د ایران ولسمشر مسعود پزشکیان د دغه هېواد سیاسي چارواکو ته لارښوونه کړې، چې له افغانستان څخه د ایران د حقآبې د ترلاسه کولو په برخه کې نور چټک ګامونه هم پورته کړي.

د ایرنا خبري سرچینې د راپور له مخې؛ د ایران د انرژۍ وزیر عباس علي‌آبادي په تهران کې یوې غونډې ته د وینا پر مهال ویلي: « مونږ او ترکمنستان د هریرود له سیند څخه حقآبه لرو، خو ګاونډ هېواد د سیند په پاسنۍ برخه کې سلما بند جوړ کړی؛ نو اړینه ده، چې د دوستۍ له بند څخه د حقآبې د ترلاسه کولو لپاره خبرې اترې وکړو.»

عباس علي‌آبادي زیاته کړې: « پرون ولسمشر د هېواد سیاسي چارواکو ته لارښوونه وکړه، چې په دې برخه کې نور هم فعال شي.»

علي‌آبادي ټینګار کړی: سره له دې، چې له افغانستان سره ګڼې خبرې اترې شوې دي؛ خو تېر کال ایران ونشو کولی خپله ټوله حقآبه ترلاسه کړي.

هغه هیله څرګنده کړې، چې سږکال به د ښه اورښت له کبله ایران وتوانېږي خپله حقآبه ترلاسه کړي.

علي‌آبادي د اړوند خبرو اترو د پایلې په اړه یادونه کړې او څرګندوي: « ما دوه ځله د افغانستان لوری ایران ته رابللی او درېیم ځل یې هم رابولم؛ خو که اړتیا وه بل ځل چمتو یوو، چې دې هېواد ته یو پلاوی ولېږو او دا موضوع له نږدې وڅېړو.»

ایراني چارواکو تل افغانستان ته د حقآبې په اړه اندېښنه څرګنده کړې؛ خو اسلامي امارت هم ټینګار کړی: د هلمند سیند د اوبو په اړه له ایران سره شوې هوکړه ته ژمن دی؛ خو وچکالۍ د اوبو کچه راټیټه کړې ده.

د افغانستان د سولې لپاره د امریکا پخواني ځانګړي استازي زلمي خلیلزاد د چارشنبې پر ورځ د افغانستان او پاکستان ترمنځ د یوه احتمالي امنیتي تړون وړاندیز وکړ او څرګندوي، چې دا ډول تړون کولی شي د دواړو لوریو ترمنځ اړیکې بدلې کړي.

خلیلزاد په ایکس کې پاڼه کې لیکلي: د پاکستان د پوځ ویاند شریف چودري د امریکا او اسلامي امارت ترمنځ د دوحې هوکړې ته نغوته(اشاره ) کړې؛ خو دا یې ناسم درک وباله، چې ګواکې دغه هوکړه د افغانستان او پاکستان ترمنځ مسایلو هم رانغاړي.

نوموړي ټینګار کړی، چې د دوحې هوکړه د کابل او اسلام‌آباد ترمنځ دوه‌اړخیزې اړیکې نه‌رانغاړي.

هغه په دې اند او نظر دی، چې: د چودري دې یادونې د افغانستان او پاکستان ترمنځ د جلا امنیتي تړون داسې اند او شونتیا رامنځته کړې، چې د پاکستان او افغانستان امنیتي اندېښنو ته به په کې پاملرنه کېږي.

د خلیلزاد د څرګندونو له مخې؛ دا ډول تړون به دواړه لوري دې ته ژمن کړي، چې هیڅ فرد یا ډله؛ د داعش او تحریک طالبان پاکستان (TTP) په ګډون د یوه لوري له خاورې څخه د بل لوري د امنیت د ګواښ لپاره استفاده ونه‌کړي.

هغه زیاته کړې؛ د درېیم لوري څارنه کولی شي د تړون د عملي کېدا په ډاډمنولو کې مرسته وکړي.

