نړۍ
یوې زورورې زلزلې جاپان ولړزاوه او خلک له ساحلي سیمو ووتل
د دوشنبې پر ورځ یوې زورورې زلزلې د جاپان مرکزي او د لوېدیځ ساحل سیمې ولړزولې او اوسیدونکي یې د کورونو پرېښودو ته اړ کړل.
له دغې زلزلې وروسته په زرګونو کورونو کې برښنا پرې شوه او ځپل شویو سیمو ته الوتنې او ریلي خدمات هم وځنډېدل.
رویټرز خبري اژانس د جاپان د NHK ټلویزیوني شبکې د څرګندونو له مخې څرګنده کړې؛ دې د رښتر پر کچه ۷ اعشاریه ۶ درجې زلزلې د جاپان د بحیرې د سواحلو په څنډو کې شاوخوا یو متره څپې رامنځته هم کړې.
په جاپان کې له دې د لویې څپې د راتلو اټکل شوی دی.
د جاپان د هوا پېژندنې ادارې د دغه هېواد په ځینو سیمو کې له سونامي هم خبرداری ورکړی دی. روسیې هم خبرداری ورکړی، چې د دوی په دوه ختیځو ښارونو کې د سونامي شونتیا ډېره ده.
لومړي وزیر فومیو کیشیدا پر NHK خپره شوي تبصره کې ویلي، چې چارواکي اوس هم د زیان اندازه ارزوي او اوسیدونکي اړ دي، چې د نورو زلزلو لپاره چمتووالی ونیسي.
کیشیدا وایي، اوسیدونکي باید د نورو احتمالي زلزلو لپاره ډېر چمتووالی ولري او زه د هغو سیمو له خلکو څخه، چې د سونامي تر ګواښ لاندې دي؛ د وتلو غوښتنه کوم.
د NHK خپاره شوي انځورونه ښیي، چې د سوزو په ساحلي ښار کې یوه ودانۍ نړیدلې او دوړې ترې راپورته کیږي او د کانازاوا ښار اوسیدونکي د میزونو لاندې ناست دي؛ ځکه، چې زلزلې یې کور ولړزاوه. دغې زلزلې د پلازمېنې توکیو په څنګ کې پرتو سواحلو کې هم ودانۍ ولړزولې.
د برښنایي اسانتیاوو برابرونکی هوکوریکو برښنايي پاور ویلي، په ایشیکاوا او تویاما سیمو کې له ۳۶۰۰۰ څخه د زیاتو کورنیو برښنا پرې شوې ده.
ایشیکاوا ته د تیز رفتار ریلي خدمات ځنډول شوي. په داسې حال کې، چې د مخابراتو آپریټرانو Softbank او KDDI د دوی د اوبپاڼو د څرګندونو له مخې؛ په ایشیکاوا او نیګاتا کې د ټیلیفون او انټرنیټ خدمات خنډېدلي دي.
د جاپان هوايي شرکت ANA له زلزلې وروسته څلور الوتکې، چې تویاما او ایشیکاوا هوای ډګرونو ته پر لاره ولبېرته راوګرځولې.
د جاپان د اټومي مقرراتو ادارې ویلي، چې د جاپان د ساحلي سیمو د اټومي برښنا په کارخونو او د فوکوی ولایت د کانسای برښنا د اوهي او تاکاهاما په پلانټونو کې د پېنځه فعالو ریکټورونو په ګډون هیڅ ډول بې نظمۍ تائید شوې نهده
د ۲۰۱۱ ز.کال د مارچ پر ۱۱ نېټه د جاپان په شمال ختیځ کې یوې لویې زلزلې او سونامي شاوخوا ۲۰۰۰ کسان مړه کړل، ښارونه یې ویجاړ او په فوکوشیما کې یې اټومي بټۍ ذوب کړه.
نړۍ
امریکا به له ایران څخه غني شوي یورانیم ترلاسه کړي – ټرمپ
په سپینهماڼۍ کې له یوې غونډې څخه د وتلو پر مهال خبریالانو ته وویل: « مونږ به هغه ترلاسه کړو.» دغه څرګندونې په داسې حال کې شوي، چې دواړه هېوادونه اوس هم په سیمه کې د شخړو د پای ته رسولو لپاره د وروستۍ هوکړې په لټه کې دي.
د چارشنبې پر ورځ د امریکا ولسمشر ډونالډ ټرمپ ویلي، چې امریکا به د هوکړې د هلو ځلو په چوکاټ کې له ایران څخه غني شوي یورانیم ترلاسه کړي.
په سپینهماڼۍ کې له یوې غونډې څخه د وتلو پر مهال خبریالانو ته وویل: « مونږ به هغه ترلاسه کړو.» دغه څرګندونې په داسې حال کې شوي، چې دواړه هېوادونه اوس هم په سیمه کې د شخړو د پای ته رسولو لپاره د وروستۍ هوکړې په لټه کې دي.
د راپورونو له مخې، د امریکا د فشارونو یو مهم هدف دا دی، چې ایران اټومي وسلو ته له لاسرسي راوګرځوي.
ویل کېږي، چې ایران تر اوسه ۹۰۰ پونډه (۴۰۸ کیلوګرامه) غني شويو یورانیم نهدي سپارلي.
نړۍ
ایران باید د ماتې منلو سپین بیرغ پورته کړي – ترمپ
ترمپ په سپینهماڼۍ کې خبریالانو ته ویلي: د ایران پوځي ځواک تر دې حده کم شوی، چې یوازې د «کمزورو وسلو» د کارولو وس لري.
