تازه خبرونه
اسلام له ۲۰۱۰ څخه تر ۲۰۲۰ پورې د نړۍ چټک وده کوونکی دین و- څېړنه
په دې لسیزه کې د نړۍ د مسلمانانو نفوس ۳۴۷ میلیون زیات شو او اټکل کیږي، چې ۲.۰ میلیارد ته ورسیږي. دا زیاتوالی د نورو ټولو مذهبونو له ودې څخه مخکې شو او له عیسویت وروسته د نړۍ د دوهیم لوی مذهب په توګه د اسلام دریځ ورسره ټینګ شو.
د پیو څېړنیز مرکز د نویو اټکلونو له مخې؛ له ۲۰۱۰ څخه تر ۲۰۲۰ پورې د نړۍ د مذهبونو تر منځ اسلام تر ټولو چټکه وده درلوده.
په دې لسیزه کې د نړۍ د مسلمانانو نفوس ۳۴۷ میلیون زیات شو او اټکل کیږي، چې ۲.۰ میلیارد ته ورسیږي. دا زیاتوالی د نورو ټولو مذهبونو له ودې څخه مخکې شو او له عیسویت وروسته د نړۍ د دوهیم لوی مذهب په توګه د اسلام دریځ ورسره ټینګ شو.
د عیسویانو شمېر په ۲۰۲۰ کې ۱۲۲ میلیون زیات شو او ۲.۳ میلیارد ته ورسېد.
دغه راز بودایان یوازنۍ لویه ډله وه، چې په شمېر کې یې کمښت تجربه کړ؛ د دوی نفوس له ۱۹ میلیون څخه تر ۳۲۴ میلیون پورې راټیټ شو.
دې څېړنې ۲۰۱ هېوادونه او سیمې پوښلې، چې د نړۍ د نفوس ۹۹.۹۸ سلنه برخه یې پوښلې ده.
په دې څېړنه کې اووه مذهبي ډلې په پام کې نیول شوې وې؛ عیسویان، مسلمانان، هندوان، بودایان، یهودیان، د نورو مذهبونو پیروان او هغه خلک، چې هیڅ مذهبي تړاو نلري.
په دې لسیزه کې د مسلمانانو د نفوس وده د ټولو غیر مسلم ډلو له ودې څخه ډېره وه، چې ټولټال ۲۴۸ میلیون ول.
د پام وړ خبره دا ده، چې یوازې د مسلمانانو نفوس په ۲۰۲۰ کال کې د نړۍ د بودایانو د ټول نفوس څخه ډېر ول.
دې چټکې ودې د مسلمانانو او عیسویانو ترمنځ د نفوسو تشه راکمه کړې ده.
په ۲۰۱۰ ز.کال کې مسلمانانو د نړۍ د نفوس ۲۳.۹ سلنه برخه جوړه کړې وه. په داسې حال کې، چې عیسویان ۳۰.۶ سلنه برخه جوړه کړې وه. تر ۲۰۲۰ ز.کال پورې دا ارقام د مسلمانانو لپاره ۲۵.۶ سلنه او د عیسویانو لپاره ۲۸.۸ سلنه ته بدل شوي وه. د عیسویانو د نفوس د ورو ودې یو له اصلي عواملو څخه د مذهبي ارتداد لوړه کچه ده.
ولې د مسلمانانو نفوس دومره چټک وده کوي؟
د پیو څېړنیز مرکز د راپور له مخې؛ د مسلمانانو د نفوس د ودې تر شا اصلي عوامل په لویه کچه ډیموګرافیک دي. مسلمانان عموماً ځوان دي او د نورو مذهبونو د پیروانو پر پرتله د زیږون کچه هم لوړه لري.
د ۲۰۱۵ او ۲۰۲۰ ز.کلونو ترمنځ مسلمانو ښځو په اوسط ډول ۲.۹ ماشومان درلودل. په داسې حال کې، چې د غیر مسلمانو ښځو لپاره دا کچه ۲.۲ وه. په ۲۰۲۰ کال کې د مسلمانانو منځنی عمر ۲۴ کاله و، چې د غیر مسلمانانو له نړیوال منځني عمر څخه نهه کاله کم و، چې ۳۳ کاله وه.
