روغتيا
په کابل کې هره ورځ پر خوارځواکۍ اخته ۸ ماشومان مري
د راپورونو له مخې؛ د کابل په اندراګاندي روغتون کې هره ورځ په منځنۍ کچه اته ماشومان د خوارځواکۍ له کبله مري؛ خو د روغتون مسوولین دا شمېر ردوي.
په هېواد کې بېوزلي او جدي اقتصادي ستونزې د دې لامل شوي، چې زرګونه ماشومان پر خوارځواکۍ اخته شي.
یونیسف یا د ملګرو ملتونو د ماشومانو وجهي صندوق د وروستي راپور له مخې؛ په افغانستان کې د ماشومانو د خوارځواکۍ کچه دومره لوړه ده، چې که له پامه وغورزول شي؛ یو میلیون ماشومان به مړه شي.
د کابل اندراګاندي روغتون مشر حسیب رحیمزی وردګ په دې روغتون کې د مړېنې راپور شوی شمېر ردوي او وایي: مونږ په روغتون کې د خوارځواکۍ دوه څانګې لرو؛ د خوارځواکۍ درملنه او بستر. مونږ د منځنۍ کچې پر خوارځواکۍ اخته ماشومانو ته د درملنې لپاره خوراکي توکي ورکوو او حاد ناروغان بستروو. په بستر ناروغانو کې مونږ یوازې په تېره میاشت کې د مړېنې یوه پېښه لرو.
په دې روغتون کې د بستري ماشومانو خپلوانو څرګنده کړې، چې د روغتون امکانات پر نشت حساب دي او ځينې ډاکتران هم بې پروايي کوي.
د اندراګاندي په روغتون کې د بستري ماشومانو خپلوان په دې روغتون کې د ګډوډيو او بینظمیو شکایت کوي. دوی وايي چې په روغتون کې هیڅ درمل نشته او ټول درمل په شخصي درملتون کې اخلي. دغه راز دويي چې ډاکتران هم په ځينو مواردو کې بې پروايي او ناسم چلند کوي.
د ناروغ ماشوم مور زرلښته وایي: پوښتنه نشته او مونږ د ډاکترانو په تمه پاتې کیږو؛ ناروغ مې د خوارځواکۍ تر څنګ د کومي پرې کېدنه هم لري. د خلکو لاسنیوی اړین دی؛ درمل له بازاره اخلي او په روغتون کې څه نشته.
د ناروغ ماشوم یوه بله مور حمیرا وایي: زه له یوې میاشتې راپدیخوا له ماشوم سره بستر یم. نه پوهېږم، چې ډاکټران ولې راته نه وايي، چې د دې ماشوم ناروغي څه ده او ولې نه ښه کیږي.
د یو بل ناروغ ماشوم مور شمینه وایي: دوه کاله وشول، چې ماشوم مې نه ښه کیږي؛ څلور ځله بستر شوی او ډاکټران یې سمه درملنه نکوي.
د یونیسف د څرګندونو له مخې؛ د روان کال تر پایه به له پېنځه کلونو کم عمره دوه اعشاریه دوه میلیون ماشومان له مضمنې یا پوره خوارځواکۍ سره مخ شي.
ډاکتران هم وايي، چې د بېوزلۍ له کبله د خوارځواکو ماشومانو شمېر مخ پر لوړېدو دی.
د اندراګاندي روغتون د تغذیې څانګې مشره سکینه وایي: مونږ په دې روغتون کې ډېر ناروغان لرو او د مړېنو شمېر هم توپیر لري او دا نشم ویلی، چې هره ورځ څومره ماشومان مري.
له دې مخکې د ملګرو ملتونو وجهي صندوق د افغانستان د روغتیايي نظام د پاشل کیدو د مخنیوي او له خوارځواکو ماشومانو او اړمنو کورنیو سره د مرستې لپاره د دوه میلیارډ ډالرو د مرستې غوښتنه کړې وه.
روغتيا
د عامې روغتیا وزیر د روغتیايي همکاریو د پراختیا لپاره بېلاروس ته ولاړ
د عامې روغتیا وزارت ويلي؛ د جلالي د سفر موخه د بېلاروس د روغتیايي ظرفیتونو ارزول، د دواړو هېوادونو ترمنځ د دوهاړخیزو همکاریو پراختیا او د روغتیا په بېلابېلو برخو کې د دغه هېواد له تجربو ګټه اخیستل دي.
