سوداگري
ملګرو ملتونو په افغانستان کې د داخلي بې ځایه شویو لپاره د قسط پور خدمتونه پیل کړل
د کډوالو په چارو کې د ملګروملتونو عالی کمیشنرۍ او د افغانستان د کوچني پورونو لومړنی بانک – د آغا خان پرمختیایي شبکې – د کوچني پورونو یو نوی پروګرام په لاره اچولی، چې د داخلي بې ځایه شویو خلکو، راستنیدونکیو او د کوربه ټولنو له اوسیدونکیو سره مرسته وکړي، چې په کوچنیو سوداګریزو فعالیتونو کې بوخت دي.
مسوولین وايي، چې پور اخیستونکي کولی شي، چې پدې پورونو واړه سوداګریز فعالیتونه پیل کړي.
د ملګرو ملتونو د دې ادارې د اعلامیې له مخې؛ دا پورونه به له هغو کار و بارونو او شرکتونو لپاره ګټور تمام شي، چې د ښځو لخوا اداره کېږي.
د کډوالو لپاره د ملګرو ملتونو عالي کمېشنرۍ تمه لري، چې د دې پورونو له لارې له ۳۵۰۰ څخه زیاتو خلکوسره مرسته وکړي.
د ملګرو ملتونو دغه اداره په پام کې لري، چې د روان کال تر پایه د دغه پروګرام له لارې ۵۰۰ سوداګرو ته ۳۴ میلیون افغانۍ پور ورکړي.
دا په افغانستان کې د ملګرو ملتونو د کډوالو د عالي کیشنرۍ لومړنی نوښت دی، چې موخه ترې په تولیدي اقتصادي فعالیتونو کې ګټه پورته ول دي. دا نوښت د لومړيو کوچنيو پورونو د ورکړې مالي بانک لخوا پیل شوی دی. په پېنځه ولایتونو، بلخ، بامیان، هرات، کابل او ننګرهار کې به عملي شي او نورو ځایونو ته به هم وغزول شي.
د دې مالي پروګرام له مخې: هغه افغان راستنېدونکي او بې ځایه شوي، چې عمریې له ۱۸ څخه تر ۶۰ کلونو پورې وي؛ تذکرې او د سوداګرۍ مناسب پلان ولري کولی شي له ۲۵۰۰۰ افغانیو څخه تر ۳۰۰۰۰۰ افغانیو پور تر لاسه کړي.
بل لور ته د هېواد یوشمېر متشبثې میرمنې وايي، که دا پور د کوچنیو تشبثاتو پرځای په لويو صنایعو کې تزریق شي پایله به یې زیاته ګټوره وي.
متشبثه میرمن نفیسه دانش وایي: مونږ هیله لرو، چې دا پورونه باید لويو صنعتکارانو ته ورکړ شي، چې د هغوی کارونه هم غښتلې شي او هم ورسره کوچني تشبثات وده وکړي؛ ځکه مونږ په تېر کې هم تجربه لرو، چې پر کوچنیو کار و باورنو مو لګښت وکړ؛ خو پایله يي سمه نه وه.
د اقتصادي چاروکار پوهان هم د ملګرو ملتونو له دې پرېکړې هرکلی کوي او زیاتوي، چې د میرمنو وړتیاوو لوړولو لپاره د پور ورکړه اړینه ده.
اقتصادي شنونکی عصمت الله محمدي وایي: زما له نظره د نړیوالو بنسټونو ټول هغه اقدامات د قدر وړ دي، چې له افغانستان سره د مالي پياوړتیا لپاره یې تر سره کوي؛ خو زماله نظره که دا پور لویو پانګوالو ته ورکړ شي، ښايي پایله يي زیاته مثبته وي.
د کډوالو په چاروکې د ملګرو ملتونو عالي کمیشنرۍ لخوا ترسره شوې ارزونې د کابل، هرات، جلال آباد، کندهار، مزارشریف او ۷۵ ولسوالیو په ښارونو کې ۸۰ لومړیتوب لرونکي سیمې په ګوته کړې دي، چې رسمي مالي لګښتونه یې د ځان بسیاینې پروړاندې یو لوی خنډ دی.
