تازه خبرونه
اسلامي امارت د بودا پژو له پاتېشونو ساتنه کوي – محمدي
د بامیان ولایت د اطلاعاتو او فرهنګ مشر مولوي سیف الرحمان محمدي ويلي، چې کلونه مخکې د بودا پژو( مجسمو) له ویجاړولو ځانګړی علت درلود؛ خو اسلامي امارت یې اوس د پاتو برخو ساتنه کوي.
په بامیان ولایت کې د بودا پژې دوه نیمې لسیزې مخکې له څه نا څه نیمګړتیاوو سره دنګې ولاړې وې؛ خو طالبانو یې د خپلې لومړنۍ واکمنۍ پر مهال ځینې نورې برخې هم ویجاړې کړې، چې نړۍ یې په اړه بېلابېل غبرګونونه وښودل.
دا په نړۍ کې د بودا تر ټولو لوړې لرغونې پژې وې، چې صلصال او شمامه نومیږي او اوس ترې لوټې پاتې دي.
د بامیان ولایت د اطلاعاتو او فرهنګ مشر ويلي، چې د بودا پژو له پاتېشونو ساتنه کوي او د سیلانیانو پر مخ یې دروازې پرانیستې دي.
د بامیان ولایت د اطلاعاتو او فرهنګ مشر مولوي سیف الرحمان محمدي وايي؛ د بامیانو د بودا له پژو څخه په لیدنه کوم محدودیت نشته او خلک کولی شي، چې د بامیانو له لرغونو سیمو لیدنه وکړي. دې ولایت ته اوس تر ډېره د ختیځو او لویدیځو ولایتونو سیلانیان راروان دي.
د بودا دې پژو هرې یوې ۵۳ او ۳۵ مټره لوړوالی درلود، چې د افغانستان د هغه وخت له مهمو او لرغونو آثارو څخه شمېر کیدې او د نړۍ ګڼ سیلانیان یې ځان ته جذبول.
لرغونپوهانو ويلي، چې د بودا غټه پژه صلصال په ۵۰۷ او وړه هغه شمامه په ۵۵۴ زېږدیزو کلونو کې پر یوناني او بودايي سبکونو توږل شوې وې.
دیني عالم رحمت الله ویلي؛ د بودا پزې په ۲۰۰۱ زېږدیز کال د عقیدتي مسایلو پر بنسټ ویجاړې شوې.
نوموړی زیاتوي: په لومړي پړاو کې د پژو د ویجاړولو په اړه اسلامي امارت بېړنۍ پرېکړه نده کړې. په دې اړه پوره غور شوی؛ له عقیدوي او اسلامي څېړنو وروسته یې هغه ویجاړې کړې دي.
د دغو پژو د بیا رغونې لپاره د تېر حکومت د اطلاعاتو او فرهنګ وزارت د یونسکو او یو شمېر هېوادونو پر مرسته هڅې پیل کړې، چې ترې نیمګړې پاتې شوې.
صلصال د نرینه او شمامه د ښځې پژه ده، چې شاوخوا ته یې اته نور لرغوني وړې پژې توږل شوي، چې د دوی د اولادې ښکارندویې بلل کیږي. دادوه سترې پژې له یو بل ۸۰۰ مټره واټن لري.
که څه هم نن په بامیانو کې د هندویزم او بودیزم خبر نشته؛ خو دا پژې د افغانستان په مهمو لرغونو آثارو کې شېرل کیږي او خلک یې سیل ته ورځي.
لرغون پوهانو ويلي، چې لومړی ځل عرب مسلمان د حجاج بن یوسف په وخت کې پر بامیان واکمن شول او څه برخه یې ونړول شوه، د چنګیز خان پر مهال هم زیانمنې شوې او د امیرعبدالرحمن خان په وخت کې یې د نړولو او ویجادولو هڅې شوې دي. په یادو ټولو پېرونو کې یو زیات شمېر لرغوني آثار له دې ځایه لېږدول شوي او پر سره زر پوښل شوي معبدونو ته زیانونه اوښتي دي.
