Connect with us

سیمه ییز خبرونه

د ایران له یورانیمو سره د پیشو او موږک لوبه روانه ده

د ایران پر اټومي تاسیساتو د امریکا او اسرائیلو بمبارډ په ایران کې د ملګرو ملتونو څارونکو لپاره یوه لویه معما رامنځته کړې؛ دوی څنګه کولی شي ووایي، چې د ایران غني شوي یورانیم تر کنډوالو لاندې ښخ شوي یا لېږدول شوي دي؟

خپور شوی

د

د اټومي انرژۍ نړیواله ټولنه د ایران د غني کولو پروګرام او زیرمو څارنه کوي؛ خو د رویټرز شنونکي ویلي، چې اوس د امریکا او اسرائیلو لخوا پر اټومي تاسیساتو بریدونو او پدې سازمان د ایران د باور له لاسه ورکولو وروسته د لویدیځوالو لپاره به ستونزمنه وي، چې د ایران د یورانیمو د زیرمو موقعیت تائید کړي.

د ایران پر اټومي تاسیساتو د امریکا او اسرائیلو بمبارډ په ایران کې د ملګرو ملتونو څارونکو لپاره یوه لویه معما رامنځته کړې؛ دوی څنګه کولی شي ووایي، چې د ایران غني شوي یورانیم تر کنډوالو لاندې ښخ شوي یا لېږدول شوي دي؟

د ایران پر درې لویو اټومي سایټونو (فوردو، نطنز او اصفهان) له بریدونو وروسته د امریکا ولسمشر ډونالډ ټرمپ ادعا وکړه، چې دا تاسیسات پر سنګر ماتوونکو بمونو بشپړ ویجاړ شوي دي. دا ادعا نه یوازې د ایراني چارواکو لخوا، بلکې د ډېری بهرنیو رسنیو لخوا هم رد شوې ده.

د اټومي انرژۍ نړیواله ټولنه، چې د تهران د اټومي پروګرام څارنه کوي؛ دا هم ومنله، چې دا روښانه نده، چې فردو ته څومره زیان رسېدلی دی.

فردو هغه تاسیسات دي، چې تر غره لاندې جوړ شوي او د ایران غني شوي یورانیمو د تولید لپاره کارول کیږي.

د د اټومي انرژۍ نړیوالې ټولنې عمومي رییس رافائل ګروسي ویلي؛ ډېر احتمال لري، چې په فورډو کې د غني کولو سنټرفیوجونه زیانمن شوي وي، خو معلومه نده، چې د ایران نهه ټنه غني شوي یورانیم، د ۴۰۰ کیلوګرامه غني شويو یورانیمو ۶۰ سلنه یورانیم شامل دي؛ ویجاړ شوي دي که نه. لویدیځ حکومتونه پر بې صبرۍ هڅه کوي معلومه کړي، چې یورانیم له څه برخلیک سره مخ شوي.

داسې نښې نښانې شته، چې ایران به اړوند توکي لېږدولي وي.

رافائل ګروسي ویلي، چې ایران د جون پر دیارلسمه د اسرائیلو د بریدونو پر لومړۍ ورځ، هغه ته خبر ورکړ، چې د خپلو اټومي تاسیساتو او موادو د ساتنې لپاره ګامونه پورته کوي. یو لویدیځ ډیپلومات، چې د نوم نه ښودلو پر شرط یې خبرې کولې ویلي، چې په فردو کې ډېری غني شوي یورانیم احتمالاً له بریدونو څخه څو ورځې مخکې لېږدول شوي وه. “تقریباً داسې، چې برید یې شونی ګاڼه.”

ځینو کارپوهانو ویلي، چې له برید څخه دمخه فردو ته نږدې د سپوږمکۍ په انځورونو کې لیدل شوي د موټرو یوه لیکه د لاریو په ګډونلیدل کیږي، چې غني شوي یورانیم بل ځای ته لېږدول شوي دي.

د امریکا د دفاع وزیر پیټ هیکزټ د پنجشنبې پر ورځ ویلي؛ هغه له هیڅ ډول معلوماتو څخه خبر نه و، چې یورانیم لېږدول شوی وي.