زلمی خلیلزاد څرګندوي؛ د اسلامي امارت له مشرانو سره د خپلو وروستیو خبرو پر بنسټ ویلی شم، چې هغوی د دا ډول تړون پر سر خبرو اترو ته چمتو دي. نوموړي دا وړاندیز د افغانستان او پاکستان ترمنځ د اړیکو لپاره «د لوبې بدلوونکی» وباله؛ هغه اړیکې، چې له اوږدې مودې راپدېخوا د امنیتي شخړو او د وسله‌والو فعالیتونو له کبله ترینګلې پاتې دي.

خلیلزاد زیاتوي: «توپ اوس د پاکستان په ډګر( میدان) کې دی» او له دې سره یې وښودله، چې د پرمختګ لپاره اوس د اسلام‌آباد چمتووالي ته اړتیا ده.

د افغانستان او پاکستان اړیکې په وروستیو کلونو کې څو ځله له ترینګلتیاوو سره مخ شوي دي. په ځانګړي توګه د وسله‌والو بریدونو او هغو تورونو له کبله، چې ګواکې وسله‌والې ډلې د یو بل له خاورې فعالیت کوي.

د اسلامي امارت د پاکستان د پوځ د ویاند وروستیو څرګندونو ته په غبرګون کې ویلي، هغه څرګندونې، چې د یوې خبري ناستې پر مهال د افغانستان د حکومتي او ټولنیز جوړښت په اړه شوې؛ نه یوازې له واقعیت سره کوم تړاو نلري، بلکې د یوه مسوول پوځ له دریځ او معیارونو سره هم ښکاره ټکر لري.

ذبیح‌الله مجاهد په ایکس پاڼه کې لیکلي؛ اسلامي امارت د دا ډول غیرمسوولانه او پاروونکو څرګندونو سخت غندنه کوي او د پاکستان له اړوند بنسټونو غواړي، چې د افغانستان په اړه له رسمي دریځونو د وتلو او غیرمنطقي تبلیغاتو پر ځای د خپلو کورنیو ستونزو د حل لپاره تمرکز وکړي.

د مجاهد د څرګندونو له مخې؛ افغانستان یو خپلواک او باثباته هېواد دی، چې ځواکمن امنیتي جوړښت او رهبري لري او پر ټولې خاورې یې بشپړ حاکمیت ټینګ دی.

هغه زیاته کړې: « مونږ په ښکاره ټینګار کوو، چې د افغانستان په کورنیو چارو کې هر ډول څرګندونې او د ګواښ ژبې کارول د افغانستان ملت ته د منلو وړ ندي.»

نوموړي ټینګار کړی، چې اسلامي امارت د پاکستان له اړوند بنسټونو څخه د دواړو لوریو ترمنځ د اړیکو حساسیت ته پر کتو مسوولانه چلند وکړي او سنجول شوې او محتاطه وینا خپله کړي.

د پاکستان د پوځ ویاند احمد شریف چودري د سې‌شنبې پر ورځ( د مرغومي شپاړلسمه) په یوه خبري ناسته کې ویلي، چې په ۲۰۲۵ کال کې پاکستان امنیتي مسایلو په ځانګړي توګه د ترهګرۍ پر ضد مبارزې ته ډېر پام رااړولی و.

هغه د امریکا او اسلامي امارت ترمنځ د دوحې هوکړې ته په نغوته کې ویلي، چې په دې هوکړه کې ټینګار شوی، چې د افغانستان خاوره باید د ترهګرۍ لپاره ونه‌کارول شي؛ خو د ده پر وینا، دا مهال په افغانستان کې ترهګرې ډلې او منع شوي بنسټونه حضور لري.

دا په داسې حال کې ده، چې اسلامي امارت پر ځلونو د افغانستان په خاوره کې د ترهګرو ډلو شتون رد کړی دی.