د یادونې ده، چې د سیمې د خلکو او د اسلامي امارت د هغه وخت د یو شمېر مسوولینو لخوا کشمیري طالبان د بودا پژو پر نړولو تورن شوي، چې له هندوانو سره یې د عقدو له مخې دا کار کړی دی.
تازه خبرونه
اسلامي امارت قطر او ترکیې ته خواخوږي وړاندې کړه
یاد وزارت دا پېښه خواشینوونکې بللې او د قربانیانو کورنیو ته یې خپله ژوره خواشیني او خواخوږي څرګنده کړې ده.
تازه خبرونه
پاکستان له افغانستان سره په روان جنګ کې د روسیې د منځګړیتوب غوښتنه وکړه
فیصل نیاز ترمذي د روسیې له «ایزوستیا» ورځپاڼې سره په مرکه کې ویلي؛ پاکستان له روسیې سره په اړیکه کې دی او د دې هېواد له «ځانګړي وړاندیز» څخه د کړکېچ د حل لپاره مننه کوي.
په روسیه کې د پاکستان سفیر فیصل نیاز ترمذي ویلي: اسلامآباد له مسکو څخه غوښتي، چې له افغانستان سره په روان جنګ کې منځګړیتوب وکړي.
فیصل نیاز ترمذي د روسیې له «ایزوستیا» ورځپاڼې سره په مرکه کې ویلي؛ پاکستان له روسیې سره په اړیکه کې دی او د دې هېواد له «ځانګړي وړاندیز» څخه د کړکېچ د حل لپاره مننه کوي.
هغه زیاته کړې؛ د روسیې، چین، قطر، ترکیې او سعودي عربستان وړاندیزونه د لنډمهالي اوربند د هوکړې لامل شوي هم دي.
ترمذي ټینګار کړی: « مونږ له خپلو ټولو شریکانو غواړو، چې مهرباني وکړئ طالبانو (اسلامي امارت) ته ووایاست، چې له دې فرصته یوازې د بیا تنظیم، بیا وسلوال کېدا او بیا برید لپاره کار وانخلي؛ ځکه لوی هېوادونه لکه روسیه او پاکستان د ترهګریزو کړنو له لارې بېثباته کېدی نشي.»
دې پاکستاني ډیپلوماټ ټینګار کړی، چې په افغانستان کې لسیزو جګړو نه یوازې کابل او اسلامآباد، بلکې ګاونډ هېوادونه لکه ایران، تاجکستان، ترکمنستان، ازبکستان او حتا روسیه هم اغېزمن کړي دي.
هغه زیاته کړې: « ځکه، نو مونږ ټول باید له یو بل سره سوداګري وکړو، ښوونې، هنر او کلتور ته وده ورکړو. تروریزم ناسمه لار ده.»
د منځګړیتوب دا غوښتنه په داسې حال کې راپورته شوې، چې د وروستیو اوونیو د تاوتریخوالي او شخړو د زیاتېدا په پایله کې سلګونه کسان ووژل شول او زرګونه نور بېځایه شوي دي.
پاکستانيانو څو ځله ادعا کړې، چې په دې هېواد کې وسلهوال بریدونه د افغانستان له خاورې تنظیمېږي.
په داسې حال کې، چې اسلامي امارت تل د پاکستان دا ادعا رد کړې او څرګندوي؛ افغانستان د پاکستان د «امنیتي ناکامۍ» مسوول ندی.
تازه خبرونه
نړۍ دې د افغانستان او پاکستان د پراخې جګړې مخه ونیسي – فایننشل ټایمز
یادې ورځپاڼې زیاته کړې: نږدې پېنځه کاله د اسلامي امارت له بیا واکمنېدا تېر شوي؛ خو د افغانستان په اړه د نړۍ د پاملرنې د کمېدا ترڅنګ دې رسنۍ پر ښځو محدودیتونه او د کابل او اسلامآباد تر منځ د اړیکو خرابوالی ته هم ګوته نیولې ده.
