نړۍ
د پخواني شوروي اتحاد مشر میخایل ګورباچوف د ۹۱ کلونو په عمر مړ شو
رویترز خبري آژانس د څرګندونو له مخې؛ میخایل ګورباچوف د خپلې واکمنۍ په کلونو کې نړیواله سړه جګړه له وینې تویولو پرته پای ته ورسوله، خو د شوروي اتحاد د ړنګېدو په مخنیوي کې پاتې راغلو او پرون د ۹۱ کلونو په عمر مړ شو.
ګورباچوف د شوروي وروستي ولسمشرله امریکا سره د وسلو د کمولو معامله او لویدیځو قدرتونو سره ملګرتیا جوړه د آلمان د بیا یوځای کیدو لامل شو.
د هغه کورنیو اصلاحاتو یا پېرو سترویکا د شوروي اتحاد په کمزوري کولو کې مرسته وکړه تر هغه ځایه، چې ټوټه ټوټه شو او دا کار ولسمشر ولادیمیر پوتین د شلمې پېړۍ “ستر جیو پولیټیکل ناورین” ونوماوه.
د روسیې مرکزي کلینیکي روغتون ویلي، چې میخایل ګورباچوف د سې شنبې پر شپه د یوې جدي او اوږدې ناروغۍ وروسته مړ شو.
د کرملین ویاند دیمیتري پیسکوف انترفکس ته ویلي، چې پوتین په دې اړه خپله ژوره خواخوږي څرګنده کړې ده.
هغه وایي: سبا به د هغه کورنۍ او ملګرو ته د خواخوږۍ ټلیګرام واستول شي.
د نړۍ مشرانو له ځنډ پرته نوموړي ته احترام او درناوی څرګند کړ.
د رویترز خبري آژانس د راپور له مخې پوتین ویلي وه، چې په ۲۰۱۸ کې به هغه د شوروي اتحاد د ویجاړېدو مخه ونیسي.
د رویترز خبري آژانس د راپور له مخې؛ د اروپايي کمیسیون مشرې اروسولا وان دیر لاین ویلي، ګورباچوف، چې په ۱۹۹۰ کال کې د سولې د نوبل جایزه ترلاسه کړې وه، د یوې آزادې اروپا لپاره لاره پرانیستله.
د امریکا ولسمشر جو بایدن ویلي، چې هغه په ګلاسنوست او پیروسترویکا – خپلواکي او بیارغونه – یوازې د شعارونو په توګه نه، بلکې د شوروي اتحاد د خلکو لپاره د څو کلونو انزوا او محرومیت وروسته د راتلونکې لارې په توګه باور درلود.
د بریتانیا لومړي وزیر بوریس جانسن، پر اوکراین د پوتین د برید په اړه وویل، د ګورباچوف د شوروي ټولنې د پرانستلو لپاره نه ستړي کیدونکي ژمنې زمونږ ټولو لپاره یوه بېلګه ده.
میخایل ګورباچوف په ۱۹۸۵ زیږدیز کال کې واک ورسېدو او د شوروي اتحاد په سوسیالیستي جمهوریتونو کې یې د پرانیستو پالیسیو او له لویدیځ سره د تعاملاتو له کبله ښه شهرت تر لاسه کړ؛ خو په ۱۹۹۱ کال کې یې د دغه اتحاد د پاشل کېدو مخه ونه شوه نیولی.
د یادونې ده، چې د شوروي اتحاد وروستي ولسمشر میخایل ګورباچوف په خپل هېواد کې د اقتصادي اصلاحاتو راوستو او له خپل بهرني سیاسته د تاوتریخوالي لرې کولو لپاره وغوښتل، چې له افغانستان څخه خپل پوځونه وباسي.
نړۍ
امریکا به له ایران څخه غني شوي یورانیم ترلاسه کړي – ټرمپ
په سپینهماڼۍ کې له یوې غونډې څخه د وتلو پر مهال خبریالانو ته وویل: « مونږ به هغه ترلاسه کړو.» دغه څرګندونې په داسې حال کې شوي، چې دواړه هېوادونه اوس هم په سیمه کې د شخړو د پای ته رسولو لپاره د وروستۍ هوکړې په لټه کې دي.
د چارشنبې پر ورځ د امریکا ولسمشر ډونالډ ټرمپ ویلي، چې امریکا به د هوکړې د هلو ځلو په چوکاټ کې له ایران څخه غني شوي یورانیم ترلاسه کړي.
په سپینهماڼۍ کې له یوې غونډې څخه د وتلو پر مهال خبریالانو ته وویل: « مونږ به هغه ترلاسه کړو.» دغه څرګندونې په داسې حال کې شوي، چې دواړه هېوادونه اوس هم په سیمه کې د شخړو د پای ته رسولو لپاره د وروستۍ هوکړې په لټه کې دي.
د راپورونو له مخې، د امریکا د فشارونو یو مهم هدف دا دی، چې ایران اټومي وسلو ته له لاسرسي راوګرځوي.
ویل کېږي، چې ایران تر اوسه ۹۰۰ پونډه (۴۰۸ کیلوګرامه) غني شويو یورانیم نهدي سپارلي.
نړۍ
ایران باید د ماتې منلو سپین بیرغ پورته کړي – ترمپ
ترمپ په سپینهماڼۍ کې خبریالانو ته ویلي: د ایران پوځي ځواک تر دې حده کم شوی، چې یوازې د «کمزورو وسلو» د کارولو وس لري.
