تازه خبرونه
د افغانستان ۸۵.۶ سلنه خلک خپلمنځی خبرو ته هیله من دي- نظر پوښتنه
د خپلمنځي خبرو په درشل کې یوه نظرپوښتنه ښیې، چې ډېري افغانان خپلمنځي خبرو ته هیله من دي.
دوی په دې باور دي، چې خبرې به د هېواد روانه ۱۹ کلنه جګړه پای ته ورسوي.
دا سروې، چې \ له سولې د افغانانو پویدل \ تر سرلیک لاندې د امریکایي پوهنتون په همکارۍ د جګړې او سولې مطالعاتو انستیتوت لخوا په لاره اچول شوې او موخه یې د افغانانو لید وړاندې کول او د دوی د اندېښنو په اړه تصمیم نیونکي خبرول دي.
د دې نظرپوښتنې موخه پالیسي جوړونکیو، سیاسي اشخاصو، مدني ټولنو او د رسنیو په ګډون د سولې په بهیر کې برخه اخیستونکیو ته د باوري پرېکړو او د افغانانو ترمنځ د سولې په خبرو کې رغنده رول ولوبولو ته آسانتیاوې برابرول دي.
د راپور له مخې: د دې څېړنې موخه د سولې بهیر په اړه د خلکو اړتیاوې، لومړیتوبونه او اندېښنې ارزول او په اړه یې د معلوماتو راټولول دي. د دې نظر پوښتنې موندنې د افغانستان د سولې اوسنۍ نظریې او فلسفې ننګوي، چې د افغان رسنیو، دیپلوماتیکو کړیو او مشرانو لخوا ترسره کیږي.
د دغې نظرپوښتنې له مخې، ۸۵.۶ سلنه خلک اوس هم د سولې په اړه هیله من دي او په دې باور دي، چې د سولې خبرې کولی شي د هېواد ۱۹ کلن جنګ پای ته ورسوي.
همړارنګه ۶۹ سلنه ځواب ویونکي تلپاتې سولې ته اسلامي جمهوریت او ۷ سلنه اسلامي امارت غوره بولي.
سربېره پردې ۸۱ سلنه ځواب ویونکي په دې باور دي، چې د حکومت متمرکز جوړښت د سولې له هوکړې وروسته غوره انتخاب دی. پداسې حال کې، چې یوازې ۱۰ سلنه خلکو ویلي، چې د سولې له هوکړې وروسته به دوی امیرالمومنین په افغانستان کې د حکومت د مشر په توګه ومني.
دغه راز۳۶ سلنه ځواب ویونکیو ویلي، چې دوی د طالبانو د ظلم په اړه اندېښمن دي. په داسې حال کې، چې په ټول هېواد کې ځواب ویونکیو په ډاګه کړې، چې هیڅ یو د طالبانو خدمات (ټولنیز عدالت، امنیت، دسپلین او اقتصادي فرصت) نه غواړي.
د افغانستان په سویل کې ۵۰ سلنه ځواب ویونکیو ویلي، چې دوی د طالبانو لخوا وړاندیز شوي اقتصادي فرصتونه خوښوي.
نورو ۶۲ سلنه خلکو ویلې، چې دوی په شخصي بڼه د طالبانو غړي نه پېژني او ۴۰ سلنه بیا وایي، چې دوی نه پوهیږي د طالبانو رهبري څوک کوي.
د ځواب ویونکیو ډېرکي پر د افغانستان اسلامي جمهوریت باور لري او ویلي یې دي، چې د دوی امنیت د دولت لخوا خوندي کیږي. پداسې حال کې چې ۶۸.۴ ځواب ویونکو ویلي، چې دوی د شخړو د حل لپاره له دولت سره خپله اړیکه نیسي.
دغه راز ۳۵ سلنه ځواب ویونکیو د بهرنیو ځواکونو د وتلو په اړه اندېښنه څرګنده کړې او ۴۲ سلنه، چې دوی د سولې له موافقې وروسته د نړیوالو ځواکونو له دوام سره خوښ دي.
د یاد انستیتیوت په وینا، د سولې له هوکړې وروسته په افغانستان کې د نړیوالو ځواکونو شتون لپاره د ملاتړ کچه د هېواد په ختیځ، مرکزي او سویل ختیځو سیمو کې لوړه ده.
