نړۍ
اردوغان له ایران سره د امریکا د خبرو د بیا پیلولو غوښتنه وکړه
د ترکیې ولسمشرۍ ماڼۍ د سېشنبې پر ورځ په یوه خبرپاڼه کې څرګنده کړې؛ اردوغان ټینګار کړی، چې د ایران او امریکا ترمنځ د کړکېچ په اړه باید له ډیپلوماسۍ څخه تر ټولو ډېره ګټه واخیستل شي او خبرې بیا پیل شي.
د ترکیې ولسمشر رجب طیب اردوغان د امریکا له ولسمشر ډونالډ ټرمپ سره په ټیلیفوني خبرو کې له هغه وغوښتل، چې د دواړو هېوادونو ترمنځ د کړکېچ کمولو لپاره له ایران سره خبرې روانې وساتي او څرګندوي، چې انقره د سولې له هڅو ملاتړ کوي.
د ترکیې ولسمشرۍ ماڼۍ د سېشنبې پر ورځ په یوه خبرپاڼه کې څرګنده کړې؛ اردوغان ټینګار کړی، چې د ایران او امریکا ترمنځ د کړکېچ په اړه باید له ډیپلوماسۍ څخه تر ټولو ډېره ګټه واخیستل شي او خبرې بیا پیل شي.
ترکیه، چې د ناټو دوهیم لوی پوځ دی؛ له ایران سره ګډه پوله هم لري او پر ځلونو یې د جګړې د پای ته رسېدا غوښتنه کړې ده.
انقرې له امریکا، ایران او د پاکستان او قطر په څېر منځګړو هېوادونو سره نږدې اړیکې ساتلي او د دواړو لوریو ترمنځ د منځګړیتوب هڅې هم کوي.
دا ټیلیفوني خبرې له هغې وروسته تر سره شوي، چې یوه لوړپوړي ایراني چارواکي رویټرز ته ویلي؛ د جګړې د دایمي پای ته رسولو لپاره د خبرو هڅې پر ټپه درېدلې دي او ایران به خپل پوځي دریځ« بشپړ یرغلیز» کړي.
د هرمز تنګي له لارې د تېلو د لېږدوونکو بېړیو د تګ راتګ د بیا پیل په اړه هڅې هم له خنډ سره مخ شوې دي.
ترکیې پر ایران د امریکا او اسرائیلو بریدونه غندلي؛ خو پر خلیجي هېوادونو د ایران بریدونه یې هم وغندل او د هرمز تنګي د بیا پرانیستل کېدا غوښتنه یې کړې ده.
د ترکیې ولسمشرۍ ماڼۍ ویلي؛ اردوغان او ټرمپ د دوهاړخیزو اړیکو، په غزه کې د جګړې او د ترکیې، سعودي عربستان او پاکستان ترمنځ د لاسلیک شوي دفاعي تړون په اړه هم خبرې کړې دي.
اردوغان دغه تړون د سیمهییز ثبات او امنیت لپاره د«پیاوړي دریځ» نښه بللې ده.
نړۍ
ټرمپ پر ایران د اقتصادي فشارونو د زیاتولو په لټه کې دی
د احتمالي اقداماتو په لړ کې پر چینايي خپلواکو نفتو چاڼځایونو، چینايي بانکونو، د لېږد رالېږد پر شرکتونو او د ایران د تېلو د پلور له مالي شبکو سره تړلو ادارو د بندیزونو لګول شامل دي.
د امریکا ولسمشر ډونالډ ټرمپ ویلي، واشنګټن پر ایران د اقتصادي فشارونو د زیاتولو لپاره د نویو اقداماتو په لټه کې دی. د امریکا د خزانې وزارت هم د پراخو بندیزونو د لګولو شونتیا وړاندې کړې ده.
د احتمالي اقداماتو په لړ کې پر چینايي خپلواکو نفتو چاڼځایونو، چینايي بانکونو، د لېږد رالېږد پر شرکتونو او د ایران د تېلو د پلور له مالي شبکو سره تړلو ادارو د بندیزونو لګول شامل دي.