ټرمپ دا رد کړې او په یوه مرکه کې، چې د یکشنبې پر ورځ په فاکس نیوز کې خپره شوې؛ هغه ویلي، چې ایرانیانو “هیڅ شی ندی لېږدولی.”

“دا ډېر خطرناکه کار دی. ډېر دروند دی. ډېر، ډېر دروند دی. مونږ ډېر خبر ندی ورکړی؛ ځکه دوی نه پوهېدل، چې مونږ راځو.” سپینې ماڼۍ د تبصرې لپاره د رویټرز غوښتنې ته ځواب ندی ویلی.

د بهرنیو چارو وزارت د ټرمپ د عامه څرګندونو په اړه تبصره نده کړې.

یو بل لویدیځ ډیپلومات د پخوانیو شخړو اوږده نوملړ ته پر پاملرنه د یورانیمو د زیرمو د وضعیت معاینه کول به یوه لویه ننګونه وي. هغه وایي: “دا به د پیشو او موږک لوبه وي.”

د اسرائیلو د ۱۲ ورځني پوځي یرغل څخه مخکې، IAEA د ایران د غني کولو ځایونو ته منظم لاسرسی درلود او د ساعت په شاوخوا کې یې څارنه کوله. ایران هم د اټومي انرژۍ د نه خپریدو تړون سره سم عمل کاوه. خو اوس دا یوه بله کیسه ده.

ایران د اټومي انرژۍ له نړیوالې ټولنې سره د همکارۍ د ځنډولو ګواښ کړی دی.

اسلامي مشورتي شورا د چارشنبې پر ورځ د اټومي انرژۍ له نړیوالې ټولنې سره د همکارۍ د ځنډولو لپاره رای ورکړه.

تهران ټینګار کوي، چې په دې میاشت کې د نړیوالې اټومي انرژۍ ادارې د ۳۵ غړو د بورډ لخوا تصویب شوی پرېکړه لیک، چې ایران یې د اټومي وسلو د نه خپرېدو له ژمنو څخه د سرغړونې پر تور تورن کړی، چې د اسرائیلو لخوا پر ایران د بریدونو لپاره سیاسي پلمه برابروي.

ایران په وار وار ټینګار کړی، چې د اټومي بم جوړولو هیڅ پلان نلري. حتا د متحده ایالاتو د ملي استخباراتو رییس ویلي؛ هیڅ شواهد شتون نلري، چې تهران د اټومي بم جوړولو هڅه کوي. دا ادعا، چې ټرمپ په عامه توګه د بریدونو دمخه رد کړې وه.

سیمه ییز خبرونه

ایران د لاریجاني له وژنې وروسته پر تل ابیب خپل کلسټر توغندي وتوغول

اسرائیلو ويلي، چې دا مهمات په هوا کې پر کوچنیو ټوټو وېشل کیږي، چې مخنیوی یې ستونزمن دی. په دې شپنيو بریدونو کې لږ تر لږه دوه کسان وژل شوي دي.

Published

on

ایران ویلي، چې د خپل لوړ پوړي امنیتي چارواکي علي لاریجاني د وژنې په غبرګون کې یې تل ابیب پر کلسټر توغندیو پر نښه کړی دی.

اسرائیلو ويلي، چې دا مهمات په هوا کې پر کوچنیو ټوټو وېشل کیږي، چې مخنیوی یې ستونزمن دی. په دې شپنيو بریدونو کې لږ تر لږه دوه کسان وژل شوي دي.

په اسرائیل کې د جګړې له پیل راپدېخوا د مړو شمېر ۱۴ ته رسېدلی دی.

دغه راز د ایران دننه، یو توغندی د بوشهر اټومي بټۍ ته نږدې راکښته شوی؛ خو چارواکو ویلي، چې زیان نلري.

د نړیوالې اټومي انرژۍ ادارې رییس رافیل ګروسي د اټومي حادثې د خطر د مخنیوي لپاره د زغم غوښتنه کړې ده.

امریکا او اسرائیل ویلي؛ وروستي بریدونه اټومي وسلو ته د ایران د نه لاسرسي لپاره تر سره شوي، چې په کې یو شمېر لوړ پوړي ایراني چارواکي ووژل شول.

د ایران حکومت د هېواد د ملي امنیت عالي شورا د مشر لاریجاني وژنه تائید کړې ده.