سوداگري
کابل له مسکو سره د اقتصادي همکاریو پراخولو غوښتنه وکړه
په مسکو کې د افغانستان اسلامي امارت سفیر ویلي، چې کابل غواړي له روسیې څخه نفت او ګاز واخلي او د دواړو هېوادونو ترمنځ د سوداګرۍ کچه لوړه کړي.
د روسیې تاس خبري سرچینې راپور ورکړی، چې افغانستان له روسیې سره د اقتصادي او سوداګریزو همکاریو؛ په ځانګړي توګه د انرژۍ، کانونو او بېلابېلو بنسټونو د رغولو په برخو کې د اړیکو پراخولو ته لېوالتیا څرګنده کړې ده.
په مسکو کې د افغانستان اسلامي امارت سفیر ویلي، چې کابل غواړي له روسیې څخه نفت او ګاز واخلي او د دواړو هېوادونو ترمنځ د سوداګرۍ کچه لوړه کړي.
په روسیه کې د افغانستان سفیر ګل حسن حسن له تاس خبري سرچینې سره په مرکه کې ویلي؛ د دواړو هېوادونو ترمنځ سوداګریزې او اقتصادي اړیکې د پراختیا په حال کې دي او که یو شمېر ستونزې په ځانګړي توګه بانکي محدودیتونه حل شي؛ افغانستان کولی شي له روسیې څخه نفت، ګاز، درمل، صنعتي توکي، غنم او نباتي غوړي وارد کړي.
د نوموړي د څرګندونو له مخې؛ افغانستان هم چمتو دی، چې خپل کرنیز محصولات لکه تازه او وچې مېوې، سابه، درملیز بوټي، غالۍ او معدني سرچینې روسیې ته صادر کړي.
د افغانستان سفیر زیاته کړې؛ د دغو راکړو ورکړو عملي کېدا کولی شي د دواړو هېوادونو ترمنځ د سوداګرۍ کچه لوړه کړي. همدارنګه په مسکو کې د افغان توکو د نندارتونونو د پرانیستلو لپاره هم پلانونه ترلاس لاندې دي.
دغه راز د افغانستان سفیر ټینګار کړی، چې کابل د کانونو د استخراج په برخه کې له مسکو سره د همکارۍ لپاره چمتو دی.
هغه وایي؛ اقتصاد د افغانستان د بهرنۍ پالیسۍ بنسټیزه برخه ده او حکومت هڅه کوي هېواد د سیمهییز اقتصادي ادغام پر مهمې کړۍ بدل او بهرني پانګهوال راجذب کړي.
د تاس د راپور له مخې؛ ګل حسن حسن ویلي، چې روسي شرکتونه په افغانستان کې د صنعتي، معدني او بنسټیزو پروژو په برخه کې پانګونې ته لېوالتیا لري او په کابل کې د اوبو کوچنیو برېښناکوټونو د جوړولو په اړه هم خبرې روانې دي.
دغه راز نوموړي د ځینو روسي شرکتونو استازو له اړوند ادارو سره هم لیدلي او تمه ده، چې په نږدې راتلونکې کې به په دې برخه کې عملي ګامونه پورته شي.
افغان چارواکو هیله څرګنده کړې، چې له روسیې سره د همکاریو پراختیا به د اقتصادي ودې، کاري فرصتونو د رامنځته کېدا او د هېواد د ودانیزو بنسټونو د پیاوړتیا لامل شي.
سوداگري
د ۲۰۲۵ په ډسمبر کې د افغانستان صادرات کموالی ښیي- نړیوال بانک
دا کمښت تر ډېره د ۲۰۲۵ کال په اوکټوبر کې له پاکستان سره د سوداګرۍ د درېدا له کبله رامنځته شوی دی.
د نړیوال بانک د تازه راپور له مخې؛ د افغانستان صادرات د تېر میلادي کال په ډسمبر کې د نومبر پر پرتله ۲۵ سلنه کم شوي او ۱۶۲ میلیون ډالرو ته رسېدلي دي.
دا کمښت تر ډېره د ۲۰۲۵ کال په اوکټوبر کې له پاکستان سره د سوداګرۍ د درېدا له کبله رامنځته شوی دی.
نړیوال بانک ویلي، چې هند په ډسمبر کې د افغانستان د صادراتو تر ټولو لوی بازار و، چې د ټولو صادراتو ۶۱.۲ سلنه برخه یې جوړوله.
