روسیې د شانګهای همکاریو ټولنې د افغانستان د تماس ډلې له بیا فعالېدا ملاتړ څرګند کړی او وایي، چې د دې ټولنې د غړو هېوادونو ترمنځ له افغانستان سره د دې سیمه‌ییز چوکاټ له لارې د اړیکو د بیا پیل لپاره پراخ ملاتړ موجود دی.

د شانګهای همکاریو ټولنې په چارو کې د روسیې ځانګړي استازي بختیار حکیموف په یوه خبري غونډه کې ویلي، چې مسکو له کابل سره دوامدارې اړیکې لري او د تماس ډلې د فعالیتونو بیا پیل د سیمه‌ییزو همکاریو د پیاوړتیا لپاره اړین ګام ګڼي.

حکیموف وایي:« مونږ باور لرو، چې د شانګهای همکاریو ټولننې د افغانستان تماس ډله، چې په ۲۰۰۷ز.کال کې جوړه شوې وه؛ باید خپل فعالیتونه بېرته پیل کړي. دا لیدلوری د ټولنې دننه حاکم دی.»

هغه زیاته کړې، چې د دې میکانیزم د بیا فعالېدو هڅو هغه مهال نو زور واخیست، چې د تېر کال په سپټمبر کې د تاجکستان پر نوښت د افغانستان په اړه ځانګړې سلا مشورې په دوشنبه ښار کې ترسره شوې. د ګډونوالو ترمنځ هوکړه شوې وه، چې د دې ډلې د بیا فعالېدا او د افغانستان اړوند موضوعاتو په اړه د همغږۍ د پیاوړتیا لارې چارې وڅېړل شي.

حکیموف ټینګار کړی، چې د کړنلارې اړوند ستونزې اوس هم پر ځای دي؛ ځکه د تماس ډلې مشري په دودیز ډول د شانګهای همکاریو ټولنې پړاویزه مشري د دې هېواد د بهرنیو چارو وزارت د مرستیال او د افغانستان د استازي له‌خوا په ګډه ترسره کېږي.

هغه ویلي؛ تر هغې، چې د شانګهای همکاریو ټولنې غړو هېوادونو اسلامي امارت پر رسمیت نه‌وي پېژندلی، د دې میکانیزم د بیا فعالېدا بهیر به ښايي تدریجي پر مخ ولاړ شي.

د بشري مرستو بنسټ (IHH) ویلي، د افغانستان او پاکستان ترمنځ د نارسمي خبرو اترو د بهیر (Track 1.5) دوه‌یمه غونډه د جون پر اتمه او نهمه د ترکیې په استانبول ښار کې ترسره شوې ده.

د دې بنسټ د څرګندونو له مخې؛ دا نوښت د دوه ورونو او ګاونډ هېوادونو ترمنځ د متقابلې همغږۍ د پیاوړتیا، د باور د ټینګښت او د سیمې د ثبات او هوساینې د پراختیا لپاره پیل شوې او هیله ده، چې مثبتې پایلې ولري.

قطر او ترکیې هم د دغو خبرو اترو په آسانتیا کې ونډه لرلې ده.

د IHH بنسټ ټینګار کړی، چې د ورته غونډو د لړۍ روان ساتل کولی شي د کړکېچونو د کمېدا، د همکاریو د پیاوړتیا او د دواړو هېوادونو ترمنځ د خبرو اترو د پراختیا لپاره زمینه برابره کړي.

دا خبرې اترې داسې مهال ترسره شوي، چې د پاکستان د پوځ په وروستیو بریدونو کې د افغانستان د ۳ ولایتونو ۱۳ ملکي وګړي د ماشومانو او یوې ښځې په ګډون وژل شوي شوي او ۱۴ نور ټپیان دي.

ملګرو ملتونو ویلي؛ پاکستان ته په منسوبو هوايي بریدونو کې د کونړ، خوست او پکتیکا ولایتونو د بېلابېلو سیمو لږ تر لږه د ۱۱ ماشومانو، یوې ښځې او یو سپین‌ږیري په ګډون ۱۳ ملکي وګړي وژل شوي او ۱۴ نور ټپیان دي.

د ملګرو ملتونو د سرمنشي مرستیال ویاند فرحان حق د دې ټولنې په ورځنۍ خبري غونډې پر مهال ویلي، په افغانستان کې واکمنو چارواکو د دغو ولایتونو په بېلابېلو سیمو کې د څو هوايي بریدونو له ترسره کېدو خبر ورکړی، چې د ملکي وګړو کورونه یې پر نښه کړي دي.

هغه له ټولو ښکېلو لوریو وغوښتل؛ د بشري نړیوالو قوانینو او بشري حقونو په اړه پخپلو ژمنو ټینګ پاتې شي او ټینګار یې کړی، چې ملکي وګړي او ملکي ودانیز جوړښتونه باید په هر ډول شرایطو کې خوندي وساتل شي.