د ا.ا.ا لومړي وزیر نن د افغانستان اقتصاد تر سرلیک لاندې په یوه ورځني جوړ شوي کنفرانس کې وویل، چې اسلامي هېوادونه دې خپله خپلواکي ثابته کړي او د افغانستان نوی حکومت دې په رسمیت وپېژني.

د ا.ا.ا لومړي وزیر ملا محمد حسن اخوند ویلي، چې په رسمیت نه پېژندلو او اقتصادي بندیزونو د افغانستان خلک له ستونزو سره مخ کړي دي.

د افغانستان د اسلامي امارت لومړي وزیر ملا محمد حسن اخوند څرګنده کړې؛ اسلامي امارت ټول هغه معیارونه پوره کړي، چې د رسمیت پېژندلو لپاره اړین وي.

نوموړي زیاته کړې؛ تمه لري، چې اسلامي هېوادونه به یې ژر پر رسمیت وپېژني او د امریکا خولې ته به نګوري.

د هغه په خبره؛ اسلامي هېوادونو ته په کار ده، چې خپله خپلوا کي ثابته او د افغانستان نوی حکومت پر رسمیت وپېژني.

ملا حسن اخوند په ډاګه کړې؛ نړیوالې ټولنې له هغه نظامه شل کاله ملاتړ وکړ، چې د مسوولینو نومونه يي د نړۍ د مفسدو مشرانو په نوملړ کې دوه یم ځای لري.

ملا محمد حسن اخوند پوښتي، چې نړیوال مونږ ولي پر رسمیت نه پېژني؟ دوی د اشرف غني اداره پر رسمیت پېژندله، چي هغه د فساد په نړیوال نوملړ کې دوه یم نوم درلود؛ خو مونږ نه پېژني، چې فساد مو ختم کړی او امنیت امنیت خوندي کړی دی.

لومړي وزیر ویلي، چې د نړۍ لخوا د اسلامي امارت پر رسمیت نه پېژندلو او نړیوالو بندیزونو افغان ولس له کړاو سره مخ کړی دی. دوی دې په افغانستان کې پانګونه وکړي؛ له افغانستان سره دې اقتصادي مرستې وکړي او په اوسنیو ستونزمنو شرایطو کې دې د افغانانو لاسنیوی وکړي.

هغه وایي؛ اوس په افغانستان کې د پانګونې لپاره ټول شرایط برابر دي؛ خو د رسمیت نه پېژندلو له کبله په افغانستان کې د پانګونې بهیر کمزوری شوی دی.

هغه یو ځل بیا ټینګار وکړ، چې دوی له هیچا څخه د خپل ځان لپاره مرستې نه غواړي، بلکې تمه لري، چې له افغانانو سره په مستقیمه توګه بشردوستانه مرستې وشي.

د افغانستان د لومړي وزیر دوه یم مرستیال ملا عبدالسلام حنفي هم په دې یوه ورځني کنفرانس کې د نړۍ له بشري مرستو هرکلی څرګند کړ او زیاتوي؛ مرستندویه بنسټونه او نړیوال باید په افغانستان کې انکشافي پروګرامو نه پيل کړي، چې د افغانستان اقتصاد رښتینی حرکت وکړي.

ملا عبدالسلام حنفي زیاتوي؛ اسلامي امارت د افغانستان د صنعتي کیدو پر طرحه تمرکز کوي؛ کانونه به استخراج شي، کرنې ته به وده ورکړ شي او غښتلی بانکي سیستم به رامنځته کړي.

هغه دغه راز څرګنده کړې؛ مونږ غواړو، چې په افغانستان کې د پانګونې بهیر لپاره قوانین ساده کړو؛ ځکه، چې زمینه برابره ده، فساد ختم دی، بروکراسي ورکه شوه، غصب نشته او امنیت خوندي دی. مونږ غواړو، چې یو رښتیني اقتصادي حرکت رامنځته کړو، چې پر نړیوالو مرستیو متکي نوي.