کارپوهان وايي؛ واشنګټن کولی شي پر هغو هېوادونو او شرکتونو فشار زیات کړي، چې د ایران تېل اخلي او همدارنګه یې پر هغو شبکو بندیزونه سخت کړي، چې له تهران سره د بندیزونو په تېراېستلو کې مرسته کوي؛ خو دا ډول اقدامات ښايي د امریکا او چین ترمنځ ترینګلتیا هم زیاته کړي.
د اقتصادي بندیزونو ترڅنګ، پر ایران د لېږد رالېږد او سوداګرۍ د ډېرو محدودیتونو او پر ګاونډ هېوادونو د فشار راوړلو ته ورته لارې هم تر غور لاندې دي، چې ایران ته د توکو د لېږد مخه ونیول شي.
کارپوهانو خبرداری ورکړی، چې د فشارونو زیاتول په سیمه کې پراخې اقتصادي او سیاسي پایلې لرلی شي.
نړۍ
د اسرائیلو په بریدونو کې د جنوبي لبنان ۳۰ کسانو ته مرګ او ژوبله اوښتې
د لبنان رسمي ملي خبري آژانس راپور ورکړی، چې اسرائیلي جټ الوتکو د« انصار» کلي پر یوه کور برید کړی، چې په کې د درې ماشومانو او دوه ښځو په ګډون اووه کسان وژل شوي؛ څلور نور کسان بیا د «دیرالظهراني» کلي په یوه بل برید کې وژل شوي دي.
د لبنان روغتیا وزارت ويلي، د دغه هېواد پر جنوبي سیمو د اسرائیلو په هوايي بریدونو کې لږ تر لږه ۱۱ کسان وژل شوي او ۱۹ نور ټپیان دي.
د لبنان رسمي ملي خبري آژانس راپور ورکړی، چې اسرائیلي جټ الوتکو د« انصار» کلي پر یوه کور برید کړی، چې په کې د درې ماشومانو او دوه ښځو په ګډون اووه کسان وژل شوي؛ څلور نور کسان بیا د «دیرالظهراني» کلي په یوه بل برید کې وژل شوي دي.
د اسرائیلو پوځ ویلي، د دغو بریدونو له کبله په جنوبي لبنان کې د حزبالله مواضع او بېخبناوې پر نښه شوي دي. دا بریدونه د اسرائیلي ځواکونو پر ضد د اقداماتو په غبرګون کې ترسره شوي دي.
حزبالله د دغو څرګندونو په غبرګون کې ویلي، چې دغو بریدونو ته به «وړ ځواب» ورکړ شي.
دغه راز د لبنان لومړي وزیر په انصار کلي کې د ښځو او ماشومانو وژل کېدل غندلي او ویلي یې دي، چې هغوی«پوځي هدفونه» نه ول.
د لبنان ولسمشر هم دغه بریدونه د خبرو اترو او د سولې د چوکاټ د هوکړې د پلي کولو لپاره د امریکا د هڅو پر وړاندې «روښانه پیغام» بللی دی.
اسرائیلو اعلان کړی؛ تر هغې، چې حزبالله بېوسلې شوی نهوي له جنوبي لبنان څخه به ونه وځي؛ دا هغه موضوع ده، چې حزبالله او لبناني چارواکي یې مخالفت کوي.
د راپورونو له مخې، د مارچ له دوهیمې راپدېخوا د جګړو د نوې څپې له پیل څخه تر اوسه په لبنان کې لږ تر لږه ۴۳۰۰ کسان وژل شوي دي.
نړۍ
په انډونیزیا کې د ۷.۷ درجې زلزلې له کبله لږ تر لږه ۳۸ کسان مړه شوي
زلزله د شنبې پر سهار شوې او ژغورونکي هڅه کوي د زلزلې مرکز ته څېرمو سیمو ته ځان ورسوي.
د انډونیزیا چارواکو ویلي، د دې هېواد په ختیځ کې د ۷.۷ درجې زلزلې او لسګونو وروستي ټکانونو له امله لږ تر لږه ۳۸ کسانو ژوند له لاسه ورکړی او یو شمېر نور ټپیان دي.
زلزله د شنبې پر سهار شوې او ژغورونکي هڅه کوي د زلزلې مرکز ته څېرمو سیمو ته ځان ورسوي.
له زلزلې وروسته په څو سیمو کې له یوه مټر څخه د کم لوړوالي د سونامي څپې ثبت شوې؛ خو شاوخوا درې ساعته وروسته د سونامي خبرداری لغوه شو.
