یرکین توکوموف، نماینده ویژه رئیس‌جمهور قزاقستان در امور افغانستان، خواستار ادامه تعامل جامعه جهانی با افغانستان شده و هشدار داده است که ایجاد خلأهای اقتصادی، بشردوستانه و نهادی می‌تواند به گسترش بی‌ثباتی و تهدیدهای امنیتی در این کشور منجر شود.

توکوموف در مقاله‌ای که در نشریه EuAlive منتشر شده، نوشته است که همکاری و تعامل با افغانستان برای مقابله با چالش‌های مشترکی مانند تروریزم، مهاجرت غیرقانونی و قاچاق مواد مخدر اهمیت اساسی دارد.

او گفته است: «تجربه چند دهه گذشته نشان داده که هرگاه خلأیی در افغانستان ایجاد شود، چه در عرصه اقتصادی، بشردوستانه یا نهادی، این خلأ به‌سرعت با روندهای مخرب پر می‌شود.»

به گفته وی، افغانستان همچنان با مشکلات جدی بشردوستانه روبه‌رو است و نزدیک به ۲۹ میلیون نفر در این کشور به کمک‌های بشردوستانه نیاز دارند. همچنین بازگشت میلیون‌ها مهاجر افغان از ایران و پاکستان در سال‌های اخیر فشار بیشتری بر اقتصاد و خدمات عامه وارد کرده است.

توکوموف با اشاره به وضعیت اجتماعی افغانستان گفت که حدود ۳.۷ میلیون کودک افغان با سوءتغذیه دست‌وپنجه نرم می‌کنند و موضوعاتی مانند امنیت، حکومتداری و حقوق زنان و دختران همچنان از نگرانی‌های اصلی جامعه جهانی به شمار می‌رود.

با این حال، او تأکید کرده است که برخلاف پیش‌بینی‌های اولیه، افغانستان در نزدیک به پنج سال گذشته شاهد فروپاشی اقتصادی و سیاسی نبوده است. به گفته وی، عواید دولتی به‌تدریج افزایش یافته، کسب‌وکارهای کوچک و متوسط رشد کرده‌اند و پارک‌های صنعتی در شهرهای بزرگ کشور ایجاد شده‌اند.

نماینده ویژه قزاقستان افزود که کشورش سیاست «تعامل عمل‌گرایانه بدون به‌رسمیت‌شناختن» را در قبال افغانستان دنبال می‌کند. او تصریح کرد که حذف امارت اسلامی از فهرست گروه‌های ممنوعه در قزاقستان به معنای به‌رسمیت‌شناختن حکومت کنونی افغانستان نیست و آستانه در این زمینه از تصمیم‌های شورای امنیت ملل متحد پیروی می‌کند.

توکوموف همچنین به نقش رو به افزایش آسیای مرکزی در روابط خارجی افغانستان اشاره کرد و گفت کشورهای منطقه به تأمین‌کنندگان مهم انرژی و مواد غذایی برای افغانستان تبدیل شده‌اند. به گفته او، حجم مبادلات تجارتی میان افغانستان و کشورهای آسیای مرکزی در سال‌های اخیر به‌طور قابل توجهی افزایش یافته است.

او آموزش و خدمات صحی را از مهم‌ترین زمینه‌های همکاری میان قزاقستان و اتحادیه اروپا در افغانستان دانست و پیشنهاد کرد که دو طرف در اجرای پروژه‌های صحی، ساخت مراکز صحی و ارائه خدمات طبی سیار به مناطق دورافتاده همکاری کنند.

توکوموف در پایان تأکید کرد که کمک‌های بشردوستانه و همکاری‌های اقتصادی نباید به‌عنوان امتیازدهی تلقی شوند، بلکه ابزارهایی عملی برای جلوگیری از بحران‌های آینده و ایجاد ثبات پایدار در افغانستان هستند. او افزود که سرمایه‌گذاری در بخش‌های آموزش، صحت و توسعه منابع انسانی می‌تواند زمینه‌ساز آینده‌ای باثبات‌تر برای افغانستان و منطقه باشد.

معینیت مبارزه با مواد مخدر وزارت امور داخله می‌گوید که مبارزه گسترده و جدی علیه مواد مخدر، به‌ویژه مواد مخدر صنعتی، در کشور جریان دارد.

عبدالحق مطیع، رئیس هماهنگی در عرصه مبارزه علیه مواد مخدر، تأکید می‌کند که دستاوردها در زمینه مبارزه با مواد مخدر سنتی چشمگیر بوده، اما مواد مخدر صنعتی عمدتاً از کشورهای همسایه وارد می‌شود و تلاش‌ها برای جلوگیری از قاچاق آن نیز ادامه دارد. به گفته وی، نیروهای مسؤول موظف‌اند عاملان و گردانندگان اصلی شبکه‌های قاچاق را شناسایی، بازداشت و به نهادهای عدلی و قضایی معرفی کنند.