دغه راز د راپورونو له مخې د لاریجاني زوی او د لاریجاني مرستیال علی‌رضا بیات هم د دوشنبې پر شپه په یوه برید کې ووژل شول.

رویټرز د ایراني چارواکو د څرګندونو له مخې ویلي، چې د ایران نوي رهبر مجتبی خامنه‌یي د تاوتریخوالي کمولو یا اوربند لپاره هر ډول وړاندیز رد کړی او زیاتوي، چې «د سولې وخت اوس هم ندی راغلی.» هغه د خپلې بهرنۍ پالیسۍ په لومړۍ غونډه کې ویلي، چې امریکا او اسرائیل باید خپله ماتې ومني؛ غرامت او تاوان ورکړي.

په سیمه کې د هرمز تنګی، چې د نړۍ د تېلو د لېږد یوه اړینه لار ده؛ تړلې پاتې ده او دې کار د تېلو بیې لوړې کړې دي.

ویل کیږي، چې روانو نښتو د انفلاسیون او د تېلو د بیو له لوړېدا څخه نیولې ان د الوتنو د ګډوډیو او په نړۍ کې د خوراکي توکو د ناورین رامنځته کېدا پورې پراخې نړیوالې اندېښنې راپارولې دي.

 

Continue Reading

سیمه ییز خبرونه

اسرائیل د علي لاریجاني د وژلو او تهران پر خلیج هېوادونو د بریدیدونو څرګندونې کوي

رویټرز راپور ورکړی، چې کاټز په یوه خبرپانه کې څرګنده کړې؛ پوځ خبر ورکړی، چې د ایران د ملي امنیت عالي شورا منشي علي لاریجاني وژل شوی دی.

Published

on

د اسرائیلو دفاع وزیر اسرائیل کاټز د سې‌شنبې پر ورځ ویلي، چې د اسرائیلو پوځ د تېرې شپې په هوايي بریدونو کې د ایران د ملي امنیت عالي شورا منشي علي لاریجاني وژلي او تهران پر خلیج هېوادونو بریدونه روان ساتلي، چې ورسره یې د انرژۍ بیې لوړې کړې دي.

رویټرز راپور ورکړی، چې کاټز په یوه خبرپانه کې څرګنده کړې؛ پوځ خبر ورکړی، چې د ایران د ملي امنیت عالي شورا منشي علي لاریجاني وژل شوی دی.

د ایران دولتي رسنیو د امریکا په برید کې د وژل شویو ایراني بحري ځواکونو د جنازې مراسمو ته، چې د جنازې مراسم به یې د سې‌شنبې پر ورځ تر سره کیږي په نغوته کې د علي لاریجاني پر لاس لیکل شوی یادښت خپور کړی؛ تهران د کاټز د څرګندونو په اړه تر دې دمه څه ندي ویلي.

لاریجاني د فبرورۍ پر اته‌ویشتمه د اسرائیلو او امریکا د هوايي بریدونو پر لومړۍ ورځ د ستر مذهبي رهبر ایت الله خامنه‌یي له وژل کېدا راپدېخوا تر ټولو لوړ پوړی کس و.

کاټز زیاته کړې، چې د ایران د بحري ځواکونو قومندان غلام رضا سلیماني هم وژل شوی دی.

بحري ځواکونه د سپاه پاسدارانو تر څارنې لاندې پوځي ځواک دی، چې ډېری وختونه په ایران کې د لاریونونو د ځپلو لپاره کارول کیږي.

د اسرائیلو د لومړي وزیر بنیامین نتنیاهو دفتر په خبرپاڼه کې راغلي، چې د اسرائیلو مشر “د ایراني رژیم د لوړ پوړو چارواکو د له منځه وړلو” امر کړی دی.

د ایران پر وړاندې د امریکا او اسرائیلو د جګړې دریېمه اوونۍ روانه ده، چې لږترلږه ۲۰۰۰ کسان په کې وژل شوي او پای یې هم نه‌لیدل کیږي.