د افغانستان عامې روغتیا وزیر نورجلال جلالي د یوه پلاوي پر مشرۍ د روغتیايي همکاریو د پراختیا او د تجربو د شریکولو لپاره بېلاروس ته سفر کړی دی.
د عامې روغتیا وزارت ويلي؛ د جلالي د سفر موخه د بېلاروس د روغتیايي ظرفیتونو ارزول، د دواړو هېوادونو ترمنځ د دوهاړخیزو همکاریو پراختیا او د روغتیا په بېلابېلو برخو کې د دغه هېواد له تجربو ګټه اخیستل دي.
د بېلاروس د عامې روغتیا وزارت مرستیال بیریس اندرسیوک د افغانستان د عامې روغتیا له وزیر او مل پلاوي هرکلی کړی او دغه سفر یې د دواړو هېوادونو ترمنځ د روغتیايي همکاریو د پراختیا لپاره مهم بللی دی.
ټاکل شوې، چې د افغانستان د عامې روغتیا وزیر به د سفر پر مهال د بېلاروس د عامې روغتیا وزارت له مشرانو سره لیدنه وکړي او د بېلاروس له دولتي طبي پوهنتون، د درملو له دولتي تولیدي شرکت، د زړه او سرطان ناروغیو د درملنې له تخصصي مرکزونو، د جمهوریت د روغتیا ساتنې او وباپېژندنې له مرکز او د ښار له بېړنۍ کلینیکي روغتون څخه لیدنه وکړي.
د عامې روغتیا وزارت د څرګندونو له مخې؛ په دغه سفر کې به د روغتیايي چوپړتیاوو، طبي زدهکړو، د درملو تولید او د روغتیا د تخصصي برخو د پراختیا په برخو کې د تجربو پر شریکولو هم خبرې وشي.
روغتيا
په ټول افغانستان کې د ګوزڼ واکسین څلور ورځنی کمپاین پیل شو
دغه کمپاین به څلور ورځې روان وي او ټاکل شوې، چې په کې له پېنځه کلونو کم عمره شاوخوا ۱۲ میلیون او ۷۷۰ زره ماشومان د ګوزڼ پر وړاندې واکسین شي.
نن دوشنبه( د وږي دېرشمه) په ټول افغانستان کې د ګوزڼ یا پولیو واکسین ملي کمپاین پیل شو.
دغه کمپاین به څلور ورځې روان وي او ټاکل شوې، چې په کې له پېنځه کلونو کم عمره شاوخوا ۱۲ میلیون او ۷۷۰ زره ماشومان د ګوزڼ پر وړاندې واکسین شي.
مسوولانو ويلي، د دغه کمپاین موخه د ګوزڼ پر وړاندې د ماشومانو د خوندیتوب پیاوړتیا او د دغې ناروغۍ د ویروس د خپرېدا مخنیوی دی.
د هېواد په سویل زون کې به د واکسین د بهیر د ښه تطبیق لپاره دغه کمپاین یوه ورځ ناوخته، یعنې د سېشنبې پر ورځ پیل شي.
د ورکړ شویو معلوماتو له مخې؛ سږ کال تر اوسه د پولیو یو ملي او دوه فرعي کمپاینونه ترسره شوي او اوسنی کمپاین د روان کال څلورم کمپاین دی، چې ترڅنګ یې په ځینو سیمو کې محدود کمپاینونه او د عامه پوهاوي پروګرامونه هم ترسره شوي دي.
مسوولانو ويلي، د ګوزڼ ویروس اړوند په ځینو چاپېریالي نمونو کې د ویروس شتون مثبت ثابت شوی؛ خو تر اوسه د عامې روغتیا وزارت لهخوا په انسانانو کې د ګوزڼ هېڅ پېښه نهده تائید شوې.
د مسوولانو د څرګندونو له مخې، د مشکوکو پېښو څېړنه روانه ده او د څېړنو له بشپړېدا او د اړینو شواهدو له ترلاسه کېدا وروسته به د انساني پېښو د وضعیت په اړه معلومات خلکو ته وړاندې شي.
