تازه خبرونه
افغانستان اقتصادي او بشري ملاتړ ته اړتیا لري
په بشري چارو کې د ملګرو ملتونو د سرمنشي مرستیال له نړیوالې ټولنې غوښتي، چې په افغانستان کې د اقتصادي او بشري بحران د اواري لپاره اقتصادي مرستې وکړي.
مارتین ګریفیتس څرګندوي: یوازې بشري مرستې د افغانستان کړکېچ نشي اوارولی او په دې هېواد کې د اقتصاد، بانکي سیستم او بنسټیزو خدمتونو پیاوړتیا ته اړتیا ده.
مارتین ګریفیتس وايي؛ په افغانستان کې ۲۵ میلیون وګړي په بېوزلۍ کې ژوند کوي، چې ۶،۶ میلیون وګړي یې د خوراکي توکو د نه خوندیتوب په بېړني حالت کې دي.
مارتین ګریفیتس وايي، په افغانستان کې د بشري او اقتصادي بحران د حل لپاره یوازې بشري مرستې کافي ندي او د دې ننګونې د حل لپاره د افغانستان د اقتصاد، بانکي سیستم او بنسټیزو خدمتونو د پیاوړتیا لپاره ملاتړ ته اړتیا ده.
مارتین ګریفیتس وایي: نولس میلیون وګړي، چې د افغانستان د نفوسو نیمایي برخه جوړوي؛ د خوراکي توکو له نه خوندیتوب سره مخ دي، چې شپږ اعشاریه شپږ میلیون وګړي د خوراکي توکو د نه خوندیتوب په بېړني حالت کې دي. دا نن په نړۍ کې تر ټولو لوړه شمېره ده، چې مونږ یې لرو. له دغو خلکو سره د مرستې لپاره بودجې ته اړتیا ده؛ نو مونږ له درې عمده ستونزو سره مخ یوو؛ د بودیجې نشتوالی، د ۷۰ سلنې ځوانانو او لویانو وزګارتیا او انفلاسیون، چې د خلکو نیمایي عاید پر خوراکي توکو لګیږي.
اسلامي امارت ویلي، چې په افغانستان کې اقتصادي او بشري ستونزې د غربي سیاستونو او نړیوالو بندیزونو پایله ده. د لویدیځ چلند د افغانانو ژوند له کړاوونو سره مخ کړی دی.
د بهرنیو چارو وزارت ویاند عبدالقهار بلخي وایي: د بندیزونو او شتمنیو کنګل کېدو پر سوداګریزو بانکونو، د افغانستان بانک او خصوصي سکتور اغېزه کړې ده. د نننۍ ستونزې یوه لویه برخه د نړیوالې ټولنې په کړنو کې ریښه لري. بشري وضعیت ته له کتو سره، زمونږ لومړیتوب بشري بنسټونو ته د لاسرسي اجازه ورکول دي. خیریه موسسې د افغانستان هر ګوټ ته د خلکو د مرستې لپاره تلای شي. مونږ منځمهاله او اوږدمهاله پلانونه لرو، چې افغانستان باثباته او پر ځان بسیا کړو.
بلخي د خپلو خبرو پر وخت په حکومت کې د اصلاحاتو يادونه هم وکړه او وایي، چې نوې څېرې او استعدادونه به په کې شامل شي.
عبدالقهار بلخي دا هم په ډاګه کړې: مونږ هېڅکله ندي ویلي، چې دا د حکومت وروستۍ بڼه ده او نه به نور اصلاحات او پرمختګونه په کې رامنځته شي؛ نوي استعدادونه به په کې ور اضافه شي او مونږ د داسې حل لارو په لټه کې یوو، چې افغانستان ته نورې ستونزې جوړې نکړي.
په افغانستان کې د یو شمېر بشري ټولنو او بنسټونو چارواکي هم د وضعیت له پېچلتیا او په افغانستان کې د بشري ناورین د شدت په اړه اندېښمن دي.
په افغانستان کې د سره صلیب د نړیوالې کمیتې استازی پیر کورنبویل وایي: په افغانستان کې د اوسنیو ژورو بشري ستونزو درې عمده لاملونه دي؛ د څلورو لسیزو جګړو میراث، له افغانستان سره د مرستو په اړه د نړیوالې اجماع نشتوالی، اقتصادي بندیزونه او د بانکي شتمنیو کنګل کېدل هغه مسایل دي، چې په افغانستان کې یې بشري ناورین نور هم پراخه کړی دی.
په افغانستان کې د سرې میاشتې د نړیوالې کمیتې مشر ایلوی فلین ویلي: د افغانستان د خلکو بشري ستونزې ورځ تر بلې پېچلې کیږي؛ په افغانستان کې بانکي سیستم سم کار نکوي، خصوصي سکتور د پانګونې او دندو په پیدا کولو کې له ستونزو سره مخ دی، په نړیوالو بازارونو کې د توکو بیې لوړې شوي دي. د اوکراین د کړکیچ په تړاو نړیوال وضعیت مخ پر خرابېدو دی او وضعیت یې د افغان کورنیو لپاره ستونزمن کړی دی.
