سوداگري
نړیواله ټولنه دې تر راتلونکیو ۵ کلونو خپلي مرستې روانې وساتي – راپور
په افغانستان کې د ملګرو ملتونو د پراختیايي پروګرامونو ادارې څرګنده کړې؛ افغانستان د کرونا ویروس د خپریدا له کبله سختو اقتصادي ستونزو ځپلی او نړیواله ټولنه باید د افغانستان د اقتصادي بحران د حل لپاره تر راتلونکیو پېنځه کلونو خپلي مرستې روانې وساتي.
په افغانستان کې د ملګرو ملتونو د پراختیايي پروګرامونو اداره یا یو ان دي پې په ډاګه کړې، چې نړیواله ټولنه باید د افغانستان د اوسني اقتصادي بحران د حل لپاره تر ۲۰۲۴ کال پورې خپلي مالي همکاري وغزوي.
د دغې ادارې راپور د افغانستان پر اقتصاد د کرونا د اغېزو تر سرلیک لاندې چمتو او خپور شوی دی. په دې راپور کې په ډاګه شوې، چې د افغانستان ناخالص عواید منفي پېنځه سلنه راټیټ شوی؛ د بی کارۍ کچه لوړه شوې، امنیتي ستونزې پراخې شوي او د حکومت عواید را ټیټ شوي دي. په او سنیو حالاتو کې د کرونا له کبله افغانستان له سختومالي ننګونو سره مخ دی.
په دې راپور کې که څه هم ځانګړی مالي زیان ندي په ګوته شوی؛ خو د یو ان دي پي ادارې چارواکو ویلي؛ نړیواله ټولنه باید تر ۲۰۲۴ کال پورې له افغان حکومت سره په منځني ډول د کال شپږ میلیارد دالر مرسته وکړي.
په افغانستان کې د ملګرو ملتونو د پراختیا يي ادارې مشر عبدالله الدردادي ویلي: مونږه له خپلو نړیوالو همکارانو هیله لرو، چې له افغانستان سره تر راتلونکيو پېنځه کلونو پوري د کال نږ دي شپږ ميلیارد دالر همکاري وکړي او له مالي بحران یې وژغوري.
په راپور کې د افغانستان حکومت ته سپارښتنه شوې، چې باید په خپلې مالي او اقتصادي پالیسۍ کي بدلونونه رامنځته او هڅه وکړي، چې خصوصي سکتور پانګونې ته وهڅوي.
د ولسمشر د لومړي مرستیال سلاکار، چې په دغه ناسته کې برخه لري وايي، چې حکومت د پانګونې د جذب لپاره تدابیر لري.
د ولسمشر د لومړي مرستیال سلا کار هارون میر ویلي؛ مونږ هڅه کړه، چې د کرونا ویروس له پیل سره خپل مارکیتونو ته لومړني توکي زیات کړو او هم د پانګونې د جذب لپاره د کانونو داستخراچ په هڅه کې یو؛ خو ستونزه اوس هم روانه ده.
د اقتصادي چارو کارپوهانو د ملګرو ملتو نو د پراختیا يي ادارې د مسوولینو وروستی راپو ستايي او له افغان حکومته غوښتنه کوي، چې د راپور وړاندیزونو ته پاملرنه وکړي.
د اقتصادي چارو کارپوه عمر جویا وایي: مونږ منو، چې دا راپور بیخي پر حقایقو ولاړ دی او زمونږ هیله له حکومته داده، چې باید اړوند ټولو برخو ته جدي پاملرنه وکړي.
د راپور چمتو کوونکي له حکومته غوښتنه کړې، چې خپلې ماليې او اقتصادي پالیسو ته له سره کتنه او له فساد سره مبارزه او د بې کارۍ د پای ته رسولو لپاره په هېواد کې خصوصي سکتور پانګونې ته وهڅوي.
سوداگري
افغانستان د لاجورد دهلیز له لارې خپل صادرات لېږدوي
د یاد وزارت د خپرې شوې خبرپاڼې له مخې؛ دا لېږد د ټرانزیټ د آسانتیا او د هېواد د صادراتي سکټور د پیاوړتیا لپاره د روانو هڅو یوه برخه ده.
د افغانستان ټرانسپورټ او ملکي هوايي چلند وزارت د یکشنې پر ورځ( د کب څلیریشتمه ) د لاجورد دهلیز او تورغونډۍ بندر له لارې نړیوالو بازارونو ته د اته صادراتي سوداګریزو بارونو له لېږدولو خبر ورکړی دی.
د یاد وزارت د خپرې شوې خبرپاڼې له مخې؛ دا لېږد د ټرانزیټ د آسانتیا او د هېواد د صادراتي سکټور د پیاوړتیا لپاره د روانو هڅو یوه برخه ده.
چارواکو تائید کړې، چې د لاجورد دهلیز له لارې د اته سوداګریزو بارونو د لېږدولو لپاره همغږي بشپړه شوې ده.
د افغانستان ټرانسپورټ او ملکي هوايي چلند وزارت زیاته کړې؛ ټاکل شوې، چې د یکشنبې پر ورځ(د کب څلیریشتمه / د مارچ پېنځلسمه ) له هغې لارې، چې افغانستان له ترکمنستان، آذربایجان او ګرجستان سره نښلوي خپل سوداګریز توکي ترکیې ته ولېږدوي.
دا بارونه وچه مېوه، مربا، دېګونه او د انرژۍ څښاک توکي لري، چې ترکیې ته له رسېدا وروسته به د سعودي عربستان، امریکا، آسټرالیا او هالینډ بازارونو ته صادر شي.