د انډونیزیا د پېښو د ملي مدیریت ادارې مشر سوهاریانټو ویلي، د ماسپښین تر ۳ بجو ۳۸ کسان وژل شوي، دوه سخت ټپیان او ۱۱ نور سطحي ټپیان شوي دي. د هغه د څرګندونو له مخې، شاوخوا دوه زره کسان د ژوند ژغورلو لپاره خوندي سیمو ته لېږدول شوي دي.
د مائومره په بندري ښار کې ژغورونکو د ۲۰ کسانو مړي موندلي دي. همداراز شپږ ټپیان او دوه هغه کسان موندل شوي، چې تر خاورو لاندې بند پاتې ول.
انډونیزیایي چارواکي وایي، یو شمېر خلک اوس هم په زیانمنو ودانیو کې بند پاتې دي او ځمکښویېدنې هم څو لارې تړلې دي.
ژغورونکي اوس هم ناګیکائو سیمې ته، چې د زلزلې مرکز ته نږدې ده، نهدي رسېدلي. ځمکښوېدنو ځمکنۍ لارې تړلي او په دې سیمه کې مخابراتي اړیکې هم زیانمنې شوې دي.
د ناګیکائو شاوخوا دوه زره اوسېدونکي ایستل شوي او کورونو، زېرمتونونو او دولتي ودانیو ته زیانونه اوښتي دي. د برښنا د پرې کېدا او د ټرافیکي ګڼېګوڼې راپورونه هم ورکړ شوي دي.
د ختیځې نوسا تِنګارا والي ویلي، لږ تر لږه پېنځه کسان د خوب پر مهال د ودانیو د نړېدا له کبله وژل شوي دي.
د بېلابېلو سیمو اوسېدونکو ویلي، زلزله ډېره سخته وه او ټکانونو یې شاوخوا یوه دقیقه دوام وکړ. په ځینو سیمو کې خلک د ژوند د ژغورلو لپاره له کورونو بهر وتښتېدل.
د تالیبورا سیمې یوه ۵۱ کلن اوسېدونکي ویلي، د زلزلې پر مهال ۱۳ کسان په کور کې وو او ټولو د ژوند د ژغورلو لپاره له کوره بهر ووتل.
د انډونیزیا د جیو فزیک ادارې ویلي، زلزله د ځايي وخت له مخې د سهار په ۴:۵۸ د ځمکې په ۱۵ کیلومټره ژوروالي کې شوې او وروسته یې څو ټکانونه هم ثبت شوې دي.
په ۱۹۹۲ز.کال کې هم دا سیمه ۷.۵ درجې زلزلې لړزولې او پراخ زیانونه یې اړولي وه.
انډونیزیا د «بحرالکاهل د اور کړۍ» په نوم سیمه کې پرته ده؛ هغه سیمه، چې د ځمکې د تختو د سخت فعالیت له کبله پر ځلونو د زلزلو او اورغورځوونکو غرونو د چاودنو شاهده وي.
-
تازه خبرونه5 days agoد افغانستان بانک ویزهکارت او نوی«حسابپی » کاریال نندارې ته وړاندې کړ
-
تازه خبرونه4 days agoتاجکستان له هوايي حریم څخه د سرغړونې له کبله افغانستان ته اعتراضي یادښت واستاوه
-
تازه خبرونه5 days agoد افغانستان راتلونکی له هراړخیز پرمختګ او پرلهپسې نړیوال تعامل سره تړلی دی – یوناما
-
تحول5 days agoتحول: د افغانستان او ایران ترمنځ سوداګریزې همکارۍ
-
تازه خبرونه5 days agoد امنیت شورا د بندیزونو د څارنې ډلې راپور ردوو – ذبیحالله مجاهد
-
تازه خبرونه3 days agoد افغانستان اقتصاد په تېرو پېنځه کلونو کې د پام وړ وده کړې – امارت اسلامي
-
نړۍ3 days agoپه انډونیزیا کې د ۷.۷ درجې زلزلې له کبله لږ تر لږه ۳۸ کسان مړه شوي
-
سیمه ییز خبرونه2 days agoایراني پیلوټان مو نهدي نیولي؛ د یوه هغه مړی موندل شوی دی- قطر
