نړۍ
د امریکا یوې جنګي الوتکې د چین شکمن څارګر بالون ویشتلی
رویترز راپور ورکړی، چې د امریکا یوې جنګي الوتکې د شنبې پر ورځ د سلواغې ۱۵ د سویلي کارولینا په سواحلو کې یو شکمن چینایي څارګر بالون راوغورځاوه.
امریکا د چین دغه کار پخپل هوایي حریم تېری یاد کړی او ولسمشر جو بایدن د چارشنبه پر ورځ د بالون د رانسکورولو سپارښتنه وکړه.
د پنټاګون د پرېکړې له مخې؛ شکمن څارګر بالون ته به تر هغه وخته په تمه وي، چې د استوګنو له سیمې ووځي او خلاصو اوبو کې ورسیږي او ملکي وګړي ځمکې ته د زرګونه مترو د کثافاتو له راغورزېدو وژغورل شي.
دغه بالون د شمالي امریکا په هوایي حریم کې څو ورځې تېرې کړي او د بیجنګ او واشنګټن تر منځ یې ناندرې راپورته کړي دي.
بایدن ویلي: دوی په دې اړه خپل هوایي برید دا بریالی ترسره کړ.
د امریکا یو لوړ پوړي پوځي چارواکي ویلي؛ په دې ماموریت کې څو جنګي او تېل وړونکو الوتکو برخه اخیستې وه؛ خو یوازې یوه – F-22 جنګي الوتکه، چې د ویرجینیا د لینګلي د هوايي ځواک له اډې پورته شوه د ماسپښین پر ۲:۳۹ یې ډزې وکړې او بالون یې رانسکور کړ.
د رویترز د څرګندونو له مخې؛ چین پر یوه هوایي څېړنیز بالون پوځي برید په کلکه غندلی او پر وینا یې، دا بالون د هوا او نورو ساینسي موخو لپاره کارول کیده او د امریکا فضایي حریم ته ناببره ننوتی او د امریکایي چارواکو اړوند ادعاوې ردوي.
امریکایي چارواکو ویلي؛ بالون د اتلانتیک بحر د امریکا له ساحل څخه شاوخوا شپږ سمندري میله لرې په نسبتاً کمو اوبو کې ویشتل شوی، چې د تجهیزاتو د بېرته ترلاسه کولو په هڅو کې به له چینایانو سره مرسته وکړي.
ویل کیږي، چې د ویشتل شوي بالون ویجاړ تجهیزات ۱۴ متره لاندې ډوب شوي دي.
د چین د بهرنیو چارو وزارت په یوه اعلامیه کې څرګنده کړې؛ چین په ښکاره له امریکا غوښتي، چې دا مسله په ارامه، مسلکي او محدوده توګه وڅېړي. امريکا د زور پر کارولو ټينګار کړې او په ښکاره یې دا ډول غبرګون وښود.
د چین د بهرنیو چارو وزارت د امریکایي سیاستوال او مطبوعات تورن کړي، چې د بیجنګ د بې اعتباره کولو لپاره له وضعیته ګټه اخلي.
د یادې سرچینې د څرګندونو له مخې؛ چین تل په جدي توګه پر نړیوالو قوانینو عمل کړی او د نورو هېوادونو د خومختارۍ او ځمکنۍ بشپړتیا درناوی یې کړی دی.
شنونکیبو ویلي؛ له چین سره د امریکا اړیکې احتمال لري، چې د ۲۰۲۴ ږ. کال د ولسمشریزې سیالۍ یوه پراخه موضوع وي.
د پنتاګون د ارزونې له مخې؛ دا بالون چینايي څارګر بالون دی.
د جمعې پر ورځ هم وویل شول، چې یو بل چینایی بالون د لاتینې امریکا په فضا کې چورلېدلی دی.
امريکايي چارواکو ويلي: په تېرو څو کلونو کې، چينايي بالونونه پخوا د ختيځې آسيا، جنوبي آسيا او اروپا په ګډون د پېنځه قارو په هيوادونو کې ليدل شوي دي.
