سوداگري
نړیوالې بې ثباتۍ د افغانستان د اقتصادي ودې کچه راټیټه کړې
په داسې حال کې، چې نړیواله اقتصادي ناڅرګندتیا زیاته شوې؛ په جنوبي آسیا کې ورسره د ودې لیدلوری کمزوری شوی او د سیمې په ډېری هېوادونو کې د افغانستان په ګډون وړاندویېنې ټیټې شوې دي.
د نړیوال بانک په یوه نوي راپور کې راغلي، چې په نړیواله بې ثباتۍ کې د افغانستان د اقتصادي ودې امکانات ناڅرګند پاتې دي.
په داسې حال کې، چې نړیواله اقتصادي ناڅرګندتیا زیاته شوې؛ په جنوبي آسیا کې ورسره د ودې لیدلوری کمزوری شوی او د سیمې په ډېری هېوادونو کې د افغانستان په ګډون وړاندویېنې ټیټې شوې دي.
په دې راپور کې راغلي، چې که څه هم د افغانستان اقتصاد په تدریجي ډول ښه کېږي؛ خو د راتلونکي لیدلوری یې ناڅرګند پاتې دی؛ ځکه، چې مالي فشارونه مخ پر زیاتېدو دي، سوداګریز کسر زیات شوی، او د خوړو خوندیتوب کم شوی دی. دا عواملو پر کورنیو ډېر فشار راوړي او د ټولګډونه ودې مخه نیسي.
نړیوال بانک په خپل نوي راپور کې وايي، چې د بهرنیو مرستو له کمښت سره – سره د افغانستان اقتصاد په ۲۰۲۴ او ۲۰۲۵ مالي کلونو کې ۲.۵ سلنه وده کړې؛ خو دا کچه د هېواد د نفوس د ودې پر پرتله ټیټه ده.
د اقتصاد وزارت ويلي، چې د هېواد اقتصاد نازک ندی او له بندیزونو سره – سره پرمختګ لري او د بندیزونو د لرې کولو لپاره هڅې اوس هم روانې دي.
د اقتصاد وزارت وزارت مسلکي مرستیال عباللطیف نظري وايي، چې د هېواد اقتصادي وضعیت نازک نه دی، بلکې مخ پر ښه کېدو دی.
نړیوال بانک اعلان کړی، چې افغانستان به په ۲۰۲۵ کال کې د دوهیم پرلهپسې کال اقتصادي وده تجربه کړي؛ ځکه، چې تر ډېره د کرنې سکټور لخوا پرمخ وړل کېږي.
د اقتصادي شنونکو د څرګندونو له مخې؛ د نفوس چټکه وده او د کډوالو راستنېدل د کار پیدا کولو او د عامه خدماتو پر وړاندې کولو لوی فشار راوړي، چې اقتصادي کمزورتیا یې ژوره کړې ده.
ویل کیږي، چې د روان کال په پیل کې ۱۴.۸ میلیون خلک د خوړو له کمښت سره مخ ول او پراخه خوارځواکي، چې اوس ۴.۷ میلیون ښځې او ماشومان اغېزمنوي؛ مخ پر خرابېدو ده. دې بانک دا خبرداری هم ورکړ، چې که بېړنی اقدام ونشي؛ د بشري پانګې پراختیا به نوره هم زیانمنه شي.
سوداگري
د ازبکستان او افغانستان سوداګرۍ وده کړې؛ د راکړې ورکړې کچه ۲۹۸ میلیونه ډالرو ته رسېدلې
د دې راپور له مخې، چې ټرنډ خبري سرچینې د رسمي څرګندونو له مخې خپور کړی؛ د دواړو هېوادونو ترمنځ د سوداګرۍ حجم د ۲۰۲۵ ز.کال د ورته مودې پر پرتله شاوخوا ۸.۲ سلنه زیات شوی، چې هغه وخت ۲۷۵.۹ میلیون ډالر ثبت شوي وه.
د ازبکستان ملي احصائې کمیټې د نوي خپاره شوي راپور له مخې؛ د ۲۰۲۶ ز.کال په لومړیو دوه میاشتو کې د ازبکستان او افغانستان ترمنځ د سوداګرۍ حجم ۲۹۸.۴ میلیون ډالرو ته رسېدلی دی.
د دې راپور له مخې، چې ټرنډ خبري سرچینې د رسمي څرګندونو له مخې خپور کړی؛ د دواړو هېوادونو ترمنځ د سوداګرۍ حجم د ۲۰۲۵ ز.کال د ورته مودې پر پرتله شاوخوا ۸.۲ سلنه زیات شوی، چې هغه وخت ۲۷۵.۹ میلیون ډالر ثبت شوي وه.