د هرمز تنګی په لویه کچه تړلی پاتې دی او د امریکا متحدینو د امریکا د ولسمشر ډونالډ ټرمپ هغه غوښتنې رد کړي، چې د دغو اړینو اوبو د لارې د بیا پرانیستلو لپاره مرسته وکړې ا و د نړۍ د ۲۰ سلنې تېلو او مایع طبیعي ګاز د لېږد بهیر روان وساتي.

د سې شنبې پر ورځ د دواړو خواوو له‌خوا په بریدونو کې کوم کمښت ندی راغلی؛ ایران د شپې له‌خوا پر اسرائیلو توغندي وتوغول.

د اسرائیلو پوځ ویلي، چې دوی پر تهران د بریدونو په نوې څپه کې “د ایران رژیم ودانیز بنسټونه” پر نښه کړي او همدارنګه په بیروت کې د حزب الله ځالې ویشتل شوې دي.

اسرائیلو ویلي، چې له ایران سره د لږ تر لږه درې نورو اوونیو د جګړې لپاره پراخ پلانونه لري.

Continue Reading

سیمه ییز خبرونه

ایران د تېلو د بندېدا او ټرمپ د سختو بریدونو ګواښ کړی

د ایران سپاه پاسداران د سې‌شنبې پر ورځ( د کب نولسمه ) ویلي، چې که امریکا او اسرائیل خپل بریدونه روان وساتي؛ نو دوی به “یو لیټر تېلو” ته له منځني ختیځ څخه د لېږدولو اجازه ورنکړي، خو د امریکا ولسمشر ډونالډ ټرمپ خبرداری ورکړی، چې که ایران د انرژۍ له تولیدونکې سیمې څخه د صادراتو مخه ونیسي له سختو بریدونو سره به مخ شي.

Published

on

ایران وايي، چې د تېلو بندول به تر هغې روان وساتي، چې پر دې هېواد بریدونه پای ته ونه‌رسیږي؛ خو د امریکا ولسمشر ډونالډ ټرمپ پرې د سختو بریدونو ګواښ کړی دی.

د ایران سپاه پاسداران د سې‌شنبې پر ورځ( د کب نولسمه ) ویلي، چې که امریکا او اسرائیل خپل بریدونه روان وساتي؛ نو دوی به “یو لیټر تېلو” ته له منځني ختیځ څخه د لېږدولو اجازه ورنکړي، خو د امریکا ولسمشر ډونالډ ټرمپ خبرداری ورکړی، چې که ایران د انرژۍ له تولیدونکې سیمې څخه د صادراتو مخه ونیسي له سختو بریدونو سره به مخ شي.

د رویټرز د راپور له مخې؛ د ټرمپ څرګندونې له هغې وروسته راپورته شوې، چې د دوشنبې پر ورځ امنیتي بنسټونو د ایران د نوي مذهبي رهبر مجتبا خامنه‌یي له غوراوي خبر ورکړ، چې ورسره نړیوال مالي بازارونه هم له اندېښنو سره مخ شول.

ټرمپ څرګنده کړې؛ امریکا د ایران پوځ ته جدي زیان رسولی او وړاندویېنه یې کړې، چې شخړه به د هغه له ټاکل شوي څلور اوونیز وخت څخه مخکې پای ته ورسیږي. که څه هم هغه د بریا له څرنګوالي څه ندي ویلي.

اسرائیل ويلي؛ د دوی د جګړې موخه د ایران د مذهبي واکمنۍ د سیسټم نسکورول دي.

امریکایي چارواکو ويلي، چې د واشنګټن هدف د ایران د توغندیزو وړتیاوو او اټومي پروګرام له منځه وړل دي؛ خو ټرمپ ویلي، جګړه یوازې د ایران د حکومت له اطاعت سره پای ته رسېدلی شي.

د ایران یوه ویاند دولتي رسنیو ته ویلي، “مونږ هغه کسان یوو، چې د جګړې پای ټاکو.”

دغه راز ویل کیږي، چې د تهران د تېلو پر چاڼ‌خونې له برید وروسته د جګړې له کبله د هرمز تنګي د بندېدا ګواښ نړۍ ته د انرژۍ نه‌رسېدلو په اړه بېلابېلې سیاسي، اقتصادي او سوداګریزې اندېښنې رامنځته کړې دي.

Continue Reading
Advertisement

Trending

Copyright © 2025 Ariana News. All rights reserved!