د چین شکمن څارګر بالون د امریکا بهرنیو چارو وزیر انتوني بلنکن دې ته وهڅاوه، چې په روانه اوونۍ کې چین ته خپل سفر وځنډوي.
د امریکایي چارواکو د څرګندونو له مخې؛ چینایي بالون د لومړي ځل لپاره د روان ۲۰۲۳ ز. کال د جنورۍ د میاشتې پر ۲۸ د امریکا هوایي قلمرو ته د الاسکا له ایالته داخل شوی، وروسته کانادا ته ولاړ او بېرته څو ورځې وروسته د امریکا هوایي قلمرو ته راغلی و.
نړۍ
امریکا به له ایران څخه غني شوي یورانیم ترلاسه کړي – ټرمپ
په سپینهماڼۍ کې له یوې غونډې څخه د وتلو پر مهال خبریالانو ته وویل: « مونږ به هغه ترلاسه کړو.» دغه څرګندونې په داسې حال کې شوي، چې دواړه هېوادونه اوس هم په سیمه کې د شخړو د پای ته رسولو لپاره د وروستۍ هوکړې په لټه کې دي.
د چارشنبې پر ورځ د امریکا ولسمشر ډونالډ ټرمپ ویلي، چې امریکا به د هوکړې د هلو ځلو په چوکاټ کې له ایران څخه غني شوي یورانیم ترلاسه کړي.
په سپینهماڼۍ کې له یوې غونډې څخه د وتلو پر مهال خبریالانو ته وویل: « مونږ به هغه ترلاسه کړو.» دغه څرګندونې په داسې حال کې شوي، چې دواړه هېوادونه اوس هم په سیمه کې د شخړو د پای ته رسولو لپاره د وروستۍ هوکړې په لټه کې دي.
د راپورونو له مخې، د امریکا د فشارونو یو مهم هدف دا دی، چې ایران اټومي وسلو ته له لاسرسي راوګرځوي.
ویل کېږي، چې ایران تر اوسه ۹۰۰ پونډه (۴۰۸ کیلوګرامه) غني شويو یورانیم نهدي سپارلي.
نړۍ
ایران باید د ماتې منلو سپین بیرغ پورته کړي – ترمپ
ترمپ په سپینهماڼۍ کې خبریالانو ته ویلي: د ایران پوځي ځواک تر دې حده کم شوی، چې یوازې د «کمزورو وسلو» د کارولو وس لري.
د امریکا ولسمشر ډونالډ ټرمپ په خپلو تازه څرګندونو کې یو ځل بیا د ایران پوځي بېوسۍ ته ګوته نېولې او څرګندوي؛ تهران باید «د ماتې منلو سپین بیرغ» پورته کړي، خو «د غرور له کبله دا کار نهکوي».
ترمپ په سپینهماڼۍ کې خبریالانو ته ویلي: د ایران پوځي ځواک تر دې حده کم شوی، چې یوازې د «کمزورو وسلو» د کارولو وس لري.
هغه ټینګار کړی، چې تهران ښکاره سخت دریځ ښيي؛ خو د پردې ترشاه د هوکړې غوښتونکی دی.
نوموړي همداراز په سیمه کې د ایران پر بندرونو د امریکا سمندري محاصره او فشارونه ستایي او وایي، چې دا ګامونه پایله ورکوونکې دي.
ترمپ د اوربند د ماتېدا د شرایطو په اړه د یوې پوښتنې په ځواب کې ویلي: مقابل لوری «پوهېږي، چې کوم کار باید ونهکړي» او که سرغړونه وشي؛ د امریکا غبرګون به څرګند وي.
دا څرګندونې په داسې حال کې کېږي، چې د واشنګټن او تهران ترمنځ کړکېچ اوس هم روان دی او د بحران د کمولو لپاره ډیپلوماټیکې هڅې روانې دي.
