نړۍ
د سریلانکا ولسمشر په یوه پوځي الوتکه کې مالدیف ته تېښته وکړه
د سریلانکا ولسمشر ګوتابایا راجاپاکسا په داسې حال کې نن (چارشنبه د چنګاښ دوه ویشتمه) مالدیف ته تښتېدلی، چې ورسره د خلکو د اعتراضونو له کبله د یوې ځواکمنې کورنۍ د څو لسیزو واکمني پای ته ورسېده.
د سریلانکا هوايي ځواک څرګنده کړې؛ راجاپاکسا له خپلې میرمنې او دوه ساتونکيو سره د هوايي ځواک په الوتکه کې د کولمبو له مرکزي نړیوال هوايي ډګره ووت.
یوې حکومتي سرچینې او راجاپاکسا ته نږدې کس ویلي، چې هغه د مالدیف په پلازمېنه مالي کې دی. رویټرز خبري آژانس د حکومتي سرچینې د څرګندونو له مخې ویلي، شونې ده، چې ولسمشر به له دې ځایه بل آسیايي هېواد ته ولاړ شي.
د ولسمشر راجاپاکسا له تېښتې سره د دغې ځواکمنې کورنۍ واکمني هم پای ته ورسېده، چې له تېرو دوه لسیزو یې د سویلي آسیا د دې ملت پر سیاست خېټه اچولې وه.
له خپل هېواده د ولسمشر راجاپاکسا تېښته؛ په ټول هېواد کې د تر ټولو ناوړه اقتصادي کړکېچ او د تېلو د بيو د زياتوالي له کبله له څو مياشتو لاريونونو وروسته رامنځته شوه، سلګونه زره خلکو په کولمبو کې مهمې دولتي ودانۍ ونیولې او پر راجاپاکسا او متحدینو یې د انفلاسیون، فساد، د تېلو او درملو د سخت کمښت پړه واچوله.
د اقتصادي کړکیچ پر ضد یاد لاریونونه د تېرې اوونۍ په پای کې هغه وخت سر ته ورسیدل، چې راجاپاکسا د چارشنبې پر ورځ د ولسمشر په توګه له دندې د ګوښه کېدو ژمنه وکړه، چې د یووالي حکومت ته لاره اواره کړي. دا هرڅه هغه مهال رامنځته شول، چې لاریونکوونکیو د هغه او د لومړي وزیر پر رسمي استوګنځيو بریدونه وکړل او تر دې دمه یې تر خپلې ولکې لاندې نیولي دي.
د سریلانکا ولسمشر د جمعې له ورځې راپدیخوا په عام محضر کې لیدل شوی ندی.
دغه هېواد له تېرو دوه لسیزو راپدیخوا د راجاپاکسا د ځواکمنې کورنۍ لخوا اداره کیده.
ګوتابایا راجاپاکسا د ۲۰۱۹ کال په نومبر میاشت کې د دغه هېواد د ولسمشر په توګه ټاکل شوی دی.
دا به لومړي وزیر رانیل ویکرما سینګهـ چارسمبالی ولسمشر کړي. که څه هم هغه د استعفا وړاندیز هم کړی. که هغه دا کار وکړي؛ نو د اساسي قانون سره سم به د نوي ولسمشر تر ټاکلو پورې چارسمبالی ولسمشر وي.
د یادونې ده، چې راجاپاکسا سیاسي مصونیت؛ خو له دې وېرې، چې له استعفا وروسته به ونیول شي، له هېواده تېښته یې غوره وګڼله.
نړۍ
امریکا به له ایران څخه غني شوي یورانیم ترلاسه کړي – ټرمپ
په سپینهماڼۍ کې له یوې غونډې څخه د وتلو پر مهال خبریالانو ته وویل: « مونږ به هغه ترلاسه کړو.» دغه څرګندونې په داسې حال کې شوي، چې دواړه هېوادونه اوس هم په سیمه کې د شخړو د پای ته رسولو لپاره د وروستۍ هوکړې په لټه کې دي.
د چارشنبې پر ورځ د امریکا ولسمشر ډونالډ ټرمپ ویلي، چې امریکا به د هوکړې د هلو ځلو په چوکاټ کې له ایران څخه غني شوي یورانیم ترلاسه کړي.
په سپینهماڼۍ کې له یوې غونډې څخه د وتلو پر مهال خبریالانو ته وویل: « مونږ به هغه ترلاسه کړو.» دغه څرګندونې په داسې حال کې شوي، چې دواړه هېوادونه اوس هم په سیمه کې د شخړو د پای ته رسولو لپاره د وروستۍ هوکړې په لټه کې دي.
د راپورونو له مخې، د امریکا د فشارونو یو مهم هدف دا دی، چې ایران اټومي وسلو ته له لاسرسي راوګرځوي.
ویل کېږي، چې ایران تر اوسه ۹۰۰ پونډه (۴۰۸ کیلوګرامه) غني شويو یورانیم نهدي سپارلي.
نړۍ
ایران باید د ماتې منلو سپین بیرغ پورته کړي – ترمپ
ترمپ په سپینهماڼۍ کې خبریالانو ته ویلي: د ایران پوځي ځواک تر دې حده کم شوی، چې یوازې د «کمزورو وسلو» د کارولو وس لري.
