سوداگري
افغانستان له ازبکستان سره د حيرتان اوسپنې پټلۍ نوی تړون لاسليک کړ
له ازبکستان څخه راستو شوي حکومتي پلاوي څرګنده کړې: له ازبکستان سره یو نوی دوه کلن تړون لاسلیک شو، چې له مخې به یې له دې وروسته د اوسپنې پټلۍ له لارې په صادراتو او وارداتو کې ستونزه نه رامنځته کېږي.
د اسلامي امارت هغه پلاوی، چې د حیرتان د اوسپنې پټلۍ د ستونزې د حل لپاره ازبکستان هېواد ته تللی وو. اوس بېرته هېواد ته د راستنېدو پر مهال د افغانستان او ازبکستان د دوستی پر پله وايي، چې ستونزې یې حل کړي او له دې وروسته به د اوسپنې پټلۍ له لارې د کالیو په انتقال کې ستونزه جوړه نشي.
د دغه پلاوي غړي په ډاګه کوي؛ دغه نوی تړون یې له یو ازبکستاني شرکت سره د حیرتان- مزارشریف د اوسپنې پټلی له لارې د کالیو د خوندي انتقال په موخه لاسلیک کړې دی.
په ورته وخت کې د حیرتان – مزارشریف د اوسپنې پټلۍ له لارې د سوداګریزو توکو د لېږد بهیر له شاوخوا لس ورځو ځنډ او خنډ وروسته د جمعې پر ورځ (د سلواغې ۲۱ نېټه ) له ازبکستان هېواد څخه بېرته پیل شو.
د ریاست الوزرا استازی عبدالله ابدالي ویلي؛ لار تړلې وه او خلک له ګڼو ستونزو سره مخ و. الحمدلله مونږ ګورو، چې هره ورځ له ۱۰۰ څخه تر ۱۵۰ واګونونه راځي او ستونزه ښه حل شوې ده.
له دې مخکې افغانستان له یوې قزاقستاني شرکت سره د حيرتان- مزارشريف د اوسپنې پټلۍ د ساتنې، څارنې او لېږد قرارداد لاسليک کړى و؛ خو اوس دغه قرارداد بيا له يوه ازبک شرکت سره په لس سلنه تخفيف لاسليک شوى دى.
د اوسپنې پټلۍ ادارې عمومې رییس بختالرحمان شرافت وایي: ازبکانو نه غوښتل، چې له قزاقانو سره يو ځاى په حيرتان بندر کې کار وکړي.
بخت الرحمن شرافت زیاته کړې: مونږ وپوهیدو، چې هغوی نشي کولی خپلمنځۍ اداره او همغږي رامنځته کړي. مونږ اړ شوو، چې بېرته له ازبکستان سره تړون نوی کړو. د ازبکستان هېواد په دې اړه تخفیف هم ومانه.
د ازبکستان هېواد استازي څرګندوي، چې د افغانستان او پاکستان ترمنځ د اوسپنې پټلۍ د غززېدو له بهیره ملاتړ کوي.
د ازبکستان استازی جمشید بابه قل ویلي؛ مونږ د افغانستان له پلاوي سره د خبرو په پایله کې دې هوکړې ته ورسېدو، چې تر پاکستان پورې د اوسپنې پټلۍ د غزولو په چارو کې د افغانستان له حکومت سره همکاري وکړي.
دا په داسې حال کې ده، چې د هېواد اوسپنې پټلۍ ادارې عمومي رییس وايي، چې دوی د هېواد په بندرونو کې د افغان سوداګرو د ستونزو د حل په لټه کې دي او له ایران سره یې هم د خواف- هرات د اوسپنې پټلۍ لپاره هم ناستې ترسره کړې دي.
سوداگري
کابل له مسکو سره د اقتصادي همکاریو پراخولو غوښتنه وکړه
په مسکو کې د افغانستان اسلامي امارت سفیر ویلي، چې کابل غواړي له روسیې څخه نفت او ګاز واخلي او د دواړو هېوادونو ترمنځ د سوداګرۍ کچه لوړه کړي.
