روغتيا
د ۲۰۲۳ کال د نوبل روغتیايي جایزه د کرونا ویروس د دوه واکسین جوړوونکیو پر برخه شوه
د نوبل اکادمۍ د دوشنبې پر ورځ (د تلې ۱۰ ) د ۲۰۲۳ کال د نوبل روغتیایي او فزیولوژيکي جایزه هنګري الاصله امریکایي کاتالین کاریکو او امریکایي درو وایسمن ته ورکړه ، چې د کورونا واکسین د جوړولو دوه مخکښ څېړونکي دي.
د دغو دوه نومیالیو ساینس پوهانو څېړنه د امآرانای mRNA تکنالوژۍ د پراختیا لامل شوه، چې پر بنسټ یې د کووید-۱۹ یا کرونا ناروغۍ لپاره دوه واکسینونه فایزر Pfizer او مدرنا Moderna تولید شول.
د نوبل اکادمۍ په اعلامیه کې راغلي: د کاتالین کاریکو او درو وایسمن څېړنې د ۲۰۲۰ په وروستیو کې mRNA پر بنسټ د دوه بریالیو واکسینونو لامل شوې. دې واکسینونو د میلیونونه خلکو ژوند ژغورلی او د ډېرو نور د ناروغۍ مخه یې نیولې ده.
د سویدني اندتون د څرګندونو له مخې: دوی وموندله، چې حجرو ته د mRNA وردننه کول د التهابي غبرګونونو د فعالیدو مخنیوی او همدارنګه د پروتین تولید ډېرولو لپاره کارول کیدی شي. دوی خپلې موندنې د ۲۰۰۵ کال په یوه تاریخي مقاله کې خپرې کړې، چې په هغه وخت کې ورته لږ پام راواوښت؛ خو د خورا اړینو پرمختګونو بنسټ یې کېښود، چې د کرونا ویروس د مخنیوي په بهیر کې یې انسانیت ته خدمت وکړ.
د یادونې ده، چې تېر کال د نوبل جایزه ۶۷ کلن سویدني لرغونپوه سوانتی پابو ته ورکړ شوې وه.
روغتيا
ازبکستان او یونیسف افغانستان ته د درملو رسولو پر آسانتیاوو ټینګار وکړ
دغه غونډه په ازبکستان کې جوړه شوې وه، چې ګډونوالو په کې د ازبکستان د تولید شویو درملو د پېرلو لپاره نړیوالو پلاتفورمونو ته د لاسرسي برابرولو، د کیفیت د نړیوالو معیارونو د مراعتولو او د سیمهییزو همکاریو د پیاوړتیا په اړه بحث کړی دی.
د ازبکستان د طبي تجهیزاتو او درمل جوړونې صنایعو د پراختیا ادارې مسوولانو په افغانستان کې د ملګرو ملتونو د ماشومانو ملاتړ صندوق( یونیسف) استازو او د ازبکستان د درمل جوړونې شرکتونو استازو په یوه غونډه کې افغانستان ته د درملو د رسولو د بهیر پر آسانه کولو ټینګار کړی دی.
دغه غونډه په ازبکستان کې جوړه شوې وه، چې ګډونوالو په کې د ازبکستان د تولید شویو درملو د پېرلو لپاره نړیوالو پلاتفورمونو ته د لاسرسي برابرولو، د کیفیت د نړیوالو معیارونو د مراعتولو او د سیمهییزو همکاریو د پیاوړتیا په اړه بحث کړی دی.
همدارنګه د درملو د پېرلو په بهیر کې روڼتیا، د داوطلبۍ پړاوونه، د دوهاړخیزو هوکړهلیکونو د لاسلیک میکانېزم او افغانستان ته د درملو د رسولو فرصتونه هم د غونډې د بحث موضوعات ول.
د راپورونو له مخې، د ازبکستان پلاوي او د یونیسف استازو په تاشکند کې د« بایوفارما سیټي» نوم درمل جوړونې د ځانګړي ښارګوټي له جوړېدونکې پروژې او د درمل جوړونې له تخنیکي پوهنتون څخه هم لیدنه کړې ده.
روغتيا
له تېرو ۵ کلونو راپدېخوا په کندهار کې له ۳ زره څخه د ډېرو رواني ناروغانو درملنه شوې
د دې ټولنې د مسوولانو د څرګندونو له مخې، له تېرو ۵ کلونو راپدېخوا ۱۹۳۶ نرینه او ۱۳۳۱ ښځینه رواني ناروغان په خپلو کورونو کې تر درملنې لاندې نیول شوي دي.
د کندهار افغاني سره میاشت ټولنه وايي، په تېرو پېنځه کلونو کې د هېواد په سویلي حوزه کې له ۳ زره څخه ډېر رواني ناروغان، چې نرینه او ښځې دي؛ په خپلو کورونو کې تر درملنې لاندې نیول شوي.
د دې ټولنې د مسوولانو د څرګندونو له مخې، له تېرو ۵ کلونو راپدېخوا ۱۹۳۶ نرینه او ۱۳۳۱ ښځینه رواني ناروغان په خپلو کورونو کې تر درملنې لاندې نیول شوي دي.
