تازه خبرونه
اسلامي امارت په سیمه کې د سوداګرۍ او انرژۍ د آسانتیاوو په لټه کې دی -عبداللطیف منصور
د افغانستان د اوبو او انرژۍ وزارت چارسمبالي عبداللطیف منصور ډاډ څرګند کړ، چې اسلامي امارت له خپل ستراتیژیک جغرافيايي موقعیت څخه پر ګټنې د منځنۍ آسیا، سویلي آسیا او منځني ختیځ د هېوادونو د اتصال یو مهم ځمکنی هم پل دی. دا دریځ افغانستان د چین د یو کمربند له لارې یو اړین شریک جوړوي؛ ځکه، چې د ځمکې له لارې سوداګریزې اړیکې او د انرژي دهلېزونه سیمه او چین له اروپا سره نښلوي.
د اسلامي امارت د اوبو او انرژۍ وزارت چارسمبالي په چین کې د ” یو کمر بند یوې لارې نوښت” د انرژۍ د وزیرانو په درېیم نړیوال کنفرانس کې د وینا پر مهال ویلي؛ د افغانستان او چین ځمکنۍ لار به له سیمې سره سوداګریزې اړیکې او د انرژۍ دهلېزونه پراخه کړي.
د افغانستان د اوبو او انرژۍ وزارت چارسمبالي عبداللطیف منصور ډاډ څرګند کړ، چې اسلامي امارت له خپل ستراتیژیک جغرافيايي موقعیت څخه پر ګټنې د منځنۍ آسیا، سویلي آسیا او منځني ختیځ د هېوادونو د اتصال یو مهم ځمکنی هم پل دی. دا دریځ افغانستان د چین د یو کمربند له لارې یو اړین شریک جوړوي؛ ځکه، چې د ځمکې له لارې سوداګریزې اړیکې او د انرژي دهلېزونه سیمه او چین له اروپا سره نښلوي.
هغه وایي: افغانستان د خپل موقعیت له مخې منځنۍ آسیا له سویلي آسیا او چین سره ونښلوي او د انرژۍ د پایپ لاینونو او د انرژي د زیربناوو له پراختیا سره ټولو ته بېلابېله انرژي ولېږدوي.
د نوموړي په دې غونډه کې د هېواد د برښنا کموالي ته له نغوتې سره ویلي؛ تمه ده، چې هېواد به په راتلونکي لپاره د برښنا انرژۍ بازار ته وده او پراختیا ورکړي.
نوموړی وایي: مونږ پدې باور یوو، چې ډاډمنې برښنا ته لاسرسی، خوندیتوب، د انرژي امنیت او د انرژي په وړاندې کولو کې تعادل، د افغان ټولنې د اقتصادي او ټولنیز پرمختګ لپاره اړین شرطونه دي.
د اسلامي امارت د اوبو او انرژۍ وزارت چارسمبالي زیاته کړې؛ د خپل پېنځه کلن پلان له مخې به د افغانستان انرژي له کورنیو سرچینو برابره شي؛ ځکه افغانستان د اوبو، باد او لمر پراخې وړتیاوې لري؛ خو اوسمهال د سیمې له هېوادونو په ځانګړي توګه له ترکمنستان او ازبکستان څخه برېښنا واردوي.
هغه وایي: لکه څرنګه، چې معلومه ده، د لومړنیو اټکلونو او سروې ګانو له مخې، افغانستان کولی شي نږدې ۳۱۸ ګیګاواټه برښنا د نوې کیدونکې انرژۍ له سرچینو څخه تولید کړي، چې په کې د اوبو سرچینې (۲۳۰۰۰ میګاواټه)، د باد د انرژي سرچینې (۶۷۰۰۰ میګاواټه) لمریزه انرژي (۲۲۲۰۰۰ میګاواټه) جیوترمل انرژي (۳۰۰۰ څخه تر ۳۵۰۰ میګاواټه)، بایوماس انرژی (۴۰۰۰ میګاواټه) رانغاړي.
عبداللطیف منصور په چین کې د یو کمر بند یوې لارې نوښت د انرژۍ د وزیرانو په درېیم کنفرانس کې دا ډاډ هم څرګند کړ، چې د واخان دهلېز پرانیستل به نه یوازې د افغانستان او چین اړيکې پراخه کړي، بلکې د سیمهییز اتصال زمینه به هم ورسره رامنځته شي.
له نېکه مرغه په تېرو درې وروستیو کلونو کې مو د برېښنا انرژي د پر ځان بسیا کېدو په لور ستر ګامونه اخېستي او د هېواد د ښېرازي په لوري لا نور ورګړندي کیږو.
