د بشري حقونو څار بنسټ په خپل تازه راپور کې څرګنده کړې، چې پاکستانیو چارواکو له افغانستان سره د نښتو له زیاتېدا وروسته د افغان کډوالو خپل‌سرې نیونې، چاپې او جبري ایستل ډېر کړي دي.

د یاد راپور له مخې؛ زرګونه افغان کډوال په ځانګړي توګه ښځې او ماشومان روغتیايي خدمتونو، زده‌کړې او نورو بنسټیزو اړتیاوو ته د لاسرسي له ستونزو سره مخ دي.

په دې بنسټ کې د افغانستان د چارو شنونکې فرشتې عباسي ویلي: « پاکستانيو چارواکو د افغان کډوالو د ملاتړ پر ځای د وېرې فضا رامنځته کړې او دا وضعیت د دې لامل شوی، چې ډېری یې خوړو او روغتیايي خدمتونو ته له لاسرسي تېر شي.»

راپور زیاته کړې، چې د پاکستان پولیسو په بېلابېلو ښارونو کې کور پر کور عملیات، شپنۍ تلاشي او له حکم پرته نیونې ترسره او افغان کډوال پر نښه کړي دي. ان داسې کسان هم نیول شوي، چې د باور وړ ویزې یې لرلې.

دې بنسټ زیاته کړې؛ یوازې په ۲۰۲۶ ز.کال کې له پاکستان څخه له ۱۴۶ زره ډېر افغان کډوال ایستل شوي او دا بهیر د اپرېل له پیل راپدېخوا نور هم چټک شوی دی.

په راپور کې له کډوالو څخه د رشوت اخیستو پېښوته هم نغوته شوې او ویل کیږي: هغه کسان، چې د پیسو ورکولو وس نه‌لري نیول کېږي او جبري ایستل کېږي.

د بشري حقونو د څار دې بنسټ خبرداری ورکړی، چې ډېری بېرته ستنېدونکي؛ په ځانګړي توګه خبریالان، د بشري حقونو هڅاند او د پخواني حکومت اړوند کسان له څارنې، ځورونې او امنیتي ګواښونو سره مخ دي.

دې بنسټ ټینګار کړی؛ د کډوالو جبري ایستل ان له نړیوالو ژمنو څخه د پاکستان سرغړونه ګڼل کېدی شي او له دې هېواده یې غوښتي، چې ژر تر ژره دا لړۍ ودروي.

سویډن منلې، چې له اروپايي ټولنې او افغان چارواکو سره یې د افغان‌کډوالو د بېرته ستنولو د بهیر په آسانه کولو کې مرکزي رول ترسره کړی دی.

د راپورونو له مخې: تمه ده، چې د اوړي له رارسېدو مخکې به د اسلامي امارت یو پلاوی بروکسل ته سفر ولري. دوی به د اروپايي ټولنې د غړو هېوادونو له چارواکو سره د افغان کډوالو د ایستلو پر حساسه موضوع، چې د سوېډن او اروپايي ټولنې پر بلنه ترسره کېږي؛ خبرې وکړي.

د سویډن د کډوالۍ وزیر، جوهان فورسل ویلي، چې هېواد به یې له اروپايي کمیسیون سره پر ګډه د کابل یو تخنیکي پلاوی بروکسل ته د تخنیکي خبرو د دوام لپاره وروبلي.

اروپايي چارواکو ویلي، چې په دې ناسته کې به د اروپايي کمیسیون، د اروپايي ټولنې د بهرنیو چارو خدماتو (EEAS) استازي او د ځینو غړو هېوادونو لکه بلجیم او سویډن استازي ګډون وکړي.

دا هڅې په داسې حال کې رامنځته کېږي، چې اسلامي امارت اوس هم پر نړیواله کچه رسمیت نه‌لري او د ښځو او نجونو د زده‌کړې او بشري حقونو په اړه له پراخو محدودیتونو سره مخ دی.

دا خبرې اترې د روان کال په جنورۍ کې کابل ته د اروپايي ټولنې او بلجیم د ګډ پلاوي له سفر وروسته پلان شوې دي، چې هدف یې د تخنیکي مشورو دوام ګڼل کیږي.

اروپايي ټولنې له دې مخکې هم د خپلو ډیپلوماټیکو خدماتو په همغږۍ کې له افغان چارواکو سره غیررسمي اړیکې تائید کړې وې، چې تمرکز یې د کډوالو د بېرته ستنولو د بهیر آسانه کول دي.

د جمهوري نظام پخواني ولسمشر حامد‌ کرزي له شپېګل مجلې سره  ه یوه مرکه کې ویلي، چې د افغانستان خلک له څلورو لسیزو جګړو وروسته نور د نوې شخړې او د اسلامي امارت پر وړاندې د وسلوال مقاومت لېوالتیا نه‌لري.

هغه ټینګار کړی: خلک سوله، ثبات او داسې حکومت غواړي، چې د ولس پر اراده ولاړ وي؛ خو په عین وخت کې له اقتصادي بېوزلۍ کړېږي او نه غواړي هېواد یو ځل بیا ګډوډۍ ته ولاړ شي.

حامد کرزي د اسلامي امارت دننه وضعیت ته په نغوته(اشاره ) کې ویلي، چې د نظر اختلاف شته؛ خو باید د ړنګېدا هیله یې ونه‌شي.

هغه زیاته کړې؛ افغانستان د پرمختګ لپاره اقتصادي ودې، سیاسي مشارکت او د ټولو لوریو همکارۍ ته اړتیا لري.

پخواني ولسمشر یو ځل بیا د ښځو پر زده‌کړو او کار بندیزونه «زیانمن» وبلل او څرګندوي، چې دا محدودیتونه د هېواد راتلونکی کمزوری کوي.

هغه د خپلو خبرو په یوه بله برخه کې پاکستان تورن کړ، چې له تېرو څلور لسیزو د افغانستان په کورنیو چارو کې لاسوهنه کوي؛ خو اوس د خپلو سیاستونو له پایلو سره مخ شوی دی.