د پاکستان اطلاعاتو وزیر عطاالله تارړ د دوشنبې پر ورځ (د مرغومي پر دوه‌ویشتمه) د افغان او هندي چارواکو ترمنځ د مخ پر زیاتېدونکو اړیکو په اړه اندېښنه څرګنده کړې ده.

د تارړ د څرګندونو له مخې؛ په هند کې د افغان چارواکو شتون او د دوی خبرې “هر څو ورځې یو ځل” د پاکستان د بې‌ثباته کولو لپاره د بهرنیو له پلانونو ملاتړ ښیي.

نوموړي هغه وسلوالې ډلې، چې بریدونه ترسره کوي؛ د “بهرنیو د پلان شوي پروګرام ” پیروان بولي او وایي: “دا څه ډول اسلام دی، چې له هند پیسې اخلي او دلته چاودنې کوي؟!”

دا څرګندونې هند ته د افغانستان بهرنیو چارو وزیر امیر خان متقي، د عامې روغتیا وزیر نور جلال جلالي او د صنعت او سوداګرۍ وزیر نورالدین عزیزي د تیر کال سفرونو ته نغوته( اشاره) کوي، چې پاکستان یې له وسله‌والو ډلو څخه پر ملاتړ تورونوي. په داسې حال کې، چې هند او کابل دا تورونه رد کړي دي.

د پاکستاني پوځ د راپور له مخې؛ په ۲۰۲۵ کال کې ۵ زره ۳۹۷ وسلوال بریدونه شوي، چې ۳ زره  ۸۱۱ یې په خیبر پښتونخوا او ۱ زر و ۵۵۷ بلوچستان کې تر سره شوي دي.

د پاکستان امنیتي ځواکونو هم ۷۵ زره ۱۷۵ استخباراتي عملیات ترسره کړي او ۲ زره ۵۹۷ وسلوال یې له منځه وړي دي.

د پاکستان اطلاعاتو وزیر ویلي؛ حکومت به پخپل ټول ځواک له وسلوالو سره مبارزه وکړي او د پاکستانيانو امنیت به ډاډمن کړي.

دغه راز د بهرنیو چارو وزارت د دفتر عمومي رییس محب الله وثیق د اسلامي امارت د متوازن بهرني سیاست د ټینګار تر څنګ ویلي؛ د متقابل درناوي د اصل پر بنسټ له هند جمهوریت سره د دوه اړخیزو اړیکو پراخول مو د هېواد د بهرني سیاست یو لومړیتوب دی.

د نوموړي د څرګندونو له مخې؛ له څلور کلنو سیاسي اړیکو او تعاملاتو وروسته د اړیکو دا نوی پړاو د اقتصادي همکارۍ د پیاوړتیا، سوداګرۍ پراخولو، دوه اړخیزو اړیکو پیاوړتیا او د دواړو هېوادونو ترمنځ د ګډو ګټو د خوندي کولو لپاره یو مهم فرصت برابروي؛ دا یو داسې ګام دی، چې کولی شي په سیمه‌ییز ثبات او پرمختګ کې اغېزمن رول ولوبوي.

هندي رسنیو راپور ورکړ، چې د شنبې پر شپه ناوخته د هند په ګجرات ایالت کې د یوه افغان زده‌کوونکي مړی په خپله خونه کې وموندل شو.

د ټایمز آف انډیا د څرګندونو له مخې، ۳۴ کلن بین‌الله ضیاء، چې په ایم ایس پوهنتون کې د ودانیزې انجنیرۍ په برخه کې یې د دوکټورا زده‌کړې کولې؛ د وډوډارا ښار د فاتح‌ګنج سیمې د یوه استوګنځي په یوه اپارتمان کې اوسېده.

هندي پولیسو ویلي، چې جسد یې د عدلي طب کتنې ته لېږل شوی دی.

چارواکو د ځان‌وژنې احتمال رد کړی؛ خو انګېزه یې اوس هم څرګنده شوې نده.

پولیسو زیاته کړې، چې دوی د ضیاء ګرځند هم د نښو د ترلاسه کولو لپاره تر کتنې لاندې نیولی دی.

د ضیاء ملګرو ویلي، چې دوی د شنبې پر ورځ د هغه د اپارتمان دروازه وټکوله؛ خو هیڅ ځواب یې ترلاسه نکړ. کله، چې پولیسو دروازه پرانیسته؛ مړی یې په خونه کې وموندل شو.

ځایی چارواکو ویلي، چې د مړینې د دقیق لامل په اړه څېړنې روانې دي او وروستۍ پایلې به یې د قانوني پړاوونو له بشپړېدا وروسته وړاندې شي.

د اسلامي امارت رهبر حکم کړی؛ د غصب شویو امارتي( سلطاني) ځمکو، عامه څړځایونو او وقفونو د قضیو څېړنه یوازې د غصب شویو ځمکو لپاره د ځانګړې محکمې په واک کې ده او هیڅ بل وزارت یا اداره حق نلري، چې په دې قضیو کې لاسوهنه وکړي.

د دې حکم د لومړۍ مادې له مخې؛ د غصب شویو اماراتي ځمکو، عامه څړځایونو او وقفونو پورې اړوند ټولې قضیې یوازې د دې محکمې په واک کې دي او نورې امارتي ادارې نشي کولی په کې مداخله وکړي.

د حکم دوه‌یمه ماده ښیي، چې څنګه شکایتونه وړاندې شي. هغه اشخاص، چې د ځمکو د غصب مخنیوي او د غصب شویو ځمکو د بېرته راګرځولو کمیسیون یا ولایتي تخنیکي کمیټو پر وړاندې شکایتونه لري کولی شي خپل شکایتونه پر لیکلې بڼه ځانګړې محکمې ته د بیاکتنې او حل لپاره وسپاري.

د حکم درېیمه ماده ټینګار کوي؛ وزارتونه او نورې امارتي ادارې حق نلري، چې د کمیسیون یا تخنیکي کمیټو پورې اړوند شکایتونه ترلاسه کړي یا له هغوی څخه پوښتنې وکړي. د دې حکم له صادرېدا وروسته هر راز هڅې، چې له واک پرته ترسره شي غیر مجاز ګڼل کیږي.

د امارتي غصب شويو ځمکو قضیو ته د رسېدنې ځانګړې محکمه د ځمکو له غصب څخه د مخنيوي کمیسيون په چوکاټ کې د غصب شويو ځمکو قضيو ته د رسیدګۍ لپاره کار کوي او په کابل، بلخ، هرات او کندهار زونونو کې فعاليت لري، چې د يادو ولايتونو او د هغو ګاونډ ولايتونو اړوندو قضيو ته رسېدګي کوي.

ویل کیږي، چې ياده محکمه د امارتي غصب شويو ځمکو اړوند شخړې د کمیسيون له لوري پر هر اړخيزه بڼه ارزوي او په اړه یې شرعي پرېکړه صادره کوي.