منصور د انرژۍ د سرچینو او همکاریو په اړه څرګنده کړې : افغانستان د پام وړ غیر استعمال شوې طبیعي زیرمې لري؛ طبیعي ګاز او منرالونه د نړۍ د انرژي د لیږد لپاره مهم عناصر دي. د چین هېواد سره زمونږ د هېواد د انرژۍ د سکټور د همغږۍ هڅې کولی شي د دواړو هېوادونو د ګټو لپاره دا سرچینې راوسپړي او د سیمهییزې انرژۍ د امنیت ملاتړ وکړي. د انرژي په پروژو کې د افغانستان ښکېلتیا هم کولای شي، زمونږ د هېواد د اقتصاد د پياوړتیا سبب او د کار موندنې لپاره مناسب بستر رامنځته کړي.
نوموړي ویلي افغانستان کولی شي په سیمه کې تجارتي او اقتصادي ادغام ته وده ورکړي؛ په اقتصادي او تجارتي وصل کېدو سره به چین زمونږ د هېواد د زیربنا پر ښه کولو، د سوداګرۍ د آسانتیا او بازار ته د لاسرسي پر زیاتولو د سیمهییزې اقتصادي ودې په لاره اچولو کې مرسته وکړي. دا ادغام به د انرژۍ، کانونو او د ځمکني ټرانسپورټ په برخو کې داسې همکاري رامنځته کړي، چې افغانستان به د سیمهییزې سوداګري لپاره د یوه مهم مرکز په توګه خپل ځای پيدا کړي.
دغه راز نوموړي په سیمه کې د سولې، ثبات او اقتصادي پرمختګ پر ژمنه د ټینګار تر څنګ ویلي: دا همکاري کولی شي سیاسي ثبات ته وده ورکړي او په سیمه کې د مهمو زیربناوو پانګونې لپاره امنیت تضمین کړي. د چين هېواد او نور سیمهییز هېوادونه کولی شي د لنډ مهاله او منځ مهاله پروګرامونو په ترڅ کې زمونږ تخنیکي همکاران وروزي او د ظرفیت په لوړولو او نړۍوالو تجاربو په تر لاسه کولو کې همکاري وکړي.
د یادونې ده، چې بدخشان شمال ختیځ افغانستان له چین، تاجکستان او پاکستان سره نښلوي.
تازه خبرونه
اسلامي امارت قطر او ترکیې ته خواخوږي وړاندې کړه
یاد وزارت دا پېښه خواشینوونکې بللې او د قربانیانو کورنیو ته یې خپله ژوره خواشیني او خواخوږي څرګنده کړې ده.
تازه خبرونه
پاکستان له افغانستان سره په روان جنګ کې د روسیې د منځګړیتوب غوښتنه وکړه
فیصل نیاز ترمذي د روسیې له «ایزوستیا» ورځپاڼې سره په مرکه کې ویلي؛ پاکستان له روسیې سره په اړیکه کې دی او د دې هېواد له «ځانګړي وړاندیز» څخه د کړکېچ د حل لپاره مننه کوي.
په روسیه کې د پاکستان سفیر فیصل نیاز ترمذي ویلي: اسلامآباد له مسکو څخه غوښتي، چې له افغانستان سره په روان جنګ کې منځګړیتوب وکړي.
فیصل نیاز ترمذي د روسیې له «ایزوستیا» ورځپاڼې سره په مرکه کې ویلي؛ پاکستان له روسیې سره په اړیکه کې دی او د دې هېواد له «ځانګړي وړاندیز» څخه د کړکېچ د حل لپاره مننه کوي.
هغه زیاته کړې؛ د روسیې، چین، قطر، ترکیې او سعودي عربستان وړاندیزونه د لنډمهالي اوربند د هوکړې لامل شوي هم دي.
ترمذي ټینګار کړی: « مونږ له خپلو ټولو شریکانو غواړو، چې مهرباني وکړئ طالبانو (اسلامي امارت) ته ووایاست، چې له دې فرصته یوازې د بیا تنظیم، بیا وسلوال کېدا او بیا برید لپاره کار وانخلي؛ ځکه لوی هېوادونه لکه روسیه او پاکستان د ترهګریزو کړنو له لارې بېثباته کېدی نشي.»
دې پاکستاني ډیپلوماټ ټینګار کړی، چې په افغانستان کې لسیزو جګړو نه یوازې کابل او اسلامآباد، بلکې ګاونډ هېوادونه لکه ایران، تاجکستان، ترکمنستان، ازبکستان او حتا روسیه هم اغېزمن کړي دي.
هغه زیاته کړې: « ځکه، نو مونږ ټول باید له یو بل سره سوداګري وکړو، ښوونې، هنر او کلتور ته وده ورکړو. تروریزم ناسمه لار ده.»
د منځګړیتوب دا غوښتنه په داسې حال کې راپورته شوې، چې د وروستیو اوونیو د تاوتریخوالي او شخړو د زیاتېدا په پایله کې سلګونه کسان ووژل شول او زرګونه نور بېځایه شوي دي.
پاکستانيانو څو ځله ادعا کړې، چې په دې هېواد کې وسلهوال بریدونه د افغانستان له خاورې تنظیمېږي.
