د افغانستان لپاره د امریکا پخواني ځانګړي استازي زلمي خلیل‌زاد ویلي، چې افغانستان د سترو نړیوالو پانګونو د جذب لپاره چمتو دی او د سعودي عربستان له نفت او ګاز شرکت سره نوی تړون د هېواد د اقتصاد لپاره یو مثبت پرمختګ بلل کېږي.

خلیل‌زاد په کابل کې د افغانستان د کانونو وزارت او سعودي دلتا شرکت ترمنځ د تړون د لاسلیک په مراسمو کې ویلي، چې دغه تړون ښيي؛ افغانستان تر بل هر وخت ډېر د سوداګرۍ او سترو پانګونو لپاره چمتو شوی دی.

هغه زیاته کړې، چې افغانستان له ډېره وخته راپدېخوا د منځنۍ آسیا د پراخو سرچینو او د سویلي آسیا د لویو او مخ پر پراختیا بازارونو ترمنځ د یوه ځمکني پُل په توګه مطرح شوی دی.

د خلیل‌زاد د څرګندونو له مخې؛ افغانستان پخپله هم د پام وړ طبیعي سرچینې لري، چې د سیمې او نړیوالو بازارونو اړتیاوې پوره او د هېواد د اقتصادي ودې لپاره نوي فرصتونه رامنځته کولی شي.

خلیل‌زاد دغه تړون« مثبت او هیله‌بښونکی پرمختګ» بللی او څرګندوي، چې افغانان له څو لسیزو جګړو وروسته اوس له پراخو اقتصادي اړتیاوو سره مخ دی.

هغه دواړو لوریو ته د دغه تړون له کبله مبارکي ورکړې او خوښ دی، چې د افغانستان د پانګونې د راتلونکي لپاره د یوه اړین پرمختګ شاهد و.

د ملګرو ملتونو سرمنشي له اسلامي امارت څخه غوښتي، چې پر ښځو او نجونو لګېدلي ټول محدودیتونه لرې کړي او په ټولو برخو کې د هغوی د بشپړ، برابر او معنا لرونکي ګډون حقونه خوندي کړي.

دې ټولنې له اسلامي امارت څخه غوښتي، چې په ملګرو ملتونو کې د افغان ښځو پر کار بندیز سمدستي لرې کړي او په ټول هېواد کې دې د ملګرو ملتونو ودانیو ته د هغوی خوندي او بې‌خنډه لاسرسی تضمین کړي.

د ملګرو ملتونو سرمنشي ویلي، د ملګرو ملتونو ټولو کارکوونکو ته خپلو کاري ځایونو ته بې‌خنډه لاسرسی او زیان‌منو خلکو؛ ښځو او نجونو، ته د مرستو رسول ډېر اړین دي.

هغه ویلي؛ ښځو ته د دې زمینه برابرول، چې ښځو او نجونو ته بشري مرستې او اړین خدمتونه ورسوي، د اغېزمن او اصولي بشري غبرګون لپاره یوه اړتیا ده.

د ملګرو ملتونو د سرمنشي د ویاند سټېفان ډوجاریک د څرګندونو له مخې؛ د سپټمبر اوومه هغه ورځ ده، چې کال مخکې افغان ښځې په ټول هېواد کې د ملګرو ملتونو ودانیو ته له ننوتلو منع شوې.

نوموړي ویلي، پر افغان ښځو او نجونو لګېدلي محدودیتونه د هغوی د ژوند پر ټولو برخو اغېز کوي او په عامه ژوند، زده‌کړو او د کار په ډېرو برخو کې د هغوی د بشپړ ګډون مخنیوی مخنیوی دی.

د ملګرو ملتونو سرمنشي ویلي، دغه محدودیتونه د افغانستان د اقتصادي پراختیا، ثبات او له نړیوالې ټولنې سره د بېرته یوځای کېدا پر وړاندې هم جدي خنډ دي.

ویل کیږي، چې د ملګرو ملتونو ودانیو ته د افغان ښځو د لاسرسي محدودول افغانانو ته د ژغورنې او نورو مرستو د رسولو وړتیاوې کمزورې کوي.

ایران په رفسنجان زندان کې یو ۲۹ کلن افغان زنداني وګړی، چې پر اعدام محکوم شوی و؛ اعدام کړی دی.

د هه‌نګاو بشري حقونو ټولنې راپور ورکړی، چې ولي‌جان نورزي د چارشنبې پر ورځ د ایران د کرمان ولایت په رفسنجان مرکزي زندان کې اعدام شو.

د یاد راپور له مخې، نورزی درې کاله مخکې د «عمدي وژنې» پر تور د ایران د پولیسو له‌خوا په رفسنجان کې ساتل‌کېده، چې وروسته بیا قضايي ادارې پر اعدام محکوم کړی و.

هه‌نګاو ویلي، نورزی د نیول کېدا پر مهال د ایران د پولیسو د ډزو له کبله ټپي شوی و او د همدې ټپ له کبله یې د تګ وس نهډرلود.