تازه خبرونه
له افغانستان سره به د نړیوالو مرستې ۳۰ سلنه کمې شي – د م.م پراختیايي پروګرام
په افغانستان کې د ملګرو ملتونو د پراختیايي پروګرام رییس خبرداری ورکوي، چې که چارسمبالي حکومت د ښځو او نجونو پر کار او زدهکړو بندیزونه لرې نهکړي، سږ کال به له افغانستان سره د نړیوالو مرستې ۳۰ سلنه کمې شي.
عبدالله درداري وايي، له افغانستان سره راتلونکې بشري مرستې به د ښځو پر کار او زدهکړو د بندیز له لرې کولو پورې تړلې وي.
د ملګرو ملتونو يو شمېر نور چارواکي هم وايي، چې د ښځو پر کار او زدهکړو د بنديز لرې کول به له افغانستان سره د چارسمبالي حکومت د مشروعيت په ترلاسه کولو کې مرسته وکړي او هم به پرې د بنديزونو کچه راټیټه شي.
په افغانستان کې د ملګرو ملتونو د پراختیايي پروګرام رییس عبدالله درداري وایي: هو! د ښځو او نجونو پر کار او زدهکړو بندیز به ډېرې منفي پایلې ولري؛ نه یوازې دا، چې جنسیتي ځواک له لاسه وځي، بلکې د دې پرېکړو اغېزې به ډېرې پراخې وي. زمونږ اندېښنه د مرستو کمېدل دي، چې بې له شکه ورسره تړلي دي. د ښځو او نجونو پر کار او زده کړو د بندیزونو روان ساتل به د اففانستان پر خلکو ژورې اغېزې وکړي.
اقتصاد پوه نسیم عطايي وایي: تېر کال له افغانستان سره د ۳ اعشاریه ۷ میلیارد دالرو مرستې د افغانستان په خصوصي بانکونو کې د نغدو پیسو د کمښت، د بشري مرستو او ټولنیزې اقتصادي ستونزې تر یوه بریده حل کړې؛ خو له بده مرغه د ښځو پر کار او زدهکړو وروستیو بندیزونو منفي اغېز کړی دی.
د افغانستان مرستندویانو ویلي، که دغه بندیزونه لرې نهشي، له افغانستان سره به تر ۲۰۲۳ کال پورې د خپلو مرستو کچه دېرش په سلو کې راکمه کړي.
په همدې حال کې درداري خبرداری ورکوي، چې که له افغانستان سره نړیوالې مرستې کمې شي؛ نو د افغانستان ناخالص عاید به سږکال درې فیصده لږ شي.
د نوموړي د څرګندونو له مخې: راپور پوره روښانه دی؛ که په کال کې د ۳ اعشاریه ۷ میلیارد دالرو کلنۍ مرستې دوام ومومي، په ۲۰۲۳ کال کې به د افغانستان اقتصاد صفر اعشاریه ۴ فیصده راټیټ شي، خو که دا مرستې کمې شي مونږ به د افغانستان په ناخالص عاید کې تر دې زیات یعني درې سلنه کموالی وګورو.
د ملګرو ملتونو یو شمېر نور چارواکي بیا وايي، چې د ښځو پر کار او زدهکړو د بندیزونو لرې کول به له افغانستان سره د مرستو د دوام لامل شي او د سرپرست حکومت د مشروعیت په ترلاسه کولو کې به مرسته وکړي او هم به پرې لګېدلي بندیزونه راکم شي.
د ملګرو ملتونو د راپور لیکواله زفیرس زیناتوس وایي: البته که د ښځو پر کار او زدهکړو بندیز لرې شي، له افغانستان سره به نړیوالې مرستې دوام وکړي او دا به له سرپرست حکومت سره د یوه مشروع حکومت په توګه مرسته وکړي او د نورو بندیزونو مخه به ونیسي.
په افغانستان کې د جاپان سفير او د ترکيې د سفیر مرستيال هم هيله لري، چې د ښځو او نجونو پر کار او زدهکړو د بنديز په لرې کولو سره به د افغانستان د اقتصادي ودې او سوکالۍ زمينه برابره شي.
په افغانستان کې د جاپان سفیر تاکاشي اوکادا وایي: زه هیله من یم، چې د ښځو او نجونو پر کار او زدهکړو بندیزونه به لرې شي او هیله من یم، چې طالبان( اسلامي امارت) به د دې هېواد د پاتې وګړیو لپاره ښه حکومتولي رامنځته کړي او هیله من یم، چې د پوره پراخو بحثونو زمینه برابره شي. له طالبانو( اسلامي امارت) سره به اقتصادي او ټولنیزې تګلارې برابرې شي.
