د پاکستان د ملي شورا غړي اسد قیصر په پارلمان کې له افغانستان سره پر سوداګریزو محدودیتونو نیوکه کړې او خبرداری یې ورکړی، چې د دواړو هېوادونو ترمنځ د لارو تړل کېدا د پېښور اقتصاد او صنعت له جدي ستونزو سره مخ کړي دي.

هغه په خپله وینا کې دا هم ویلي، پېښور د کراچۍ او لاهور له سترو بازارونو سره په سیالۍ کې یوازې یوه مهمه ښېګڼه لري او هغه د افغانستان او منځنۍ آسیا بازارونو ته لاسرسی دی.

اسد قیصر پوښتي: « د پېښور سوداګر به څنګه د کراچۍ او لاهور له بازارونو سره سیالي وکړي؟ »

نوموړي زیاته کړې: « مونږ که کومه ښېګڼه لرو، هغه افغانستان او منځنۍ آسیا ده. تاسې له افغانستان سره لارې وتړلې او سوداګري مو ودروله؛ له همدې کبله د پېښور صنعت د له منځه تلو له ګواښ سره مخ دی.»

نوموړي له حکومت څخه وغوښتل، چې سیاسي اختلافات له اقتصادي چارو سره ونه‌تړي او د دواړو هېوادونو ترمنځ د سوداګرۍ د دوام زمینه برابره کړي.

هغه ویلي: « د خدای لپاره زمونږ له خلکو سره دا بې‌انصافي مه کوئ او له سوداګرۍ څخه د سیاسي غچ وسیله مه جوړوئ. له هند سره سوداګري کوئ که نه او د واګې لاره پرانیستې وي که تړلې، تاسې آن په روانه جګړه کې هم له ایران سره سوداګري کوئ.»

اسد قیصر همداراز د کابل او اسلام‌آباد ترمنځ د اختلافاتو د حل لپاره پر ډیپلوماټیکو لارو چارو ټینګار وکړ او څرګندوي؛ که اړتیا وي د دواړو لوریو مشران کولی شي د جرګو له لارې هم ستونزو ته حل ولټوي.

هغه ویلي: « که امریکا او ایران د خپلو لویو اختلافاتو د حل لپاره د خبرو میز ته کېناستلی شي، تاسې هم خپلې اندېښنې د ډیپلوماټیکو لارو له لارې مطرح کړئ. که دا لاره بریالۍ نه‌شوه؛ مونږ چمتو یوو، چې د جرګو له لارې ستونزې حل کړو؛ خو خلکو ته اجازه ورکړئ، چې سوداګري وکړي او حلاله روزي وګټي.»

د اسد قیصر څرګندونې داسې مهال راپورته کیږي، چې په وروستیو میاشتو کې د لارو تړل کېدا او د افغانستان او پاکستان ترمنځ د سوداګریزو راکړو ورکړو کمېدا د پاکستاني سوداګرو اندېښنې زیاتې کړې دي.

د پاکستان لومړي وزیر شهباز شریف د ډیورنډ فرضي کرښې په اوږدو کې د اغزنې کټارې له لګولو دفاع کړې او هغه یې د امنیت د ټینګښت او د پاکستان د وګړو د ساتنې لپاره اړینه کړنه بللې ده.

هغه د شنبې پر ورځ د پاکستان د ملي شورا په غونډه کې ویلي، چې د پاکستان حکومت د ډیورنډ کرښې په اوږدو کې د اغزنې کټارې او امنیتي تأسیساتو د جوړولو لپاره ستر لګښتونه کړي؛ خو د ده په وینا، دغه لګښتونه د امنیتي ګواښونو د مخنیوي او د ترهګریزو فعالیتونو د مهارولو لپاره د توجیه وړ دي.

شریف ویلي: « د ډیورنډ کرښې په اړه، چې تاسې یادونه وکړه، د پاکستان د امنیت د ټینګښت او د خلکو د ساتنې لپاره د سرحدونو په اوږدو کې د اغزنې کټارې لګول یو سم او پر ځای کړنه وه. که دغه کټاره د ترهګرۍ له ګواښ څخه د یوه ماشوم ژوند هم وژغوري، زما پر باور د دې نږدې دوه زره کیلومټره کرښې لپاره هر لګښت پر ځای او د توجیه وړ دی؛ ان که دا لګښت میلیارډونو روپیو ته هم ورسېږي.»

د پاکستان د لومړي وزیر دا څرګندونې په داسې حال کې راپورته کېږي، چې د ډیورنډ فرضي کرښې او د هغې په اوږدو کې د اغزنې کټارې موضوع تل د کابل او اسلام‌‌آباد ترمنځ له اختلافی مسایلو څخه ګڼل شوې ده.

یو شمېر افغان شنونکي وایي، پاکستان د اغزنې کټارې لګول امنیتي اقدام بولي؛ خو په افغانستان کې دا موضوع یوازې امنیتي اړخ نه‌لري، بلکې د کرښې د دواړو غاړو له تاریخي، سیاسي، فرهنګي او ټولنیزو واقعیتونو سره هم تړلې ده.

په افغانستان کې د ملګرو ملتونو مرستندویه پلاوي دفتر(یوناما) ویلي، چې د دوشنبې پر ورځ(د غبرګولي پېنځه‌ویشتمه / د جون پېنځلسمه) به د ملګرو ملتونو امنیت شورا د دې بنسټ د ماموریت د راتلونکې د ارزونې غونډه ترسره کړي.

د یوناما د څرګندونو له مخې؛ په افغانستان کې د دې ادارې اوسنی ماموریت د جون پر شپاړلسمه سرته رسېږي او تمه ده، چې د امنیت شورا غړي یې د ماموریت د غځولو یا د فعالیت د دوام په اړه پرېکړه وکړي.

یوناما له ۲۰۰۲ز. کال راپدېخوا په افغانستان کې فعالیت لري او په سیاسي، بشري مرستو او د نړیوالو مرستو د همغږۍ په اړوند برخو کې یې ونډه لرلې ده.