په افغانستان کې د خواړو نړیوال پروګرام مشره ماری هیلین مکګورټي وایي؛ په افغانستان کې وضعیت خورا نازک دی. میلیونونه افغانان لږ تر لږه د ورځې یو ځل د ځان او خپلو کورنیو د خوراک لپاره کافي خواړه نلري. دا حقیقت، چې ښځې او نجونې کار نشي کولی بشري ناورین نور هم مخ پر ډېرېدو دی.
ویل کیږي، چې له شپږم ټولګي څخه پورته نجونې ښوونځيو ته د تګ اجازه نلري، د ښځو لپاره د کاري فرصتونو او د یوه ټولګډونه حکومت نشتوالی هغه لاملونه دي، چې د اقتصادي ودې په برخه کې د نړیوالې ټولنې د نه لیوالتیا لاره یې اواره کړې ده.
تازه خبرونه
چینايي کارګر د افغانستان پولې ته نږدې د لویې لارې جوړولو کار ته راستانه شول
د راپور له مخې، د ۲۰۲۵ز. کال په وروستیو کې د بنسټیزو ودانیو پر ډلو له خونړیو بریدونو او امنیتي اندېښنو وروسته د دې پروژې چارې درېدلې وې. هغه مهال د چین حکومت هم له خپلو وګړو غوښتي وه، چې سرحدي سیمې پرېږدي.
اوراسیانټ رسنۍ راپور ورکړی، چې چینایي کارګر له څو میاشتو ځنډ وروسته د تاجکستان د دوشنبه–کولما لویې لارې د یوې برخې د جوړولو کار بېرته پیل کړی دی.
د راپور له مخې، د ۲۰۲۵ز. کال په وروستیو کې د بنسټیزو ودانیو پر ډلو له خونړیو بریدونو او امنیتي اندېښنو وروسته د دې پروژې چارې درېدلې وې. هغه مهال د چین حکومت هم له خپلو وګړو غوښتي وه، چې سرحدي سیمې پرېږدي.
اوراسیانټ لیکلي، چې تاجکستاني چارواکو بېجینګ ته د امنیتي ډاډ پر ورکولو د دې پروژې د بیا پیل زمینه برابره کړې او اوس د تاجکستان ځانګړي امنیتي ځواکونه د چینايي کارګرو امنیت ساتي.
په راپور کې راغلي؛ ټاکل شوې، چې د چین او تاجکستان امنیتي ځواکونه په سپټمبر کې ګډ پوځي روزنیزې هڅې ترسره کړي.
له دې مخکې دواړو هېوادونو د روان کال په می کې د «دوستۍ تړون» لاسلیک کړی و، چې د چینايي شرکتونو په ګډون یې د ۸ میلیارډ ډالرو پر ارزښت قراردادونو ته لاره هواره کړې ده.
تازه خبرونه
هیڅ ګاونډ هېواد خپل بل ګاونډی له منځه وړلی نهشي؛ جګړه د حل لار نهده – عبدالسلام حنفي
هغه دا څرګندونې په کابل کې د صنعت او کانونو د اوونۍ د پېنځم ملي او نړیوال نندارتون د پرانیستې په مراسمو کې وکړې او څرګندوي، چې په یوویشتمې پېړۍ کې جګړه د ستونزو حل نهدی او باید د هېوادونو سرچینې او انرژي د ویجاړولو پر ځای پر پرمختګ او ودې ولګول شي.
د ریاستالوزراء اداري مرستیال عبدالسلام حنفي وایي، هیڅ ګاونډ هېواد نهشي کولی بل ګاونډ هېواد له منځه یوسي او د اختلاف په صورت کې دواړه لوري زیانمن کېږي.
هغه دا څرګندونې په کابل کې د صنعت او کانونو د اوونۍ د پېنځم ملي او نړیوال نندارتون د پرانیستې په مراسمو کې وکړې او څرګندوي، چې په یوویشتمې پېړۍ کې جګړه د ستونزو حل نهدی او باید د هېوادونو سرچینې او انرژي د ویجاړولو پر ځای پر پرمختګ او ودې ولګول شي.
عبدالسلام حنفي ویلي:« که مونږ له یو بل سره جګړه وکړو، ټوله انرژي به مو د یو بل پر ویجاړولو ولګیږي؛ ولې باید په دې پېړۍ کې خپله انرژي د ملتونو د پرمختګ لپاره ونهکاروو؟»
هغه د نړیوالو جګړو تجربو ته په نغوته کې ویلي: هغه هېوادونه، چې پخوا په جګړو کې ښکېل ول؛ اوس دې پایلې ته رسېدلي، چې جګړه حل نهده او باید د پرمختګ او همکارۍ پر لوري حرکت وشي.