په افغانستان کې د ترکیې د سفیر مرستیال امیرمانو ویلي: بې له شکه، چې په تېرو شل میاشتو کې له افغانستان سره بشري مرستې یو لومړیتوب و؛ خو اړتیا ده، چې د افغانستان اقتصادي پراختیا او بنسټیزو پروژو ته پاملرنه وشي، ځکه د بانکي سیستم او خصوصي سکتور له پیاوړتیا سره د افغانستان خلک کولی شي له دې ستونزمن حالته وژغوري. دا ټول د حاکمو چارواکو همکارۍ ته اړتیا لري.
د ملګرو ملتونو د پراختیايي پروګرام د شننې له مخې، که له افغانستان سره نړیوالې مرستې کمې شي؛ د افغانستان اقتصاد به د انفلاسیون، بانکونه به له نورو ژورو ستونزو سره مخ شي او افغانۍ به ارزښت وبایلي.
درداري وايي، د ۲۰۲۳ کال لپاره د افغانستان د بشري مرستو پروګرام یوازې ۵ سلنه تمویل شوی او له غوښتل شویو ۴،۶ میلیارد دالرو څخه یوازې ۲۵۱ میلیون دالر ورته رسېدلي دي.
اسلامي امارت له دې مخکې له ملګرو ملتونو او مرسته کوونکیو هېوادونو څخه غوښتي وه، چې په بشري مرستو دې سیاست نهکوي او د افغانستان له اړمنو خلکو سره دې مرستې روانې وساتي، بندیزونه دې لرې کړي او په بهر کې دې د افغانستان کنګل شوې شتمنۍ راخلاصې کړي.
تازه خبرونه
اسلامي امارت قطر او ترکیې ته خواخوږي وړاندې کړه
یاد وزارت دا پېښه خواشینوونکې بللې او د قربانیانو کورنیو ته یې خپله ژوره خواشیني او خواخوږي څرګنده کړې ده.
تازه خبرونه
پاکستان له افغانستان سره په روان جنګ کې د روسیې د منځګړیتوب غوښتنه وکړه
فیصل نیاز ترمذي د روسیې له «ایزوستیا» ورځپاڼې سره په مرکه کې ویلي؛ پاکستان له روسیې سره په اړیکه کې دی او د دې هېواد له «ځانګړي وړاندیز» څخه د کړکېچ د حل لپاره مننه کوي.
په روسیه کې د پاکستان سفیر فیصل نیاز ترمذي ویلي: اسلامآباد له مسکو څخه غوښتي، چې له افغانستان سره په روان جنګ کې منځګړیتوب وکړي.
فیصل نیاز ترمذي د روسیې له «ایزوستیا» ورځپاڼې سره په مرکه کې ویلي؛ پاکستان له روسیې سره په اړیکه کې دی او د دې هېواد له «ځانګړي وړاندیز» څخه د کړکېچ د حل لپاره مننه کوي.
هغه زیاته کړې؛ د روسیې، چین، قطر، ترکیې او سعودي عربستان وړاندیزونه د لنډمهالي اوربند د هوکړې لامل شوي هم دي.
ترمذي ټینګار کړی: « مونږ له خپلو ټولو شریکانو غواړو، چې مهرباني وکړئ طالبانو (اسلامي امارت) ته ووایاست، چې له دې فرصته یوازې د بیا تنظیم، بیا وسلوال کېدا او بیا برید لپاره کار وانخلي؛ ځکه لوی هېوادونه لکه روسیه او پاکستان د ترهګریزو کړنو له لارې بېثباته کېدی نشي.»
دې پاکستاني ډیپلوماټ ټینګار کړی، چې په افغانستان کې لسیزو جګړو نه یوازې کابل او اسلامآباد، بلکې ګاونډ هېوادونه لکه ایران، تاجکستان، ترکمنستان، ازبکستان او حتا روسیه هم اغېزمن کړي دي.
هغه زیاته کړې: « ځکه، نو مونږ ټول باید له یو بل سره سوداګري وکړو، ښوونې، هنر او کلتور ته وده ورکړو. تروریزم ناسمه لار ده.»
د منځګړیتوب دا غوښتنه په داسې حال کې راپورته شوې، چې د وروستیو اوونیو د تاوتریخوالي او شخړو د زیاتېدا په پایله کې سلګونه کسان ووژل شول او زرګونه نور بېځایه شوي دي.
پاکستانيانو څو ځله ادعا کړې، چې په دې هېواد کې وسلهوال بریدونه د افغانستان له خاورې تنظیمېږي.
په داسې حال کې، چې اسلامي امارت تل د پاکستان دا ادعا رد کړې او څرګندوي؛ افغانستان د پاکستان د «امنیتي ناکامۍ» مسوول ندی.