د بهرنیو چارو وزارت چارسمبالي مولوي امیر خان متقي د افغانستان اقتصاد تر سرلیک لاندې یو ورځني کنفرانس استازیو ته وویل، چې ا.ا په کمه موده کې له نړۍ سره ښې اړیکې جوړې کړې دي. د مهمو متوازنو پالیسیو له لارې یې وښودله، چې افغانستان اوس یو مسوول او رښتینی استازی حکومت لري.

مولوي متقي وایي، په وروستیو پېنځه میاشتو کې اسلامي امارت له خپلو ګاونډیانو، سیمې او نړۍ سره د افغانستان په اړیکو کې د یوه نوي فصل پر پرانیستلو تمرکز کړی دی.

دغه راز ا.ا د مالیې وزارت چارسمبالي هدایت الله بدري ویلي: مالي سیسټم د پخوا په پرتله په بشپړ ډول فعال شوی؛ د مالیاتو په راټولولو کې د فساد مخه نیول شوې او په ګمرکونو کې د عوایدو د راټولولو بهیر پوره روڼ روان دی.

د کانونو وزارت چارسمبالي هم په دغه یو ورځني اقتصادي کنفرانس کې ویلي؛ په ټول هېواد کې دغیر قانوني کیندنو مخه نیول شوې.

د کانونو چارسمالي زیاته کړې؛ لسګونه واړه معادن داخلي پانګوالو ته په قانوني لارو د استخراج لپاره په قرارداد ورکول کیږي؛ ګڼ لوی کانونه، چې ډېره پانګه غواړي، نړیوالو پانګوالوته په قرارداد ورکول کیږي او وړاندیز یې شوی.

د ملګرو ملتونو د مرستندویه دفتر مشرې ډیبرا لاینز دغه یوه ورځني کنفرانس ته د خبرو پر مهال د افغانستان اقتصاد له خورا ناوړه حالت سره مخ وباله او وایي؛ دوی هڅه کوي، چې د افغانستان اقتصادي او بانکي نظام وژغورل شي.

ډیبرا لاینز ویلي، چې افغانستان په هغه دریځ کې ندی، چې یوازې پر کورنیو عوایدو ملي پروګرامونه پر مخ یوسي او ولس ته خدمتونه وړاندې کړي.

ډیبرا لاینز خبرداری ورکړ، چې په روان کال کې به د افغانستان اقتصادي وضعیت شل په سلو کې نور هم ولویږي؛ خو د افغانستان د اقتصادي او بشري وضعیت د ښه والي لپاره یې د اته میلیارډ ډالرو د مرستې راټولو غوښتنه کړې ده.

ډیبرا لاینز وایي: د عامو افغانانو لاسنیوي د یوه پراخ بشري ناورین مخنیوی کړی دی. مونږ د راتلونکي کال لپاره له افغانستان سره د بشري مرستو لپاره د ۸ میلیارد ډالرو د راټولو لو طرحه نړۍ ته وړاندي کړې، چې په افغانستان کې بشري ناورین پرې مدیریت شي.

په یاد کنفرانس کې د ملګرو ملتونو د مرستندویه دفتر مشرې د افغانستان په اقتصادي او ټولنیزه وده کې د ښځو د کار پر اړتیا هم ټينګار وکړ.

دې کنفرانس ته د ملګرو ملتونو پر استازیو سربېره د یو شمېر هېوادونو سفیرانو او د مرستندویه بنسټونو استازي هم راغلي وه.

د افغانستان اسلامي امارت دا کنفرانس په داسې حال کې جوړ کړ، چې د افغانستان اقتصادي وضعیت له جدي ستونزو سره مخ دی. د افغانستان څه کم لس میلیارډ ډالره ملي پانګه امریکا کنګل کړې، بانکي سیسټم نیمه فعال دی، سلګونه زره کسانو میاشتنۍ تنخواګانې ندي اخیستي او فقر تر ټولو لوړې کچې ته رسیدلی دی.

د یادونې ده، چې په ننني اقتصادي کنفرانس کې د ۲۰ بهرنیو هېوادونو استازیو په فزیکي ډول او د ۴۰ هېوادونو استازیو په آنلاین بڼه ګډون کړی؛ ټول د افغانستان پر اقتصادي، خصوصي سکتور او بانکي مسائلو باندې بحث کوي، چې د پیښو ستونزو ته مناسبه حللار پیدا شي.