د دې بنسټ د څرګندونو له مخې؛ د رواني ناروغانو د درملنې په مرکز کې هم ۴۰۵ ناروغان تر درملنې لاندې نیول شوي او له روغېدا وروسته خپلو کورونو ته ستانه شوي دي. دغه مرکز د هېواد په سویلي حوزه کې یوازنی مرکز دی، چې د دې حوزې رواني ناروغان په کې رغېدلي دي.
مسوولانو ويلي، اوسمهال په دې مرکز کې ۱۵۸ نرینه او ښځینه ناروغان، چې ځان یا نورو ته د زیان رسولو ګواښ رامنځته کوي؛ ساتل کیږي او تر درملنې لاندې دي. د ۸۰۴ نورو ناروغانو درملنه هم په خپلو کورونو کې روانه ده.
ډاکټران وايي؛ هغه ناروغان، چې ټولنې ته جدي ګواښ وي؛ په دې مرکز کې پرلهپسې د ساتنې زمینه ورته برابره شوې ده او منظمه درملنه یې کیږي.
یو شمېر هغه ناروغان، چې مخکې په نامناسب حالت کې دغه مرکز ته راوړل شوي وه؛ اوس د رغېدا په حال کې دي او له ترلاسه شویو خدمتونو خوښي څرګندوي.
د هلال احمر د سویلي حوزې د ریاست مسوولان وايي، د بېوزلۍ او کورنیو ستونزو له کبله د رواني ستونزو له زیاتېدا سره دوی له شته ننګونو سره – سره هڅه کوي رواني چوپړتیاوې پراخې کړي، چې ډېرو ناروغانو ته د درملنې زمینه برابره شي.
روغتيا
د عامې روغتیا وزیر د روغتیايي همکاریو د پراختیا لپاره بېلاروس ته ولاړ
د عامې روغتیا وزارت ويلي؛ د جلالي د سفر موخه د بېلاروس د روغتیايي ظرفیتونو ارزول، د دواړو هېوادونو ترمنځ د دوهاړخیزو همکاریو پراختیا او د روغتیا په بېلابېلو برخو کې د دغه هېواد له تجربو ګټه اخیستل دي.
د افغانستان عامې روغتیا وزیر نورجلال جلالي د یوه پلاوي پر مشرۍ د روغتیايي همکاریو د پراختیا او د تجربو د شریکولو لپاره بېلاروس ته سفر کړی دی.
د عامې روغتیا وزارت ويلي؛ د جلالي د سفر موخه د بېلاروس د روغتیايي ظرفیتونو ارزول، د دواړو هېوادونو ترمنځ د دوهاړخیزو همکاریو پراختیا او د روغتیا په بېلابېلو برخو کې د دغه هېواد له تجربو ګټه اخیستل دي.
د بېلاروس د عامې روغتیا وزارت مرستیال بیریس اندرسیوک د افغانستان د عامې روغتیا له وزیر او مل پلاوي هرکلی کړی او دغه سفر یې د دواړو هېوادونو ترمنځ د روغتیايي همکاریو د پراختیا لپاره مهم بللی دی.
ټاکل شوې، چې د افغانستان د عامې روغتیا وزیر به د سفر پر مهال د بېلاروس د عامې روغتیا وزارت له مشرانو سره لیدنه وکړي او د بېلاروس له دولتي طبي پوهنتون، د درملو له دولتي تولیدي شرکت، د زړه او سرطان ناروغیو د درملنې له تخصصي مرکزونو، د جمهوریت د روغتیا ساتنې او وباپېژندنې له مرکز او د ښار له بېړنۍ کلینیکي روغتون څخه لیدنه وکړي.
د عامې روغتیا وزارت د څرګندونو له مخې؛ په دغه سفر کې به د روغتیايي چوپړتیاوو، طبي زدهکړو، د درملو تولید او د روغتیا د تخصصي برخو د پراختیا په برخو کې د تجربو پر شریکولو هم خبرې وشي.
-
تازه خبرونه3 days agoد افغانستان او ازبکستان ترمنځ د ۱۵۱ میلیون ډالرو سوداګریز هوکړهلیکونه لاسلیک شول
-
تازه خبرونه2 days agoپه تېرو پنځه کلونو کې ۲۰ قوانین او لسګونه تقنیني سندونه خپاره شوي- عدلیې وزارت
-
تازه خبرونه3 days agoآلمان له اسلامي امارت سره د بشري او تخنیکي مرستو پر تعامل ټینګار وکړ
-
نړۍ2 days agoد امریکا لومړني منتخب مسلمان سناتور له پاکستان سره پر مرستو د بیاکتنې غوښتنه وکړه
-
سوداگري2 days agoد بهرنۍ پانګونې د جذب پالیسي تائید شوه
-
تازه خبرونه2 days agoګوترش اقلیمي بدلونونه د بشریت د بقا لپاره جدي ګواښ وباله
-
لوبی4 days agoافغانستان د لومړۍ ټسټ لوبې د درېیمې ورځې په پای کې له زیمبابوې څخه د ۱۰۲ منډو پر توپیر شاته پاتې شو
-
لوبی4 days agoد اتلانو لیګ په سیالیو کې طوفان هرات، آرمان افسي ته ماتې ورکړه