که څه هم د امریکایي ځواکونو د حضور او ملاتړ سلنه توپیر لري؛ ۳۵ سلنه وګړي وایي، چې د امریکایي ځواکونو شتون د دوی په ژوند مثبت اغیز درلود.
۵۶ سلنه خلکو د بېړنیو ولسمشریزو ټاکنو یا د سولې تړون له لاسلیک وروسته د لنډمهاله حکومت له جوړیدو سره هوکړه وکړه.
د یادونې ده، چې نږدې ۴۲ ځواب ویونکیو ویلي، چې که فرصت ورته برابر شي؛ نو دوی به له هېواده ووځي.
تازه خبرونه
اسلامي امارت قطر او ترکیې ته خواخوږي وړاندې کړه
یاد وزارت دا پېښه خواشینوونکې بللې او د قربانیانو کورنیو ته یې خپله ژوره خواشیني او خواخوږي څرګنده کړې ده.
تازه خبرونه
پاکستان له افغانستان سره په روان جنګ کې د روسیې د منځګړیتوب غوښتنه وکړه
فیصل نیاز ترمذي د روسیې له «ایزوستیا» ورځپاڼې سره په مرکه کې ویلي؛ پاکستان له روسیې سره په اړیکه کې دی او د دې هېواد له «ځانګړي وړاندیز» څخه د کړکېچ د حل لپاره مننه کوي.
په روسیه کې د پاکستان سفیر فیصل نیاز ترمذي ویلي: اسلامآباد له مسکو څخه غوښتي، چې له افغانستان سره په روان جنګ کې منځګړیتوب وکړي.
فیصل نیاز ترمذي د روسیې له «ایزوستیا» ورځپاڼې سره په مرکه کې ویلي؛ پاکستان له روسیې سره په اړیکه کې دی او د دې هېواد له «ځانګړي وړاندیز» څخه د کړکېچ د حل لپاره مننه کوي.
هغه زیاته کړې؛ د روسیې، چین، قطر، ترکیې او سعودي عربستان وړاندیزونه د لنډمهالي اوربند د هوکړې لامل شوي هم دي.
ترمذي ټینګار کړی: « مونږ له خپلو ټولو شریکانو غواړو، چې مهرباني وکړئ طالبانو (اسلامي امارت) ته ووایاست، چې له دې فرصته یوازې د بیا تنظیم، بیا وسلوال کېدا او بیا برید لپاره کار وانخلي؛ ځکه لوی هېوادونه لکه روسیه او پاکستان د ترهګریزو کړنو له لارې بېثباته کېدی نشي.»
دې پاکستاني ډیپلوماټ ټینګار کړی، چې په افغانستان کې لسیزو جګړو نه یوازې کابل او اسلامآباد، بلکې ګاونډ هېوادونه لکه ایران، تاجکستان، ترکمنستان، ازبکستان او حتا روسیه هم اغېزمن کړي دي.
هغه زیاته کړې: « ځکه، نو مونږ ټول باید له یو بل سره سوداګري وکړو، ښوونې، هنر او کلتور ته وده ورکړو. تروریزم ناسمه لار ده.»
د منځګړیتوب دا غوښتنه په داسې حال کې راپورته شوې، چې د وروستیو اوونیو د تاوتریخوالي او شخړو د زیاتېدا په پایله کې سلګونه کسان ووژل شول او زرګونه نور بېځایه شوي دي.
پاکستانيانو څو ځله ادعا کړې، چې په دې هېواد کې وسلهوال بریدونه د افغانستان له خاورې تنظیمېږي.
په داسې حال کې، چې اسلامي امارت تل د پاکستان دا ادعا رد کړې او څرګندوي؛ افغانستان د پاکستان د «امنیتي ناکامۍ» مسوول ندی.
تازه خبرونه
نړۍ دې د افغانستان او پاکستان د پراخې جګړې مخه ونیسي – فایننشل ټایمز
یادې ورځپاڼې زیاته کړې: نږدې پېنځه کاله د اسلامي امارت له بیا واکمنېدا تېر شوي؛ خو د افغانستان په اړه د نړۍ د پاملرنې د کمېدا ترڅنګ دې رسنۍ پر ښځو محدودیتونه او د کابل او اسلامآباد تر منځ د اړیکو خرابوالی ته هم ګوته نیولې ده.