اړوند احصائې ښیي؛ د دغې دوه اړخیزې سوداګرۍ حجم د ۲۰۲۴ ز.کال پر پرتله د پام وړ زیات شوی، چې له ۱۳۱.۲ میلیون ډالرو څخه دوه چنده زیات دی او په تېرو دوه کلونو کې ۱۲۷.۵ سلنه زیاتوالی لري.
افغانستان د ازبکستان د اړینو سوداګریزو ملګرو په ډله کې پاتې دی او د سوداګریز حجم له پلوه د ۲۰ غوره هېوادونو په ډله کې یې ځای نیولی دی.
اوس د ازبکستان صادرات افغانستان ته ۲۸۹.۱ میلیون ډالر دي او د ټول دوه اړخیزې سوداګرۍ ۹۶.۹ سلنه جوړوي، چې د دواړو هېوادونو ترمنځ د اقتصادي اړیکو د صادراتو پر بنسټ ولاړ ارزښت ښیي.
د دغه راپور له مخې؛ د دواړو هېوادونو ترمنځ د سوداګریز جوړښت کرنیز محصولات، د انرژۍ سرچینې، صنعتي او تولیدي توکي رانغاړي.
په ټولیزه توګه د ازبکستان د بهرنۍ سوداګرۍ حجم د ۲۰۲۶ ز.کال په لومړیو دوه میاشتو کې ۱۱.۶ میلیارډ ډالرو ته ورسېد او هېواد یې د نړۍ له ۱۶۰ څخه زیاتو هېوادونو سره فعالې سوداګریزې اړیکې لري.
اقتصادي کارپوهان دا بهیر د سیمهییزې همکارۍ د پراختیا او د منځنۍ آسیا په سوداګرۍ کې د افغانستان د زیاتېدونکي رول نښه ګڼي.
سوداگري
په کابل کې د افغانستان او ازبکستان ترمنځ ۳۸ هوکړهلیکونه لاسلیک شول
د ورکړ شویو معلوماتو پر بنسټ ۳۰۰ میلیون ډالر د پانګونې، ۱۵۰ میلیون ډالر د وارداتو او ۷۰ میلیون ډالر د صادراتو لپاره ځانګړي شوي دي.
په کابل کې د افغانستان او ازبکستان د اندیجان د خصوصي سکټورونو ترمنځ د ۵۲۰ میلیون ډالرو پر ارزښت ۳۸ هوکړهلیکونه لاسلیک کړل.
د ورکړ شویو معلوماتو پر بنسټ ۳۰۰ میلیون ډالر د پانګونې، ۱۵۰ میلیون ډالر د وارداتو او ۷۰ میلیون ډالر د صادراتو لپاره ځانګړي شوي دي.
د صنعت او سوداګرۍ وزیر نورالدین عزیزي د دواړو هېوادونو ترمنځ د اقتصادي اړیکو پراختیا ته پر نغوته(اشاره ) ویلي، چې تر دې دمه د افغانستان او ازبکستان ترمنځ د یو میلیارډ ډالرو څخه زیات ارزښت لرونکي تړونونه لاسلیک شوي دي.
هغه زیاته کړې، چې د دواړو هېوادونو ترمنځ اقتصادي اړیکې د پلي کېدا نوي پړاو ته دننه شوي دي.
نورالدین عزیزي ویلي؛ افغانستان د ازبک محصولاتو لپاره یو لوی بازار دی او هم هغه هېواد ته د پام وړ صادراتي ظرفیتونه لري.
هغه ټینګار کړی، چې پانګونه باید د ګډې ملګرتیا پر بنسټ وشي او حکومت د کورنیو او بهرنیو پانګهونو هرکلی کوي.
دغه راز د افغانستان د سوداګرۍ او پانګونې خونې اعلان کړی، چې په تېرو شپږ میاشتو کې د کابل او تاشکند ترمنځ د سوداګریزو اړیکو پیاوړتیا د پام وړ وه او د دواړو خواوو ترمنځ د ۱.۴ میلیارډ ډالرو پر ارزښت د هوکړهلیکونه لاسلیک شوي، چې یو شمیر یې د پلي کولو پړاو ته دننه شوي دي.
د دې ادارې د څرګندونو له مخې؛ د دواړو هېوادونو ترمنځ د سوداګرۍ کلنی حجم شاوخوا ۱.۵ میلیارډ ډالرو ته رسېدلی دی.