تازه خبرونه
نړۍ دې د افغانستان او پاکستان د پراخې جګړې مخه ونیسي – فایننشل ټایمز
یادې ورځپاڼې زیاته کړې: نږدې پېنځه کاله د اسلامي امارت له بیا واکمنېدا تېر شوي؛ خو د افغانستان په اړه د نړۍ د پاملرنې د کمېدا ترڅنګ دې رسنۍ پر ښځو محدودیتونه او د کابل او اسلامآباد تر منځ د اړیکو خرابوالی ته هم ګوته نیولې ده.
د فایننشل ټایمز ورځپاڼې په یوه لیکنه کې، چې د یکشنبې پر ورځ خپره شوې؛ خبرداری ورکړی: د افغانستان او پاکستان تر منځ د کړکېچونو زیاتوالی د دې خطر رامنځته کوي، چې روان وضعیت پراخې جګړې ته واوړي؛ خو نړیواله ټولنه باید ژر تر ژره له دې سیمې سره بیا تعامل پیل کړي.
یادې ورځپاڼې زیاته کړې: نږدې پېنځه کاله د اسلامي امارت له بیا واکمنېدا تېر شوي؛ خو د افغانستان په اړه د نړۍ د پاملرنې د کمېدا ترڅنګ دې رسنۍ پر ښځو محدودیتونه او د کابل او اسلامآباد تر منځ د اړیکو خرابوالی ته هم ګوته نیولې ده.
د لیکنې له مخې: د پاکستان او اسلامي امارت تر منځ اړیکې له ۲۰۲۱ ز.کال راپدېخوا ډېرې خرابې شوې دي، ځکه اسلامآباد افغان چارواکي په خپله خاوره کې د دوی مخالفو وسلوالو ته پر پناه ورکولو او بریدونو تورنوي؛ خو دا ادعا تل اسلامي امارت رد کړې ده.
په وروستیو اوونیو کې تاوتریخوالی دومره زیات شوی، چې د هوايي او ځمکنیو بریدونو له کبله د یو شمېر راپورونو له مخې له زر ډېر کسان وژل شوي او له سل زره ډېر نور بېځایه شوي دي.
دغه راز له تر ټولو خونړیو پېښو څخه یوه په کابل کې د روږدو د درملنې پر امید نومي روغتون د پاکستاني پوځیانو هوايي برید و، چې د افغان چارواکو پر وینا سلګونه کسان په کې وژل شوي دي.
ورځپاڼې خبرداری ورکړی، چې که تاوتریخوالی همداسې روان وي؛ نو ښايي د جنوبي او مرکزي آسیا ثبات له خطر سره مخ کړي او افغانستان یو ځل بیا د وسلوالو ډلو د فعالیتونو پر مرکز بدل شي.
دې ورځپاڼې د پاکستان پر پوځي پالیسۍ هم نیوکه کړې او څرګندوي، چې یوازې هوايي بریدونه د وسلوالو فعالیتونو د پای ته رسولو لپاره بسنه نهکوي.
دغه راز له لویو قدرتونو لکه امریکا او چین څخه غوښتي، چې فعاله ډیپلوماټیکه ونډه واخلي.
همدارنګه، د چین سټراټیژیکو ګټو ته هم نغوته(اشاره ) شوې، چې بیجینګ کولی شي د منځګړي په توګه رول ولوبوي.
د سولې پخوانیو ناکامو هڅو سره – سره ورځپاڼې ټینګار کړی، چې د نړۍ بېپروايي او بېتفاوتي به سیمه له پوره خطرونو سره مخ کړي.
-
تحول5 days agoتحول: د پاکستان پر بریدونو روان غبرګونونه
-
څار5 days agoڅار: پر افغان ملکي وګړو د پاکستاني بریدونو پایلې
-
تازه خبرونه1 day agoد اسلامي امارت یوه غړي په برلین کې د افغانستان سفارت چارسمبالي پر غاړه اخیستې
-
تازه خبرونه1 day agoد پاکستان پوځي رژیم یو ځل بیا اوربند مات کړ
-
لوبی1 day agoپه کوکپر نړیوالو سیالیو کې د وزلوبې ملي لوبډله درېیمه شوه
-
نړۍ7 hours agoکیم جونګ اون یو ځل بیا د شمالي کوریا د دولتي چارو رییس وټاکل شو
-
نړۍ1 day agoټرمپ ایران ته د انرژۍ پر ودانیزو بنسټونو د بریدونو ګواښ وکړ
-
تازه خبرونه1 day agoد افغانستان او پاکستان ترمنځ تاوتریخوالی خطرناک پړاو ته رسېدلی – د بحران نړیواله ډله
