شورای امنیت سازمان ملل متحد قرار است روز دوشنبه پیش‌رو درباره تمدید مأموریت دفتر هیأت معاونت سازمان ملل متحد در افغانستان (یوناما) رأی‌گیری کند. پیش‌نویس قطعنامه حاکی است که در صورت تصویب، مأموریت یوناما برای سه ماه دیگر تا ۱۷ جون تمدید خواهد شد.

در حالی که پیشنهاد اولیه چین برای تمدید یک‌ساله بود، ایالات متحده خواستار تمدید کوتاه‌تر شده است تا فرصت بررسی دوباره مأموریت یوناما فراهم شود. در بیانیه شورای امنیت آمده است: «واشنگتن بر این باور است که تمدید کوتاه‌تر به شورا فرصت می‌دهد تا پیش از تمدید طولانی، یک بررسی جامع از مأموریت یوناما انجام دهد. این مأموریت یکی از پرهزینه‌ترین مأموریت‌های سیاسی ویژه سازمان ملل است و در محیطی بسیار پیچیده فعالیت می‌کند، بنابراین لازم است شورا بررسی کند که آیا مأموریت آن همچنان مناسب و قابل اجرا است یا خیر.»

پیش‌نویس قطعنامه همچنین نگرانی‌های جدی درباره وضعیت حقوق بشر در افغانستان، به‌ویژه محدودیت‌ها بر زنان و دختران، را برجسته کرده و از امارت اسلامی خواسته شده است تا این محدودیت‌ها را لغو کند. علاوه بر این، بر ادامه حضور میدانی یوناما، رسیدگی به نیازهای توسعه‌ای، مبارزه با تروریزم و حمایت از برنامه‌های پاکسازی ماین‌ها در کشور تأکید شده است.

پیش از این، امارت اسلامی از عملکرد یوناما انتقاد کرده و گفته بود که گزارش‌های این مأموریت تصویری نادرست از افغانستان به جهان ارائه می‌کند و ذهنیت منفی درباره وضعیت کشور ایجاد می‌نماید.

دفتر شورای پناهندگان ناروی برای افغانستان (NRC) گزارش داده است که درگیری‌های اخیر در مناطق شرقی افغانستان، از ۲۶ فبروری تاکنون بیش از ۱۱۵ هزار نفر غیرنظامی را مجبور به ترک خانه‌هایشان کرده است.

به اساس این گزارش در نخستین هشت روز درگیری، ۵۶ غیرنظامی جان باخته اند و ۱۲۹ نفر زخمی شده‌اند و دست‌کم ۸۲۶ خانه آسیب دیده یا تخریب شده است. بیشترین آوارگی‌ها در ولایت‌های کنر و ننگرهار رخ داده و خانواده‌ها به پناهگاه‌های موقت، کمپ‌های اضطراری یا خانه خویشاوندان پناه برده‌اند.

سازمان‌های بشردوستانه گزارش داده‌اند که بسیاری از خانواده‌های آواره به آب آشامیدنی پاک، خدمات صحی و تحصیل دسترسی ندارند و برخی نیز مجبور شده‌اند خانه‌های نامناسب و پرهزینه اجاره کنند. بیش از ۲۰ مرکز صحی به دلیل ناامنی فعالیت‌های خود را متوقف کرده‌اند، از جمله پنج مرکز که در حملات هوایی یا راکت‌های رژیم نظامی پاکستان آسیب دیده‌اند.

برنامه جهانی غذا نیز به دلیل درگیری‌ها، توزیع مواد غذایی را در برخی مناطق متوقف کرده و شورای پناهندگان ناروی آموزش کودکان در ولایت خوست را به حالت تعلیق درآورده است؛ این امر موجب محرومیت ۶۲۶ کودک از تحصیل شده است.

بر اساس گزارش‌ها، سالمندان و خانواده‌های تحت سرپرستی زنان یا کودکان بیشترین آسیب را دیده‌اند و بسیاری از آنان کمک اندک یا هیچ کمکی دریافت نکرده‌اند.

این بحران با حوادث پیشین نیز پیچیده‌تر شده است. بیش از ۲۵ هزار نفر که شش ماه پیش در زلزله کنر آواره شده بودند، مجبور به ترک پناهگاه‌های فعلی شده‌اند و حدود ۱۴۵۰۰ نفر دیگر نیز ممکن است برای بار دوم آواره شوند.

شورای پناهندگان ناروی تاکنون به بیش از ۴۳۰۰ آواره کمک نقدی ارائه کرده و قصد دارد ۴۰۰۰ نفر دیگر را در روزهای آینده حمایت کند، اما محدودیت بودجه باعث شده است که پاسخ بشردوستانه در افغانستان یکی از کم‌بودجه‌ترین‌ها در جهان باشد.

عدم ثبات منطقه‌ای نیز مهاجران افغان در کشورهای همسایه به ویژه ایران را تحت تأثیر قرار داده است؛ ایران میزبان بیش از ۴.۴ میلیون افغان است که حدود ۱.۴ میلیون نفر از آنان بدون اسناد قانونی هستند و در خطر بازگرداندن اجباری قرار دارند.

سازمان‌های کمک‌رسان از همه طرف‌های درگیر خواسته‌اند تا حفاظت از غیرنظامیان را تضمین کنند و اجازه دسترسی بشردوستانه به مناطق آسیب‌دیده را فراهم سازند.