د روسیې تاس خبري سرچینې راپور ورکړی، چې افغانستان له روسیې سره د اقتصادي او سوداګریزو همکاریو؛ په ځانګړي توګه د انرژۍ، کانونو او بېلابېلو بنسټونو د رغولو په برخو کې د اړیکو پراخولو ته لېوالتیا څرګنده کړې ده.
په مسکو کې د افغانستان اسلامي امارت سفیر ویلي، چې کابل غواړي له روسیې څخه نفت او ګاز واخلي او د دواړو هېوادونو ترمنځ د سوداګرۍ کچه لوړه کړي.
په روسیه کې د افغانستان سفیر ګل حسن حسن له تاس خبري سرچینې سره په مرکه کې ویلي؛ د دواړو هېوادونو ترمنځ سوداګریزې او اقتصادي اړیکې د پراختیا په حال کې دي او که یو شمېر ستونزې په ځانګړي توګه بانکي محدودیتونه حل شي؛ افغانستان کولی شي له روسیې څخه نفت، ګاز، درمل، صنعتي توکي، غنم او نباتي غوړي وارد کړي.
د نوموړي د څرګندونو له مخې؛ افغانستان هم چمتو دی، چې خپل کرنیز محصولات لکه تازه او وچې مېوې، سابه، درملیز بوټي، غالۍ او معدني سرچینې روسیې ته صادر کړي.
د افغانستان سفیر زیاته کړې؛ د دغو راکړو ورکړو عملي کېدا کولی شي د دواړو هېوادونو ترمنځ د سوداګرۍ کچه لوړه کړي. همدارنګه په مسکو کې د افغان توکو د نندارتونونو د پرانیستلو لپاره هم پلانونه ترلاس لاندې دي.
دغه راز د افغانستان سفیر ټینګار کړی، چې کابل د کانونو د استخراج په برخه کې له مسکو سره د همکارۍ لپاره چمتو دی.
هغه وایي؛ اقتصاد د افغانستان د بهرنۍ پالیسۍ بنسټیزه برخه ده او حکومت هڅه کوي هېواد د سیمهییز اقتصادي ادغام پر مهمې کړۍ بدل او بهرني پانګهوال راجذب کړي.
د تاس د راپور له مخې؛ ګل حسن حسن ویلي، چې روسي شرکتونه په افغانستان کې د صنعتي، معدني او بنسټیزو پروژو په برخه کې پانګونې ته لېوالتیا لري او په کابل کې د اوبو کوچنیو برېښناکوټونو د جوړولو په اړه هم خبرې روانې دي.
دغه راز نوموړي د ځینو روسي شرکتونو استازو له اړوند ادارو سره هم لیدلي او تمه ده، چې په نږدې راتلونکې کې به په دې برخه کې عملي ګامونه پورته شي.
افغان چارواکو هیله څرګنده کړې، چې له روسیې سره د همکاریو پراختیا به د اقتصادي ودې، کاري فرصتونو د رامنځته کېدا او د هېواد د ودانیزو بنسټونو د پیاوړتیا لامل شي.
سوداگري
د ۲۰۲۵ په ډسمبر کې د افغانستان صادرات کموالی ښیي- نړیوال بانک
دا کمښت تر ډېره د ۲۰۲۵ کال په اوکټوبر کې له پاکستان سره د سوداګرۍ د درېدا له کبله رامنځته شوی دی.
د نړیوال بانک د تازه راپور له مخې؛ د افغانستان صادرات د تېر میلادي کال په ډسمبر کې د نومبر پر پرتله ۲۵ سلنه کم شوي او ۱۶۲ میلیون ډالرو ته رسېدلي دي.
دا کمښت تر ډېره د ۲۰۲۵ کال په اوکټوبر کې له پاکستان سره د سوداګرۍ د درېدا له کبله رامنځته شوی دی.
نړیوال بانک ویلي، چې هند په ډسمبر کې د افغانستان د صادراتو تر ټولو لوی بازار و، چې د ټولو صادراتو ۶۱.۲ سلنه برخه یې جوړوله.