د لاجورد دهلیز یوه سیمهییزه سوداګریزه او ټرانزیټي لار ده، چې په ۲۰۱۸ کال کې د قفقاز او ترکیې له لارې له اروپایي بازارونو سره د افغانستان د نښلولو لپاره پیل شوه، چې د دودیزو لارو ترڅنګ د افغان صادراتو لپاره یوه بدیله لار برابروي.
د ټرانسپورټ او ملکي هوايي چلند وزارت ویلي، چې د ټرانزیټي دهلیزونو پراخول، د صادراتو او وارداتو له ودې ملاتړ او د نړیوالو ټرانسپورټي عملیاتو آسانتیاوې د دوی اړین لومړیتوبونو دي او په سیمهییزه سوداګرۍ او اتصال کې د افغانستان د دریځ پیاوړتیا ته عملي ګامونه اخیستل کیږي.
تازه خبرونه
د ازبکستان او افغانستان تر منځ ترجیحي سوداګریز تړون توشیح شو
دا تړون د ۲۰۲۵ ز.کال د جون پر لسمه د تاشکند نړیوالې پانګونې د غونډې پر مهال د افغانستان د صنایعو او سوداګرۍ وزیر او د ازبکستان د پانګونې او بهرنۍ سوداګرۍ وزیر لهخوا لاسلیک شوی و.
د ازبکستان ولسمشر شوکت میرضیایوف د یو فرمان پر لاسلیکولو د ازبکستان او افغانستان ترمنځ ترجیحي سوداګرۍ تړون توشیح کړ.
دا تړون د ۲۰۲۵ ز.کال د جون پر لسمه د تاشکند نړیوالې پانګونې د غونډې پر مهال د افغانستان د صنایعو او سوداګرۍ وزیر او د ازبکستان د پانګونې او بهرنۍ سوداګرۍ وزیر لهخوا لاسلیک شوی و.
د ترجیحي سوداګریز تړون له مخې به؛ پر ۱۴ بېلابېلو توکو ګمرکي تعرفه لرې شي، د افغانستان د کرنیزو محصولاتو لپاره د نباتي روغتیا جواز ترلاسه کول آسانه کېږي او د ازبکستان د صادروونکو لپاره به نور ملاتړي اقدامات هم معرفي شي.
د ۲۰۲۶ ز.کال په فبرورۍ کې د ازبکستان د لومړي وزیر مرستیال جمشید خواجهیوف او د افغانستان د صنایعو او سوداګرۍ وزیر نورالدین عزیزی د دې تړون د عملي کېدا په اړه خبرې کړې وې.
ټاکل شوې، چې له مبارکې روژې وروسته به په کابل کې د افغانستان او ازبکستان ترمنځ نوی ګډ سوداګریز فورم جوړ شي.
سوداگري
د اوسپنېپټلۍ له لارې د توکو لېږد له خڼډ پرته روان دی
د دې وزارت د څرګندونو له مخې؛ په تېره اوونۍ (د ۱۴۰۴ لمریز لېږدیز کال د کب له اتمې څخه تر دولسمې) د اوسپنېپټلۍ له لارې ۱۲۷زره ۶۵۰ ټنه تېل او نور بېلابېل توکي وارد او صادر شوي دي.
د ټولګټو چارو وزارت ویلي، چې د هېواد د اوسپنېپټلۍ د څلور بندونو له لارې لېږد له خنډ پرته روان دی او تر اوسه په دې بهیر کې هیڅ ځنډ رامنځته شوی ندی.
د دې وزارت د څرګندونو له مخې؛ په تېره اوونۍ (د ۱۴۰۴ لمریز لېږدیز کال د کب له اتمې څخه تر دولسمې) د اوسپنېپټلۍ له لارې ۱۲۷زره ۶۵۰ ټنه تېل او نور بېلابېل توکي وارد او صادر شوي دي.
د هر بندر د لېږد جزئیات داسې دي:
د حیرتان بندر له لارې: ۸۸زره ۱۸۶ ټنه
د آقینې بندر له لارې: ۱۰زره ۷۶۹ ټنه
د تورغندۍ بندر له لارې: ۱۴زره ۱۲۳ ټنه
د خواف–هرات له لارې: ۱۴زره ۵۷۲ ټنه
په تېره اوونۍ کې ۲۶۵ ټنه توکي صادر شوي، چې ډېری برخه یې وچه مېوه او کانیزې ډبرې وې.
د ټولګټو چارو وزارت مسوولانو ته لارښوونه شوې، چې د دې حساس حالت په شرایطو کې سوداګرو ته د خوراکي او نورو اړینو توکو د لېږد آسانتیاوې برابرې کړي.
-
څار5 days agoڅار: پر افغان ملکي وګړو د پاکستاني بریدونو پایلې
-
تحول5 days agoتحول: د پاکستان پر بریدونو روان غبرګونونه
-
تازه خبرونه1 day agoد اسلامي امارت یوه غړي په برلین کې د افغانستان سفارت چارسمبالي پر غاړه اخیستې
-
لوبی1 day agoپه کوکپر نړیوالو سیالیو کې د وزلوبې ملي لوبډله درېیمه شوه
-
تازه خبرونه1 day agoد پاکستان پوځي رژیم یو ځل بیا اوربند مات کړ
-
نړۍ1 day agoټرمپ ایران ته د انرژۍ پر ودانیزو بنسټونو د بریدونو ګواښ وکړ
-
نړۍ6 hours agoکیم جونګ اون یو ځل بیا د شمالي کوریا د دولتي چارو رییس وټاکل شو
-
تازه خبرونه24 hours agoد افغانستان او پاکستان ترمنځ تاوتریخوالی خطرناک پړاو ته رسېدلی – د بحران نړیواله ډله