د امریکا ولسمشر ډونالډ ټرمپ په خپلو تازه څرګندونو کې یو ځل بیا د ایران پوځي بېوسۍ ته ګوته نېولې او څرګندوي؛ تهران باید «د ماتې منلو سپین بیرغ» پورته کړي، خو «د غرور له کبله دا کار نهکوي».
ترمپ په سپینهماڼۍ کې خبریالانو ته ویلي: د ایران پوځي ځواک تر دې حده کم شوی، چې یوازې د «کمزورو وسلو» د کارولو وس لري.
هغه ټینګار کړی، چې تهران ښکاره سخت دریځ ښيي؛ خو د پردې ترشاه د هوکړې غوښتونکی دی.
نوموړي همداراز په سیمه کې د ایران پر بندرونو د امریکا سمندري محاصره او فشارونه ستایي او وایي، چې دا ګامونه پایله ورکوونکې دي.
ترمپ د اوربند د ماتېدا د شرایطو په اړه د یوې پوښتنې په ځواب کې ویلي: مقابل لوری «پوهېږي، چې کوم کار باید ونهکړي» او که سرغړونه وشي؛ د امریکا غبرګون به څرګند وي.
دا څرګندونې په داسې حال کې کېږي، چې د واشنګټن او تهران ترمنځ کړکېچ اوس هم روان دی او د بحران د کمولو لپاره ډیپلوماټیکې هڅې روانې دي.
نړۍ
سپینې ماڼۍ ته نږدې نښته؛ یو وسلهوال ټپي او روغتون ته ولېږدول شو
د راپورونو له مخې؛ دا پېښه د دوشنبې پر ماسپښین د واشنګټن ښار د پېنځلسم سړک او اینډيپنډنس سړک ته نږدې رامنځته شوې ده. د پټو چوپړتیاوو ځواکونو له هغې وروسته، چې یو مشکوک وسلوال کس وپېژاندل شو؛ نو د هغه د درولو هڅه وشوه، خو نوموړی تېښتې ته چمتو شو او بیا یې پر ځواکونو ډزې وکړې او د امنیتي ځواکونو په متقابلو ډزو کې هغه وویشتل شو.
د امریکا امنیتي چارواکو ویلي، چې سپینې ماڼۍ ته نږدې د ډزو په یوه پېښه کې یو کس د امنیتي ځواکونو له لوري پر نښه او روغتون ته ولېږدول شو.
د راپورونو له مخې؛ دا پېښه د دوشنبې پر ماسپښین د واشنګټن ښار د پېنځلسم سړک او اینډيپنډنس سړک ته نږدې رامنځته شوې ده. د پټو چوپړتیاوو ځواکونو له هغې وروسته، چې یو مشکوک وسلوال کس وپېژاندل شو؛ نو د هغه د درولو هڅه وشوه، خو نوموړی تېښتې ته چمتو شو او بیا یې پر ځواکونو ډزې وکړې او د امنیتي ځواکونو په متقابلو ډزو کې هغه وویشتل شو.
د خپرو شویو څرګندونو له مخې؛ د یاد کس روغتیايي حالت تر اوسه ناڅرګند دی او په دې پېښه کې یو ملکي وګړی هم ټپي شوی، چې ټپونه یې د اندېښنې وړ نهدي.
له دې پېښې وروسته د سپینې ماڼۍ ځینې برخې لنډمهالې قرنطین شوې او خبریالان د لنډ وخت لپاره خوندي خونو ته ولېږدول شول. د وضعیت له ارزونې وروسته، بېړنی حالت پای ته ورسېد او وضعیت بېرته عادي اعلان شو.
دغه راز راپور ورکړ شوی، چې ډونالډ ټرمپ د پېښې پر مهال په سپینه ماڼۍ کې دننه و؛ خو هغه ته زیان نهدی رسېدلی او خپلې چارې یې پرته له ځنډه روانې ساتلې دي.
دا پېښه په داسې وخت کې رامنځته کېږي، چې له اوونیو راپدېخوا د امریکا په پلازمېنه کې څو امنیتي پېښې ثبت او د ښار د امنیتي وضعیت په اړه اندېښنې زیاتې شوې دي.
-
سوداگري3 days agoله قزاقستان څخه افغانستان ته د غنمو په صادراتو کې د پام وړ زیاتوالی راغلی دی
-
تازه خبرونه4 days agoد ملګرو ملتونو خبرداری: د مرستو کمښت په افغانستان کې د ماین پاکۍ بهیر ځنډولی
-
سیمه ییز خبرونه3 days agoامریکا په هرمز تنګي کې د بندو کښتیو د خوندي لېږد چارې پیل کړې
-
تحول5 days agoتحول: د ایران په اړه د ټرمپ متضادې څرګندونې
-
سوداگري4 days agoد ۱۲ پراختیایي پروژو تائید؛ د بنسټیزو برښنایي، ټرانسپورټي او ودانیزو چارو پر پراختیا ټینګار
-
سوداگري1 day agoد منځنۍ آسیا له لارې د چین– افغانستان نوې ټرانزیټي لاره پرانیستل شوه
-
تازه خبرونه5 days agoد کورنیو چارو او کار وزیرانو د کاري فرصتونو پر رامنځته کولو خبرې وکړې
-
سیمه ییز خبرونه1 day agoپه بېجینګ کې لوړپوړې خبرې؛ په هرمز تنګي کې د امریکا او ایران پر کړکېچ ټینګار