د امریکا ولسمشر ډونالډ ټرمپ په خپلو تازه څرګندونو کې یو ځل بیا د ایران پوځي بېوسۍ ته ګوته نېولې او څرګندوي؛ تهران باید «د ماتې منلو سپین بیرغ» پورته کړي، خو «د غرور له کبله دا کار نهکوي».
ترمپ په سپینهماڼۍ کې خبریالانو ته ویلي: د ایران پوځي ځواک تر دې حده کم شوی، چې یوازې د «کمزورو وسلو» د کارولو وس لري.
هغه ټینګار کړی، چې تهران ښکاره سخت دریځ ښيي؛ خو د پردې ترشاه د هوکړې غوښتونکی دی.
نوموړي همداراز په سیمه کې د ایران پر بندرونو د امریکا سمندري محاصره او فشارونه ستایي او وایي، چې دا ګامونه پایله ورکوونکې دي.
ترمپ د اوربند د ماتېدا د شرایطو په اړه د یوې پوښتنې په ځواب کې ویلي: مقابل لوری «پوهېږي، چې کوم کار باید ونهکړي» او که سرغړونه وشي؛ د امریکا غبرګون به څرګند وي.
دا څرګندونې په داسې حال کې کېږي، چې د واشنګټن او تهران ترمنځ کړکېچ اوس هم روان دی او د بحران د کمولو لپاره ډیپلوماټیکې هڅې روانې دي.
نړۍ
سپینې ماڼۍ ته نږدې نښته؛ یو وسلهوال ټپي او روغتون ته ولېږدول شو
د راپورونو له مخې؛ دا پېښه د دوشنبې پر ماسپښین د واشنګټن ښار د پېنځلسم سړک او اینډيپنډنس سړک ته نږدې رامنځته شوې ده. د پټو چوپړتیاوو ځواکونو له هغې وروسته، چې یو مشکوک وسلوال کس وپېژاندل شو؛ نو د هغه د درولو هڅه وشوه، خو نوموړی تېښتې ته چمتو شو او بیا یې پر ځواکونو ډزې وکړې او د امنیتي ځواکونو په متقابلو ډزو کې هغه وویشتل شو.
د امریکا امنیتي چارواکو ویلي، چې سپینې ماڼۍ ته نږدې د ډزو په یوه پېښه کې یو کس د امنیتي ځواکونو له لوري پر نښه او روغتون ته ولېږدول شو.
د راپورونو له مخې؛ دا پېښه د دوشنبې پر ماسپښین د واشنګټن ښار د پېنځلسم سړک او اینډيپنډنس سړک ته نږدې رامنځته شوې ده. د پټو چوپړتیاوو ځواکونو له هغې وروسته، چې یو مشکوک وسلوال کس وپېژاندل شو؛ نو د هغه د درولو هڅه وشوه، خو نوموړی تېښتې ته چمتو شو او بیا یې پر ځواکونو ډزې وکړې او د امنیتي ځواکونو په متقابلو ډزو کې هغه وویشتل شو.
د خپرو شویو څرګندونو له مخې؛ د یاد کس روغتیايي حالت تر اوسه ناڅرګند دی او په دې پېښه کې یو ملکي وګړی هم ټپي شوی، چې ټپونه یې د اندېښنې وړ نهدي.
له دې پېښې وروسته د سپینې ماڼۍ ځینې برخې لنډمهالې قرنطین شوې او خبریالان د لنډ وخت لپاره خوندي خونو ته ولېږدول شول. د وضعیت له ارزونې وروسته، بېړنی حالت پای ته ورسېد او وضعیت بېرته عادي اعلان شو.
دغه راز راپور ورکړ شوی، چې ډونالډ ټرمپ د پېښې پر مهال په سپینه ماڼۍ کې دننه و؛ خو هغه ته زیان نهدی رسېدلی او خپلې چارې یې پرته له ځنډه روانې ساتلې دي.
دا پېښه په داسې وخت کې رامنځته کېږي، چې له اوونیو راپدېخوا د امریکا په پلازمېنه کې څو امنیتي پېښې ثبت او د ښار د امنیتي وضعیت په اړه اندېښنې زیاتې شوې دي.
-
سوداگري4 days agoد منځنۍ آسیا له لارې د چین– افغانستان نوې ټرانزیټي لاره پرانیستل شوه
-
سیمه ییز خبرونه3 days agoامریکا او ایران د جګړې د پای ته رسولو او د اټومي خبرو د پیل لپاره سره نږدې شوي – راپور
-
سیمه ییز خبرونه4 days agoپه بېجینګ کې لوړپوړې خبرې؛ په هرمز تنګي کې د امریکا او ایران پر کړکېچ ټینګار
-
نړۍ3 days agoامریکا به له ایران څخه غني شوي یورانیم ترلاسه کړي – ټرمپ
-
نړۍ4 days agoایران باید د ماتې منلو سپین بیرغ پورته کړي – ترمپ
-
تازه خبرونه5 days agoتحول: له جرمني څخه د افغان کډوالو د ایستلو روان بهیر
-
تازه خبرونه5 days agoد ۲۰۲۵ کلنی راپور؛ یونیسف اړینو چوپدتیاوو ته د میلیونونو افغان ماشومان له لاسرسي خبر ورکړ
-
تازه خبرونه4 days agoد کانونو وزارت د مس عینک په پروژه کې د قراردادي شرکت د ژمنو پر پلي کولو ټینګار وکړ
