمند ولایت ګرشک ولسوالۍ سیدان کلي ته د برښنا رسول او په نورو ولایتونو کې برښناکوټونه پراخول هم دا پروژې رانغاړي.
د ودانیزو بنسټونو په سکټور کې د کندهار له ختیځ سبسټیشن څخه د ترینکوټ نوي مرکز ته د برښنا اتصال او همدارنګه له کجکي بند څخه نوي ترینکوټ ته د برښنا رسولو پروژه هم تصویب شوې ده.
پردې سربېره په فاریاب ولایت کې د اوبو لګولو پروژې، په کندهار کې د ۳۵۰ بستریز عینو مېنې روغتون فعالول او ظرفیت لوړول، د نیمروز ولایت په مرکز کې د ۴۰زره عبادتکوونکو ظرفیت لرونکي جومات جوړول او د تورغونډۍ-هرات او اندخوی- شبرغان- مزار شریف د اوسپنېپټلیو پراختیا هم په دې پروژو کې دپاملرنې وړ دي.
-
سوداگري4 days agoله قزاقستان څخه افغانستان ته د غنمو په صادراتو کې د پام وړ زیاتوالی راغلی دی
-
تازه خبرونه4 days agoد ملګرو ملتونو خبرداری: د مرستو کمښت په افغانستان کې د ماین پاکۍ بهیر ځنډولی
-
سیمه ییز خبرونه4 days agoامریکا په هرمز تنګي کې د بندو کښتیو د خوندي لېږد چارې پیل کړې
-
سوداگري5 days agoد ۱۲ پراختیایي پروژو تائید؛ د بنسټیزو برښنایي، ټرانسپورټي او ودانیزو چارو پر پراختیا ټینګار
-
سوداگري1 day agoد منځنۍ آسیا له لارې د چین– افغانستان نوې ټرانزیټي لاره پرانیستل شوه
-
سیمه ییز خبرونه2 days agoپه بېجینګ کې لوړپوړې خبرې؛ په هرمز تنګي کې د امریکا او ایران پر کړکېچ ټینګار
-
تازه خبرونه5 days agoپه کابل کې د کتاب نندارتون؛ د لوست کلتور پیاوړتیا او د کورنیو لیکوالانو ملاتړ
-
نړۍ3 days agoسپینې ماڼۍ ته نږدې نښته؛ یو وسلهوال ټپي او روغتون ته ولېږدول شو