د فایننشل ټایمز ورځپاڼې په یوه لیکنه کې، چې د یکشنبې پر ورځ خپره شوې؛ خبرداری ورکړی: د افغانستان او پاکستان تر منځ د کړکېچونو زیاتوالی د دې خطر رامنځته کوي، چې روان وضعیت پراخې جګړې ته واوړي؛ خو نړیواله ټولنه باید ژر تر ژره له دې سیمې سره بیا تعامل پیل کړي.
یادې ورځپاڼې زیاته کړې: نږدې پېنځه کاله د اسلامي امارت له بیا واکمنېدا تېر شوي؛ خو د افغانستان په اړه د نړۍ د پاملرنې د کمېدا ترڅنګ دې رسنۍ پر ښځو محدودیتونه او د کابل او اسلامآباد تر منځ د اړیکو خرابوالی ته هم ګوته نیولې ده.
د لیکنې له مخې: د پاکستان او اسلامي امارت تر منځ اړیکې له ۲۰۲۱ ز.کال راپدېخوا ډېرې خرابې شوې دي، ځکه اسلامآباد افغان چارواکي په خپله خاوره کې د دوی مخالفو وسلوالو ته پر پناه ورکولو او بریدونو تورنوي؛ خو دا ادعا تل اسلامي امارت رد کړې ده.
په وروستیو اوونیو کې تاوتریخوالی دومره زیات شوی، چې د هوايي او ځمکنیو بریدونو له کبله د یو شمېر راپورونو له مخې له زر ډېر کسان وژل شوي او له سل زره ډېر نور بېځایه شوي دي.
دغه راز له تر ټولو خونړیو پېښو څخه یوه په کابل کې د روږدو د درملنې پر امید نومي روغتون د پاکستاني پوځیانو هوايي برید و، چې د افغان چارواکو پر وینا سلګونه کسان په کې وژل شوي دي.
ورځپاڼې خبرداری ورکړی، چې که تاوتریخوالی همداسې روان وي؛ نو ښايي د جنوبي او مرکزي آسیا ثبات له خطر سره مخ کړي او افغانستان یو ځل بیا د وسلوالو ډلو د فعالیتونو پر مرکز بدل شي.
دې ورځپاڼې د پاکستان پر پوځي پالیسۍ هم نیوکه کړې او څرګندوي، چې یوازې هوايي بریدونه د وسلوالو فعالیتونو د پای ته رسولو لپاره بسنه نهکوي.
دغه راز له لویو قدرتونو لکه امریکا او چین څخه غوښتي، چې فعاله ډیپلوماټیکه ونډه واخلي.
همدارنګه، د چین سټراټیژیکو ګټو ته هم نغوته(اشاره ) شوې، چې بیجینګ کولی شي د منځګړي په توګه رول ولوبوي.
د سولې پخوانیو ناکامو هڅو سره – سره ورځپاڼې ټینګار کړی، چې د نړۍ بېپروايي او بېتفاوتي به سیمه له پوره خطرونو سره مخ کړي.
-
څار5 days agoڅار: پر افغان ملکي وګړو د پاکستاني بریدونو پایلې
-
تحول5 days agoتحول: د پاکستان پر بریدونو روان غبرګونونه
-
تازه خبرونه1 day agoد اسلامي امارت یوه غړي په برلین کې د افغانستان سفارت چارسمبالي پر غاړه اخیستې
-
تازه خبرونه1 day agoد پاکستان پوځي رژیم یو ځل بیا اوربند مات کړ
-
لوبی1 day agoپه کوکپر نړیوالو سیالیو کې د وزلوبې ملي لوبډله درېیمه شوه
-
نړۍ11 hours agoکیم جونګ اون یو ځل بیا د شمالي کوریا د دولتي چارو رییس وټاکل شو
-
نړۍ1 day agoټرمپ ایران ته د انرژۍ پر ودانیزو بنسټونو د بریدونو ګواښ وکړ
-
تازه خبرونه5 hours agoپاکستان له افغانستان سره په روان جنګ کې د روسیې د منځګړیتوب غوښتنه وکړه
