د امریکا د ۳۰ ایالتونو څارنوالانو د دې هېواد له سترې محکمې غوښتي، چې د افغانستان بانک د شاوخوا ۳.۵ میلیارډ کنګل شویو ډالرو قضیه وڅېړي؛ دا هغه شتمني ده، چې د سپټمبر د یوولسمې د بریدونو قربانیان او د قربانیانو کورنۍ یې د غرامت لپاره غواړي.

د آیوا ایالت د لویې څارنوالۍ دفتر ویلي، دغو ایالتونو سترې محکمې ته په وړاندې کړي غوښتنلیک(عریضه) کې د بریدونو د قربانیانو او د هغوی د کورنیو ملاتړ کړی؛ هغو کسانو، چې د امریکا په فدرالي محکمو کې یې د غرامت د ترلاسه کولو حکمونه ترلاسه کړي دي.

د دغه دفتر د څرګندونو له مخې، دغو کسانو له کلونو قضايي هڅو وروسته په ټوله کې د نږدې ۱۷ میلیارډ ډالرو غرامت د ترلاسه کولو حکمونه ترلاسه کړي؛ خو د امریکا د استیناف د دوه‌یمې حوزې محکمې حکم کړی، چې د افغانستان بانک شاوخوا ۳.۵ میلیارډ ډالر شتمنۍ د غرامت د ورکړې لپاره نه‌شي کارېدلی.

دغه شتمنۍ د ۲۰۲۱ز.کال په اګست کې د اسلامي امارت له بیا واکمنېدا سره سم د امریکا د خزانې وزارت له‌خوا کنګل شوې دي. د امریکا حکومت وروسته د شاوخوا ۷ میلیارډ کنګل شویو ډالرو له نیمایي؛ یعنې ۳.۵ میلیارډ ډالرو څخه د افغان فنډ د جوړولو پرېکړه وکړه.

د امریکا د ایالتونو لوی څارنوالان استدلال کوي، چې د دغه هېواد قوانین د دغو شتمنیو د کارولو اجازه ورکوي.

د آیوا ایالت لویې څارنوالې برینا بِرډ ویلي؛ د بریدونو قربانیانو او د هغوی کورنیو د امریکا د قضايي نظام له لارې د عدالت او غرامت لپاره هڅې کړې دي او باید هغو پیسو ته لاسرسی ولري، چې محکمو ورته د غرامت په توګه ټاکلې دي.

دا په داسې حال کې ده، چې اسلامي امارت تل د افغانستان بانک د شتمنیو د بېرته آزادولو غوښتنه کړې ده.

د افغانستان لپاره د روسیې د ولسمشر ځانګړي استازي ضمیر کابلوف ویلي، مسکو چمتو دی، چې د افغانستان او پاکستان ترمنځ د جګړې د پای ته رسولو لپاره د دواړو خواوو پر غوښتنه؛ مرسته وکړي.

کابلوف د افغانستان په اړه د« مسکو فارمټ» له غونډې وروسته خبریالانو ته ویلي، د کابل او اسلام‌‌آباد ترمنځ د اختلافونو له کبله د غونډې په پای کې هیڅ وروستی سند خپور نه‌شو.

هغه زیاته کړې، ټولو ګډونوالو له دواړو خواوو پرته له استثنا غوښتي، چې د یو بل پر وړاندې له پوځي اقدامه ډډه وکړي؛ ځکه، چې په داسې شخړو کې تر ټولو مخکې ملکي وګړي زیانمن کیږي.

دا په داسې حال کې ده، چې د بهرنیو چارو وزیر امیرخان متقي د روسیې بهرنیو چارو له وزیر سرګي لاوروف سره د لیدني پر مهال د دواړو هېوادونو پر دوه‌اړخیزو اړیکو، اقتصادي او سوداګریزو همکاریو او سیمه‌ییزو بدلونونو خبرې کړې دي.

د افغانستان او ایران چارواکو د اقتصادي، سیاسي او سوداګریزو اړیکو پر پراختیا خبرې کړي او تهران د سترو بنسټیزو او پراختیايي پروژو تر څنګ د هرات– مزارشریف د اوسپنې پټلۍ د جوړولو په پروژه کې د همکاریو چمتووالی څرګند کړی دی.  

د افغانستان بهرنیو چارو وزارت ويلي، د دې وزارت مالي او اداري مرستیال محمد نعیم د ایران بهرنیو چارو وزارت د اقتصادي ډیپلوماسۍ له مرستیال حمید قنبري سره لیدلي او پر دوه‌اړخیزو اړیکو، اقتصادي همکاریو او له شته فرصتونو څخه غوره ګټه اخیستنې خبرې شوې دي.

دواړو لوریو په ایران کې د افغان کډوالو د ستونزو، د ویزو د ورکړې د بهیر د آسانتیا او د کډوالو اړوند موضوعاتو په برخه کې د ګډو همکاریو د زیاتولو پر لارو چارو هم خبرې کړې دي.

د افغانستان بهرنیو چارو وزارت د څرګندونو له مخې؛ حمید قنبري ویلي، چې ایران چمتو دی له افغانستان سره د هرات– مزارشریف د اوسپنې پټلۍ د جوړولو، کانونو د استخراج او برښنا د تولید په برخو کې همکاري وکړي.

محمد نعیم د دواړو هېوادونو ترمنځ د اقتصادي اړیکو پراختیا مهمه بللې او په دې برخه کې یې پر ګډو هڅو او همکاریو ټینګار کړی دی.

په کابل کې د ایران سفارت هم ویلي، چې دواړو لوریو په دې لیدنه کې د اقتصادي او سوداګریزو همکاریو پر پراختیا،تر څنګ د بنسټونو د پراختیا او پیاوړتیا پر ګډون د هرات– مزارشریف د اوسپنې پټلۍ د جوړولو په اړه خبرې او نظرونه وړاندې کړي دي.