این اظهارات در سمیناری تحت عنوان «علل گرایش جوانان به مواد مخدر و راه‌های پیشگیری از آن» مطرح شد؛ نشستی که با حضور محصلان، مسؤولان معینیت مبارزه با مواد مخدر و شماری از استادان پوهنتون در کابل برگزار گردید.

در حال حاضر، مواد مخدر صنعتی یکی از جدی‌ترین نگرانی‌ها در کشور به شمار می‌رود. در همین حال، مسؤولان معینیت مبارزه با مواد مخدر می‌گویند برنامه‌های مشخصی برای مهار و مقابله با این پدیده، همانند مبارزه با مواد مخدر سنتی، روی دست گرفته شده است.

این مسؤولان تأکید می‌کنند که نیروهای امنیتی مکلف‌اند افراد اصلی و سازمان‌دهندگان شبکه‌های قاچاق مواد مخدر را شناسایی کرده و به قانون بسپارند.

عبدالحق مطیع همچنان می‌گوید تلاش‌های امارت اسلامی در زمینه مبارزه با مواد مخدر قابل توجه بوده است. با این حال، شماری از استادان پوهنتون معتقدند که مبارزه با این پدیده تنها به اقدامات امنیتی محدود نمی‌شود و حکومت باید با فراهم‌سازی فرصت‌های شغلی و آموزشی، به ریشه‌های این معضل نیز رسیدگی کند.

آنان تأکید می‌کنند که مدیریت درست زنجیره تولید، توزیع و مصرف مواد مخدر، از سطح سرک‌ها و پارک‌ها گرفته تا شبکه‌های بزرگ‌تر، نقش مهمی در کاهش این آسیب اجتماعی دارد.

در همین حال، شماری از محصلان می‌گویند برگزاری برنامه‌های آگاهی‌دهی مؤثر است، اما تمرکز بیشتر بر ایجاد فرصت‌های شغلی و آموزشی برای جوانان ضروری به نظر می‌رسد، زیرا بیکاری و کمبود آگاهی از مهم‌ترین عوامل گرایش جوانان به مواد مخدر دانسته می‌شود.

این سمینار از سوی یکی از پوهنتون‌ها، با همکاری معینیت مبارزه با مواد مخدر برگزار شده است. اشتراک‌کنندگان این نشست تأکید کردند که اجرای برنامه‌های مؤثر برای جوانان، مبارزه جدی با عوامل ریشه‌ای گسترش مواد مخدر و تطبیق قانون، از مهم‌ترین راهکارهای پیشگیری از گرایش جوانان به مواد مخدر به شمار می‌رود.

سریک ژومانگارین، معاون صدراعظم و وزیر اقتصاد قزاقستان، در جریان سفرش به کابل خواستار کاهش تنش‌ها میان افغانستان و پاکستان شده و تأکید کرده است که اختلافات میان دو کشور باید از راه گفت‌وگو و مجاری دیپلوماتیک حل‌وفصل شود.

ژومانگارین اظهار داشت که افغانستان و پاکستان به عنوان دو کشور مسلمان و همسایه باید تمامی مسائل مورد اختلاف را پشت میز مذاکره حل کنند. وی افزود که قزاقستان در صورت درخواست رسمی، آماده است تا برای میانجیگری و کمک به حل تنش‌ها میان کابل و اسلام‌آباد نقش ایفا کند.

او گفت: «هرگونه درگیری باید از طریق گفت‌وگو حل شود. رئیس‌جمهور قزاقستان نیز بر این موضوع تأکید دارد و ما از هر دو طرف می‌خواهیم که مسائل مورد مناقشه را از راه دیپلماتیک حل کنند.»

معاون صدراعظم قزاقستان همچنین بر روابط نزدیک کشورش با افغانستان تأکید کرده و گفت که آستانه در سال‌های دشوار نیز سفارت خود را در کابل فعال نگه داشته است. به گفته او، قزاقستان از نخستین کشورهایی بوده که برای سفارت خود در افغانستان جایگاه رسمی تعیین کرده و سفیر مقیم در کابل معرفی کرده است.

ژومانگارین افزود که قزاقستان نخستین کشوری بوده که نام امارت اسلامی را از فهرست گروه‌های ممنوعه خود حذف کرده است. وی همچنین خاطرنشان کرد که سفارت افغانستان در قزاقستان و قنسولگری این کشور در شهر آلماتی همچنان به فعالیت خود ادامه می‌دهند.

این مقام قزاقستانی ابراز امیدواری کرد که موضوع به رسمیت شناختن امارت اسلامی نیز در چارچوب روندهای دیپلوماتیک و سیاسی به پیش برود و در آینده نزدیک به نتیجه برسد.

هیات عالی‌رتبه قزاقستان به ریاست سریک ژومانگارین به تاریخ ۳۰ جوزا وارد کابل شد. این هیات در دیدار با مقام‌های امارت اسلامی درباره گسترش همکاری‌های اقتصادی، تجارتی و سیاسی میان دو کشور گفتگو کرده است.