په دې وده کې د دین بدلولو رول لږ لوبولی دی. د ۲۰۰۸ او ۲۰۲۴ کلونو ترمنځ د ۱۱۷ هېوادونو څخه د سروې معلومات ښیي، چې په مسلمانه کورنۍ کې زېږیدلي شاوخوا ۱٪ خلک به خپل دین پریږدي.
په هرصورت دا تقریباً د هغو خلکو له شمېر سره ورته دی، چې اسلام ته مخه کوي او خالص اغېز یې خورا کوچنی دی.
د مسلمانانو ترټولو لوی نفوس چیرته ژوند کوي؟
په ۲۰۲۰ کال کې د آسیا – آرام سمندر په سیمه کې د مسلمانانو ترټولو لوی شمېر ژوند کاوه، چې نفوس یې شاوخوا ۱.۲ میلیارډ و؛ ورپسې منځني ختیځ او شمالي افریقا د ۴۱۴ میلیون او د فرعي سحرا افریقا ۳۶۹ میلیون و. که څه هم په اروپا او شمالي امریکا کې د مسلمانانو نفوس ډېر کم دی؛ خو په تېره لسیزه کې دې ټولنو د خپلو غیر مسلم سیالانو پر پرتله په چټکۍ سره وده کړې ده.
مسلمانان په منځني ختیځ او شمالي افریقا کې تر ټولو لوی نفوس دی، چې د سیمې د نفوس ۹۴٪ جوړوي.
په هرصورت د پیو څېړنیز مرکز د څرګندونو له مخې؛ سره له دې، چې سیمه له اسلام سره قوي تړاو لري، د نړۍ شاوخوا ۲۰٪ مسلمانان په دې سیمه کې ژوند کوي.
هغه هېوادونه، چې په ۲۰۲۰ کې د مسلمانانو تر ټولو لوی نفوس لري له منځني ختیځ څخه بهر ول:
اندونیزیا: ۲۳۹ میلیون
پاکستان: ۲۲۷ میلیون
هند: ۲۱۳ میلیون
بنګله دیش: ۱۵۱ میلیون
پر نړیواله کچه مسلمانان په ۲۰۲۰ ز.کال کې د ۵۳ هېوادونو او سیمو اکثریت و.
تازه خبرونه
د سفر بندیز د افغان کورنیو د یوځای کېدا خنډ نهشي کېدی ـ د امریکا محکمه
محکمې پرېکړه کړې، چې د ډونالډ ټرمپ د حکومت د سفر بندیزونه د دوی له کورنیو سره په امریکا کې د یوځای کېدا مخه نهشي نیولی.
د امریکا یوې فډرالي محکمې د دغه هېواد د بهرنیو چارو وزارت ته امر کړی، چې د یو شمېر افغان کډوالو د مېرمنو او ماشومانو د سفر اسناد وڅېړي او صادر یې کړي.
محکمې پرېکړه کړې، چې د ډونالډ ټرمپ د حکومت د سفر بندیزونه د دوی له کورنیو سره په امریکا کې د یوځای کېدا مخه نهشي نیولی.
د امریکا سیمهيیز قاضي انټوني ټرینګا د بهرنیو چارو وزارت ته لارښوونه کړې، چې د ۱۵ ورځو په موده کې د هغو پېنځه افغانانو د کورنیو د سفر اسناد صادر کړي، چې د کورنۍ غړو یې له دې مخکې امریکا ته د ننوتو اجازه ترلاسه کړې ده.
محکمې دغه وزارت ته سپارښتنه کړې، چې د کورنۍ د نورو غړیو د وړتیا ارزونه دې د سفر د بندیز له پلي کولو پرته بیا ترسره کړي او د کورنیو د یوځای کېدا د بهیر تر بشپړېدو دې منظم راپورونه وړاندې کړي.
دا قضیه د ویرجینیا ایالت په محکمه کې د هغو افغان کډوالو له خوا ثبت شوې، چې د افغانستان د جګړې پر مهال یې له امریکايي ځواکونو سره کار کړی و. دوی استدلال کړی، چې د امریکا د سفر بندیزونه، د کډوالو او پناه غوښتونکو له قانوني حقونو سره په ټکر کې، په ناحقه د دوی د مېرمنو او ماشومانو د ور یوځای کېدا مخه نیولې ده.
دا پرېکړه داسې مهال شوې، چې د افغانستان د وګړو پر وړاندې د امریکا د سفر بندیزونه اوس هم له حقوقي ننګونو سره مخ دي.
