سوداگري
اسلامي امارت ۱۴۰۳ کال د اقتصادي لاسته راوړنو کال یاد کړ
اسلامي امارت ويلي؛ د بندیزونو او د هېواد د بهرنیو اسعارو د زیرمو په خلاصولو کې له پاتې راتلو سره – سره توانیدلي، چې د بهرنیو اسعارو پر وړاندې د افغانۍ ارزښت وساتي، د کانونو په سکټور کې لویه پانګونه وکړي او له نورو هېوادونو سره سوداګریزې اړیکې پراخې کړي.
د چارواکو د څرګندونو له مخې؛ د افغانیو د ارزښت ساتل، د ټاپي پروژې پیل، د پانګونې راجلبول او له هېوادونو سره د سوداګرۍ زیاتوالی او تعامل هغه لاسته راوړنې دي، چې افغانستان ترې سږ کال برخمن شو؛ خو په دې کال کې له افغانستان څخه بانکي بندیزونه لرې نهشول او د هېواد د بهرنیو اسعارو زیرمې کنګل پاتې شوې.
اسلامي امارت ويلي؛ د بندیزونو او د هېواد د بهرنیو اسعارو د زیرمو په خلاصولو کې له پاتې راتلو سره – سره توانیدلي، چې د بهرنیو اسعارو پر وړاندې د افغانۍ ارزښت وساتي، د کانونو په سکټور کې لویه پانګونه وکړي او له نورو هېوادونو سره سوداګریزې اړیکې پراخې کړي.
د اسلامي امارت ویاند ذبیح الله مجاهد وايي، چې په هېواد کې لویې پروژې پیل شوي او هڅې روانې دي، چې افغانستان د اوسپنې پټلۍ له لارې له نورو هېوادونو سره ونښلوي.
د صنعت او سوداګرۍ وزارت وايي، چې د سوداګرۍ په برخه کې ډېر کار شوی او سږ کال په هېواد کې د اوو میلیارډ ډالرو پر ارزښت پانګونه شوې ده.
د سوداګرۍ او پانګونې خونه دا هم وايي، چې ۱۴۰۳ کال د سوداګرو لپاره ښه کال و؛ بیې یې ثابتې پاتې شوې او د هېواد صادرات دوه میلیارډ ډالرو ته ورسېدل.
له بلې خوا په ځینو لویو پراختیایي پروژو کار یا بشپړ شوی یا هم پیل شوی دی. لکه:
د کمال خان بند بشپړېدل
په کابل کې د شاه او عروس بند بشپړېدا
په زابل کې د تورې بند کار بشپړول
په پکتیکا کې د پلتوني د اوبو بند د جوړولو د کار پیل
د اورګاډي پټلۍ پراخول
د ټاپي پروژې پیل
د سالنګ لویې لارې او د کابل- کندهار لویې لارې د بیارغونې کار بهیر
د اقتصادي کارپوهانو د څرګندونو له مخې؛ د بندیزونو او نړیوالو فشارونو سره – سره، اسلامي امارت توانیدلی، چې په اقتصادي برخه کې مهم ګامونه پورته کړي.
د نړیوال بانک وروستی راپور، چې په ۱۴۰۳ کال کې خپور شو څرګندوي؛ د افغانستان اقتصاد همداراز بې ثباته پاتې دی. که څه هم د افغانستان اقتصاد له دوه کلونو وروسته ورو وده کوي؛ خو بیا هم نازک او بې ثباته پاتې دی.
دا په داسې حال کې ده، چې اسلامي امارت ویلي؛ افغانستان له روښانه راتلونکې برخمن شوی دی.
سوداگري
د منځنۍ آسیا له لارې د چین– افغانستان نوې ټرانزیټي لاره پرانیستل شوه
د راپورونو له مخې، په دې لاره کې له چین څخه د اوسپنېپټلۍ له لارې کانټینرونه د قزاقستان آلتینکول تمځای او بیا ازبکستان ته لېږدول کیږي. له هغې وروسته اړوند توکي د بخارا لوژستیک مرکز ته او له هغه ځایه د ترکمنستان له لارې د افغانستان هرات ښار ته لېږدول کیږي.
ازبکستان اعلان کړی، چې د منځنۍ آسیا له لارې یې د چین او افغانستان ترمنځ د توکو د لېږد یوه نوې څو اړخیزه لاره پرانیستې ده.
د راپورونو له مخې، په دې لاره کې له چین څخه د اوسپنېپټلۍ له لارې کانټینرونه د قزاقستان آلتینکول تمځای او بیا ازبکستان ته لېږدول کیږي. له هغې وروسته اړوند توکي د بخارا لوژستیک مرکز ته او له هغه ځایه د ترکمنستان له لارې د افغانستان هرات ښار ته لېږدول کیږي.
له دې مخې د توکو لېږد په دې مسیر کې زیاتره د سمندر له لارې د ایران بندرعباس ته انتقالېدل او بیا له هغه ځایه د ځمکنۍ له لارې افغانستان ته لېږدول کېدل.
چارواکي وايي، دا نوې لاره، چې شاوخوا ۷۴۰۰ کیلومټره اوږدوالی لري د لېږد وخت تر نږدې ۳۰ ورځو راکموي او د ټرانزیټ بهیر اغېزمنتیا هم لوړوي.
دا ګام په داسې حال کې اخیستل کېږي، چې د سوداګریزو لارو او دهلېزونو د پراختیا او د سیمې ترمنځ د نښلونې د پیاوړتیا هڅې مخ پر زیاتېدا دي.