روغتيا
نن د افغانستان په پېنځه ولایتونو کې د پولیو واکسین کمپاین پیلېږي
د دغه بنسټ د معلوماتو له مخې؛ د واکسین کمپاین به په ټول ننګرهار ولایت، د کونړ په اووه ولسوالیو، د کابل په شپږ ولسوالیو، د هرات په دوه ولسوالیو او د فراه په دوه ولسوالیو کې ترسره شي. د دې کمپاین موخه ماشومانو ته د پولیو واکسین ورکول او د پولیو ویروس د خپرېدا مخنیوی دی.
د «پولیو فري افغانستان» بنسټ اعلان کړی، چې د دوشنبې پر ورځ( د زمري شپږویشتمه) د هېواد په پېنځه ولایتونو کې د پولیو واکسین نوی کمپاین پیلېږي؛ دا کمپاین په افغانستان کې د پولیو د نویو پېښو له ثبتېدا سره هممهاله ترسره کېږي.
د دغه بنسټ د معلوماتو له مخې؛ د واکسین کمپاین به په ټول ننګرهار ولایت، د کونړ په اووه ولسوالیو، د کابل په شپږ ولسوالیو، د هرات په دوه ولسوالیو او د فراه په دوه ولسوالیو کې ترسره شي. د دې کمپاین موخه ماشومانو ته د پولیو واکسین ورکول او د پولیو ویروس د خپرېدا مخنیوی دی.
دا کمپاین د روزګان ولایت د ترینکوټ ښار د پولیو د یوې نوې پېښې له راپور وروسته پیلېږي.
د روغتیا نړیوالې ټولنې هم مخکې ویلي وه، چې د ۲۰۲۶ز.کال له پیل راپدېخوا په افغانستان کې د پولیو ۱۵ پېښې ثبت شوې دي.
پولیو یوه ډېره ساري ناروغي ده، چې په ځانګړي ډول ماشومان ګواښي او د دایمي فلج لامل کېدی شي. د واکسین پرلهپسې اخیستل او د واکسین څو پړاوونه بشپړول د دې ناروغۍ د خپرېدا د مخنیوي تر ټولو اغېزمنه لار بلل کېږي.
افغانستان او پاکستان اوس هم د نړۍ له هغو لږ شمېر هېوادونو څخه دي، چې د پولیو ویروس په کې خپرېږي. د دواړو هېوادونو ترمنځ د کورنیو تګ راتګ هم په سرحدي سیمو کې د واکسین کولو او روغتیايي څارنې ارزښت زیات کړی دی.
«پولیو فري افغانستان» له کورنیو غوښتي، چې د واکسین په کمپاینونو کې همکاري وکړي، څو ماشومان له دې ناروغۍ خوندي او نورو ټولنو ته د ویروس د لېږد مخه ونیول شي.
-
تازه خبرونه5 days agoپاکستان په کندهار او خوست کې هوايي بریدونه کړي
-
سیمه ییز خبرونه5 days agoد امریکا د نویو بندیزونو له کبله ایراني هوايي شرکتونو ځینې الوتنې لغوه کړې
-
تازه خبرونه4 days agoپر کندهار، پکتیا او خوست د پاکستان په هوايي بریدونو کې څلور ملکي وګړي «شهیدان» شول – اسلامي امارت
-
نړۍ4 days agoټرمپ په واشنګټن کې د پوځي مراسمو پر مهال له شي جینپینګ هرکلی وکړ
-
لوبی4 days agoافغان ابدالیان لوبډلې د آسیایي سیالۍ په لومړۍ لوبه کې جاپان ته ماتې ورکړه
-
تازه خبرونه4 days agoپه کندهار کې د جهادي آثارو د ساتنې موزیم پرانیستل شو
-
تازه خبرونه1 day agoتاجکستان په افغانستان کې له سولې او ثبات څخه پر ملاتړ ټینګار وکړ
-
تازه خبرونه1 day agoد افغانستان بانک او د افغانستان نړیوال اعتباري بنسټ ترمنځ د همکارۍ هوکړهلیک لاسلیک شو