د فایننشل ټایمز ورځپاڼې په یوه لیکنه کې، چې د یکشنبې پر ورځ خپره شوې؛ خبرداری ورکړی: د افغانستان او پاکستان تر منځ د کړکېچونو زیاتوالی د دې خطر رامنځته کوي، چې روان وضعیت پراخې جګړې ته واوړي؛ خو نړیواله ټولنه باید ژر تر ژره له دې سیمې سره بیا تعامل پیل کړي.
یادې ورځپاڼې زیاته کړې: نږدې پېنځه کاله د اسلامي امارت له بیا واکمنېدا تېر شوي؛ خو د افغانستان په اړه د نړۍ د پاملرنې د کمېدا ترڅنګ دې رسنۍ پر ښځو محدودیتونه او د کابل او اسلامآباد تر منځ د اړیکو خرابوالی ته هم ګوته نیولې ده.
د لیکنې له مخې: د پاکستان او اسلامي امارت تر منځ اړیکې له ۲۰۲۱ ز.کال راپدېخوا ډېرې خرابې شوې دي، ځکه اسلامآباد افغان چارواکي په خپله خاوره کې د دوی مخالفو وسلوالو ته پر پناه ورکولو او بریدونو تورنوي؛ خو دا ادعا تل اسلامي امارت رد کړې ده.
په وروستیو اوونیو کې تاوتریخوالی دومره زیات شوی، چې د هوايي او ځمکنیو بریدونو له کبله د یو شمېر راپورونو له مخې له زر ډېر کسان وژل شوي او له سل زره ډېر نور بېځایه شوي دي.
دغه راز له تر ټولو خونړیو پېښو څخه یوه په کابل کې د روږدو د درملنې پر امید نومي روغتون د پاکستاني پوځیانو هوايي برید و، چې د افغان چارواکو پر وینا سلګونه کسان په کې وژل شوي دي.
ورځپاڼې خبرداری ورکړی، چې که تاوتریخوالی همداسې روان وي؛ نو ښايي د جنوبي او مرکزي آسیا ثبات له خطر سره مخ کړي او افغانستان یو ځل بیا د وسلوالو ډلو د فعالیتونو پر مرکز بدل شي.
دې ورځپاڼې د پاکستان پر پوځي پالیسۍ هم نیوکه کړې او څرګندوي، چې یوازې هوايي بریدونه د وسلوالو فعالیتونو د پای ته رسولو لپاره بسنه نهکوي.
دغه راز له لویو قدرتونو لکه امریکا او چین څخه غوښتي، چې فعاله ډیپلوماټیکه ونډه واخلي.
همدارنګه، د چین سټراټیژیکو ګټو ته هم نغوته(اشاره ) شوې، چې بیجینګ کولی شي د منځګړي په توګه رول ولوبوي.
د سولې پخوانیو ناکامو هڅو سره – سره ورځپاڼې ټینګار کړی، چې د نړۍ بېپروايي او بېتفاوتي به سیمه له پوره خطرونو سره مخ کړي.
-
تحول5 days agoتحول: د پاکستان پر بریدونو روان غبرګونونه
-
څار5 days agoڅار: پر افغان ملکي وګړو د پاکستاني بریدونو پایلې
-
تازه خبرونه1 day agoد اسلامي امارت یوه غړي په برلین کې د افغانستان سفارت چارسمبالي پر غاړه اخیستې
-
تازه خبرونه1 day agoد پاکستان پوځي رژیم یو ځل بیا اوربند مات کړ
-
لوبی1 day agoپه کوکپر نړیوالو سیالیو کې د وزلوبې ملي لوبډله درېیمه شوه
-
نړۍ8 hours agoکیم جونګ اون یو ځل بیا د شمالي کوریا د دولتي چارو رییس وټاکل شو
-
نړۍ1 day agoټرمپ ایران ته د انرژۍ پر ودانیزو بنسټونو د بریدونو ګواښ وکړ
-
تازه خبرونه1 day agoد افغانستان او پاکستان ترمنځ تاوتریخوالی خطرناک پړاو ته رسېدلی – د بحران نړیواله ډله