سوداگري
له قزاقستان څخه افغانستان ته د غنمو په صادراتو کې د پام وړ زیاتوالی راغلی دی
د یاد راپور له مخې؛ په تېرو درې میاشتو کې افغانستان ته د قزاقستان د غنمو د صادراتو کچه ۳۰۲ زره ټنو ته رسېدلې، چې د تېر کال د همدومره وخت پر پرتله ۴.۲ برابره زیاتوالی ښيي.
د نړیوال خبري آژانس «کازاینفورم» د راپور له مخې؛ له قزاقستان څخه افغانستان ته د غنمو صادرات د ۲۰۲۶ ز.کال په لومړیو درې میاشتو کې د پام وړ زیات شوي او له څلور چنده څخه یې ډېر وده کړې ده.
د یاد راپور له مخې؛ په تېرو درې میاشتو کې افغانستان ته د قزاقستان د غنمو د صادراتو کچه ۳۰۲ زره ټنو ته رسېدلې، چې د تېر کال د همدومره وخت پر پرتله ۴.۲ برابره زیاتوالی ښيي.
دغه راز د قزاقستان د غنمو ټول صادرات هم له ۱۸ سلنه زیاتوالي سره ۳.۲ میلیون ټنو ته رسېدلي دي. همدارنګه د دغه هېواد دننه د غنمو صادرات ۸ سلنه زیات شوي او ۰.۹ میلیون ټنو ته رسېدلي دي.
قزاقي چارواکو ویلي، چې په راتلونکو کلونو کې د کرنیزو محصولاتو د پروسس ظرفیت د پراخولو پلان لري او تمه ده، چې تر ۲۰۲۸ز.کال پورې به د غلېدانې نوي تاسیسات په کال کې ۵.۸ میلیون ټنو محصولاتو د مدیریت وړتیا ولري.
سوداگري
د ۱۲ پراختیایي پروژو تائید؛ د بنسټیزو برښنایي، ټرانسپورټي او ودانیزو چارو پر پراختیا ټینګار
د اقتصادي مرستیالۍ پر وینا؛ په منظور شویو پروژو کې پکتیکا ولایت ته د وارداتي برښنا لېږد، له غزني څخه د دوه ګوني سرکټ مزي لېږدول، د پاتې سبسټیشنونو بشپړول او برښناکوټونو پراخول شامل دي.
د ریاستالوزراء اقتصادي مرستیالۍ څرګنده کړې، چې د اقتصادي کمیسیون په وروستۍ غونډه کې د بېلابېلو سکټورونو لپاره ۱۲ اړینې پروژې منظورې شوي او د پلي کولو لپاره اړوند ادارو ته سپارل شوې دي.
د اقتصادي مرستیالۍ پر وینا؛ په منظور شویو پروژو کې پکتیکا ولایت ته د وارداتي برښنا لېږد، له غزني څخه د دوه ګوني سرکټ مزي لېږدول، د پاتې سبسټیشنونو بشپړول او برښناکوټونو پراخول شامل دي.
دغه راز اړینې پروژې لکه د نور الجهاد سبسټیشن څخه هرات، فراه او نیمروز ولایتونو ته د برښنا مزو غځول، د هلمند ولایت ګرشک ولسوالۍ سیدان کلي ته د برښنا رسول او په نورو ولایتونو کې برښناکوټونه پراخول هم دا پروژې رانغاړي.
د ودانیزو بنسټونو په سکټور کې د کندهار له ختیځ سبسټیشن څخه د ترینکوټ نوي مرکز ته د برښنا اتصال او همدارنګه له کجکي بند څخه نوي ترینکوټ ته د برښنا رسولو پروژه هم تصویب شوې ده.
پردې سربېره په فاریاب ولایت کې د اوبو لګولو پروژې، په کندهار کې د ۳۵۰ بستریز عینو مېنې روغتون فعالول او ظرفیت لوړول، د نیمروز ولایت په مرکز کې د ۴۰زره عبادتکوونکو ظرفیت لرونکي جومات جوړول او د تورغونډۍ-هرات او اندخوی- شبرغان- مزار شریف د اوسپنېپټلیو پراختیا هم په دې پروژو کې دپاملرنې وړ دي.
-
سوداگري4 days agoله قزاقستان څخه افغانستان ته د غنمو په صادراتو کې د پام وړ زیاتوالی راغلی دی
-
سیمه ییز خبرونه5 days agoامریکا په هرمز تنګي کې د بندو کښتیو د خوندي لېږد چارې پیل کړې
-
سوداگري2 days agoد منځنۍ آسیا له لارې د چین– افغانستان نوې ټرانزیټي لاره پرانیستل شوه
-
سیمه ییز خبرونه3 days agoپه بېجینګ کې لوړپوړې خبرې؛ په هرمز تنګي کې د امریکا او ایران پر کړکېچ ټینګار
-
نړۍ4 days agoسپینې ماڼۍ ته نږدې نښته؛ یو وسلهوال ټپي او روغتون ته ولېږدول شو
-
سیمه ییز خبرونه2 days agoامریکا او ایران د جګړې د پای ته رسولو او د اټومي خبرو د پیل لپاره سره نږدې شوي – راپور
-
نړۍ2 days agoامریکا به له ایران څخه غني شوي یورانیم ترلاسه کړي – ټرمپ
-
روغتيا4 days agoد قابلو نړیواله ورځ؛ د م.م وګړو صندوق د میندو د ژغورنې لپاره د قابلو پر زیاتېدا ټینګار وکړ
