ملګري ملتونه وايي، چې افغانستان له ۴۰ کلونو زیات جنګ او طبیعي آفتونه زغملي او اوس په نړۍ کې د کډوالو تر ټولو لوی نفوس لري.

د ملګرو ملتونو ټولنې د سې‌شنبې پر ورځ( د وږي اووه‌لسمه / د سپټمبر اتمه) ویلي، چې د افغانستان خلک اوس هم د لسیزو جګړو، بې‌ثباتۍ او طبیعي پېښو له پایلو سره مخ دي او د هېواد په پراخو سیمو کې بشري اړتیاوې هم شته.

ملګرو ملتونو زیاته کړې، چې په افغانستان کې بشري وضعیت د اندېښنې وړ دی او د هېواد د وګړو یوه لویه برخه بشري مرستو ته اړتیا لري.

د دې ټولنې د راپور له مخې، افغانستان د نړۍ له تر ټولو لویو بشري ناورینونو څخه د یوه پر لوري روان دی او نږدې ۲۳ میلیون کسان د خوړو له سختې ناامنۍ سره مخ دي.

ملګرو ملتونو ټینګار کړی، چې د افغانستان د خلکو ترڅنګ به پاتې شي او اړمنو کسانو ته د بشري مرستو او بنسټیزو خدمتونو د برابرولو لپاره به خپلې هڅې روانې وساتي.

دغه راز یې له نړیوالې ټولنې غوښتي، چې د افغانستان د بشري ناورین د اواري او له خلکو سره د مرستې لپاره به خپل ملاتړ ته دوام ورکړي.

قطر یو ځل بیا د افغانستان په تړاو د منځګړیتوب، د خبرو اترو د کوربه‌توب او د نړیوالې اجماع او همغږۍ لپاره د زمینې د برابرولو په اړه پر خپل فعال نړیوال دریځ ټینګار کړی دی.

د ملګرو ملتونو د ژنیو په دفتر کې د قطر د دایمي ماموریت دوه‌یم سکرتر عبدالله بن علي بهزاد دا څرګندونې د بشري حقونو شورا په دریشپېتمه غونډه کې د افغانستان د بشري حقونو د وضعیت په اړه د ملګرو ملتونو له ځانګړي راپور ورکوونکي سره د متقابل بحث په ترڅ کې کړې دي.

عبدالله بن علي بهزاد ویلي، افغانستان اوس هم د نړۍ له تر ټولو لویو او پېچلو بشري ناورینونو سره مخ دی او نږدې ۲۲ میلیون کسان، چې د هېواد د وګړو شاوخوا ۴۵ سلنه جوړوي، بشري مرستو ته اړتیا لري.

هغه زیاته کړې؛ دغه ناورین د ناامنۍ، اقتصادي کمزورۍ، اقلیمي بدلونونو، د خلکو بې‌ځایه کېدا، د بودجې او بشري مرستو د کموالي، د میلیونونو کډوالو د بېرته ستنېدا، د بندیزونو د دوام او د افغانستان د شتمنیو د کنګل پاتې کېدا له کبله نور هم سخت شوی دی.

د نوموړي د څرګندونو له مخې: د خوړو د نه‌خوندیتوب ګواښ هم له ۴.۷ میلیون څخه ډېر کسان، چې شاوخوا ۳.۷ میلیون یې ماشومان دي؛ ګواښي.

د قطر استازي ټینګار کړی، چې د ماشومانو او نجونو له زده‌کړو ملاتړ، اوس هم د دې هېواد له لومړیتوبونو څخه دی.

هغه ویلي، قطر د سلګونو افغان ماشومانو په ایستلو کې مرسته کړې او هغوی ته یې سرپناه، پالنه، رواني ملاتړ، خواړه او زده‌کړې برابرې کړې دي.

بهزاد ویلي، چې د قطر پراختیايي صندوق او «ښوونه تر هر څه پورته» بنسټ له ۲۰۲۳ کال راپدېخوا د هغو ۳۰ زره افغان زده‌کوونکو د زده‌کړو ملاتړ کړی، چې له زده‌کړو پاتې دي.

هغه همداراز ویلي، چې د قطر سرې میاشتې له ۲۰۱۶ز.کال راپدېخوا د افغانستان په لرې پرتو سیمو کې د زده‌کړو له برخې سره خپلې مرستې روانې ساتلې دي.

د بهزاد د څرګندونو له مخې، د قطر خیریه ټولنه د قطر د پراختیايي صندوق پر تمویل، افغانستان کې د ښځو، ماشومانو او داخله ناروغانو لپاره د یوه تخصصي روغتون د جوړولو او سمبالولو پروژه هم پلي کوي.

د قطر استازي ټینګار کړی، چې د افغانستان د خلکو اړتیاوو ته د رسېدنې او د امنیت، ثبات او پراختیا لپاره د هغوی د غوښتنو د پوره کولو لپاره باید هر اړخیزه تګلاره غوره شي؛ داسې تګلاره، چې بشري مرستې له مسوولانه سیاسي تعامل سره وتړي.

د ملګرو ملتونو د بشري چارو د همغږۍ دفتر( OCHA) ويلي، چې په افغانستان کې ماشومان زده‌کړې ته د لاسرسي په برخه کې له ډېرو خنډونو سره مخ دي.

اوچا نن( سې‌شنبه د وږي اووه‌لسمه) د سواد زده‌کړې له نړیوالې ورځې سره هممهاله په ایکس‌پاڼه کې لیکلي؛ سواد او زده‌کړه پوهې، ډېرو فرصتونو او خوندي راتلونکي ته د ماشومانو د لاسرسي لاره اواروي.

دغه بنسټ ټینګار کړی، چې د زده‌کړو په برخه کې پرله‌پسې پانګونه د دغو فرصتونو د پرانیستي ساتلو لپاره اړینه ده، چې هر ماشوم وکولی شي وده وکړي او له خپلو وړتیاوو ګټه واخلي.

اوچا زیاته کړې؛ د افغان ماشومانو لپاره د زده‌کړې او سواد برابرول د هغوی د ښې راتلونکې د جوړولو لپاره یو اړین عامل دی.