د ازبکستان د اندیجان والي شهرتبیک عبدالرحمانوف د دوه اړخیزو اړیکو پر ښهوالي د ټینګار ترڅنګ ویلي؛ ازبک سوداګر چمتو، چې خپلې تجربې افغان سوداګرو ته وړاندې کړي.
د ازبکستان د سوداګرۍ او پانګونې خونې رییس دوران وهابوف د چرګانو په روزنه، ټوکراوبدلو، خوراکي توکو، فرنیچر، چرمي بوټانو، برښنا مزو، درمل جوړونې او ساختماني برخو کې د ازبک پانګوالو شتون اعلان کړ او هیله من شو، چې د دواړو هېوادونو د خصوصي سکټورونو ترمنځ همکاري به نوره هم پراخه شي.
په دې غونډه کې سیمهییزو افغان چارواکو له ازبک سوداګرو وغوښتل، چې په ننګرهار ولایت کې پانګونه وکړي او وایي، چې په دې ولایت کې د پانګونې لپاره وړ شرایط لرو.
سوداگري
افغانستان او قرغیزستان يو ميليارډ ډالرو ته د سوداګرۍ پر رسولو ټينګار وکړ
د لیدنې پر وخت نورالدین عزیزي د افغانستان او منځنۍ آسیا په مشورتي غونډه کې د قرغزستان د پلاوي له ګډون ستاینه وکړه او د دواړو هېوادونو ترمنځ یې د سوداګرۍ او اقتصادي اړیکو پر پراختیا او پیاوړتیا هم ټینګار څرګند کړ.
د صنایعو او سوداګرۍ وزیر نورالدین عزیزي په کابل کې د قرغزستان بهرنیو چارو وزارت له مرستیال تورسنکلوف سره د دغه هېواد د سفیر توردکان صدیقوف په شتون کې ولیدل.
د لیدنې پر وخت نورالدین عزیزي د افغانستان او منځنۍ آسیا په مشورتي غونډه کې د قرغزستان د پلاوي له ګډون ستاینه وکړه او د دواړو هېوادونو ترمنځ یې د سوداګرۍ او اقتصادي اړیکو پر پراختیا او پیاوړتیا هم ټینګار څرګند کړ.
د قرغزستان بهرنیو چارو وزارت مرستیال افغانستان او قرغزستان دوه وروڼه هېوادونه وبلل او څرګندوي، چې ګډو کلتوري ارزښتونو دواړه بلوري نور هم سره نږدې کړي دي.
تورسنکلوف د افغانستان د صنایعو او سوداګرۍ وزیر ته بلنه ورکړه، چې د دوه اړخیزو همکاریو د پراختیا لپاره قرغزستان ته سفر وکړي.
دغه راز دواړو خواوو په وروستیو کلونو کې د افغانستان او قرغزستان ترمنځ د سوداګرۍ له زیاتېدا خوښي ښودلې او یو میلیارډ ډالرو ته یې د سوداګررۍ پر رسولو ټینګار وکړ.
ویل کیږي، چې عزیزی د قرغیزستان د ودانیزو پروژو په اړه د نغوتې پر مهال وویل؛ په دغه هېواد کې دې د افغانستان د لویو ودانیزو شرکتونو او بشري سرچینو له ظرفیت څخه ګټه واخیستل شي.
-
نړۍ3 days agoد هائیټي په تاریخي کلا کې د ګڼې ګوڼې له کبله مرګ او ژوبله رامنځته شوې
-
تازه خبرونه3 days agoپه هرات کې پر ملکي وګړو د مرګوني برید په اړه نړیوال غبـــرګونونــه راڅــرګند شول
-
سیمه ییز خبرونه2 days agoامریکا د ایران سمندري بندرونو ته د بېړیو پر تګ راتګ بندیز ولګاوه
-
نړۍ1 day agoایران د هوکړې غوښتونکی دی؛ خو اټومي اختلافات یې خنډ شوي – ټرمپ
-
روغتيا3 days agoد روان کال د ګوزڼ واکسین لومړی ملي کمپاین پیل شو
-
تازه خبرونه4 days agoپه اسلام آباد کې د ایران او امریکا ترمنځ خبرې اترې پیل شوې
-
نړۍ2 days agoد منځني ختیځ جګړه د نړۍ اقتصاد ته ګواښ دی
-
تازه خبرونه3 days agoامیرخان متقي او د ترکیې سفیر پر سیمهییزو بدلونونو خبرې وکړې