د راپور له مخې؛ د افغانستان واردات په ډسمبر کې ۱.۲ میلیارډ ډالرو ته رسېدلي، چې دا د تېرې میاشتې پر پرتله ۵ سلنه زیاتوالی ښيي.
نړیوال بانک همدارنګه ویلي، چې د ۲۰۲۵ کال په ډسمبر کې د افغانیو ارزښت د تېرې میاشتې پر پرتله ۰.۴ سلنه لوړ شوی دی. د کلني شمېر له مخې، د افغانیو ارزښت په ټولیزه توګه ۵.۸ سلنه زیاتوالی ثبت کړی، چې دا د بازار د پرلهپسې ثبات نښه ښیي.
د نړیوال بانک د راپور پر بنسټ؛ د افغانستان کورني عواید په ډسمبر کې ۲۴.۱ میلیارډ افغانۍ (نږدې ۳۶۳.۱ میلیون ډالر) ته رسېدلي، چې دا د میاشتنۍ کچې ۲.۹ سلنه او د کلنۍ کچې ۱۸ سلنه زیاتوالی څرګندوي.
سوداگري
په هر اونس کې د سرو زرو بیه له ۵۰۰۰ ډالرو واوښته
د امریکا ولسمشر ډونالډ ټرمپ تېره اوونۍ کله، چې یې د اروپا پر ضد د تعرفو د لګولو ګواښونه بېرته واخیستل او د ګرینلنډ پر وړاندې یې د پوځي هڅې شونتیا رد کړه؛ بازارونو ته یې لنډمهالی ډاډ ورکړ، خو د ایران پر ضد د نورو ډېرو بندیزونو لګېدا بیا د بازارونو اندېښنې زیاتې کړې دي.
د امریکا ولسمشر ډونالډ ټرمپ تېره اوونۍ کله، چې یې د اروپا پر ضد د تعرفو د لګولو ګواښونه بېرته واخیستل او د ګرینلنډ پر وړاندې یې د پوځي هڅې شونتیا رد کړه؛ بازارونو ته یې لنډمهالی ډاډ ورکړ، خو د ایران پر ضد د نورو ډېرو بندیزونو لګېدا بیا د بازارونو اندېښنې زیاتې کړې دي.
پر دې سربېره ټرمپ په دې وروستیو کې کاناډا ته هم ګواښ کړی، چې که له چین سره د کومې معاملې یا تړون په لټه کې شي؛ نو له ۱۰۰ سلنه تعرفې سره به مخ شي.
پر ایران د امریکا زیات شوي فشار د تېلو بیې لوړې کړي د سپینو زرو بیې هم د پام وړ لوړې شوې دي، چې شاوخوا ۱۰۸ ډالرو ته په هر اونس کې رسېدلي دي.
د سرو زرو بیې په تېر کال کې ۶۴ سلنه لوړې شوې وې. سږ کال یوازې په یوه میاشت کې د سرو زرو بیه له ۱۷ سلنې څخه زیاته لوړه شوې ده.
-
تازه خبرونه4 days agoپه افغانستان کې د سنتي نبوي طب پوهنځی منظور شو
-
تازه خبرونه3 days agoد افغانستان ملي پراختیا سټراټیژي له خطر سره مخ ده – یوانډيپي
-
لوبی5 days agoد ۲۰۲۶ آسیا فوټسال جام اته وروستۍ لوبډلې ځانګړې شوې
-
لوبی2 days agoآریانا ټلویزیون په افغانستان کې ژمنی المپیک خپروي
-
تازه خبرونه4 days agoپه دوحه کې د افغانستان د ۵زره کلن تاریخ او کلتور نندارتون پرانیستل شو
-
تازه خبرونه5 days agoد ګوزڼ په پیل شوي ملي کمپاین کې ۷.۳ میلیون ماشومان واکسین کېږي
-
تازه خبرونه4 days agoپه شانګهای همکاریو ټولنه کې د افغانستان فعال ګډون ممکن او عملي دی
-
تازه خبرونه4 days agoد اوبو غلي بحران او د میلیونونو کډوالو راستنېدا افغانستان له ګواښ سره مخ کړی