د امریکا ولسمشر ډونالډ ټرمپ په خپلو تازه څرګندونو کې یو ځل بیا د ایران پوځي بېوسۍ ته ګوته نېولې او څرګندوي؛ تهران باید «د ماتې منلو سپین بیرغ» پورته کړي، خو «د غرور له کبله دا کار نهکوي».
ترمپ په سپینهماڼۍ کې خبریالانو ته ویلي: د ایران پوځي ځواک تر دې حده کم شوی، چې یوازې د «کمزورو وسلو» د کارولو وس لري.
هغه ټینګار کړی، چې تهران ښکاره سخت دریځ ښيي؛ خو د پردې ترشاه د هوکړې غوښتونکی دی.
نوموړي همداراز په سیمه کې د ایران پر بندرونو د امریکا سمندري محاصره او فشارونه ستایي او وایي، چې دا ګامونه پایله ورکوونکې دي.
ترمپ د اوربند د ماتېدا د شرایطو په اړه د یوې پوښتنې په ځواب کې ویلي: مقابل لوری «پوهېږي، چې کوم کار باید ونهکړي» او که سرغړونه وشي؛ د امریکا غبرګون به څرګند وي.
دا څرګندونې په داسې حال کې کېږي، چې د واشنګټن او تهران ترمنځ کړکېچ اوس هم روان دی او د بحران د کمولو لپاره ډیپلوماټیکې هڅې روانې دي.
نړۍ
سپینې ماڼۍ ته نږدې نښته؛ یو وسلهوال ټپي او روغتون ته ولېږدول شو
د راپورونو له مخې؛ دا پېښه د دوشنبې پر ماسپښین د واشنګټن ښار د پېنځلسم سړک او اینډيپنډنس سړک ته نږدې رامنځته شوې ده. د پټو چوپړتیاوو ځواکونو له هغې وروسته، چې یو مشکوک وسلوال کس وپېژاندل شو؛ نو د هغه د درولو هڅه وشوه، خو نوموړی تېښتې ته چمتو شو او بیا یې پر ځواکونو ډزې وکړې او د امنیتي ځواکونو په متقابلو ډزو کې هغه وویشتل شو.
د امریکا امنیتي چارواکو ویلي، چې سپینې ماڼۍ ته نږدې د ډزو په یوه پېښه کې یو کس د امنیتي ځواکونو له لوري پر نښه او روغتون ته ولېږدول شو.
د راپورونو له مخې؛ دا پېښه د دوشنبې پر ماسپښین د واشنګټن ښار د پېنځلسم سړک او اینډيپنډنس سړک ته نږدې رامنځته شوې ده. د پټو چوپړتیاوو ځواکونو له هغې وروسته، چې یو مشکوک وسلوال کس وپېژاندل شو؛ نو د هغه د درولو هڅه وشوه، خو نوموړی تېښتې ته چمتو شو او بیا یې پر ځواکونو ډزې وکړې او د امنیتي ځواکونو په متقابلو ډزو کې هغه وویشتل شو.
د خپرو شویو څرګندونو له مخې؛ د یاد کس روغتیايي حالت تر اوسه ناڅرګند دی او په دې پېښه کې یو ملکي وګړی هم ټپي شوی، چې ټپونه یې د اندېښنې وړ نهدي.
له دې پېښې وروسته د سپینې ماڼۍ ځینې برخې لنډمهالې قرنطین شوې او خبریالان د لنډ وخت لپاره خوندي خونو ته ولېږدول شول. د وضعیت له ارزونې وروسته، بېړنی حالت پای ته ورسېد او وضعیت بېرته عادي اعلان شو.
دغه راز راپور ورکړ شوی، چې ډونالډ ټرمپ د پېښې پر مهال په سپینه ماڼۍ کې دننه و؛ خو هغه ته زیان نهدی رسېدلی او خپلې چارې یې پرته له ځنډه روانې ساتلې دي.
دا پېښه په داسې وخت کې رامنځته کېږي، چې له اوونیو راپدېخوا د امریکا په پلازمېنه کې څو امنیتي پېښې ثبت او د ښار د امنیتي وضعیت په اړه اندېښنې زیاتې شوې دي.
-
سوداگري4 days agoد منځنۍ آسیا له لارې د چین– افغانستان نوې ټرانزیټي لاره پرانیستل شوه
-
سیمه ییز خبرونه4 days agoپه بېجینګ کې لوړپوړې خبرې؛ په هرمز تنګي کې د امریکا او ایران پر کړکېچ ټینګار
-
سیمه ییز خبرونه3 days agoامریکا او ایران د جګړې د پای ته رسولو او د اټومي خبرو د پیل لپاره سره نږدې شوي – راپور
-
نړۍ5 days agoسپینې ماڼۍ ته نږدې نښته؛ یو وسلهوال ټپي او روغتون ته ولېږدول شو
-
نړۍ3 days agoامریکا به له ایران څخه غني شوي یورانیم ترلاسه کړي – ټرمپ
-
روغتيا5 days agoد قابلو نړیواله ورځ؛ د م.م وګړو صندوق د میندو د ژغورنې لپاره د قابلو پر زیاتېدا ټینګار وکړ
-
نړۍ4 days agoایران باید د ماتې منلو سپین بیرغ پورته کړي – ترمپ
-
تازه خبرونه4 days agoتحول: له جرمني څخه د افغان کډوالو د ایستلو روان بهیر