د راپور له مخې؛ د افغانستان واردات په ډسمبر کې ۱.۲ میلیارډ ډالرو ته رسېدلي، چې دا د تېرې میاشتې پر پرتله ۵ سلنه زیاتوالی ښيي.
نړیوال بانک همدارنګه ویلي، چې د ۲۰۲۵ کال په ډسمبر کې د افغانیو ارزښت د تېرې میاشتې پر پرتله ۰.۴ سلنه لوړ شوی دی. د کلني شمېر له مخې، د افغانیو ارزښت په ټولیزه توګه ۵.۸ سلنه زیاتوالی ثبت کړی، چې دا د بازار د پرلهپسې ثبات نښه ښیي.
د نړیوال بانک د راپور پر بنسټ؛ د افغانستان کورني عواید په ډسمبر کې ۲۴.۱ میلیارډ افغانۍ (نږدې ۳۶۳.۱ میلیون ډالر) ته رسېدلي، چې دا د میاشتنۍ کچې ۲.۹ سلنه او د کلنۍ کچې ۱۸ سلنه زیاتوالی څرګندوي.
سوداگري
په هر اونس کې د سرو زرو بیه له ۵۰۰۰ ډالرو واوښته
د امریکا ولسمشر ډونالډ ټرمپ تېره اوونۍ کله، چې یې د اروپا پر ضد د تعرفو د لګولو ګواښونه بېرته واخیستل او د ګرینلنډ پر وړاندې یې د پوځي هڅې شونتیا رد کړه؛ بازارونو ته یې لنډمهالی ډاډ ورکړ، خو د ایران پر ضد د نورو ډېرو بندیزونو لګېدا بیا د بازارونو اندېښنې زیاتې کړې دي.
د امریکا ولسمشر ډونالډ ټرمپ تېره اوونۍ کله، چې یې د اروپا پر ضد د تعرفو د لګولو ګواښونه بېرته واخیستل او د ګرینلنډ پر وړاندې یې د پوځي هڅې شونتیا رد کړه؛ بازارونو ته یې لنډمهالی ډاډ ورکړ، خو د ایران پر ضد د نورو ډېرو بندیزونو لګېدا بیا د بازارونو اندېښنې زیاتې کړې دي.
پر دې سربېره ټرمپ په دې وروستیو کې کاناډا ته هم ګواښ کړی، چې که له چین سره د کومې معاملې یا تړون په لټه کې شي؛ نو له ۱۰۰ سلنه تعرفې سره به مخ شي.
پر ایران د امریکا زیات شوي فشار د تېلو بیې لوړې کړي د سپینو زرو بیې هم د پام وړ لوړې شوې دي، چې شاوخوا ۱۰۸ ډالرو ته په هر اونس کې رسېدلي دي.
د سرو زرو بیې په تېر کال کې ۶۴ سلنه لوړې شوې وې. سږ کال یوازې په یوه میاشت کې د سرو زرو بیه له ۱۷ سلنې څخه زیاته لوړه شوې ده.
-
تازه خبرونه4 days agoپه افغانستان کې د سنتي نبوي طب پوهنځی منظور شو
-
تازه خبرونه3 days agoد افغانستان ملي پراختیا سټراټیژي له خطر سره مخ ده – یوانډيپي
-
لوبی4 days agoد ۲۰۲۶ آسیا فوټسال جام اته وروستۍ لوبډلې ځانګړې شوې
-
لوبی2 days agoآریانا ټلویزیون په افغانستان کې ژمنی المپیک خپروي
-
تازه خبرونه4 days agoپه دوحه کې د افغانستان د ۵زره کلن تاریخ او کلتور نندارتون پرانیستل شو
-
تازه خبرونه4 days agoد ګوزڼ په پیل شوي ملي کمپاین کې ۷.۳ میلیون ماشومان واکسین کېږي
-
تازه خبرونه4 days agoپه شانګهای همکاریو ټولنه کې د افغانستان فعال ګډون ممکن او عملي دی
-
تازه خبرونه4 days agoد اوبو غلي بحران او د میلیونونو کډوالو راستنېدا افغانستان له ګواښ سره مخ کړی