نړۍ
سپینې ماڼۍ ته نږدې نښته؛ یو وسلهوال ټپي او روغتون ته ولېږدول شو
د راپورونو له مخې؛ دا پېښه د دوشنبې پر ماسپښین د واشنګټن ښار د پېنځلسم سړک او اینډيپنډنس سړک ته نږدې رامنځته شوې ده. د پټو چوپړتیاوو ځواکونو له هغې وروسته، چې یو مشکوک وسلوال کس وپېژاندل شو؛ نو د هغه د درولو هڅه وشوه، خو نوموړی تېښتې ته چمتو شو او بیا یې پر ځواکونو ډزې وکړې او د امنیتي ځواکونو په متقابلو ډزو کې هغه وویشتل شو.
د امریکا امنیتي چارواکو ویلي، چې سپینې ماڼۍ ته نږدې د ډزو په یوه پېښه کې یو کس د امنیتي ځواکونو له لوري پر نښه او روغتون ته ولېږدول شو.
د راپورونو له مخې؛ دا پېښه د دوشنبې پر ماسپښین د واشنګټن ښار د پېنځلسم سړک او اینډيپنډنس سړک ته نږدې رامنځته شوې ده. د پټو چوپړتیاوو ځواکونو له هغې وروسته، چې یو مشکوک وسلوال کس وپېژاندل شو؛ نو د هغه د درولو هڅه وشوه، خو نوموړی تېښتې ته چمتو شو او بیا یې پر ځواکونو ډزې وکړې او د امنیتي ځواکونو په متقابلو ډزو کې هغه وویشتل شو.
د خپرو شویو څرګندونو له مخې؛ د یاد کس روغتیايي حالت تر اوسه ناڅرګند دی او په دې پېښه کې یو ملکي وګړی هم ټپي شوی، چې ټپونه یې د اندېښنې وړ نهدي.
له دې پېښې وروسته د سپینې ماڼۍ ځینې برخې لنډمهالې قرنطین شوې او خبریالان د لنډ وخت لپاره خوندي خونو ته ولېږدول شول. د وضعیت له ارزونې وروسته، بېړنی حالت پای ته ورسېد او وضعیت بېرته عادي اعلان شو.
دغه راز راپور ورکړ شوی، چې ډونالډ ټرمپ د پېښې پر مهال په سپینه ماڼۍ کې دننه و؛ خو هغه ته زیان نهدی رسېدلی او خپلې چارې یې پرته له ځنډه روانې ساتلې دي.
دا پېښه په داسې وخت کې رامنځته کېږي، چې له اوونیو راپدېخوا د امریکا په پلازمېنه کې څو امنیتي پېښې ثبت او د ښار د امنیتي وضعیت په اړه اندېښنې زیاتې شوې دي.
-
سوداگري4 days agoله قزاقستان څخه افغانستان ته د غنمو په صادراتو کې د پام وړ زیاتوالی راغلی دی
-
تازه خبرونه5 days agoد ملګرو ملتونو خبرداری: د مرستو کمښت په افغانستان کې د ماین پاکۍ بهیر ځنډولی
-
سیمه ییز خبرونه4 days agoامریکا په هرمز تنګي کې د بندو کښتیو د خوندي لېږد چارې پیل کړې
-
سوداگري2 days agoد منځنۍ آسیا له لارې د چین– افغانستان نوې ټرانزیټي لاره پرانیستل شوه
-
سوداگري5 days agoد ۱۲ پراختیایي پروژو تائید؛ د بنسټیزو برښنایي، ټرانسپورټي او ودانیزو چارو پر پراختیا ټینګار
-
سیمه ییز خبرونه2 days agoپه بېجینګ کې لوړپوړې خبرې؛ په هرمز تنګي کې د امریکا او ایران پر کړکېچ ټینګار
-
تازه خبرونه5 days agoپه کابل کې د کتاب نندارتون؛ د لوست کلتور پیاوړتیا او د کورنیو لیکوالانو ملاتړ
-
نړۍ3 days agoسپینې ماڼۍ ته نږدې نښته؛ یو وسلهوال ټپي او روغتون ته ولېږدول شو