د دعوې د مدعیانو حقوقي ملاتړو د محکمې د دې پرېکړې هرکلی کړی او ویلي یې دي، چې ګڼې افغان کورنۍ له افغانستان څخه له وتلو وروسته د کلونو لپاره سره بېلې پاتې شوې دي.
ویل کیږي، چې د دغو کورنیو ځینې غړي اوس هم په درېیمو هېوادونو کې بې برخلیکه دي او ځینې نور د سفر د اجازې د ترلاسه کولو پر تمه بېرته ستنېدا ته اړ شوي دي.
تازه خبرونه
د ملګرو ملتونو امنیت شورا به واک ته د اسلامي امارت د بېرته رسېدا اغېزې وارزوي
نوموړې د دوشنبې پر ورځ په یوه خبري ناسته کې ویلي؛ امنیت شورا به د اسلامي امارت په واکمنۍ کې د ښځو او نجونو پر وضعیت راوڅرخیږي.
تازه خبرونه
چین او پاکستان د ترهګرۍ ضد همکارۍ پر پراختیا ټینګار وکړ
صادق د دوشنبې پر ورځ په ایکسپاڼه کې لیکلي؛ د چین ځانګړي استازي او ورسره پلاوي ته یې په اسلامآباد کې ښه راغلاست ووایه او دواړو لوریو د سیمې د امنیتي مسایلو په اړه؛ د هغه پر وینا، «رغنده خبرې» کړې دي.
د افغانستان لپاره د پاکستان ځانګړي استازي محمد صادق ویلي، د افغانستان لپاره یې د چین له ځانګړي استازي یو شیاویونګ سره د سیمې د امنیت او د افغانستان د وروستیو بدلونونو په اړه هم خبرې کړې دي.
صادق د دوشنبې پر ورځ په ایکسپاڼه کې لیکلي؛ د چین ځانګړي استازي او ورسره پلاوي ته یې په اسلامآباد کې ښه راغلاست ووایه او دواړو لوریو د سیمې د امنیتي مسایلو په اړه؛ د هغه پر وینا، «رغنده خبرې» کړې دي.
د نوموړي د څرګندونو له مخې، دواړو لوریو د تحریک طالبان پاکستان او د ختیځ ترکستان اسلامي غورځنګ له ګواښونو سره اړوند نظرونه تبادله کړل؛ هغه ادعا کړې، چې دغه ډلې د افغانستان له خاورې فعالیت کوي.
هغه زیاته کړې؛ پاکستان او چین هوکړه کړې، چې دوهاړخیزه همغږي پیاوړې او د ترهګریزو ګواښونو د مخنیوي، سیمهییزې سولې، امنیت او ثبات لپاره خپلې همکارۍ پراخې کړي.
دا کتنه په داسې وخت کې کیږي، چې اسلامآباد او بېجینګ تل د افغانستان له خاورې د وسلوالو پر فعالیتونو اندېښنه ښودلې؛ خو د اسلامي امارت چارواکو دا ادعاوې څو ځله رد کړي او ټینګار یې کړی، چې د نورو پر ضد د افغانستان خاورې د کارولو اجازه هیڅ ډلې ته ورنهکړي.
-
تازه خبرونه1 day agoد نورستان سیلابځپلیو ته به هر اړخیزه رسېدنه وشي – ملا برادر په نورستان کې
-
Opinion2 days agoد چین د ۵ او ۱۵ کلنو پراختیايي پلانونه؛ د بريالیتوب رازونه او نړيوال درسونه
-
توسعه4 days agoتوسعه: د غوري سمنټو د تولید هڅې
-
لوبی2 days agoد آسیا فوټبال د ۲۰۲۶-۲۷ پړاو لوبډلو د لوبو پچهاچونه د اګست پر اتهلسمه ترسره کیږي
-
سیمه ییز خبرونه2 days agoټرمپ پر ایران نوی برید وځنډاوه
-
روغتيا2 days agoپه کابل کې د زړه د سوري د درملنې څانګیز روغتون پرانیستل شو
-
سیمه ییز خبرونه2 days agoپه خیبرپښتونخوا کې د چاودنې له کبله لږ تر لږه ۱۴ کسان وژل شوي
-
نړۍ2 days agoد امریکا آیډاهو ایالت په سوداګریز مرکز کې ډزې؛ درې کسان ووژل شول