د ریاستالوزراء اداري مرستیال ټینګار کړی، چې د اسلامي امارت سیاست له ټولو هېوادونو سره د متقابل احترام او نهلاسوهنې پر بنسټ سولهییز ژوند دی.
هغه زیاته کړې؛ د همدې سیاست له مخې هیڅ فرد یا ډله اجازه نهلري، چې د افغانستان له خاورې د نورو هېوادونو پر ضد استفاده وکړي او په مقابل کې هیڅ هېواد هم د افغانستان په کورنیو چارو کې د لاسوهنې حق نهلري.
حنفي همدارنګه ویلي، چې په دې نندارتون کې د کورنیو تولیداتو نندارې ته وړاندې کول د افغانستان د صنعتي ودې ښکارندویي کوي.
هغه زیاته کړې، چې څو لسیزو جګړو افغانستان له هر اړخه زیانمن کړی او اسلامي امارت د جګړې د پایلو د کمولو او د سوداګرۍ د پراختیا لپاره هڅې کوي.
حنفي وایي؛ هڅه کېږي، چې افغانستان له وارداتي هېواد څخه پر صادراتي هغه بدل شي.
هغه د صنعتکارانو د ملاتړ لپاره د شاوخوا ۲۵ ډول آسانتیاوو د برابرولو یادونه کړې، چې په کې د صنعتي ځمکو وېش، د مالیاتي معافیتونو او نورو آسانتیاوو برابرول شامل دي.
هغه له پانګهوالو غوښتي، چې د هېواد په کانونو او نورو برخو کې پانګونه وکړي او له رامنځته شویو فرصتونو څخه بشپړه ګټه واخلي.
تازه خبرونه
روسیې له افغانستان او پاکستان څخه د اختلافونو د ډیپلوماټیک حل غوښتنه وکړه
د یاد وزارت په خبرپاڼه کې پر ختیځو سیمو د پاکستان وروستیو هوايي بریدونو ته نغوته شوې او دا پېښه یې «غملړلې» بللې ده.
د روسیې بهرنیو چارو وزارت له افغانستان او پاکستان وغوښتل، چې د وروستیو ترینګلتیاوو د پای ته رسولو لپاره خپل اختلافونه د خبرو او ډیپلوماټیکو لارو حل کړي.
د یاد وزارت په خبرپاڼه کې پر ختیځو سیمو د پاکستان وروستیو هوايي بریدونو ته نغوته شوې او دا پېښه یې «غملړلې» بللې ده.
مسکو ټینګار کړی، چې اسلامآباد او کابل باید وسلهوالې نښتې پای ته ورسوي او خپل اختلافونه د سیاست او ډیپلوماسۍ له لارې حل کړي.
دا په داسې حال کې ده، چې پاکستان افغانستان د وسلهوالو ډلو پر پناه ورکولو تورنوي؛ خو اسلامي امارت دا تور ردوي او څرګندوي: په پاکستان کې ناامني د هغه هېواد خپله کورنۍ مسئله ده؛ اسلامي امارت هیچاته اجازه نهورکوي، چې د افغانستان خاوره د نورو هېوادونو پر ضد وکاروي.
-
تازه خبرونه2 days agoپناه غوښتونکي ښايي تر ۱۰ زره پونډو پورې لګښتونه بېرته ورکړي
-
International Sports4 days agoد مسي غوره ځلېدنه؛ ارجنټاین د بشپړې بریا پر خپلولو د ۲۰۲۶ نړیوال جام حذفي پړاو ته ورسېد
-
تازه خبرونه4 days agoد ریښتر پر کچه ۶.۱ درجې زلزلې د افغانستان ځینې سیمې ولړزولې
-
تازه خبرونه4 days agoله ملګرو ملتونو سره په پراختیايي پروژو کې خپلې همکارۍ روانې ساتو – امیرخان متقي
-
تازه خبرونه4 days agoافغانستان له ۴۷ کلونو وروسته د امنیت، یووالي او پرمختګ پړاو ته رسېدلی – شهاب الدین دلاور
-
تازه خبرونه3 days agoپه افغانستان کې د پاکستان د وروستيو هوايي بریدونو له کبله ملکي وګړو ته مرګ او ژوبله اوښتې
-
څار4 days agoڅار: له اروپایي هېوادونو د افغان پناه غوښتونکو د ایستلو بهیر ته اندېښنې
-
سیمه ییز خبرونه4 days agoپه فارس خلیج کې د ایران او امریکا کړکېچ سخت شوی؛ متقابل بریدونه، نوې تورونه او د سولې د هوکړې د ماتېدا اندېښنې