په داسې حال کې، چې اسلامي امارت تل د پاکستان دا ادعا رد کړې او څرګندوي؛ افغانستان د پاکستان د «امنیتي ناکامۍ» مسوول ندی.
تازه خبرونه
نړۍ دې د افغانستان او پاکستان د پراخې جګړې مخه ونیسي – فایننشل ټایمز
یادې ورځپاڼې زیاته کړې: نږدې پېنځه کاله د اسلامي امارت له بیا واکمنېدا تېر شوي؛ خو د افغانستان په اړه د نړۍ د پاملرنې د کمېدا ترڅنګ دې رسنۍ پر ښځو محدودیتونه او د کابل او اسلامآباد تر منځ د اړیکو خرابوالی ته هم ګوته نیولې ده.
د فایننشل ټایمز ورځپاڼې په یوه لیکنه کې، چې د یکشنبې پر ورځ خپره شوې؛ خبرداری ورکړی: د افغانستان او پاکستان تر منځ د کړکېچونو زیاتوالی د دې خطر رامنځته کوي، چې روان وضعیت پراخې جګړې ته واوړي؛ خو نړیواله ټولنه باید ژر تر ژره له دې سیمې سره بیا تعامل پیل کړي.
یادې ورځپاڼې زیاته کړې: نږدې پېنځه کاله د اسلامي امارت له بیا واکمنېدا تېر شوي؛ خو د افغانستان په اړه د نړۍ د پاملرنې د کمېدا ترڅنګ دې رسنۍ پر ښځو محدودیتونه او د کابل او اسلامآباد تر منځ د اړیکو خرابوالی ته هم ګوته نیولې ده.
د لیکنې له مخې: د پاکستان او اسلامي امارت تر منځ اړیکې له ۲۰۲۱ ز.کال راپدېخوا ډېرې خرابې شوې دي، ځکه اسلامآباد افغان چارواکي په خپله خاوره کې د دوی مخالفو وسلوالو ته پر پناه ورکولو او بریدونو تورنوي؛ خو دا ادعا تل اسلامي امارت رد کړې ده.
په وروستیو اوونیو کې تاوتریخوالی دومره زیات شوی، چې د هوايي او ځمکنیو بریدونو له کبله د یو شمېر راپورونو له مخې له زر ډېر کسان وژل شوي او له سل زره ډېر نور بېځایه شوي دي.
دغه راز له تر ټولو خونړیو پېښو څخه یوه په کابل کې د روږدو د درملنې پر امید نومي روغتون د پاکستاني پوځیانو هوايي برید و، چې د افغان چارواکو پر وینا سلګونه کسان په کې وژل شوي دي.
ورځپاڼې خبرداری ورکړی، چې که تاوتریخوالی همداسې روان وي؛ نو ښايي د جنوبي او مرکزي آسیا ثبات له خطر سره مخ کړي او افغانستان یو ځل بیا د وسلوالو ډلو د فعالیتونو پر مرکز بدل شي.
دې ورځپاڼې د پاکستان پر پوځي پالیسۍ هم نیوکه کړې او څرګندوي، چې یوازې هوايي بریدونه د وسلوالو فعالیتونو د پای ته رسولو لپاره بسنه نهکوي.
دغه راز له لویو قدرتونو لکه امریکا او چین څخه غوښتي، چې فعاله ډیپلوماټیکه ونډه واخلي.
همدارنګه، د چین سټراټیژیکو ګټو ته هم نغوته(اشاره ) شوې، چې بیجینګ کولی شي د منځګړي په توګه رول ولوبوي.
د سولې پخوانیو ناکامو هڅو سره – سره ورځپاڼې ټینګار کړی، چې د نړۍ بېپروايي او بېتفاوتي به سیمه له پوره خطرونو سره مخ کړي.
-
تازه خبرونه2 days agoد اسلامي امارت یوه غړي په برلین کې د افغانستان سفارت چارسمبالي پر غاړه اخیستې
-
تازه خبرونه17 hours agoپاکستان له افغانستان سره په روان جنګ کې د روسیې د منځګړیتوب غوښتنه وکړه
-
تازه خبرونه2 days agoد پاکستان پوځي رژیم یو ځل بیا اوربند مات کړ
-
نړۍ22 hours agoکیم جونګ اون یو ځل بیا د شمالي کوریا د دولتي چارو رییس وټاکل شو
-
لوبی2 days agoپه کوکپر نړیوالو سیالیو کې د وزلوبې ملي لوبډله درېیمه شوه
-
تازه خبرونه21 hours agoنړۍ دې د افغانستان او پاکستان د پراخې جګړې مخه ونیسي – فایننشل ټایمز
-
تازه خبرونه2 days agoد افغانستان او پاکستان ترمنځ تاوتریخوالی خطرناک پړاو ته رسېدلی – د بحران نړیواله ډله
-
نړۍ2 days agoټرمپ ایران ته د انرژۍ پر ودانیزو بنسټونو د بریدونو ګواښ وکړ
