ټایمز آف انډیا ورځپاڼې راپور ورکړی، چې په نوي ډیلي کې د جنوبي آسیا پوهنتون د افغانستان له لوري د مالي ونډې د نه‌ورکړې له کبله افغان زده‌کړیالانو(محصلانو) ته د بورسونو ورکړه درولې ده.

د راپور له مخې، د جنوبي آسیا پوهنتون رییس کې‌کې اګروال ویلي؛ دا پرېکړه د بوټان له اعتراض وروسته شوې ده.

د نوموړي د څرګندونو له مخې: بوټان هېواد ټینګار کړی، چې په داسې حال کې افغان زده‌کړیالانو ته د بورسونو روان ساتل، چې افغانستان خپله مالي ونډه نه‌ده ورکړې؛ د هغو غړو هېوادونو پر وړاندې عادلانه نه‌ده، چې په منظم ډول خپله مالي ونډه ورکوي.

د هغو مالي اسنادو له مخې، چې ټایمز آف انډیا ترلاسه کړي؛ افغانستان له ۲۰۲۱ زېږدیز کال راپدېخوا دې پوهنتون ته هیڅ مالي مرسته نه‌ده ورکړې او د دې هېواد وروستۍ ثبت شوې ورکړه په ۲۰۲۰ زېږدیز کال کې ۳۰۷ زره ډالره وه.

د یاد پوهنتون رییس زیاته کړې، د اسلامي امارت له واکمنېدا راوروسته په دې تړاو هیڅ رسمي اړیکه نیول شوې نه‌ده.

هغه ویلي، چې هند د افغانستان اوسنی حکومت پر رسمیت نه‌پېژني؛ نو، ځکه د دې موضوع د حل لپاره د رسمي اړیکو رامنځته کول هم ناشوني وه.

سره له دې، چې بورسونه درول شوي دي؛ خو یاد پوهنتون ویلي، که د افغان چارواکو هوکړه ترلاسه شي، چمتو دی افغان زده‌کړیالان په تېره ښځینه زدهکړ‌یالانو ته انلاین زده‌کړې برابرې کړي.

د جنوبي آسیا پوهنتون رییس کې‌کې اګروال زیاته کړې، که د افغانستان مالي ونډه د کوم غړي هېواد یا بلې ادارې له لوري ورکړ شي؛ نو افغان زدهکړ‌یالانو ته د بورسیو د بېرته پیل امکان هم شته.

د راپور له مخې، د ۲۰۲۶ زېږدیز کال د نوې دورې د جذب لپاره ۲۵ افغانانو د لیسانس او ۶۶ نورو د ماسټرۍ او ډوکتورا پروګرامونو ته غوښتنلیکونه سپارلي وه؛ خو په پای کې هیڅ افغان زده‌کړیال په دې پوهنتون کې نوملیکنه ونه‌کړه.

د افغانستان اسلامي امارت د کرنې، اوبو لګولو او مالدارۍ وزیر عطاءالله عمري د یوه رسمي پلاوي پر مشرۍ هند ته ولاړ.

د کرنې وزارت د څرګندونو له مخې؛ دغه سفر د کرنې، مالدارۍ، د کرنیزو محصولاتو د صادراتو او وارداتو، د تجربو د تبادلې او د هند له بریالیو تجربو او لاسته راوړنو څخه د ګټې اخیستنې پر موخه ترسره کېږي.

ټاکل شوې ده، چې عطاءالله عمري به د دغه سفر پر مهال د هند د کرنې او بزګرانو د هوساینې وزارت له مسوولانو، د دغه هېواد له یو شمېر لوړپوړیو چارواکو او د خصوصي سکټور له استازو سره وګوري.

نوموړی به په دې سفر او لیدنو کې د کرنیزو اړیکو د پیاوړتیا، د نوې کرنیزې ټکنالوژۍ د معرفي کولو، د مالدارۍ سکټور د پراختیا او د کرنیزو محصولاتو د صادراتو او وارداتو په برخه کې د همکاریو پر زیاتوالي خبرې وکړي.

ویل کیږي، چې د کرنې وزارت پلاوی به د دغه سفر پر مهال د هند له یو شمېر کرنیزو مرکزونو او پروګرامونو لیدنه وکړي او د هېواد لپاره به د دوی له تجربو او عصري ټکنالوژیو ګټه واخلي.

ټکزاس ټربیون ورځپاڼې راپور ورکړی، چې د امریکا د کډوالۍ او ګمرک ادارې په بندخونه کې د افغان وګړي او د امریکا د ځانګړو ځواکونو د پخواني همکار محمد نظیر پکتیاوال مړینه د امریکايي چارواکو له لوري «پېښه» بلل شوې ده.

د مړینې د سند له مخې، ۴۱ کلن پکتیاوال د یوې ناڅرګندې مادې له کبله د شدید حساسیتي غبرګون (انافیلاکسي) په پایله کې مړ شوی دی.

په سند کې راغلي، چې دغه حساسیتي غبرګون د هغه د سالنډۍ ناروغي هم سخته کړې وه او مړینه یې د مارچ پر څوارلسمه د ډالاس په یوه روغتون کې د «پېښې» په توګه ثبت شوې ده.

د ټکزاس ټربیون د راپور له مخې، پکتیاوال نږدې لس کاله په افغانستان کې د امریکا د ځانګړو ځواکونو ترڅنګ جګړه کړې وه. نوموړی په ۲۰۲۱ زېږدیز کال کې د امریکايي ځواکونو له وتلو وروسته امریکا ته ولېږدول شو. هغه د قانوني بهیر له لارې امریکا ته تللی و او د پناه غوښتنه یې کړې وه؛ خو د پناه غوښتنې دوسیه یې اوس هم تر ارزونې لاندې وه، چې د مارچ پر دیارلسمه د ټکزاس ایالت په خپل کور کې د امریکا د کډوالۍ او ګمرک ادارې د مامورانو له‌خوا ونیول شو.

د افغان کډوالو د حقونو ملاتړې ډلې «ایواک» او د امریکا د کانګرس دوه غړو د هغه د مړي د طبي کتنې د راپور خپرولو غوښتنه کړې ده.

هغوی وایي؛ د پکتیاوال کورنۍ حق لري پوه شي، چې کومې مادې دا مرګونی حساسیتي غبرګون رامنځته کړی او دا ماده څنګه د هغه بدن ته رسېدلې ده.

د امریکا د کډوالۍ او ګمرک ادارې له دې مخکې ویلي وه، چې پکتیاوال د بندخونې د منلو پر مهال د هر ډول ناروغۍ او حساسیت له لرلو انکار کړی و؛ خو څو ساعته وروسته له ساه لنډۍ او د سینې له درد سره مخ شو او روغتون ته ولېږدول شو. نوموړی د بلې ورځې سهار د ژبې له پړسوب وروسته د ډاکټرانو د ژغورنې له هڅو سره ـ سره، مړ شو.

د راپور له مخې، د محمد نظیر پکتیاوال کورنۍ د هغه د مړینې د څرنګوالي د روښانېدا غوښتنه کوي.

په همدې حال کې د ډالاس سیمه‌ییزو چارواکو د روانو څېړنو له کبله تر اوسه د مړي د طبي کتنې د راپور له خپرولو ډډه کړې ده.